Kể ra, Bộ Giáo dục cũng khổ thật!

Giáo dục 24h

HỮU SƠN

(GDVN) - Thầy giáo Hữu Sơn cho rằng, biết vài điều trong bài này, thì mọi người cũng phần nào thông cảm với Bộ, đôi khi quyền rơm vạ đá!

LTS: Để giúp cho bạn đọc cả nước có cái nhìn sâu hơn về Phong trào nhà trường thân thiện, học sinh tích cực cũng như một số Thông tư, văn bản quan trọng khác của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành trong thời gian qua, với góc nhìn của “người trong cuộc”, tác giả Hữu Sơn đã đưa ra thêm những phân tích về một số khía cạnh, vấn đề đang được dư luận xã hội rất quan tâm. 

Tòa soạn trân trọng gửi đến độc giả bài viết.

Mới đây, tác giả Thiên Ấn có bài viết: “Phong trào nhà trường thân thiện, học sinh tích cực sẽ đi về đâu?” trên Báo điện tử Giáo dục Việt Nam, ngày 19/3. 

Bài viết phản ánh một cách tổng quát, khách quan về các mặt được và những mặt chưa được của Phong trào nói trên (Chỉ thị 40) do Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động từ năm 2008 đến nay. 

Bộ Giáo dục và Đào tạo từng đưa ra mục tiêu: “Xây dựng trường, lớp xanh, sạch, đẹp, an toàn”. Nhưng sau 10 năm thực hiện, nội dung, mục tiêu đó vẫn còn dang dở, nhiều địa phương, cấp học, trường vẫn chưa ra trường, lớp vẫn chưa ra lớp.

Có nhà quản lý giáo dục từng phát biểu: “Bộ Giáo dục và Đào tạo của ta cái gì cũng quản cả nhưng có một thứ quan trọng nhất mà không quản, chẳng quyết được, đấy là tiền (kinh phí)”.

Phong trào nhà trường thân thiện, học sinh tích cực sẽ đi về đâu?

Quả thực đúng vậy, cung cấp nguồn kinh phí cho cả hệ thống, bộ máy của ngành giáo dục này (trừ trường ngoài công lập) là quyền của Bộ Tài chính, của cấp chính quyền địa phương.

Quy định của nhà nước là phải đảm bảo chi 20% tổng GDP cho mọi hoạt động của giáo dục. 

Nhưng, thực tế thì mỗi địa phương có một kiểu chi chẳng giống ai, nơi lãnh đạo quan tâm thì kinh phí được nhiều, nơi lãnh đạo ít quan tâm thì kinh phí được vừa vừa hoặc ít ít. 

Thậm chí có địa phương còn cắt giảm bớt kinh phí dành cho giáo dục để đầu tư, chi cho các lĩnh vực, ngành, công trình khác. 

Theo lập luận của lãnh đạo tỉnh, thành phố thì các lĩnh vực, ngành nghề, công trình ấy “khát” nguồn kinh phí hơn giáo dục. 

Với cơ chế nặng về xin - cho, đợi cho xuống cấp, hư hỏng thật nghiêm trọng, có nguy cơ mất an toàn mới quan tâm, cấp kinh phí nhỏ giọt thì còn lâu nữa cơ sở vật chất, phòng ốc, thiết bị… ở các địa phương, trường học mới đáp ứng được nhu cầu tối thiểu, cơ bản. 

Đối xử với giáo dục như thế, các vị đừng trách thầy và trò sao lại cứ “dạy chay - học chay”, chất lượng giáo dục ỳ ạch, giậm chân tại chỗ.  

Vấn đề tăng lương cho đội ngũ nhà giáo được dư luận xã hội rất quan tâm và mong đợi nhằm hiện thực hóa Nghị quyết 29 của Trung ương đã chỉ rõ: 

“Lương của nhà giáo được ưu tiên xếp cao nhất trong hệ thống thang bậc lương hành chính sự nghiệp và có thêm phụ cấp tùy theo tính chất công việc, theo vùng”. 

Thế nhưng, hai Bộ Tài chính và Bộ Nội vụ lại “bác” ra đề xuất nội dung “lương của nhà giáo được xếp cao nhất trong hệ thống thang bậc lương hành chính sự nghiệp” tại dự thảo Luật Giáo dục mà Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa trình lên Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngày 12/3.

Tăng lương cho đội ngũ giáo viên (Ảnh minh họa: TTXVN).

Trao đổi với Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam, Giáo sư Phạm Minh Hạc, nguyên Bộ trưởng Bộ Giáo dục cho rằng, từ trước đến nay các công việc của Bộ, ngành đều luôn bám sát và tuân thủ theo các Nghị quyết của Đảng. 

Do đó, các Bộ cần có trách nhiệm với Bộ Giáo dục và Đào tạo thực hiện Nghị quyết 29. 

Việc hai Bộ không đồng thuận với đề xuất của Bộ Giáo dục và Đào tạo khiến tất cả thầy cô giáo cả nước thêm một lần thất vọng, buồn tủi với cái nghề nghiệp của mình. 

Nhà giáo Nguyễn Tùng Lâm rất có lý khi nhận định: “Chúng ta đang đối xử với nhà giáo theo kiểu tư duy vừa tiểu nông vừa địa chủ”. 

Kể ra cũng thật tội Bộ Giáo dục và Đào tạo của ta, chỉ có chức năng quản lý nhà nước, ngành giáo dục, chứ không thể có quyền và quyết được việc chế độ lương bổng - đời sống vật chất cho hơn 1,2 triệu cán bộ quản lý giáo dục, thầy cô giáo và nhân viên do mình đứng đầu - quản lý. 

Về điều kiện nâng hạng nhà giáo ở 4 cấp học, Bộ Giáo dục và Đào tạo từng ban hành Thông tư số 20. 

Nhưng ngay sau đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục ban hành Thông tư số 29/2017/TT-BGDĐT về quy chế xét thăng hạng chức danh nghề nghiệp giáo viên mầm non, phổ thông công lập theo hướng gọn nhẹ, phù hợp hơn cho nhà giáo, chỉ cần nộp hồ sơ xét thăng hạng và theo kèm nội dung phỏng vấn hoặc làm một bài kiến thức pháp luật.

Bộ Tài chính và Bộ Nội vụ không muốn nhà giáo có lương cao nhất

Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định là vậy nhưng một số địa phương (Phòng Nội vụ, Sở Nội vụ) đã và đang tiến hành tổ chức thực hiện theo Thông tư số 20 và các quy định riêng của địa phương.

Tức là bắt giáo viên tham gia nâng hạng phải trải qua 4 bài thi “trần ai”: Ngoại ngữ, tin học, kiến thức chung và chuyên môn nghiệp vụ. 

“Phép vua, thua lệ làng” là đây. 

Đời giáo viên vốn đã khổ ải đến nâng hạng lại càng thêm khổ ải, cơ cực. 

Bộ Giáo dục và Đào tạo ở xa, có thể thấy được, song các địa phương ở gần lại chẳng thấu hiểu cho. 

Sự yếu kém, sa sút trong văn hóa ứng xử học đường, tình trạng bạo lực học đường đang ở mức báo động đỏ được báo chí phản ánh, phân tích qua nhiều sự vụ nghiêm trọng xảy ra  trong thời gian gần đây.

Có người cho rằng, Bộ Giáo dục và Đào tạo, cơ quan chủ quản, nơi ban hành các quy định, văn bản như Chỉ thị số 40, Điều lệ trường phổ thông, Thông tư 17 về dạy học thêm, sắp tới đây là Bộ quy tắc ứng xử trong trường học… phải nghiêm túc nhận trách nhiệm về mình. 

Đúng, Bộ Giáo dục và Đào tạo không được né tránh trước những tồn tại, yếu kém của ngành giáo dục hiện nay, nhất là vấn nạn bạo lực, dạy học thêm trái phép, văn hóa ứng xử học đường xuống cấp…

Song chúng ta cũng cần  lắng đọng, bình tĩnh một chút mà để nhìn nhận, đánh giá vấn đề cho thấu đáo, khách quan. 

Theo tôi, Bộ Giáo dục và Đào tạo không phải là dạng “thần thông, quảng đại” hoặc “ba đầu, sáu tay” mà quản lý, bao cân cho xuể tình hình, diễn biến giáo dục của 63 tỉnh, thành ở bên dưới.

Hai Bộ không muốn “lương nhà giáo cao nhất” là thể hiện thái độ gì?

Trách nhiệm, lỗi lầm lớn còn thuộc về các địa phương, các nhà trường, thầy cô giáo, các lực lượng, bộ phận có liên quan nữa. 

Một quy định, thông tư, chỉ thị với mục tiêu, nội dung, yêu cầu có hay ho đến mấy đi nữa nhưng ở cấp cơ sở, những người trực tiếp thực hiện lại yếu kém, lỏng lẻo, buông xuôi, bất lực…cũng đành bó tay chấm com thôi. 

Tính đồng bộ, quyết tâm cao từ trên xuống dưới mới là yếu tố then chốt nhất để sớm đẩy lùi các vấn nạn, tồn tại, yếu kém của ngành giáo dục hiện nay. 

HỮU SƠN
Từ khóa :
lương giáo viên , phụ cấp , Phong trào nhà trường thân thiện , Giáo sư Phạm Minh Hạc , Nhà giáo Nguyễn Tùng Lâm , thăng hạng chức danh nghề nghiệp , tình trạng bạo lực học đường , dạy thêm
Kể ra, Bộ Giáo dục cũng khổ thật!
Chủ đề : Góc nhìn Giáo dục
Chủ đề : Chuyên gia giáo dục viết
Chủ đề : Tiêu cực trong giáo dục - đào tạo
Bình luận
Nguyễn Thị Cận
5

Ngày 28/3/2018, Tổ công tác của Thủ tướng do Bộ trưởng, Chủ nhiệm VPCP Mai Tiến Dũng dẫn đầu kiểm tra việc thực hiện các nhiệm vụ do Chính phủ, Thủ tướng giao đã truyền đạt ý kiến của Thủ tướng về 6 vấn đề của ngành giáo dục đang được dư luận rất quan tâm để Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo giải trình, báo cáo thêm, có giải pháp khắc phục càng sớm càng tốt trong thời gian tới. [ Bài 6 vấn đề Thủ tướng giao Bộ Giáo dục cần khắc phục càng sớm càng tốt; Thùy Linh; GDVN; 07:20; 29/3/2018]. Tôi thấy vấn đề thứ ba là nổi bật và chắc là nan giải: "Vấn đề nhức nhối của xã hội liên quan tới đạo đức, phẩm chất của nhà giáo, như tình trạng ép học sinh học thêm, bạo lực, chạy điểm, chạy trường, gây bức xúc cho xã hội. Đặc biệt, liên tục xảy ra các vụ việc xúc phạm danh dự nhà giáo, hành hung giáo viên. Bộ cần lên tiếng thế nào, cảnh báo thế nào, thái độ thế nào để việc này chấm dứt". Tôi nghĩ khắc phục được sớm vấn đề trên thì thừa nhận: "Kể ra, Bộ Giáo dục cũng khổ thật!".

Nguyễn Lê Hoàn
5

"Một quy định, thông tư, chỉ thị với mục tiêu, nội dung, yêu cầu có hay ho đến mấy đi nữa nhưng ở cấp cơ sở, những người trực tiếp thực hiện lại yếu kém, lỏng lẻo, buông xuôi, bất lực...cũng đành bó tay chấm com thôi"(trích bài viết). Thế còn với những quy định, thông tư, chỉ thị "xa rời thực tế" hoặc "viển vông trên trời", ký chưa ráo mực đã hủy, đã thay thì sao?. Tôi nhận xét: Bộ GD-ĐT thường có những quy định không nhất quán. Ví như: Quy định Bà mẹ Việt Nam anh hùng, người hoạt động cách mạng từ trước đến ngày khởi nghĩa tháng 8-1945, nếu thi đại học sẽ được cộng 2 điểm rồi lại sớm bãi bỏ; quyết định không công bố đáp án kỳ thi THPT quốc gia 2017 nhưng sau đó lại công bố(!). Còn về chương trình VNEN, do không thành công và bị dư luận phản đối mạnh mẽ nên Bộ muốn cho nó "lụi dần" mà không có tổng kết đánh giá gì cả(?). Lúc khởi động VNEN, Bộ tâng bốc mô hình "lên mây xanh", nó được triển khai ở 1.147 trường (năm học 2012- 2013) và đến năm học 2015 - 2016, đã có 54 tỉnh tự nguyện mở rộng áp dụng với 2.245 trường, tổng số 450.445 học sinh. Nay VNEN "vỡ trận", các tỉnh đang loay hoay việc dừng hay tiếp tục triển khai mô hình này thì Bộ lại nói "nơi nào làm tốt thì làm". Nói thế không phải là "nước đôi" thì là cái gì(?). Đúng như GS.TS Phạm Tất Dong, Phó Chủ tịch hội Khuyến học Việt Nam đã nhận định: "Làm giáo dục mà nước đôi thì không thể thành công. Làm giáo dục là phải chỉ đạo thật chặt chứ không phải muốn là làm được".

Ng.Thường Ngân,Thanh Hà (HD)
6

Tác giả Hữu Sơn nhận định "Kể ra, Bộ Giáo dục cũng khổ thật!". Vậy mà ông TS Nguyễn Vinh Hiển, thứ trưởng Bộ GD-ĐT, phụ trách phổ thông sắp đến tuổi nghỉ hưu vẫn có ý còn muốn tham gia tiếp vào đề án xây dựng chương trình và sách giáo khoa phổ thông mới với lý do đang chỉ đạo dở dang. Và rồi, khi đã về hưu (từ 01/10/2016), không hiểu với tư cách gì mà ông vẫn thường xuyên dẫn đoàn cán bộ, chuyên viên Vụ Giáo dục Tiểu học về các địa phương để tập huấn VNEN. Ví dụ như chuyến tập huấn mới đây cho Sở GD-ĐT Thái Bình và về thăm và làm việc tại trường Tiểu học Thụy Sơn, huyện Thái Thụy (trường học VNEN) ngày 07/4/2017(?). Nếu khổ thực sự thì "tham công tiếc việc" làm gì cho khổ thêm ?!

Lê Luận
6

Đọc những dòng nhận định cuối bài viết của tác giả Hữu Sơn mà tôi thấy hoang mang: "Bộ Giáo dục và Đào tạo không được né tránh trước những tồn tại, yếu kém của ngành giáo dục hiện nay, nhất là vấn nạn bạo lực, dạy học thêm trái phép, văn hóa ứng xử học đường xuống cấp...Song chúng ta cũng cần lắng đọng, bình tĩnh một chút mà để nhìn nhận, đánh giá vấn đề cho thấu đáo, khách quan. Theo tôi, Bộ Giáo dục và Đào tạo không phải là dạng "thần thông, quảng đại" hoặc "ba đầu, sáu tay" mà quản lý, bao cân (có lẽ tác giả muốn viết là "bao sân" ?) cho xuể tình hình, diễn biến giáo dục của 63 tỉnh, thành ở bên dưới. Trách nhiệm, lỗi lầm lớn còn thuộc về các địa phương, các nhà trường, thầy cô giáo, các lực lượng, bộ phận có liên quan nữa". Nói như tác giả: Phải chăng tất cả đều có lỗi, không "kém" gì nhau ???

Nguyễn Thường
6

Tác giả Hữu Sơn cho rằng: "Biết vài điều trong bài này, thì mọi người cũng phần nào thông cảm với Bộ, đôi khi quyền rơm vạ đá!". Nhân đây, tôi xin nhắc lại sự kiện sau: Năm 2001, PGS.TSKH Nguyễn Kế Hào, Vụ trưởng Vụ tiểu học (Bộ GD-ĐT) đột ngột xin từ chức với một câu nói nổi tiếng: "Tôi từ chức vì không muốn làm điều thất đức!?". Điều mà ông cho là "thất đức" chính là Chương trình Tiểu học 2000, thực chất là sự lừa dối trẻ thơ của một số người nhằm trục lợi cá nhân. Có lẽ ông là quan chức đầu tiên của ta dũng cảm từ chức vì phản đối quyết định của cấp trên mà ông cho là sai lầm. (Năm 1994, ông được bổ nhiệm Vụ trưởng Vụ Tiểu học và năm 2001 làm đơn xin từ chức). Tôi không biết ngoài ông Hào, còn ai ở Bộ xin từ nhiệm không(?), chứ hầu như cán bộ nào được điều động về Bộ đều "vui vẻ" chấp hành(!). Thế thì vì sao lại cho rằng: "Kể ra, Bộ Giáo dục cũng khổ thật!" ???

Nông dân
0

Ngành nào mà chẳng khó.Vì thế mới cần người tài...Nếu không đủ tầm sẽ là rất khó.

Lê Thanh Hải
1

Bộ gd có tiếng nói không mạnh thì làm sao sở giáo dục, phòng giáo dục dám gào thét.

Chi mai
1

Nói tóm lại là các cấp quản lí rất thích hành giáo viên vì làm nghề giáo cấm đc cãi.

Xem thêm bình luận
Tin khác