Phải chăng thời đại hoàng kim của các trường Đại học đã hết?

Giáo dục 24h

Đỗ Tấn Ngọc

(GDVN) - Muốn tồn tại và phát triển, các trường Đại học, Cao đẳng sẽ phải tự “lột xác” để làm “cách mạng” chất lượng giáo dục và chịu trách nhiệm về sản phẩm của mình.

LTS: Công tác tuyển sinh Đại học, Cao đẳng đợt 1 năm 2016 vừa kết thúc, tuy dư luận không bức xúc vì cảnh hỗn loạn, phải hồi hộp chờ đợi như năm 2015, nhưng tỷ lệ hồ sơ “ảo” năm nay lên tới 70 % đã khiến nhiều trường tốp trên không tuyển đủ thí sinh, tốp dưới càng “khốn đốn” trong khi học sinh dù đủ điểm cao vẫn không vào được trường mình yêu thích.

Góp ý, phân tích về công tác tuyển sinh cũng như chất lượng đào tạo của các trường Đại học hiện nay, thầy giáo Đỗ Tấn Ngọc đã có bài viết thể hiện quan điểm của mình.

Tòa soạn trân trọng gửi đến độc giả!

Cứ mỗi kì tuyển sinh Đại học, Cao đẳng sắp đến, các trường Đại học ở tốp đầu và tốp giữa vẫn thường được phụ huynh, học sinh nhắm đến nhiều nhất và các trường này cũng luôn trong tình trạng “an tâm”, không lo thiếu chỉ tiêu đầu vào.

Tuy nhiên, qua kì xét tuyển Đại học đợt 1 vừa qua, dư luận lại được chứng sự thất vọng của các trường và thí sinh vì nhiều trường, ngành học hót vẫn bị thiếu hụt nhiều chỉ tiêu, buộc phải sử dụng đến chỉ tiêu, nguyện vọng 2, 3 để thu hút thí sinh vào học.

Sắp có phương án tuyển sinh năm 2017 (Ảnh: vietnamnet.vn).

Với các trường tốp dưới lại càng chật vật, khó khăn hơn khi các trường tốp trên có tình trạng hạ điểm chuẩn, ra sức vơ vét thí sinh khiến những trường này “khốn đốn” không biết lấy đâu ra thí sinh cho đủ chỉ tiêu đào tạo.

Có cán bộ quản lý một trường Đại học đã phải thốt lên rằng: “Thí sinh đang ở đâu khi số lượng các em đạt điểm sàn là gần 600 nghìn em (theo thống kê của Bộ Giáo dục) tức thừa sức để vào các trường Đại học?”.

Vậy đâu là nguyên nhân chính dẫn đến việc nhiều trường không tuyển đủ chỉ tiêu? Theo tôi, có các nguyên nhân như sau:

Thứ nhất, tổng chỉ tiêu Đại học năm nay không giảm, vẫn giữ mức 420.000 thí sinh nhưng nguồn tuyển giảm đáng kể so với 2015 (số thí sinh dự thi Trung học Phổ thông ở cụm do trường Đại học chủ trì giảm).

Mang danh trường tốp trên mà ra sức vơ vét thí sinh là kém văn hóa

Nếu năm ngoái, số thí sinh dự thi Trung học Phổ thông Quốc gia là hơn một triệu, nhưng năm nay số này giảm xuống còn hơn 870.000 (giảm khoảng 12%).

Trong đó có tới 519.000 em thi để xét tuyển vào các trường Đại học, Cao đẳng (chiếm 70%), số còn lại chỉ để xét Tốt nghiệp. Tỉ lệ thí sinh chỉ để xét Tốt nghiệp năm 2016 chiếm 32%, tăng 4% so với năm 2015 (28%).

Thứ hai, thông tin hàng trăm ngàn cử nhân, Thạc sĩ thất nghiệp trên các phương tiện truyền thông có tác động đáng kể đến thái độ, lựa chọn nghề nghiệp, bậc học của thí sinh và phụ huynh.

Cụ thể, theo thống kê của Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, đến hết quý I năm 2016, cả nước có trên 225 ngàn sinh viên có trình độ Đại học và sau Đại học thất nghiệp.

Nhiều cử nhân phải giấu bằng Đại học để đi học Trung cấp, làm công nhân.

Việc làm là yếu tố quan trọng hàng đầu khiến phụ huynh và học sinh ngày càng thận trọng, cân nhắc hơn khi chọn lựa ngành học và bậc học.

Ví dụ, mấy năm trước đây, ngành quân đội và công an, điểm tuyển sinh vào đầu chỉ thuộc dạng thường, ít học sinh lựa chọn. Nhưng 2 năm nay, điểm tuyển sinh đầu vào công an và quân đội cao ngất ngưởng. Có quá nhiều học sinh đăng ký, bởi mấy ngành này đảm bảo được việc làm cho sinh viên sau khi ra trường, người học và phụ huynh khỏi lo lắng.

Thứ ba, công tác phân luồng, định hướng nghề nghiệp của nhà trường, địa phương có dấu hiệu khởi sắc, tốt lên.

Hoạt động truyền thông, định hướng dư luận xã hội cũng có chiều hướng tích cực, giúp cho phụ huynh và học sinh có nhiều “kênh” để suy xét, quyết định tương lai nghề nghiệp của mình.

Thực tế cho thấy, có nhiều trường hợp thí sinh khi đến đăng ký xét tuyển, mặc dù đủ điểm vào học Đại học nhưng lại xin học hệ Cao đẳng, Trung cấp.

Điều này cho thấy nhận thức, tâm lý sính bằng cấp đã phần nào thay đổi, Đại học không phải là con đường duy nhất để vào đời.  

Theo tôi nhìn nhận, mùa tuyển sinh Đại học năm nay có nhiều điểm tích cực như nhiều học sinh đã chọn học nghề thay vì vào các trường Đại học. Chất lượng các trường Đại học cũng ngày càng được nâng cao.

Giáo viên thất nghiệp và trách nhiệm giáo dục

Một viễn cảnh mới mở ra, các trường hoặc các ngành trong cùng một trường có chất lượng đào tạo tốt, tỷ lệ sinh viên có việc làm cao sẽ có sức hút tốt, tuyển sinh thuận lợi.

Ngày càng có nhiều trường và ngành học mới, kéo theo tiêu chí tuyển sinh tăng khiến cơ hội được vào Đại học của các thí sinh những năm gần đây tăng lên; ngay cả các em thi Tốt nghiệp Trung học Phổ thông cụm địa phương cũng có nhiều cơ hội.

Tuy nhiên, chất lượng đào tạo các trường Đại học hiện nay vẫn là một vấn đề đáng lo khi đầu vào bao nhiêu thì có bấy nhiêu đầu ra.

Điều này, dẫn đến “cung không đủ cầu”, sinh viên được đào tạo không đáp ứng được yêu cầu chất lượng khi đi làm, hầu hết khi vào các cơ quan, doanh nghiệp đều mất một thời gian dài để “đào tạo lại” lực lượng này.

Gần đây, có hàng nghìn sinh viên ở các Đại học ở Tây Nguyên và phía Nam có nguy cơ bị nhà trường đình chỉ học tập vì kết quả học tập theo hình thức tín chỉ không đạt yêu cầu.

Nhiều người coi đây là một việc rất bình thường và cần thiết để các trường Đại học loại bớt số sinh viên lười nhác, ý thức học tập sa sút, nhằm nâng cao chất lượng đầu ra.  

Cuối năm 2015, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tư số 32 về việc xác định chỉ tiêu tuyển sinh đối với các cơ sở giáo dục Đại học, theo đó quy mô sinh viên chính quy ở một trường Đại học tối đa không quá 15.000 sinh viên.

Bằng mọi cách thì hệ thống cũng không "tiêu" hết được số giáo viên thừa

Quy định mới này góp phần giảm bớt tình trạng các trường Đại học chạy đua theo số lượng mà xem nhẹ việc nâng cao chất lượng giáo dục Đại học.

Riêng lĩnh vực giáo dục, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng có văn bản yêu cầu các trường Sư phạm giảm chỉ tiêu và các trường ngoài Sư phạm không được đào tạo và cấp chứng nhận vì tình trạng dư thừa.

Hiện số giáo viên dư thừa trên 35 nghìn người, dự kiến đến năm 2020 số giáo viên thất nghiệp lên tới 70 nghìn người.

Trước thực trạng trên, tôi tin rằng, muốn tồn tại và phát triển thì các trường Đại học và Cao đẳng sẽ phải tự “lột xác” để làm “cách mạng” về chất lượng giáo dục đồng thời cũng phải biết chịu trách nhiệm về sản phẩm mình đào tạo. 

Đỗ Tấn Ngọc
Từ khóa :
xét tuyển Đại học , đầu vào , chất lượng đào tạo , Đại học , thiếu chỉ tiêu , đói hồ sơ , hồ sơ ảo
Phải chăng thời đại hoàng kim của các trường Đại học đã hết?
Chủ đề : Đổi mới giáo dục Đại học
Viết bình luận của bạn về bài viết này ...
Tran Tri Thuc
0

Đối với người không có bằng đại học như tôi ( khổ cả một đời rồi)thi tôi rất muốn con tôi vào đại học.

Lê Công Thìn
1

Còn nguyên nhân nữa là Bộ xác định sai nguồn tuyển sinh! Ảo ngay từ thống kê của Bộ! Bộ thống kê theo tổ hợp môn nhưng một thí sinh trung bình thi 5 môn và có ít nhất 03 tổ hợp xét tuyển! Bộ GD ĐT nhìn gà hóa quốc nên tính một thành ba, lấy đâu ra mà tuyển! Bạn thử tìm quanh nhà mình xem có em nào được 15 điểm mà không đi học không?

người dân
2

Nếu không thay đổi và nâng cao chất lượng đào tạo đại học thì ít năm nữa nhiều trường đại học phải đóng cửa, giải thể. Đây là báo động đỏ vầ chất lượng sinh viên ra trường còn quá thấp ,không tìm được việc làm,trong khi đó nhiều doanh nghiệp không tìm được người.

Nguyễn giang Sơn
2

Bào viết phân tích thuyết phục. Nhưng ai và trường nào đứng ra khắc phục những bất cập này trong thời gian tới để những bất cập này không bị lặp lại. Các phương tiện truyền thông cần nói nhiều và nói rõ cơ cấu lao động cauw nước ta hiện tại và tương lai cần như sau: 10% trăm số người tốt nghiệp đai học trở lên, 45 % trình độ cao đẳng và trung cấp thực hành( đào tạo nghề) 45% là sơ cấp và lao động phổ thông. Từ nhu cầu đó người học tự lựa chọn và cơ quan nhà nước xác định chỉ tiêu đào tạo cho các trường. Còn hiện nay đang đào tạo nhu cầu ngược lai .

Trần công dân
4

Vấn đề đã đang báo động đỏ: Hơn 200 ngàn đại học và sau đại học thất nghiệp vậy chất lượng gd thế nào? Học cái gì? để XH không chấp nhận? Học sinh ồ ạt đăng ký vào trg công an, quân đội? Vì học được bao cấp học phí, ra trg có việc làm, lại được "vinh quang" khi nạn kiêu hùng của công an đang phát triển, ưu ái tôn vinh của QĐ đang lên ngôi...tring khi 2 ngành này không làm ra SP cho XH nó chỉ được đề cao khi đất nước lâm nguy và XH rối loạn. Học sinh bỏ học không muốn học? Học sinh, SV không muốn học trong nước, làm vuệc trong nước...phải trăng đã đến giới hạn đỏ cuối cùng đòi hỏi chúng ta thay đổi. Nếu không chúng ta sẽ có tội với lịch sử, dân tộc và nhân loại.

Nông dân
2

Mẹ hát con khen hay , ta động viên nhảy... Bây giờ thời mở cửa mới thấy sự yếu kém không thể cạnh tranh ... Cần thể chế lại cả hệ thống, tinh giảm nâng cao chất lượng...Cần có một TƯ LỆNH ngành có TÂM và đu TẦM (NGAY) ?.

Xem thêm bình luận
Tin khác