Tại sao cần so sánh Chương trình tổng thể mới với Chương trình năm 1979?

Giáo dục 24h

Tiến sĩ Vũ Thu Hương

(GDVN) - Để xã hội Việt Nam tiến bộ và phát triển, việc nghiên cứu và xây dựng Chương trình cần phải được tiến hành nghiêm túc và cẩn trọng đến từng chi tiết nhỏ.

LTS: Bài viết “So sánh Chương trình giáo dục mới với Chương trình năm 1979” của Tiến sĩ Vũ Thu Hương – giảng viên Khoa Giáo dục Tiểu học (Đại học Sư phạm Hà Nội) được đăng tải trên Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam đã nhận được nhiều ý kiến trao đổi, bình luận.

Để rộng đường dư luận, Tiến sĩ Vũ Thu Hương tiếp tục gửi đến bài viết, trong đó làm rõ hơn lý do và mục đích của việc đưa ra những so sánh này.

Tòa soạn trân trọng mời quý bạn đọc theo dõi. Văn phong và nội dung bài viết thể hiện quan điểm của tác giả, tiêu đề bài viết do Tòa soạn đặt.

Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể vừa được thông qua đã thu hút được sự quan tâm của các tầng lớp nhân dân và các chuyên gia giáo dục.

Tôi thật sự mừng vì bài phân tích chương trình năm 1979 của tôi đã nhận được rất nhiều sự quan tâm của các chuyên gia trong ban dự thảo chương trình giáo dục phổ thông tổng thể.

Dưới đây là nguyên nhân về việc so sánh chương trình này với chương trình phổ thông tổng thể mới sắp ban hành.

Thứ nhất, chương trình phổ thông của Việt Nam được xây dựng bắt đầu từ sau năm 1945. Các chương trình từ trước năm 1975 đều chỉ dành cho giáo dục miền Bắc vì khi đó chúng ta chưa giải phóng.

Sau năm 1975, đất nước hoàn toàn giải phóng, cả nước về chung một nhà, giáo dục đã bắt đầu với chương trình chung cho cả dân tộc. Vì thế, chúng ta cần nghiên cứu và đọc trước các chương trình từ năm 1979 đến nay.

Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể được dư luận rất quan tâm.

Thứ hai, các "sản phẩm" của chương trình phổ thông 1979 đã trưởng thành và một tỉ lệ lớn đã thành đạt.

Chương trình có điểm đặc biệt mà hầu như ai cũng rất rõ là thời gian học của học sinh tiểu học không nhiều nhưng khá hiệu quả.

Nghiên cứu chương trình 1979 sẽ giúp chúng ta định hình được hướng đi trong việc thiết kế Chương trình phổ thông tổng thể mới hiệu quả và nhẹ nhàng hơn.

Thứ ba, trong lịch sử giáo dục Việt Nam từ sau Cách mạng tháng Tám đến nay, các chương trình ngày một nặng hơn với thời lượng các môn tăng cao.

Số lượng tiết học cũng tăng từ 17 tiết đến 22 tiết và hơn nữa. Tuy nhiên, thời gian gần đây, sự quá tải trong giáo dục tiểu học đã trở thành một vấn đề nghiêm trọng.

Vì thế, nghiên cứu phương án xử lý tình trạng quá tải trong giáo dục đã trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Nghiên cứu chương trình 1979 có thể sẽ cho ta một hướng giải quyết vấn đề này.

Đầu tiên, với các phương pháp giáo dục khác nhau thì hiệu quả giáo dục cũng khác nhau. Đây là một lý thuyết đơn giản mà bất kể nhà nghiên cứu giáo dục hay một giáo viên nào cũng hiểu được.

Với lượng kiến thức khá cố định của chương trình giáo dục tiểu học, điều quan trọng là tìm ra phương pháp học phù hợp để thời gian học ít nhưng hiệu quả.

Đôi điều trao đổi với Tiến sĩ Vũ Thu Hương về chương trình giáo dục năm 1979

Điều đó sẽ đảm bảo được thời lượng học kĩ năng sống, trải nghiệm, giao lưu, tìm tòi khám phá của học sinh để giải quyết tình trạng thiếu kĩ năng sống và thiếu trải nghiệm của các cháu.

Do vậy, nghiên cứu những chương trình và các phương pháp dạy học đã từng áp dụng sẽ giúp chúng ta tìm ra phương hướng giải quyết các mâu thuẫn như: học nhiều biết ít, học đâu quên đó mà trẻ tiểu học đang phải đối mặt.

Thứ hai, nghiên cứu để so sánh với các mô hình giáo dục của các nước tiên tiến là việc nên làm.

Tuy nhiên, với đặc thù riêng của dân tộc Việt, với đặc trưng của môn Tiếng Việt, chúng ta rất cần tìm hiểu các chương trình đã áp dụng của Việt Nam để tìm ra các phương thức giải quyết phù hợp.

Thứ ba, về giáo dục kĩ năng sống và trải nghiệm, tuy chương trình 1979 không nói rõ những nhiệm vụ đó đã được các phụ huynh học sinh tiến hành rất hiệu quả trong buổi nghỉ học, học sinh sinh hoạt tại gia đình và cộng đồng.

Nghiên cứu phương thức hoạt động của các phụ huynh cũng sẽ giúp chúng ta tìm ra cách thức xây dựng chương trình đào tạo nội dung này.

Thứ tư, một điểm quan trọng nữa trong chương trình giáo dục tiểu học chính là chữ cái đầu tiên trẻ học khi vào lớp 1.

Bắt đầu là chữ i, t… sau đó là chữ o rồi bây giờ là chữ e. Liệu rằng việc lựa chọn chữ cái đầu tiên dạy trẻ có phải là nguyên nhân của việc học trước khi vào lớp 1?

Liệu rằng việc lựa chọn này có ảnh hưởng đến số tiết tiếng Việt mà trẻ sẽ phải học trong suốt năm tiểu học? Câu hỏi này cần được nghiên cứu và giải đáp sớm.

Là nhà giáo, hơn ai hết, tôi hiểu tầm quan trọng của Chương trình tổng thể trong sự hình thành và phát triển của những thế hệ người Việt.

Để xã hội Việt Nam tiến bộ và phát triển, việc nghiên cứu và xây dựng Chương trình cần phải được tiến hành nghiêm túc và cẩn trọng đến từng chi tiết nhỏ.

Chúng tôi rất mong có thể đóng góp ý kiến của mình để Ban soạn thảo chương trình hoàn tất công việc khó khăn này một cách thành công để công cuộc đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục đạt hiệu quả như mong muốn. 

Tiến sĩ Vũ Thu Hương
Từ khóa :
Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể , chương trình năm 1979 , đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục
Tại sao cần so sánh Chương trình tổng thể mới với Chương trình năm 1979?
Chủ đề : Đổi mới Giáo dục
Chủ đề : Góc nhìn Giáo dục
Chủ đề : Đổi mới giáo dục phổ thông
Viết bình luận của bạn về bài viết này ...
Hatbuihong
0

Giáo dục nói chung và dạy học nói riêng phải theo nguyên tắc từ đơn giản đến phức tạp. Cần gắn kiến thức với thực tế và đơn giản hóa vấn đề, để học sinh dể tiếp thu và dể ghi nhớ kiến thức. Nội dung sách GK phải gồm những kiến thức cơ bản về một môn học, đồng thời phải có những phần gợi ý giúp học sinh tìm tòi , suy nghĩ. Việc rèn năng lực tư duy tích hợp các kiến thức khoa học để giải quyết các vấn đề thực tế là cần thiết, song không thể yêu cầu đối với HS tiểu học. Nên đưa tích hợp vào đối với học sinh ở các lớp cuối THCS và THPT, và việc dạy tích hợp nên đưa vào nội dung trải nghiệm khoa học là phù hợp nhất. Không cần thiết gán ghép một số bộ môn học cụ thể nào với nhau, hay in chung nhiều môn trong một quyển sách mà gọi là tích hợp, việc làm này là lảng phí.

Phan Vĩnh Nhựt
3

Chương trình tổng thể đã được ban hành, rất khó thay đổi. Tuy nhiên, các cấp lãnh đạo, những người có trách nhiệm cần tiếp thu để chỉnh sửa, thay đổi phù hợp. Như tác giả đã nêu: càng ngày chương trình càng nặng đặc biệt là Tiểu học. Tôi cũng đã có góp ý về dự thảo chương trình nhưng có thể không đến tay của những người có trách nhiệm nên tôi thấy không sửa đổi. Theo tôi cần gọn nhẹ chương trình, số tiết học giảm bớt, tăng cường các hoạt động ngoài giờ lên lớp. Còn việc lựa chọn chữ cái đầu tiên không quan trọng mà quan trọng là giảm số tiết, giảm bài tập đọc đối với lớp 1.

Xuân Vi
8

Có mấy chữ cái mà cứ nay thế này,mai thế kia thì có đáng không?Chỉ tốn kém mà không có tác dụng gì.Tôi đồng ý với tác giả là:Với tiểu học,cần ổn định chương trình lâu dài.Cái quan trọng nhất là tìm cách làm sao cho hiệu quả hơn.Các nhà cải cách đừng phù phép để tiêu tiền dự án nữa.

Xem thêm bình luận
Tin khác