Càng gần kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông, áp lực đối với học sinh lớp 12 càng lớn. Nhưng điều khiến nhiều học sinh mệt mỏi hiện nay đôi khi không chỉ là chuyện điểm số hay bài thi, mà là cảm giác hoang mang trước việc lựa chọn tương lai cho chính mình.
Nhiều học sinh chia sẻ rằng các em sợ chọn sai ngành, sợ học không phù hợp, sợ ra trường khó xin việc hoặc đơn giản là chưa biết bản thân thật sự muốn gì. Trong khi đó, không ít phụ huynh cũng mang tâm lý lo lắng khi đứng trước quá nhiều lựa chọn về ngành học và trường đại học.
Có những học sinh học rất nhiều nhưng càng gần ngày thi lại càng mất phương hướng. Có em chọn ngành theo bạn bè, theo xu hướng hoặc theo kỳ vọng của gia đình dù bản thân chưa thật sự hiểu mình phù hợp điều gì.
Qua những buổi tư vấn hướng nghiệp và trò chuyện với học sinh lớp 12 thời gian gần đây, nhiều em chia sẻ rằng điều khiến các em áp lực không chỉ là kỳ thi, mà còn là cảm giác phải đưa ra một quyết định rất lớn cho tương lai khi bản thân chưa có nhiều trải nghiệm thực tế về nghề nghiệp và cuộc sống.
Đáng chú ý, trong nhiều câu chuyện của sinh viên hiện nay, điều được nhắc đến nhiều không còn đơn thuần là "trường nổi tiếng" hay "ngành hot", mà là cảm giác được phù hợp, được đồng hành và có cơ hội trưởng thành trong môi trường mình lựa chọn.
Một sinh viên ngành Logistics chia sẻ rằng, điều khiến bạn cảm thấy may mắn trong những năm đầu đại học không chỉ là kiến thức chuyên ngành, mà là việc dần hiểu bản thân muốn gì, phù hợp điều gì và có những thầy cô, bạn bè đồng hành trong giai đoạn nhiều áp lực và bỡ ngỡ nhất.
Theo các chuyên gia giáo dục, đây là giai đoạn nhiều học sinh cần được lắng nghe, định hướng và đồng hành hơn là chỉ nhận thêm áp lực về điểm số.
Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Sơn - Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ và Quản lý Hữu Nghị (UTM), từ những phản hồi của đội ngũ tư vấn hướng nghiệp, nhiều học sinh hiện nay không quá sợ kỳ thi, mà sợ mình đưa ra lựa chọn sai cho tương lai khi chưa thật sự hiểu bản thân phù hợp điều gì.
"Điểm số rất quan trọng, nhưng không phải yếu tố duy nhất quyết định sự trưởng thành hay thành công của một người trẻ. Điều quan trọng hơn là các em có khả năng học hỏi, biết thích nghi và giữ được tinh thần tích cực sau mỗi giai đoạn", Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Sơn chia sẻ.
Trong bối cảnh xã hội thay đổi nhanh chóng, nhiều trường đại học hiện nay cũng đang dần thay đổi cách tiếp cận giáo dục theo hướng gần gũi hơn với người học, chú trọng trải nghiệm thực tế, kỹ năng, khả năng thích nghi và sự phát triển toàn diện của sinh viên bên cạnh kiến thức chuyên môn.
Theo các chuyên gia, trước mùa thi, điều học sinh cần đôi khi không chỉ là thêm những lời thúc ép học tập, mà còn là sự lắng nghe, động viên và niềm tin rằng mỗi người đều có một hành trình phù hợp riêng để trưởng thành.