Bộ Giáo dục và Đào tạo đã công bố dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT ngày 30/12/2024 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định về dạy thêm, học thêm.
Đáng chú ý, trong các nội dung mà dự thảo này nêu ra, rất nhiều độc giả là phụ huynh, học sinh bày tỏ quan tâm đến quy định trong dự thảo về bổ sung về trách nhiệm báo cáo của giáo viên khi tham gia dạy thêm ngoài nhà trường. Trong đó, yêu cầu bổ sung báo cáo rõ về mối quan hệ với chủ cơ sở dạy thêm; không được lợi dụng người thân để chi phối hoạt động này nhằm tránh xung đột lợi ích nhận được nhiều chú ý.
Theo đó, độc giả cho rằng, nếu quy định này được áp dụng, sẽ góp phần minh bạch hóa hoạt động dạy thêm, phòng ngừa việc lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc người thân để tổ chức, chi phối hoạt động dạy thêm.
Lãnh đạo nhà trường ủng hộ quy định giáo viên phải báo cáo mối quan hệ với chủ cơ sở dạy thêm
Bày tỏ quan điểm về vấn đề này với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, thầy Hồ Tuấn Anh - Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Quỳnh Phương (phường Quỳnh Mai, Nghệ An) cho rằng, đây là một quy định hợp lý.
Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Quỳnh Phương nhấn mạnh: "Theo các quy định hiện hành được nêu ra trong Thông tư 29, giáo viên đang dạy học tại các nhà trường nếu muốn tham gia dạy thêm ngoài nhà trường thì phải báo cáo với hiệu trưởng nhà trường nơi giáo viên đó công tác. Quy định này đã là khá chặt chẽ nhằm hạn chế việc giáo viên chính khoá ép học sinh đi học thêm bên ngoài.
Tuy nhiên, các điều khoản quy định đó dường như vẫn bị nhiều giáo viên xem nhẹ, cố tình lách luật và hệ luỵ từ việc ngầm ép học sinh đi học thêm vẫn diễn ra.
Qua đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có những bước đi thận trọng, kỹ lưỡng và chặt chẽ hơn thông qua việc giám sát chặt chẽ việc dạy thêm của giáo viên ở ngoài nhà trường.
Từ đó có thể nói, quy định này nhằm ngăn chặn tình trạng giáo viên lợi dụng mối quan hệ gia đình để mở cơ sở dạy thêm, chẳng hạn vợ đứng tên đăng ký kinh doanh còn chồng trực tiếp giảng dạy. Những trường hợp như vậy dễ gây phản ứng trong dư luận, tạo cảm giác thiếu minh bạch, ảnh hưởng không tốt đến niềm tin của phụ huynh và xã hội đối với môi trường giáo dục".
Còn theo nhận định của thầy Nguyễn Duy Linh - Hiệu trưởng Trường Tiểu học 1 Môn Sơn (xã Môn Sơn, tỉnh Nghệ An), nếu quy định này được đưa vào quy định chính thức, sẽ có thêm những ràng buộc cần thiết để hoạt động dạy thêm ngoài nhà trường trở nên khách quan và minh bạch hơn.
"Không thể phủ nhận rằng, nhu cầu học thêm là có thật của bộ phận phụ huynh, nếu tận dụng đúng những ưu thế của việc dạy thêm thì đây là việc làm đem lại nhiều lợi ích trong việc tăng cường và bổ sung kiến thức cho học sinh. Tuy nhiên, lâu nay việc có quá nhiều thông tin tiêu cực liên quan đến dạy thêm, học thêm được báo chí đăng tải khi vẫn có tình trạng ép buộc học sinh học thêm với giáo viên chính khoá ở trường khiến cho xã hội có cái nhìn méo mó về hoạt động này.
Việc Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tư 29, sau đó tiếp tục bổ thêm các quy định trong dự thảo sửa đổi Thông tư 29 cho thấy Bộ đang có những động thái mạnh mẽ hơn với hoạt động dạy thêm, học thêm. Đồng thời, các quy định liên quan đến dạy thêm, học thêm cũng sẽ trở nên thêm chặt chẽ hơn. Theo tôi, điều này sẽ từng bước làm giảm đi các thông tin trong dư luận không tốt liên quan đến cách thức quản lý hoạt động dạy thêm mà hiện nay chúng ta đang áp dụng.
Như vậy, ngoài việc yêu cầu giáo viên phải báo cáo hiệu trưởng khi muốn dạy thêm ngoài nhà trường như quy định hiện hành, việc yêu cầu giáo viên phải báo cáo mối quan hệ với chủ thể đứng tên cơ sở dạy thêm là một quy định cần thiết, có tính chặt chẽ", Hiệu trưởng Trường Tiểu học 1 Môn Sơn nhấn mạnh.
Đánh giá về điều này, theo quan điểm của thầy Cao Đức Khoa - Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Nguyễn Du (phường Bến Thành, thành phố Hồ Chí Minh), việc bổ sung thêm quy định về việc giáo viên phải báo cáo mối quan hệ với chủ thể đứng tên đăng ký kinh doanh dịch vụ dạy thêm là cần thiết trong việc hạn chế tối đa tiêu cực trong hoạt động dạy thêm, học thêm.
"Có thể thấy rằng, sau khi Thông tư 29 được áp dụng, các thông tin trái chiều trong dư luận về hoạt động dạy thêm, học thêm đã dần được giảm bớt. Điều này cho thấy cách thức và định hướng quản lý việc dạy thêm, học thêm của Bộ Giáo dục và Đào tạo đang đi đúng chiều hướng.
Tuy nhiên, với sự biến tướng của một bộ phận giáo viên cố tình vi phạm các quy định về dạy thêm học thêm thì rất cần sự bám sát và điều chỉnh, bổ sung các quy định để công tác quản lý của ngành giáo dục trở nên hiệu quả và thực chất hơn.
Quy định về việc yêu cầu giáo viên phải báo cáo mối quan hệ giữa mình với chủ thể đứng tên hộ kinh doanh dịch vụ dạy thêm được coi là một bước thắt chặt hơn nữa để hạn chế tối đa các tiêu cực và hệ luỵ của việc dạy thêm, học thêm trái quy định", Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Nguyễn Du bày tỏ.
Nên công khai các cơ sở đủ điều kiện và cơ sở vi phạm quy định dạy thêm, học thêm
Theo thầy Hồ Tuấn Anh, việc bổ sung thêm quy định yêu cầu giáo viên phải báo cáo mối quan hệ với chủ thể đứng tên hộ kinh doanh dịch vụ dạy thêm là cần thiết, tuy nhiên vẫn còn những băn khoăn trong cách thực hiện nếu quy định này được áp dụng vào thực tế.
Qua đó, Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Quỳnh Phương cho rằng: "Có thể việc chứng minh giáo viên đó có quan hệ ra sao với chủ thể đứng tên cơ sở dạy thêm là không khó. Tuy nhiên, trường hợp giáo viên và chủ thể thực sự của cơ sở dạy thêm đó phối hợp để lách các quy định. Khi đó, yêu cầu này coi như bị "vô hiệu hoá".
Đơn cử như trường hợp, giáo viên và chủ thể thực sự của cơ sở dạy thêm đó là "người nhà", tuy nhiên, chủ thể thực sự đó tìm đến phương án thuê người ngoài đứng tên hoặc nhờ bạn bè thân thiết đứng tên, còn lợi nhuận thực tế thu về từ việc mở lớp dạy thêm đó vẫn rơi vào "túi" của chủ thể thực sự.
Vì thế, muốn quy định này có hiệu quả thực chất thì các cơ quan quản lý nên có những phương án để nắm chắc chủ thể thực sự hưởng lợi nhuận từ cơ sở dạy thêm, còn nếu chỉ dừng ở việc chứng minh mối quan hệ giữa giáo viên với chủ thể đứng tên hộ kinh doanh dịch vụ dạy thêm thì có thể quy định này chưa đạt hiệu quả cao nhất".
Còn theo thầy Hồ Duy Linh, vấn đề cốt lõi vẫn là làm sao để tuyên truyền để nâng cao ý thức, đạo đức, trách nhiệm của giáo viên trong khi tham gia hoạt động dạy thêm, học thêm.
"Để giải quyết vấn đề này triệt để thì việc nâng cao nhận thức của giáo viên trong việc tuân thủ các quy định là cần thiết. Vì thế, ngoài việc bổ sung thêm các quy định để đảm bảo tính chặt chẽ của Thông tư 29 thì cũng nên có những phương án để giáo viên giữ được đạo đức nghề giáo, không vì mục đích kiếm tiền mà ảnh hưởng đến phụ huynh, học sinh.
Bên cạnh đó, việc có thêm các kênh góp ý đảm bảo bảo mật để chính các giáo viên phản ánh chéo với nhau cũng là một phương án mà cơ quan quản lý giáo dục cần nghiên cứu. Bởi lẽ trong cùng một trường sẽ có những giáo viên bộ môn tổ chức học thêm thu tiền nhưng cũng có những giáo viên thuộc những bộ môn không thể tổ chức dạy thêm", Hiệu trưởng Trường Tiểu học 1 Môn Sơn nhấn mạnh.
Cùng quan điểm, thầy Cao Đức Khoa cho rằng, song song với việc bổ sung các quy định cho thông tư thêm chặt chẽ thì việc cơ quan quản lý giáo dục và chính quyền địa phương cũng nên có sự đồng hành để quy định nếu được áp dụng sẽ trở nên thực chất và hiệu quả.
Trong đó có việc thực hiện công khai danh sách các cơ sở dạy thêm và học thêm đủ điều kiện, kèm thông tin tên chủ thể của cơ sở đó. Cùng với đó, cơ quan quản lý giáo dục cùng chính quyền địa phương cũng nên mở thêm các kênh phản ánh để người dân có thể góp ý và phản ánh việc gian giối khi công bố chủ thực sự của cơ sở dạy thêm. Đồng thời cần phối hợp với chính quyền địa phương để tăng cường giám sát, xử lý nghiêm các cơ sở vi phạm quy định dạy thêm, học thêm.
"Việc này rất cần sự phối hợp và đồng hành của Sở Giáo dục và Đào tạo và chính quyền cấp xã, phường. Tất nhiên cần đảm bảo yêu cầu bảo mật tuyệt đối cho người phản ánh, báo cáo thông tin. Vì chính những người dân trên địa bàn mới có thông tin thực tế nhất giữa giáo viên với chủ thể thực sự của cơ sở hoạt động dạy thêm có đúng như khai báo hay không", thầy Cao Đức Khoa bày tỏ.