Vừa qua, Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam đã có bài viết: Quảng bá "Học TS quốc tế ngay tại VN - Không cần IELTS", nhiều dấu hỏi về East Bridge University. Theo các thông tin liên lạc, tư vấn tuyển sinh được nhân viên gửi tới phóng viên cho thấy, đơn vị tuyển sinh thạc sĩ, tiến sĩ ngành Tâm lý học cho East Bridge University tại Việt Nam là Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo Tâm lý VIPC (có địa chỉ ghi tại 477 Nguyễn Trãi, Hà Nội).
Theo đó, nhân viên tư vấn gửi thông tin và quảng bá chương trình đào tạo thạc sĩ Tâm lý học với giá hơn 88 triệu đồng, ứng viên có thể nợ Chứng chỉ tiếng Anh (IELTS từ 5.0) và phải bổ sung trước khi tốt nghiệp.
Trong khi người học có thể "nợ" chứng chỉ tiếng Anh, nhưng thông quảng bá chương trình đào tạo của East Bridge University lại nêu 100% bằng tiếng Anh. Và để giúp người học khắc phục vấn đề này, Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo Tâm lý VIPC sẽ hỗ trợ Việt hóa toàn bộ tài liệu, bổ sung thêm các lớp chuyên ngành...
Nhiều dấu hỏi về East Bridge University
Liên quan đến nội dung nêu trên, trao đổi với Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, Tiến sĩ Lê Đông Phương (chuyên gia giáo dục) cho biết, với các thông tin quảng bá về trường đại học trên, ông đã tìm hiểu và có sự băn khoăn về tên miền của East Bridge University là https://www.ebu.ac. Theo Tiến sĩ Phương tìm hiểu thì đường link tên miền đuôi ".ac.uk", dẫn đến nơi là một đảo thuộc Anh quốc.
"Điều này khiến người xem hiểu lầm đây là đơn vị học thuật uy tín tại Anh khi có tên miền là ac.uk", Tiến sĩ Phương cho hay.
Bên cạnh đó, Tiến sĩ Lê Đông Phương tìm hiểu và nhận thấy chương trình đào tạo của East Bridge University không có địa điểm đào tạo tại Pháp. Vì thế, ông rất băn khoăn về giới thiệu: "Đại học East Bridge (tên viết tắt là EBU) được công nhận là trường "hors contrat" (trường không có hợp đồng với Nhà nước) theo hệ thống giáo dục Pháp". Bên cạnh đó, vị chuyên gia giáo dục cũng chia sẻ rằng, không phải văn bằng nào tại quốc gia này cũng được nhà nước Pháp công nhận.
"Pháp quy định, nhà trường có thể cấp văn bằng tốt nghiệp cho học viên nhưng để được nhà nước công nhận lại là việc khác", Tiến sĩ Lê Đông Phương cho hay.
Người học đối mặt nhiều rủi ro khi học tiến sĩ, thạc sĩ của East Bridge University
Theo luật sư Phạm Quang Biên - Tổng giám đốc Hãng Luật IMC, Đoàn luật sư Thành phố Hà Nội, theo quy định của pháp luật Việt Nam, tổ chức thực hiện hoạt động giới thiệu, tư vấn và tuyển sinh cho chương trình đào tạo của cơ sở giáo dục nước ngoài có thể hoạt động dưới hình thức kinh doanh dịch vụ tư vấn du học, nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định của pháp luật.
Theo Điều 115 và Điều 116 Nghị định số 125/2024/NĐ-CP ngày 05/10/2024 của Chính phủ, tổ chức kinh doanh dịch vụ tư vấn du học phải: Được thành lập và hoạt động hợp pháp theo quy định của Luật Doanh nghiệp; Có Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh dịch vụ tư vấn du học; Có trụ sở, cơ sở vật chất, trang thiết bị, tài liệu phục vụ hoạt động tư vấn; Có đội ngũ nhân viên trực tiếp tư vấn đáp ứng yêu cầu về trình độ chuyên môn, ngoại ngữ và chứng chỉ nghiệp vụ tư vấn du học theo quy định.
"Ngoài ra, tổ chức thực hiện tuyển sinh cho cơ sở giáo dục nước ngoài phải có văn bản thỏa thuận hoặc văn bản ủy quyền của cơ sở giáo dục nước ngoài cho phép thực hiện việc giới thiệu hoặc tuyển sinh chương trình đào tạo.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng kinh doanh dịch vụ tư vấn du học chỉ bao gồm việc cung cấp thông tin, tư vấn và hỗ trợ người học đăng ký học tập tại cơ sở giáo dục ở nước ngoài. Tổ chức cung cấp dịch vụ tư vấn du học không được phép tự tổ chức đào tạo, hoặc tham gia vào quá trình đào tạo nếu không phải là cơ sở giáo dục được phép hoạt động giáo dục theo quy định của pháp luật Việt Nam", luật sư Biên cho hay.
Theo thông báo tuyển sinh, chương trình đào tạo thạc sĩ và tiến sĩ của East Bridge University (Pháp) với hình thức học 100% trực tuyến (online). Cùng với đó, Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo Tâm lý VIPC (sau đây gọi tắt là Công ty VIPC) không chỉ thực hiện việc giới thiệu chương trình mà còn tham gia hỗ trợ người học trong quá trình học tập, cụ thể: “Có giảng viên của VIPC hỗ trợ kèm 1-1 trong quá trình học và thi. Được học thêm miễn phí các khóa học chuyên gia từ VIPC. Được hỗ trợ việc làm cùng VIPC sau khi tốt nghiệp chương trình”.
"Các nội dung trên cho thấy vai trò của VIPC không chỉ dừng lại ở hoạt động tư vấn du học, mà còn tham gia hỗ trợ hoạt động đào tạo cho người học tại Việt Nam", luật sư Biên nhận định.
Tổng giám đốc Hãng Luật IMC cho hay, theo Thông tư số 07/2025/TT-BGDĐT ngày 27/3/2025 của Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc tổ chức chương trình đào tạo của cơ sở giáo dục nước ngoài tại Việt Nam phải được thực hiện dưới hình thức liên kết đào tạo giữa cơ sở giáo dục đại học Việt Nam và cơ sở giáo dục đại học nước ngoài, đồng thời phải được cơ quan có thẩm quyền cho phép thực hiện.
Trong khi đó, VIPC không phải là cơ sở giáo dục đại học Việt Nam và theo các thông tin công khai cũng không có cơ sở giáo dục đại học Việt Nam nào tham gia liên kết đào tạo trong chương trình nêu trên.
"Do đó, nếu việc tuyển sinh và tổ chức các hoạt động hỗ trợ học tập cho người học tại Việt Nam được thực hiện như các thông tin đã công bố, thì hoạt động này không thuộc phạm vi dịch vụ tư vấn du học thông thường và không đáp ứng các điều kiện để tổ chức chương trình liên kết đào tạo với cơ sở giáo dục nước ngoài theo quy định của pháp luật Việt Nam", luật sư Biên nói.
Cùng quan điểm với luật sư Biên, luật sư Nguyễn Văn Thái - Luật sư thành viên Công ty Luật Bross và Cộng sự, Đoàn luật sư Thành phố Hà Nội cho hay, đối với trường hợp doanh nghiệp Việt Nam có tham gia một phần trong hoạt động tuyển sinh đào tạo, tức liên kết đào tạo thì buộc phải tuân thủ Điều 45 Luật Giáo dục Đại học năm 2012; Mục 2, Chương II Nghị định số 86/2018/NĐ-CP của Chính phủ quy định về hợp tác, đầu tư của nước ngoài trong lĩnh vực giáo dục.
Theo luật sư Nguyễn Văn Thái, East Bridge University chưa được cơ quan quản lý giáo dục Việt Nam cấp phép, thậm chí trên Website chính thức của East Bridge University khẳng định: “EBU does not claim its programs to be French nationally accredited or equivalent to degrees conferred by French public or private universities”.
"Đơn vị này không khẳng định các chương trình đào tạo của họ được công nhận tại Pháp hoặc tương đương với các bằng cấp do các Trường đại học công lập hoặc tư thục của Pháp cấp.
Ngoài ra họ cũng khẳng định: “French law prohibits private institutions from using protected academic terms such as “baccalauréat,” “licence,” “master,” and “doctorat” for their institutional diplomas. Where terms like "Master" are used in EBU’s diploma titles, they are in accordance with institutional permissions and do not represent equivalence to French national degrees.” Tức bằng thạc sỹ, tiến sỹ do East Bridge University cấp chỉ là Văn bằng do đơn vị này cấp và không có giá trị tương đương với Văn bằng được cấp tại Pháp.
Vì vậy, có thể thấy rõ, văn bằng do East Bridge University cấp sẽ không đủ điều kiện để được công nhận tại Việt Nam theo quy định tại Điều 4 Thông tư số 13/2021/TT-BGDĐT quy định về điều kiện, trình tự, thủ tục, thẩm quyền, công nhận văn bằng do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp để sử dụng tại Việt Nam", luật sư Thái nhận định.
Theo luật sư Nguyễn Văn Thái, người học đã nộp tiền tham gia khóa học East Bridge University có thể gặp rủi ro như: văn bằng không được công nhận tại Việt Nam; Mất thời gian tham gia khóa học không đem lại kết quả; Văn bằng không thể sử dụng với mục đích theo học ban đầu; Kiến thức được tiếp thu, lĩnh hội không được thẩm định, kiểm duyệt bởi các Cơ quan chuyên môn, nên chất lượng đào tạo không có kiểm chứng; Có thể xảy ra tranh chấp với đơn vị tuyển sinh khi không đạt được kỳ vọng như mong muốn.
Không chỉ trường hợp East Bridge University, thời gian vừa qua, nhiều người bỏ tiền học các chương trình nước ngoài nhưng rất "mù mờ" về giá trị của bằng cấp. Vì vậy, luật sư Thái khuyên người học nên tìm hiểu kỹ lưỡng về chương trình đào tạo trước khi tham gia.
Cụ thể, tìm hiểu tính hợp pháp của chương trình đào tạo tại Việt Nam (nếu do Cơ sở đào tạo đại học uy tín tại Việt Nam tổ chức tuyển sinh, …); Tư cách pháp lý và uy tín của cơ sở giáo dục nước ngoài; Khả năng được công nhận văn bằng sau khi tốt nghiệp.
"Việc tìm hiểu kỹ các thông tin này sẽ giúp người học giảm thiểu rủi ro pháp lý, và đảm bảo giá trị thực tế của văn bằng trong quá trình học tập và nghề nghiệp sau này", luật sư Thái nói.
Nhìn nhận dưới góc độ pháp lý về vấn đề trên, luật sư Phạm Quang Biên cho hay, do chương trình đào tạo nêu trên không thuộc trường hợp liên kết đào tạo với cơ sở giáo dục nước ngoài được cơ quan có thẩm quyền cho phép, nên văn bằng do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp trong trường hợp này không được bảo đảm giá trị pháp lý tương đương với văn bằng của các chương trình liên kết đào tạo hợp pháp tại Việt Nam.
Để sử dụng văn bằng tại Việt Nam, người học phải thực hiện thủ tục công nhận văn bằng do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp, theo quy định tại Thông tư số 13/2021/TT-BGDĐT ngày 15/3/2021 của Bộ Giáo dục và Đào tạo (được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 07/2024/TT-BGDĐT ngày 02/5/2024).
Trên thực tế, Cục Quản lý chất lượng của Bộ Giáo dục và đào tạo đã có các văn bản trả lời về việc công nhận văn bằng do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp, trong đó nêu rõ một số trường hợp văn bằng không được công nhận tại Việt Nam, ví dụ: Văn bằng cấp cho người học theo hình thức từ xa, liên kết đào tạo từ xa, trực tuyến hoặc trực tiếp kết hợp trực tuyến khi người học lưu trú và học tập tại Việt Nam nhưng chương trình đào tạo lại chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép đào tạo hoặc liên kết đào tạo tại Việt Nam. [1]
Trong trường hợp văn bằng không được công nhận, người học có thể phải đối mặt với một số rủi ro như: Không được công nhận trình độ đào tạo khi sử dụng văn bằng trong các hoạt động tuyển dụng, bổ nhiệm, nâng ngạch hoặc đánh giá tiêu chuẩn chuyên môn tại Việt Nam;
Không đủ điều kiện tham gia các chương trình đào tạo tiếp theo trong hệ thống giáo dục chính quy; Không được sử dụng văn bằng làm căn cứ để xét học hàm, học vị, hoặc các điều kiện chuyên môn trong một số ngành nghề có yêu cầu bằng cấp. Người học có thể mất nhiều chi phí tài chính và thời gian học tập, trong khi giá trị sử dụng của văn bằng tại Việt Nam không được bảo đảm.
"Do đó, người học cần tìm hiểu kỹ tính pháp lý của chương trình đào tạo, tình trạng công nhận của cơ sở giáo dục cấp bằng và khả năng công nhận văn bằng tại Việt Nam trước khi đăng ký tham gia các chương trình đào tạo do cơ sở giáo dục nước ngoài quảng bá hoặc tuyển sinh tại Việt Nam", luật sư Phạm Quang Biên khuyến nghị.
Link bài viết tham khảo:
[1] https://vqa.moet.gov.vn/vi/thong-bao-quan-ly-vb-cc/thong-bao/cuc-truong-cuc-quan-ly-chat-luong-bo-gddt-thong-tin-ve-van-de-quan-ly-cong-nhan-van-bang-chung-chi-do-nuoc-ngoai-cap-24.html