Chuẩn bị đón Tết Nguyên đán, nhiều trường học vùng cao đã tổ chức các hoạt động tái hiện không gian đón Tết truyền thống cho học sinh, qua đó giúp các em hiểu hơn về phong tục, tập quán tốt đẹp của quê hương, dân tộc mình.
Bên cạnh các hoạt động trải nghiệm văn hóa như gói bánh chưng, trang trí lớp học, giao lưu văn nghệ, nhà trường còn trao tặng nhiều phần quà ý nghĩa nhằm hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn, góp phần động viên tinh thần, giúp các em đón Tết ấm áp, đủ đầy và trọn vẹn hơn.
Thầy, trò, phụ huynh cùng tham gia "Ngày hội ẩm thực"
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, cô Bùi Thị Hường – Hiệu trưởng Trường Tiểu học Số 1 Sín Chéng (xã Sín Chéng, tỉnh Lào Cai) cho biết, một trong những hoạt động thường niên được nhà trường tổ chức là "Ngày hội ẩm thực", làm các món ăn bày bán, văn nghệ, trò chơi dân gian, nhà trường mời phụ huynh cùng tham gia.
Theo đó, mỗi lớp lựa chọn một món ăn đặc trưng của địa phương để cùng chuẩn bị và mời phụ huynh đến thưởng thức, tạo không khí gắn kết giữa gia đình và nhà trường. Những món ăn quen thuộc, đậm bản sắc vùng cao không chỉ mang đến niềm vui cho học sinh mà còn góp phần gìn giữ, lan tỏa nét đẹp văn hóa truyền thống.
Bên cạnh việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm ẩm thực Tết, nhà trường còn phát động cán bộ, giáo viên và học sinh cùng chung tay ủng hộ, đóng góp kinh phí để mua quần áo ấm cho những học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn. Đây là hoạt động mang tính sẻ chia, giúp các em có thêm điều kiện đón Tết đủ đầy, ấm áp hơn.
Theo cô Bùi Thị Hường, học sinh vùng cao còn thiếu sự trải nghiệm với các hoạt động văn hóa, vì vậy để thu hút và giữ chân các em đến trường, ngoài việc nâng cao chất lượng giảng dạy trên lớp, nhà trường đặc biệt chú trọng tổ chức các hoạt động ngoại khóa.
“Nếu chỉ dạy kiến thức mà thiếu đi những hoạt động trải nghiệm, giao lưu thì sẽ rất khó tạo sự hứng thú, gắn bó lâu dài của học sinh với trường lớp. Vì vậy, khi có thêm những hoạt động văn hóa sẽ giúp các em mạnh dạn hơn trong giao tiếp, đồng thời nuôi dưỡng tình yêu trường lớp, ý thức giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc ”, cô Hường chia sẻ.
Hằng năm, Trường Tiểu học Số 1 Sín Chéng đều duy trì các hoạt động đón Tết cho học sinh như cùng nhau góp gạo nấu xôi màu, chế biến các món ăn truyền thống của địa phương, giao lưu ẩm thực trong không khí vui tươi, phấn khởi.
Cô Hường cho biết, khoảng 70% cha mẹ học sinh của trường đều đi làm ăn xa. Vì vậy, những hoạt động này không chỉ mang đến niềm vui, sự háo hức cho học sinh mà còn tạo nên không gian ấm cúng, sum vầy.
Thông qua đó, nhà trường cũng lồng ghép giáo dục ý thức giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, đồng thời trang bị cho học sinh những kiến thức, kỹ năng cần thiết để đảm bảo an toàn trong dịp lễ, Tết. Các em được hướng dẫn cách ứng xử phù hợp, biết trân trọng giá trị truyền thống, giữ gìn nếp sinh hoạt văn minh, an toàn trong vui Xuân, đón Tết.
Đây cũng là tiền đề để nhà trường từng bước xây dựng môi trường giáo dục toàn diện, nhân văn, góp phần nuôi dưỡng ước mơ và khát vọng vươn lên cho học sinh nơi vùng cao còn nhiều khó khăn.
Thêm hoạt động góp phần động viên tinh thần, khơi dậy ý thức vươn lên của học sinh
Thầy Nguyễn Đắc Thuấn - Hiệu trưởng Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Tà Tổng (xã Tà Tổng, tỉnh Lai Châu) cho biết, nhiều năm qua, nhà trường luôn duy trì việc tổ chức Tết truyền thống cho học sinh và giáo viên. Với học sinh vùng đặc biệt khó khăn, những chiếc bánh chưng vuông vức không chỉ là món quà ngày Tết, mà còn là sự gửi gắm yêu thương, là tình cảm thầy trò ấm áp, trở thành ký ức đẹp mà các em luôn mong đợi mỗi độ xuân về.
Năm nay, nhà trường tổ chức chương trình “Tết sum vầy Bính Ngọ” nhằm chăm lo Tết cho học sinh, giúp các em được đón Xuân đủ đầy, ấm áp hơn. Theo thầy Thuấn, phương châm xuyên suốt của chương trình là tất cả học sinh đều được ăn Tết, vui Xuân.
Các hoạt động được thầy cô và học sinh cùng nhau chuẩn bị nguyên liệu, gói bánh chưng, dọn dẹp trường lớp, tạo nên không khí sum vầy, đầm ấm ngay trong khuôn viên nhà trường. Thông qua các hoạt động này, học sinh không chỉ được giáo dục kỹ năng sống mà còn được bồi đắp hiểu biết về phong tục, truyền thống Tết cổ truyền của dân tộc.
Theo thầy Thuấn, những hoạt động đón Tết tại trường còn giúp học sinh vùng cao vơi bớt cảm giác thiếu thốn, xa nhà trong những ngày cuối năm, từ đó thêm yên tâm học tập, gắn bó hơn với thầy cô, bạn bè. Đây cũng là nguồn động viên tinh thần quan trọng, góp phần khơi dậy ý thức vươn lên, tạo động lực để các em nỗ lực học tập, rèn luyện tốt hơn trong học kỳ tiếp theo.
"Điểm đặc biệt trong Tết của nhà trường năm nay là sự đồng hành, hỗ trợ của Liên chi Đoàn Khoa Pháp luật Kinh tế và Chi bộ Sinh viên số 3, Trường Đại học Luật Hà Nội thông qua các chương trình thiện nguyện “Xuân yêu thương” năm 2026 và “Cùng em tới trường”. Theo đó, Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Tà Tổng được hỗ trợ xây dựng, cải thiện cơ sở vật chất, mang đến những phòng học kiên cố, an toàn giữa núi rừng Tây Bắc. Không chỉ góp phần nâng cao điều kiện dạy và học, các hoạt động hỗ trợ còn gửi gắm niềm tin, sự sẻ chia và nguồn động viên tinh thần ý nghĩa dành cho học sinh vùng cao.
Bên cạnh đó, nhà trường còn được trao tặng nhiều phần quà, trang thiết bị và đồ dùng học tập cho các điểm trường như tủ sách, quỹ học bổng, công trình bích họa… Những hỗ trợ thiết thực này không chỉ góp phần cải thiện môi trường học tập, mà còn tiếp thêm động lực để học sinh thêm yêu trường, yêu lớp, yên tâm gắn bó lâu dài với con chữ nơi vùng cao còn nhiều gian khó", thầy Thuấn chia sẻ.
Còn tại Trường Mầm non số 2 Tủa Thàng (xã Tủa Thàng, tỉnh Điện Biên), cô Trần Thị Phương – Hiệu trưởng nhà trường cho biết, hằng năm, nhà trường đều tổ chức các góc trải nghiệm Tết dành cho học sinh, góp phần mang không khí Xuân đến gần hơn với trẻ mầm non vùng cao.
Tại mỗi điểm trường, các góc trải nghiệm mang những màu sắc khác nhau, gắn với nét văn hóa đặc trưng của từng địa phương. Những không gian này được giáo viên tự tay thiết kế, bài trí phù hợp với lứa tuổi, nhằm tạo sự hứng thú, tò mò và niềm vui cho học sinh khi tham gia.
Năm nay, nhà trường sẽ tổ chức hoạt động trải nghiệm “Gói bánh chưng, bánh gù và chơi các trò chơi dân gian”. Thông qua các hoạt động này, học sinh được trực tiếp tham gia, quan sát và trải nghiệm những nét sinh hoạt truyền thống trong dịp Tết cổ truyền.
Khi tham gia các góc trải nghiệm, các em có cơ hội tìm hiểu và hình thành góc nhìn đa dạng hơn về văn hóa, sắc màu Tết truyền thống của nhiều vùng miền, dân tộc khác nhau. Đây cũng là dịp để trẻ hóa thân vào các nhân vật, tạo dựng những câu chuyện gần gũi, qua đó hiểu hơn về các phong tục, tập quán và mối quan hệ giao tiếp trong ngày Tết như tục lì xì, chúc Tết, đón khách đêm Giao thừa…
Theo cô Phương, Tết của học sinh và giáo viên vùng cao vẫn còn gặp không ít khó khăn. Do đặc thù phong tục, tập quán của đồng bào dân tộc thiểu số, thời gian ăn Tết thường kéo dài, từ mùng 1 đến sau mùng 10 tháng Giêng âm lịch. Bên cạnh đó, nhiều địa phương còn duy trì truyền thống tham gia các hoạt động hội Xuân.
Các hoạt động này chủ yếu do phụ huynh và thanh thiếu niên tham gia, song cũng ảnh hưởng nhất định đến việc duy trì ổn định sĩ số học sinh ra lớp sau kỳ nghỉ Tết. Điều này đặt ra không ít thách thức cho nhà trường trong công tác quản lý, tổ chức dạy học và đảm bảo nền nếp học tập cho học sinh trong giai đoạn đầu năm mới. Cô Phương nhấn mạnh, thông qua mỗi hoạt động được tổ chức, nhà trường mong muốn học sinh yêu trường, yêu lớp để nỗ lực học tập, phấn đấu tốt hơn.