Tại Kỳ họp thứ 28 tổng kết nhiệm kỳ 2021-2026 diễn ra vào tháng 3/2026, Hội đồng nhân dân tỉnh Điện Biên đã thông qua Nghị quyết quy định chính sách hỗ trợ học sinh trường trung học phổ thông chuyên và mức thưởng đối với giáo viên, học sinh tham gia các kỳ thi học sinh giỏi cấp quốc gia, khu vực và quốc tế.
Nghị quyết được ban hành nhằm tiếp tục tạo động lực phát triển giáo dục mũi nhọn của tỉnh, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho học sinh và giáo viên trong quá trình tham gia bồi dưỡng, ôn luyện các đội tuyển học sinh giỏi. [1]
Bước đi chiến lược để thu hút, phát hiện, bồi dưỡng học sinh tài năng
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, bà Hoàng Tuyết Ban - Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Điện Biên cho biết, Nghị quyết mới với các mức hỗ trợ cao hơn dành cho cả trường học, giáo viên bồi dưỡng và học sinh giỏi được kỳ vọng sẽ tạo nhiều chuyển biến tích cực trong công tác thu hút, phát hiện, bồi dưỡng học sinh giỏi cấp quốc gia đối với ngành giáo dục tỉnh Điện Biên.
Cụ thể, trường trung học phổ thông chuyên sẽ đảm bảo thu hút được nhiều học sinh có tố chất trong toàn tỉnh tham gia dự tuyển và trúng tuyển vào học tại trường. Từ đó, nâng cao chất lượng đầu vào, đội tuyển chính thức tham gia kỳ thi chọn học sinh giỏi và cả số lượng học sinh đạt giải trong các kỳ thi học sinh giỏi qua từng năm học.
Nghị quyết nêu rõ, học sinh đang học tại trường trung học phổ thông chuyên thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo hoặc mồ côi sẽ được hỗ trợ 200.000 đồng/tháng để mua tài liệu học tập. Những học sinh phải tự túc chỗ ở do nhà trường không bố trí được nội trú và có khoảng cách từ nhà đến trường trên 10 km cũng được hỗ trợ 200.000 đồng/tháng tiền thuê nhà. Thời gian hỗ trợ tối đa 9 tháng mỗi năm học.
Chia sẻ về nội dung này, bà Hoàng Tuyết Ban cho biết: Điện Biên là tỉnh miền núi biên giới phía Tây Bắc của Tổ quốc, với nhiều đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, trong đó dân tộc Mông chiếm 38,12%, dân tộc Thái chiếm 35,69%, dân tộc Kinh chiếm 17,38%, còn lại là các dân tộc khác. Kinh tế của tỉnh tăng trưởng chậm, tỷ lệ hộ nghèo còn cao và đời sống nhân dân còn nhiều khó khăn. Vì vậy, việc Hội đồng nhân dân tỉnh Điện Biên thông qua Nghị quyết với mức hỗ trợ chi phí mua tài liệu, chi phí thuê nhà ở đối với học sinh ở xa có ý nghĩa rất thiết thực và quan trọng.
Mức hỗ trợ này tạo động lực cho học sinh giỏi, học sinh có năng khiếu nhưng có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, thêm tự tin để đăng ký tuyển sinh vào trường chuyên. Đặc biệt, đối với những học sinh có điều kiện kinh tế gia đình khó khăn là người dân tộc thiểu số, chính sách này giúp gia đình học sinh yên tâm để con em mình tham gia học tập tại trường khi được hỗ trợ chi phí tài liệu, chi phí thuê nhà ở đảm bảo để trang trải học tập và sinh sống.
Trước đó, Nghị quyết số 08/2021/NQ-HĐND ngày 09/12/2021 của Hội đồng nhân dân tỉnh Điện Biên quy định chính sách hỗ trợ học sinh trường trung học phổ thông chuyên và mức thưởng, mức chi bồi dưỡng đối với giáo viên, cán bộ quản lý, chuyên gia, học sinh tham gia kỳ thi chọn học sinh giỏi các môn văn hóa cấp quốc gia, khu vực và quốc tế của tỉnh Điện Biên (Nghị quyết số 08) nêu, hỗ trợ giáo viên trực tiếp giảng dạy, bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi: Dạy lý thuyết và thực hành 300.000 đồng/tiết; trợ lý thí nghiệm, thực hành 100.000 đồng/tiết. Số tiết dạy lý thuyết và thực hành được hỗ trợ không quá 300 tiết/môn/kỳ thi, trong đó số tiết dạy thực hành không quá 100 tiết/môn/kỳ thi.
Trong khi đó, Nghị quyết mới quy định giáo viên tham gia bồi dưỡng đội dự tuyển học sinh giỏi cấp quốc gia được hỗ trợ 250.000 đồng/tiết (không quá 120 tiết/môn/kỳ thi); giáo viên trực tiếp giảng dạy đội tuyển được hỗ trợ 400.000 đồng/tiết (không quá 300 tiết/môn/kỳ thi). Với các đội tuyển hướng tới kỳ thi khu vực và quốc tế, mức hỗ trợ có thể lên tới 500.000 đồng/tiết (không quá 100 tiết/môn/kỳ thi).
Như vậy, so với Nghị quyết số 08, Nghị quyết mới được Hội đồng nhân dân tỉnh Điện Biên thông qua, mức hỗ trợ cho giáo viên bồi dưỡng học sinh giỏi đã được cải thiện rõ rệt.
Theo bà Hoàng Tuyết Ban, các mức hỗ trợ về tài chính cho học sinh, giáo viên theo Nghị quyết mới tập trung chủ yếu vào công tác bồi dưỡng, ôn thi học sinh giỏi quốc gia và khen thưởng học sinh, giáo viên đạt thành tích cao trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia. Để thực hiện sứ mệnh, nhiệm vụ của trường chuyên, Trường Trung học phổ thông Chuyên Lê Quý Đôn và Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Điện Biên đã triển khai nhiều hoạt động chuyên môn giúp cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên của trường được truyền động lực để gắn bó với nhà trường, đặc biệt là với nhiệm vụ bồi dưỡng, ôn thi học sinh giỏi quốc gia.
Theo đó, Trường Trung học phổ thông Chuyên Lê Quý Đôn đã xây dựng kế hoạch bồi dưỡng, phát triển đội ngũ; tập trung vào đội ngũ giáo viên trẻ, giỏi chuyên môn, đam mê, tâm huyết với dạy học, đặc biệt là học sinh giỏi. Đồng thời, tham mưu Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh tuyển dụng đội ngũ kế cận, ưu tiên tuyển sinh viên tốt nghiệp loại xuất sắc ở các trường đại học sư phạm có uy tín và sinh viên đã đạt giải học sinh giỏi quốc gia cấp trung học phổ thông về giảng dạy tại nhà trường.
Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Điện Biên, công tác bồi dưỡng giáo viên luôn được coi là nhiệm vụ trọng tâm của Sở qua từng năm học. Sở cố gắng tạo điều kiện về kinh phí để nhà trường tham gia các hội thảo chuyên môn với các trường trung học phổ thông chuyên khu vực lân cận và duyên hải Bắc Bộ, cũng như tham gia học thỉnh giảng với các chuyên gia trực tiếp, trực tuyến cùng với học sinh đội tuyển.
Bên cạnh đó, Sở cũng liên hệ với một số Sở Giáo dục và Đào tạo và trường đại học, trường trung học phổ thông chuyên có truyền thống về bồi dưỡng, đào tạo học sinh giỏi quốc gia, quốc tế để cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh Trường Trung học phổ thông Chuyên Lê Quý Đôn được giao lưu, chia sẻ như: Trường Trung học phổ thông Chuyên Đại học Sư phạm, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội; Trường Trung học phổ thông Chuyên Hà Tĩnh, Trường Trung học phổ thông Chuyên Phan Bội Châu (tỉnh Nghệ An), Trường Trung học phổ thông Chuyên Lam Sơn (tỉnh Thanh Hoá), Trường Đại học Hùng Vương (tỉnh Phú Thọ),... Đồng thời, Sở cũng cử cán bộ tham gia hội thảo chuyên môn các khu vực để nâng cao công tác phát hiện học sinh có tố chất, giải pháp bồi dưỡng; thu thập nguồn tài liệu, chuyên đề mới, khó; xây dựng tiêu chí đánh giá xếp loại, khen, thưởng hợp lý để tạo động lực, khích lệ tinh thần của giáo viên, học sinh.
Ngoài ra, việc xây dựng bộ tiêu chí đánh giá xếp loại giáo viên cấp trung học, trong đó có các tiêu chí đánh giá xếp loại đối với giáo viên trường trung học phổ thông chuyên cũng được Sở chú trọng. Căn cứ vào tiêu chí, ban thi đua, khen thưởng của ngành giáo dục, Sở tổ chức đánh giá, xếp loại và khen thưởng giáo viên công bằng, khách quan, từ đó tạo động lực cho các thầy cô phấn đấu. Hơn nữa, Sở cũng tham mưu các cấp tặng bằng khen, giấy khen, trao thưởng cho giáo viên, học sinh đạt giải cao trong các kỳ thi.
Sắp tới Sở sẽ triển khai việc giám sát thực hiện Nghị quyết tại Trường Trung học phổ thông Chuyên Lê Quý Đôn nhằm đảm bảo Nghị quyết được thực hiện hiệu quả. Việc này sẽ giúp Sở đánh giá kết quả thực chất, tiếp thu, tháo gỡ vướng mắc, làm cơ sở cho việc tham mưu các chế độ, chính sách đặc thù tiếp theo cho giáo viên, học sinh của trường trung học phổ thông chuyên.
Chú trọng mời chuyên gia trình độ cao bồi dưỡng học sinh
Đáng chú ý, tỉnh Điện Biên cũng khuyến khích việc mời các chuyên gia có trình độ cao tham gia bồi dưỡng học sinh. Các giáo sư, phó giáo sư được hỗ trợ 5 triệu đồng/buổi (4 tiết); tiến sĩ 4 triệu đồng/buổi (4 tiết); thạc sĩ và các nhà khoa học được hỗ trợ 3 triệu đồng/buổi khi tham gia giảng dạy, bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi.
Theo Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Điện Biên, việc mời các chuyên gia có trình độ cao như giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ, thạc sĩ và các nhà khoa học tham gia bồi dưỡng học sinh đội tuyển học sinh giỏi có ý nghĩa và vai trò quan trọng trong công tác ôn thi học sinh giỏi cấp quốc gia của tỉnh.
Điều này giúp học sinh được tiếp cận đội ngũ giảng viên có trình độ cao cùng nguồn tri thức mới luôn được cập nhật. Cụ thể, học sinh sẽ được đội ngũ chuyên gia hướng dẫn, rèn luyện tư duy và hướng tiếp cận đối với các vấn đề mới, đặc biệt là các vấn đề từng được đề cập đến trong các đề thi tại kỳ thi học sinh giỏi cấp quốc gia.
Hơn nữa, chính sách này giúp đội ngũ giáo viên bồi dưỡng, ôn luyện học sinh giỏi quốc gia của các trường học thu thập thêm nguồn tài liệu, chuyên đề có tính mới về kiến thức và độ khó, để từ đó bổ sung vào nguồn học liệu sử dụng cho công tác ôn thi học sinh giỏi những năm học tiếp theo.
Cũng theo bà Hoàng Tuyết Ban, nhờ thường xuyên liên hệ, tổ chức và tham gia hội thảo chuyên môn tại các khu vực lân cận tỉnh để nâng cao công tác phát hiện học sinh giỏi, nên việc mời đội ngũ chuyên gia bồi dưỡng, thỉnh giảng cho học sinh các đội tuyển của tỉnh Điện Biên tương đối thuận lợi. Các chuyên gia luôn sẵn lòng chia sẻ kiến thức và tài liệu quý giá cho đội tuyển. Bên cạnh tinh thần hiếu học của các em học sinh, sự tận tụy của thầy cô giáo cũng được thể hiện rõ. Giáo viên luôn ôn luyện tâm huyết và không quản ngại khó khăn để đưa đón, chăm sóc, sinh hoạt cùng học sinh mỗi khi đi học tập ở ngoài tỉnh.
Bên cạnh những thuận lợi, việc mời chuyên gia bồi dưỡng vẫn gặp không ít rào cản. Một trong những thách thức có thể kể đến là vấn đề di chuyển khi thỉnh giảng ngoại tỉnh. Điều kiện đi lại khó khăn dẫn tới ảnh hưởng đến sức khỏe của cả thầy và trò trong quá trình bồi dưỡng, ôn luyện. Ngoài ra, dù đã có kinh phí hỗ trợ trong thời gian thỉnh giảng, nhưng chi phí đi lại và sinh hoạt thực tế thường phát sinh thêm những khoản ngoài dự kiến.
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Điện Biên nhấn mạnh, việc Hội đồng nhân dân tỉnh thông qua Nghị quyết hỗ trợ học sinh, giáo viên tham gia ôn thi học sinh giỏi quốc gia, quốc tế không chỉ thể hiện tâm huyết của lãnh đạo tỉnh ủy và ngành giáo dục đối với thế hệ trẻ Điện Biên mà còn tạo điểm tựa vững chắc, giúp những học sinh tài năng tự tin theo đuổi đam mê và chinh phục các kỳ thi lớn.
Thông qua những chính sách đãi ngộ mới này trong Nghị quyết, bà Ban cũng gửi gắm thông điệp tới các em học sinh trên địa bàn tỉnh: “Các em chính là tương lai của tỉnh Điện Biên. Vì vậy, hãy tận dụng mọi cơ hội để phát triển tài năng của mình. Với sự nỗ lực bền bỉ và thái độ cầu tiến, các em sẽ vượt qua mọi khó khăn, thử thách để chinh phục những đỉnh cao tri thức mới”, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Điện Biên bày tỏ.
Tài liệu tham khảo:
[1] https://giaoducthoidai.vn/dien-bien-tang-ho-tro-hoc-sinh-chuyen-va-giao-vien-boi-duong-hoc-sinh-gioi-post770197.html