Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố dự thảo Đề án phát triển hệ thống trường cao đẳng trọng điểm chất lượng cao, đạt chuẩn quốc tế giai đoạn 2026-2035, với mục tiêu nâng cao chất lượng đào tạo nhân lực kỹ năng nghề cao, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước để lấy ý kiến góp ý.
Phấn đấu 50 trường cao đẳng chất lượng cao vào năm 2030
Dự thảo Đề án nêu rõ, mục tiêu là hình thành hệ thống trường cao đẳng trọng điểm chất lượng cao, đạt chuẩn quốc tế có cơ sở vật chất, thiết bị đồng bộ, hiện đại; chương trình đào tạo tiên tiến; đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý có trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp và năng lực công nghệ cao; đáp ứng nhu cầu đào tạo nhân lực có kỹ năng nghề cao cho phát triển nhanh, bền vững đất nước trong giai đoạn 2026-2035.
Đề án đặt mục tiêu trong giai đoạn 2026-2030, phấn đấu cả nước có khoảng 50 trường cao đẳng chất lượng cao (mỗi địa phương cấp tỉnh có ít nhất 01 trường), trong đó:
Có 06 trường thực hiện chức năng trung tâm quốc gia và 12 trường thực hiện chức năng trung tâm vùng, đào tạo nhân lực có kỹ năng nghề cao trong các ngành, nghề kỹ thuật, công nghệ, phục vụ các chương trình, dự án chiến lược, trọng điểm quốc gia, có năng lực cạnh tranh trong khu vực ASEAN.
Các trường còn lại đào tạo ít nhất 20 ngành, nghề trọng điểm, mũi nhọn phát triển kinh tế - xã hội vùng, ngành và địa phương.
Giai đoạn 2031-2035, phấn đấu cả nước có 60 trường cao đẳng tiếp cận trình độ các nước ASEAN-4 (mỗi địa phương cấp tỉnh có ít nhất 01 trường) và 06 trường tiếp cận trình độ các nước phát triển trong nhóm G20; đào tạo 200 ngành, nghề trọng điểm, trong đó 15 đến 20 ngành, nghề có năng lực cạnh tranh vượt trội trong khu vực ASEAN và thế giới.
Định hướng phát triển hệ thống trường cao đẳng trọng điểm
Dự thảo Đề án xác định, “trường cao đẳng trọng điểm” là tên gọi chung cho các loại hình trường cao đẳng chất lượng cao và trường cao đẳng đạt chuẩn quốc tế.
Trường cao đẳng trọng điểm chất lượng cao (bao gồm trường công lập và tư thục) là trường đạt tiêu chuẩn kiểm định chất lượng theo quy định, được công nhận là trường cao đẳng chất lượng cao; có tối thiểu 03 chương trình chất lượng cao trình độ cao đẳng; đồng thời đáp ứng các tiêu chí chuyên môn khác theo quy định của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Các trường này có năng lực đào tạo các ngành, nghề trọng điểm của địa phương hoặc ngành, lĩnh vực ưu tiên; đóng vai trò nòng cốt trong nâng cao chất lượng đào tạo nghề tại địa phương; có chiến lược phát triển trung hạn và dài hạn gắn với phát triển kinh tế - xã hội; xác định rõ các ngành, nghề trọng điểm để tập trung đầu tư.
Chương trình đào tạo phải có chuẩn đầu ra tích hợp năng lực xanh, số và bao trùm; đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý có trình độ ngoại ngữ, năng lực cập nhật công nghệ mới, tiêu chuẩn quốc tế; tăng cường hợp tác doanh nghiệp, hợp tác quốc tế, nghiên cứu ứng dụng, đổi mới và chuyển giao công nghệ. Đồng thời, đây là trung tâm kết nối, thúc đẩy các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn; đầu mối nhận đặt hàng đào tạo chất lượng cao, đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo và cán bộ quản lý; tổ chức các sự kiện hội giảng, thi kỹ năng nghề.
Trường cao đẳng đạt chuẩn quốc tế (bao gồm trường công lập và tư thục) là trường cao đẳng trọng điểm chất lượng cao đã được công nhận; có tối thiểu 03 chương trình trình độ cao đẳng đạt tiêu chuẩn kiểm định chất lượng quốc tế, đồng thời đạt một số tiêu chí chuyên môn khác của trường cao đẳng đạt chuẩn quốc tế theo quy định của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo;
Các trường này có năng lực đào tạo ngành, nghề tiếp cận trình độ tiên tiến của khu vực và quốc tế, có năng lực cạnh tranh vượt trội, ưu tiên các lĩnh vực công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, blockchain, robot và tự động hóa, công nghệ chip bán dẫn, an ninh mạng...
Bên cạnh đó, các trường đóng vai trò đầu mối hợp tác quốc tế, nghiên cứu ứng dụng, đổi mới và chuyển giao công nghệ chất lượng cao; trung tâm kết nối các trường cao đẳng chất lượng cao; đầu mối quốc gia nhận đặt hàng đào tạo; tổ chức các sự kiện kỹ năng nghề trong nước và quốc tế; dẫn dắt đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp.
Tiêu chí chung đối với các trường
Theo dự thảo, các trường phải đáp ứng các tiêu chí về:
Vị trí và vai trò: đặt trụ sở tại địa phương, đóng vai trò trung tâm của địa phương, vùng hoặc đặc khu kinh tế.
Chất lượng đào tạo: có chương trình được kiểm định quốc gia/quốc tế; tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp có việc làm cao, gắn kết hiệu quả với doanh nghiệp.
Quy mô, diện tích, cơ sở vật chất, công nghệ, trường học xanh: trang thiết bị hiện đại, đảm bảo các yêu cầu theo chuẩn ngành; có khả năng đào tạo số lượng lớn người học hoặc đào tạo theo tiêu chuẩn mới nổi (công nghệ chiến lược, công nghệ số, năng lượng tái tạo, AI…).
Năng lực nhân sự: đội ngũ giáo viên, chuyên gia đạt chuẩn quốc gia, có kinh nghiệm thực tế doanh nghiệp; có năng lực đào tạo, bồi dưỡng giáo viên (tính chất lan tỏa)
Liên kết và hợp tác: có mạng lưới hợp tác với doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học; có hợp tác quốc tế, trao đổi chương trình/kỹ năng.
Năng lực đổi mới, nghiên cứu và dẫn dắt hệ thống: khả năng nghiên cứu, phát triển trình độ/chương trình đào tạo mới; tham gia chuyển giao công nghệ, hỗ trợ các cơ sở giáo dục nghề nghiệp khác.
Phân cấp và tiêu chí cụ thể
Đối với trường cao đẳng trọng điểm chất lượng cao, dự thảo đề xuất phân thành 3 cấp độ phục vụ quản lý, điều phối và ưu tiên đầu tư:
Cấp độ 1: có tối thiểu 08 chương trình chất lượng cao trình độ cao đẳng.
Cấp độ 2: có tối thiểu 05 chương trình chất lượng cao trình độ cao đẳng.
Cấp độ 3: có tối thiểu 03 chương trình chất lượng cao trình độ cao đẳng.
Việc phân loại không nhằm thiết lập tiêu chí công nhận mới, mà là cơ sở lựa chọn các trường tham gia lộ trình phát triển lên chuẩn quốc tế.
Đối với trường cao đẳng đạt chuẩn quốc tế, việc công nhận trường cao đẳng đạt chuẩn quốc tế được thực hiện trên cơ sở đánh giá theo kết quả, năng lực và tác động, không trùng lặp với các yêu cầu kiểm định chất lượng giáo dục nghề nghiệp và tiêu chí trường cao đẳng chất lượng cao.
Các trường phải có năng lực vượt trội về kết quả đào tạo gắn với thị trường lao động, năng lực vận hành và bảo đảm chất lượng, đồng thời giữ vai trò dẫn dắt hệ thống.
Ba cấp độ được xác định gồm:
Cấp độ 1: có tối thiểu 08 chương trình đạt tiêu chuẩn kiểm định chất lượng quốc tế.
Cấp độ 2: có tối thiểu 05 chương trình đạt tiêu chuẩn kiểm định chất lượng quốc tế.
Cấp độ 3: có tối thiểu 03 chương trình đạt tiêu chuẩn kiểm định chất lượng quốc tế.
Xem thêm dự thảo Đề án TẠI ĐÂY.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, mạng lưới trường cao đẳng hiện nay có 392 trường với tổng quy mô tuyển sinh đào tạo trình độ cao đẳng, trình độ trung cấp, sơ cấp khoảng gần 874.000 học sinh, sinh viên tại 20 lĩnh vực;
Tuy nhiên, quy mô tuyển sinh và đào tạo trình độ cao đẳng còn hạn chế; còn trùng lắp về địa bàn, ngành, nghề đào tạo; tính thích ứng chưa cao để ứng phó kịp với sự thay đổi của khoa học công nghệ và yêu cầu đào tạo kỹ năng nghề cao; chưa thống nhất, đồng bộ giữa định hướng phát triển, dự báo nhu cầu và phát triển chương trình, hệ thống quản trị trong đào tạo chất lượng cao nói chung và các trường chất lượng cao nói riêng.