Ngày 29/3, tại Ngày hội tự tin vào lớp 10 diễn ra ở Trường trung học phổ thông Marie Curie (phường Xuân Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh), đại diện các phòng chuyên môn trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh đã cung cấp nhiều thông tin, cũng như trả lời các băn khoăn, thắc mắc của học sinh lẫn phụ huynh về kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 công lập.
Những thông tin quan trọng về kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10
Tại ngày hội này, Thạc sĩ Nguyễn Võ Đăng Khoa - Phó trưởng phòng Quản lý chất lượng, Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm nay sẽ diễn ra vào hai ngày là 1,2/6/2026. Thí sinh sẽ làm ba bài thi bắt buộc là Toán, Ngữ văn và Ngoại ngữ. Đối với các em đăng ký thi vào lớp 10 chuyên hay lớp 10 tích hợp sẽ làm thêm bài thi chuyên hay bài thi tích hợp đã đăng ký.
Về quy chế tuyển sinh, năm 2026 không có gì thay đổi so với năm 2025. Theo ông Nguyễn Võ Đăng Khoa, quy chế vẫn được xây dựng trên nền tảng các thông tư hiện hành của Bộ Giáo dục và Đào tạo, hoàn toàn không có sự điều chỉnh lớn nào ảnh hưởng đến cách thức dự thi hay xét tuyển.
Thí sinh sẽ có quyền đăng ký 3 nguyện vọng xét tuyển vào lớp 10 thường. Ngoài ra, nếu có nhu cầu thì thí sinh vẫn còn các nguyện vọng liên quan đến lớp 10 chuyên, lớp 10 tích hợp.
Đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh cũng cung cấp thêm thông tin liên quan đến điểm cộng ưu tiên (không vượt quá 3,5 điểm), phương thức tính điểm xét tuyển vào lớp 10 thường, lớp 10 chuyên.
“Nếu thí sinh đăng ký dự thi lớp 10 chuyên nhưng không trúng tuyển, thì có thể dùng điểm thi này để xét tuyển vào lớp 10 thường theo 3 nguyện vọng đã đăng ký. Kết quả thi chuyên sẽ được công bố trước, giúp học sinh có thời gian để cân nhắc và điều chỉnh kế hoạch cho phù hợp”, ông Nguyễn Võ Đăng Khoa cho hay.
Thí sinh chỉ được trúng tuyển một trường duy nhất
Đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh cũng cho biết thêm, mỗi thí sinh chỉ được trúng tuyển vào lớp 10 tại một trường duy nhất. Khi đã trúng tuyển ở nguyện vọng cao hơn, thí sinh bắt buộc phải nhập học tại trường đó, và không được lựa chọn sang nguyện vọng thấp hơn, cho dù đủ điểm trúng tuyển.
“Sau khi đã hết thời gian điều chỉnh nguyện vọng, học sinh sẽ không được thay đổi. Chính vì vậy, việc đăng ký nguyện vọng cần được cân nhắc kỹ lưỡng ngay từ đầu. Mỗi học sinh sẽ được cấp một tài khoản để đăng ký nguyện vọng theo hình thức trực tuyến. nên các em cần tìm hiểu kỹ các thông tin về trường trung học phổ thông, bao gồm vị trí, điều kiện học tập, chương trình đào tạo trước khi đưa ra quyết định”, ông Nguyễn Võ Đăng Khoa lưu ý.
Đặc biệt, theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, học sinh khi bước vào lớp 10 sẽ phải lựa chọn các tổ hợp môn học phù hợp với định hướng nghề nghiệp của cá nhân.
Những môn học này sẽ theo học sinh trong suốt 3 năm học ở cấp trung học phổ thông, cũng như gắn liền với định hướng thi tốt nghiệp và xét tuyển đại học sau này, nên ông Khoa đưa ra lời khuyên là học sinh chọn trường trung học phổ thông không chỉ dựa vào điểm chuẩn, mà còn phải xem xét các tổ hợp môn mà trường tổ chức có phù hợp với định hướng phát triển của bản thân hay không.
Chọn tổ hợp môn như thế nào để phù hợp với định hướng nghề nghiệp trong tương lai?
Thạc sĩ Nguyễn Trần Khánh Bảo – Hiệu trưởng Trường trung học phổ thông Marie Curie cho rằng, điều quan trọng đầu tiên khi lựa chọn tổ hợp môn là xác định năng lực bản thân.
Theo thầy Bảo, qua quá trình học tập của học sinh ở cấp trung học cơ sở, đặc biệt là kết quả học tập ở từng năm, các em có thể nhận diện được thế mạnh của mình. Có những em nổi trội ở các môn thuộc lĩnh vực khoa học tự nhiên, nhưng cũng có em năng lực lại tốt ở những môn thuộc lĩnh vực khoa học xã hội. Việc xác định sở trường sẽ giúp cho học sinh có định hướng tốt hơn.
Ngoài năng lực, yếu tố thứ hai mà học sinh cần cân nhắc đó là định hướng nghề nghiệp trong tương lai. Việc lựa chọn các môn học ở cấp trung học phổ thông có liên quan trực tiếp đến ngành nghề, trường đại học mà học sinh dự định theo đuổi. Học sinh cần tìm hiểu kỹ thông tin tuyển sinh để đảm bảo sự lựa chọn của mình là phù hợp với mục tiêu dài hạn sau này.
Yếu tố thứ ba theo thầy Nguyễn Trần Khánh Bảo chia sẻ, đó chính là sở thích cá nhân. Việc này sẽ giúp cho học sinh duy trì được động lực học tập trong 3 năm ở cấp trung học phổ thông,
Đồng thời, học sinh cũng cần lưu ý đến việc lựa chọn tổ hợp môn cần có sự phù hợp và hỗ trợ lẫn nhau. Ví dụ: Nhóm các môn khoa học tự nhiên thì học sinh thường hay lựa chọn Vật lý, Hóa học, Sinh học, Tin học hoặc Công nghệ để tạo sự liên kết về mặt kiến thức. Những môn học này có thể bổ trợ lẫn nhau, giúp học sinh có thuận lợi hơn trong quá trình học tập.
Nếu không trúng tuyển vào lớp 10 công lập vẫn còn nhiều lựa chọn khác
Tại ngày hội này, ông Đào Phi Trường – chuyên viên Phòng Giáo dục thường xuyên, Nghề nghiệp và Đại học, Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh thông tin, học sinh có rất nhiều hướng đi khác nhau, chứ không phải chỉ là vào các trường trung học phổ thông công lập.
Nếu lựa chọn theo hướng giáo dục phổ thông, học sinh có thể học tại các trường trung học phổ thông tư thục. Ngoài ra, học sinh vẫn còn có thể lựa chọn học tại các trung tâm giáo dục nghề nghiệp.
Hiện thành phố có 30 trung tâm giáo dục nghề nghiệp giáo dục thường xuyên, 63 trường cao đẳng, 64 trường trung cấp, 55 cơ sở đào tạo nghề và 176 doanh nghiệp tham gia đào tạo nghề.
“Nếu vì nhiều lý do có thể chưa vào được trường trung học phổ thông công lập, hoặc không lựa chọn học tại các trường phổ thông thì đây là những lựa chọn phù hợp cho học sinh”, ông Đào Phi Trường nói.
Theo ông Đào Phi Trường, mô hình giáo dục nghề nghiệp hiện nay đang được tổ chức theo hướng vừa dạy văn hóa, vừa dạy nghề, có sự tham gia của các cơ sở đào tạo và doanh nghiệp. Trong đó, phần học văn hóa có hai hình thức sau:
Thứ nhất: Học chương trình văn hóa rút gọn, thường gồm 4 môn (còn gọi là chương trình văn hóa 9+). Sau khi hoàn tất chương trình, các em sẽ được cấp giấy xác nhận hoàn thành khối lượng kiến thức trung học phổ thông, Đây dù không phải là bằng tốt nghiệp trung học phổ thông, nhưng là điều kiện để học sinh học liên thông từ trung cấp lên cao đẳng, đại học trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp.
Thứ hai: Học chương trình văn hóa đầy đủ với 7 môn tại các trung tâm giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên, kết hợp với các hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp. Với lựa chọn này, học sinh có thể đăng ký dự thi tốt nghiệp trung học phổ thông, thi cùng đề, cùng thời gian với học sinh ở các trường công lập.
Khi đó, học sinh vẫn được cấp bằng tốt nghiệp trung học phổ thông, đăng ký xét tuyển vào tất cả các trường đại học trên cả nước. Trong thời gian tới, Thành phố Hồ Chí Minh cũng như cả nước còn sẽ có mô hình trường trung học nghề, tiếp tục phát triển theo hướng kết hợp học văn hóa và học nghề.
Ông Đào Phi Trường cho rằng, nếu học sinh theo học tại các trường trung cấp hay cao đẳng, trung tâm giáo dục nghề nghiệp theo lộ trình phù hợp, sau khoảng 3 năm, các em sẽ vừa có thể hoàn thành chương trình học, lại vừa được đào tạo nghề.
Đến năm 18 tuổi, học sinh có thể vừa có được bằng tốt nghiệp trung học phổ thông (nếu chọn học đủ 7 môn), vừa có tay nghề để tham gia vào thị trường lao động. Nếu tiếp tục học liên thông, các em vẫn có thể lấy được bằng cao đẳng sau 1 năm học nữa, và bằng đại học sau thêm từ 1 đến 1,5 năm nữa. và có thể vừa học vừa làm trong suốt quá trình này.
Hiện nay không còn sự phân biệt về giá trị bằng cấp giữa học sinh học tại trung tâm giáo dục thường xuyên và học sinh học ở các trường trung học phổ thông. Đồng thời, trên bằng tốt nghiệp trung học phổ thông cũng không ghi loại hình đào tạo, mà chỉ ghi thông tin cá nhân, đơn vị đào tạo nên học sinh hoàn toàn có thể yên tâm.
Song song đó, hiện các trung tâm giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên cũng đã có nhiều sự thay đổi tích cực về mặt cơ sở vật chất, điều kiện học; đều trực thuộc và chịu sự quản lý chặt chẽ của Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh, học sinh theo học vẫn có thể được tham gia vào các hoạt động học tập như học sinh trung học phổ thông.