Ngày 14/2/2025, Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT quy định về dạy thêm, học thêm có hiệu lực, cũng đồng nghĩa việc dạy thêm ở nhà trường sẽ không được thu tiền và số lượng mỗi tuần chỉ được dạy thêm không quá 2 tiết/ môn/ lớp.
Tại đơn vị người viết bài, bước vào cuối học kỳ II, nhà trường tổ chức dạy thêm để ôn thi cho học sinh cuối cấp đúng theo hướng dẫn của Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT nhưng vận động giáo viên ôn thêm miễn phí một số tiết/ tuần cho học trò.
Nghe qua, nhiều người cho rằng đây là một chủ trương nhân văn, nhà trường lo lắng cho học trò nhưng cách làm này xem chừng không ổn. Nếu nhà trường bị thanh, kiểm tra về dạy thêm, học thêm, rất có thể những thầy cô tham gia dạy thêm tại trường sẽ phải chịu trách nhiệm vì làm sai với quy định.
Kế hoạch dạy thêm thực hiện 2 tiết/ tuần nhưng vận động miệng giáo viên tăng thêm tiết
Theo hướng dẫn của Thông tư 29, việc học thêm trong trường chỉ còn giới hạn với 3 đối tượng nhưng học sinh học thêm nhưng không phải đóng học phí, gồm: học sinh có kết quả học tập chưa đạt yêu cầu ở học kỳ trước; học sinh được nhà trường chọn để bồi dưỡng nâng cao; học sinh lớp cuối cấp tự nguyện đăng ký ôn thi tuyển sinh hoặc tốt nghiệp theo kế hoạch của trường.
Đồng thời, thông tư cũng quy định mỗi môn học được tổ chức dạy thêm không quá 02 (hai) tiết/ tuần.
Vì quy định mỗi môn học chỉ được tổ chức dạy thêm không quá 02 (hai) tiết/ tuần nên các nhà trường không dám ôn hơn 2 tiết trong kế hoạch giáo dục và đương nhiên chỉ có thể tính định mức, hoặc chi trả số tiền cho giáo viên theo quy định 2 tiết/ tuần.
Nhưng, tâm lí ban giám hiệu sợ học sinh mình có tỉ lệ thi đậu không cao so với trường khác nên đã vận động giáo viên đang dạy các môn liên quan đến thi dạy thêm miễn phí cho học trò. Việc dạy miễn phí không nằm trong kế hoạch, không nằm trong thời khóa biểu của nhà trường bởi nhà trường sợ bị thanh, kiểm tra.
Nhưng, nhà trường sẽ khóa tiết trên thời khóa biểu của những giáo viên đang dạy cuối cấp theo từng bộ môn ở một số buổi trong tuần để những buổi không có tiết này, giáo viên tự lên lịch dạy tăng tiết cho học sinh.
Việc này vô tình đẩy giáo viên vào thế kẹt, không dạy thì không đành và ảnh hưởng đến kết quả kỳ thi của học trò nhưng nếu dạy thì giáo viên sẽ gặp khó khăn và thiệt thòi.
Nhìn thẳng vấn đề, ban giám hiệu chỉ đưa 2 tiết dạy thêm vào kế hoạch; phân công giảng dạy; thời khóa biểu/ giáo viên/ lớp cũng đồng nghĩa việc dạy thêm quá 2 tiết đã thuộc về trách nhiệm của giáo viên.
Việc này cũng không được thỏa thuận với phụ huynh, nhà trường cũng không phân công, không thể hiện trên hồ sơ sổ sách. Nếu có đơn phản ánh, hoặc cấp trên về thanh tra thì họ trọng bằng chứng chứ không thể căn cứ vào những lời phân trần suông của giáo viên.
Bên cạnh đó, một số giáo viên xa trường, chạy hàng chục cây số lên trường ôn miễn phí cho học trò (vì số tiết này không nằm trong kế hoạch được phê duyệt) nhưng không được nhận bất kỳ một chế độ nào. Trong khi, giáo viên phải bỏ việc nhà và đầu tư xăng xe, công sức để dạy cho học trò.
Việc giáo viên bỏ công sức cho học trò có lẽ cũng không phải là quá to tát gì nhưng cách làm này có nhiều điều chưa phù hợp và tiềm ẩn nhiều rủi ro về pháp lý.
Cần có giải pháp căn cơ về quy định dạy thêm, học thêm trong nhà trường
Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT chỉ hướng đến việc học sinh học thêm tự nguyện và hướng đến trường học không dạy thêm. Việc quy định 2 tiết/ tuần là hướng đến giảm áp lực cho giáo viên và học sinh cuối cấp so với những năm trước đây nhưng nhà trường vừa phân công 2 tiết, vừa động viên giáo viên ôn miễn phí là không phù hợp.
Suy cho cùng, ban giám hiệu không mất mát gì nhưng giáo viên ôn thi thì rất …tâm tư.
Việc ôn thi kéo dài nhiều tuần, thậm chí vài tháng trước kỳ thi nhưng mỗi tuần vừa ôn thi 2 tiết/ lớp theo kế hoạch và ôn thêm vài tiết không nằm trong kế hoạch sẽ dẫn đến áp lực vì có một số giáo viên được phân công dạy 2-3 lớp cuối cấp.
Hơn nữa, khi nhiều trường học đang vận động giáo viên ôn thi miễn phí cho học sinh cuối cấp sẽ dẫn đến vòng xoáy các trường chạy đua thành tích với nhau.
Nhà trường lo thành tích thi cử của đơn vị mình không bằng đơn vị bạn, sợ cấp trên than phiền nhưng họ sợ trách nhiệm, không dám làm khác, không dám chỉ đạo bằng văn bản. Chỉ dám chỉ đạo miệng theo kiểu “động viên” trong các buổi họp tổ trưởng chuyên môn, tổ trưởng chuyên môn về triển khai cho giáo viên.
Thầy cô nào dạy thêm tự nguyện thì báo cho tổ trưởng, tổ trưởng báo với ban giám hiệu để nắm tình hình.
Việc làm này không thực hiện đúng hướng dẫn của Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT và tiếp tục đẩy học sinh vẫn phải học thêm như trước đây và tận dụng triệt để công sức giáo viên nhưng lại quên đi quyền lợi của nhiều thầy cô giáo.
Hiện nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang trong quá trình sửa đổi Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT quy định về dạy thêm, học thêm. Việc thay đổi là một bước đi cần thiết bởi Thông tư 29 đang tồn tại những bất cập so với thực tiễn.
Áp lực thi cử hiện nay vẫn rất lớn đối với học sinh lớp 9, lớp 12- đặc biệt là học sinh lớp 9 ở những khu vực đô thị khi thi chuyển cấp. Vì thế, học sinh phải đi học thêm là điều dễ hiểu nhưng Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT quy định nhà trường dạy thêm không thu tiền học sinh; khống chế số tiết dạy thêm.
Vì vậy, phần nhiều giáo viên miễn cưỡng dạy thêm tại trường và nếu học sinh chưa yên tâm sẽ ra ngoài học thêm tại các cơ sở dạy thêm với giá cao hơn để hy vọng đậu vào các trường mình mong muốn.
(*) Văn phong, nội dung bài viết thể hiện góc nhìn, quan điểm của tác giả.