Trong kỷ nguyên y học hiện đại không ngừng phát triển với những bước tiến vượt bậc về công nghệ, Tiến sĩ, Bác sĩ Bùi Tiến Hưng lựa chọn một hướng đi khác: Kiên trì theo đuổi y học cổ truyền. Hơn hai thập kỷ bền bỉ, ông từng bước chứng minh những phương pháp như châm cứu, bấm huyệt… vẫn có chỗ đứng trong bệnh viện công nghệ cao và mang lại hiệu quả thiết thực cho người bệnh.
Chữa lành cho người bệnh nhờ những cây kim châm
Hơn 25 năm trước, khi phần lớn sinh viên y khoa lựa chọn các chuyên ngành gắn với công nghệ và can thiệp hiện đại, bác sĩ Bùi Tiến Hưng - nay là Trưởng khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Vinmec Smart City - lại có một quyết định “ngược dòng”: Gắn bó với y học cổ truyền.
Đó không phải là một lựa chọn ngẫu nhiên, mà xuất phát từ sự quan tâm sớm của ông đối với những giá trị y học dân tộc. Từ giảng đường đến thực hành lâm sàng, những ca bệnh cụ thể đã dần củng cố niềm tin của ông rằng, khi được tiếp cận và ứng dụng bằng tư duy khoa học, y học cổ truyền vẫn có thể phát huy hiệu quả rõ rệt trong điều trị và phục hồi cho người bệnh.
Trường hợp cụ bà 95 tuổi vừa trải qua ca phẫu thuật thay khớp háng tại Bệnh viện Vinmec Smart City là một ví dụ điển hình. Sau phẫu thuật 10 ngày, bà xuất hiện tình trạng bí tiểu sau khi rút sonde bàng quang. Dù đã được điều trị theo phác đồ của y học hiện đại, tình trạng của bà vẫn chưa được cải thiện.
Trước “điểm nghẽn” này, Tiến sĩ Bùi Tiến Hưng đã đề xuất một hướng tiếp cận khác: kết hợp các phương pháp của y học cổ truyền với y học hiện đại trong chăm sóc hậu phẫu. Người bệnh được châm cứu và xoa bóp bấm huyệt hai lần mỗi ngày, đồng thời duy trì kỹ thuật “kẹp - thả sonde tiểu” định kỳ 3 giờ/lần nhằm kích thích phản xạ tiểu tiện.
Chỉ sau 3 ngày, phản xạ buồn tiểu bắt đầu xuất hiện. Đến ngày thứ 5, bệnh nhân được rút sonde và có thể tự tiểu tiện bình thường. Với một bệnh nhân ở tuổi 95, việc phục hồi sớm có giá trị quan trọng trong giảm thiểu nguy cơ biến chứng hậu phẫu và đảm bảo chất lượng cuộc sống lâu dài.
Thành công của ca bệnh là minh chứng rõ nét cho mô hình điều trị tích hợp, nơi y học cổ truyền và y học hiện đại không tách rời mà trở thành những “mảnh ghép” bổ trợ lẫn nhau nhằm tối ưu hiệu quả điều trị cho người bệnh.
Nỗ lực xóa bỏ những lầm tưởng về y học cổ truyền
Một trong những trăn trở lớn nhất của Tiến sĩ, Bác sĩ Bùi Tiến Hưng là làm thế nào để y học cổ truyền được nhìn nhận đúng với giá trị thực sự trong hệ thống y học hiện đại.
Theo ông, vẫn còn không ít hiểu lầm phổ biến. Có người cho rằng, đây chỉ là những phương pháp dân gian thiếu cơ sở khoa học. Trong khi đó, một số khác lại tin thuốc đông y luôn an toàn nên có thể tự ý sử dụng mà không cần chỉ định của bác sĩ.
“Trên thực tế, y học cổ truyền là một hệ thống y học hoàn chỉnh với nền tảng lý luận rõ ràng. Điều quan trọng là các phương pháp điều trị cần được nghiên cứu, chuẩn hóa và ứng dụng dựa trên bằng chứng khoa học”, Tiến sĩ Hưng nhấn mạnh.
Trong gần 25 năm công tác, Tiến sĩ Bùi Tiến Hưng kiên trì theo đuổi hướng tiếp cận này thông qua nghiên cứu và thực hành lâm sàng. Ông đã tham gia thực hiện, công bố nhiều công trình khoa học trong nước và quốc tế, đồng thời biên soạn các tài liệu, giáo trình về y học cổ truyền.
Một trong những đề tài tiêu biểu là nghiên cứu về kem LX1 - chế phẩm được phát triển từ bài thuốc của đồng bào dân tộc Dao và Mường, nhằm hỗ trợ quá trình liền xương ở bệnh nhân sau phẫu thuật gãy kín cả hai xương cẳng chân. Khi kết hợp với các kỹ thuật cố định xương hiện đại, chế phẩm này góp phần cải thiện lưu thông máu, tăng cường nuôi dưỡng mô tại vị trí tổn thương, từ đó hỗ trợ quá trình phục hồi cho người bệnh.
Ông cũng dành nhiều tâm huyết nghiên cứu phương pháp cấy chỉ trong điều trị viêm mũi dị ứng. Kỹ thuật này kết hợp chỉ tự tiêu của y học hiện đại với việc tác động lên các huyệt vị theo lý luận y học cổ truyền. Kết quả nghiên cứu cho thấy phương pháp này có hiệu quả điều trị tương đương phác đồ dùng thuốc thông thường, đồng thời mang lại sự thuận tiện hơn cho người bệnh. Nếu như trước đây, người bệnh thường phải đến châm cứu nhiều lần thì nay chỉ cần một lần cấy chỉ, sợi chỉ sau khi được đưa vào huyệt sẽ tự tiêu trong khoảng 20-30 ngày.
Theo Tiến sĩ Bùi Tiến Hưng, khi các phương pháp điều trị được nghiên cứu, kiểm chứng và chuẩn hóa, y học cổ truyền sẽ có nhiều cơ hội hơn để hội nhập với hệ thống y học hiện đại. Mục tiêu không phải là thay thế, mà là bổ trợ trong mô hình y học tích hợp, giúp mỗi nền y học đều phát huy thế mạnh riêng. Nếu y học hiện đại đảm nhiệm vai trò chẩn đoán chính xác và xử trí nhanh các tình trạng cấp tính thì y học cổ truyền góp phần điều hòa cơ thể, hỗ trợ phục hồi chức năng và nâng cao chất lượng cuộc sống lâu dài.
Định hướng này đang được ông cùng đội ngũ y bác sĩ triển khai hiệu quả tại Bệnh viện Vinmec Smart City. Tại đây, cùng với hàng loạt kỹ thuật, trang thiết bị tiên tiến hàng đầu được ứng dụng, việc kết hợp các phương pháp y học cổ truyền đã mang lại hiệu quả thiết thực trong điều trị và phục hồi cho các bệnh nhân mắc bệnh mạn tính như cơ xương khớp, di chứng tai biến mạch máu não, viêm mũi xoang hay các rối loạn chức năng.
“Y học cổ truyền có lịch sử hàng nghìn năm nhưng điều đó không có nghĩa nó thuộc về quá khứ. Nếu được tiếp cận bằng tinh thần khoa học và đổi mới, y học cổ truyền vẫn còn rất nhiều tiềm năng trong hệ thống chăm sóc sức khỏe hiện đại”, Tiến sĩ Bùi Tiến Hưng chia sẻ.