Nguyễn Nam Hải (sinh năm 2003, tại Hà Nội) tốt nghiệp loại Xuất sắc chuyên ngành Khoa học dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo (IT-E10), Trường Công nghệ Thông tin và Truyền thông, Đại học Bách khoa Hà Nội.
Đầu năm 2026, Nam Hải đã chinh phục thành công học bổng nghiên cứu sinh toàn phần từ 9 đại học tại Mỹ. Em quyết định chọn học bổng của Cornell University, chuyên ngành Computer Engineering (Kỹ thuật máy tính).
Học bổng này có tổng giá trị là 432.895 USD (tương đương khoảng 11,4 tỷ đồng), trong thời gian 5 năm, bao gồm: học phí, bảo hiểm y tế và khoản hỗ trợ sinh hoạt hàng năm. Tháng 8/2026, Hải sẽ tới “xứ cờ hoa” để bắt đầu chương trình nghiên cứu sinh tại Cornell University.
Hành trình chinh phục học bổng trị giá 11,4 tỷ đồng của Cornell University
Chia sẻ với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, Hải cho hay: “Từ nhỏ, em được gia đình, đặc biệt là mẹ và cậu khuyến khích đi du học để mở rộng hiểu biết và trải nghiệm thế giới.
Khi bước vào học trung học phổ thông, em được thầy giáo định hướng về tiềm năng phát triển và khả năng ứng dụng rộng rãi của trí tuệ nhân tạo trong đời sống. Từ đó, em bắt đầu quan tâm và quyết định theo đuổi công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo một cách nghiêm túc.
Càng học, em càng nhận thấy lĩnh vực này phù hợp với sở trường của bản thân, đòi hỏi sự kết hợp giữa tư duy toán học và kỹ năng lập trình. Đồng thời, đây cũng là ngành phát triển nhanh, mang lại nhiều cơ hội để khám phá và đóng góp cho khoa học và đất nước.
Quá trình học tập chuyên ngành Khoa học dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo ở đại học, em tìm hiểu và nhận thấy Mỹ là một trong những quốc gia có môi trường nghiên cứu và đào tạo hàng đầu về trí tuệ nhân tạo. Vì vậy, em xác định rõ mục tiêu du học, đồng thời chủ động xây dựng kế hoạch “săn” học bổng tại các đại học phù hợp của Mỹ”.
Sau khi tốt nghiệp đại học, Hải không đi theo lộ trình phổ biến là học thạc sĩ rồi học tiến sĩ mà lựa chọn nộp hồ sơ làm nghiên cứu sinh ngay sau khi tốt nghiệp đại học.
Theo nam sinh Hà Nội, vấn đề về tài chính là khó khăn lớn nhất với em khi hiện thực hóa ước mơ du học. Trong khi đó, phần lớn các chương trình đào tạo thạc sĩ tại Mỹ yêu cầu người học tự chi trả học phí hoặc chỉ hỗ trợ một phần.
Do đó, ngay từ khi ngồi trên giảng đường, Hải quyết tâm nộp hồ sơ thẳng vào chương trình đào tạo tiến sĩ, dù nhận thức rõ đây là con đường khó hơn và đòi hỏi hồ sơ có tính cạnh tranh cao. Nam sinh khi đó đã chủ động xây dựng hồ sơ xin học bổng theo định hướng nghiên cứu.
Từ năm hai đại học, Nam Hải tham gia một nhóm nghiên cứu về trí tuệ nhân tạo tại trường. Sau một năm tích lũy kinh nghiệm và mở rộng kết nối học thuật, đến năm ba đại học, Hải trúng tuyển chương trình đào tạo tài năng về nghiên cứu AI của Qualcomm (Công ty công nghệ toàn cầu của Mỹ), trở thành một trong những thành viên trẻ tuổi của chương trình này.
Trong đợt ứng tuyển học bổng du học, nam sinh nộp hồ sơ vào 12 đại học tại Mỹ và nhận được 9 học bổng toàn phần từ các trường, gồm: Virginia Tech, Vanderbilt University, Rice University, Northeastern University, New York University, The University of Texas at Austin, Johns Hopkins University, University of California - San Diego và Cornell University.
Đặc biệt, tại Northeastern University, Vanderbilt University và Cornell University, Hải được trao học bổng danh dự (fellowship) nhờ thành tích nổi bật trong hồ sơ.
Chàng trai Hà Nội kể, việc trúng tuyển chương trình đào tạo tiến sĩ năm nay là kết quả vượt ngoài mong đợi của em, bởi ban đầu, Hải dự định ở lại Việt Nam thêm một năm để tiếp tục làm nghiên cứu và hoàn thiện hồ sơ.
Do chuẩn bị hồ sơ khá muộn nên Hải xác định đây chủ yếu là lần thử sức. Quá trình chuẩn bị diễn ra gấp rút khi em chỉ có khoảng một tháng để ôn thi IELTS, đồng thời hoàn thiện các yêu cầu như GRE (Graduate Record Examination - bài thi chuẩn hóa quốc tế do Viện Khảo thí Giáo dục Hoa Kỳ (ETS) tổ chức), bài luận và tìm hiểu trường, giáo sư.
“Có những lúc vừa làm việc, vừa ôn thi, vừa chuẩn bị hồ sơ khiến em cảm thấy áp lực và nản chí. Nhưng nhờ sự động viên của bố mẹ, em vẫn cố gắng nỗ lực đến cùng”, nam sinh nhớ lại.
Đầu năm 2026, Hải liên tiếp nhận được thư mời phỏng vấn từ các đại học ở Mỹ, trong đó có ba vòng phỏng vấn với giáo sư của Cornell University.
Nam Hải bộc bạch, sau khi trúng tuyển học bổng từ 9 đại học ở Mỹ, việc lựa chọn ngôi trường phù hợp để theo học với em không dễ dàng, bởi mỗi trường đều có thế mạnh riêng. Để đưa ra quyết định cuối cùng, Hải cân nhắc các tiêu chí chọn trường gồm chất lượng học thuật, định hướng nghiên cứu, môi trường làm việc, cơ sở vật chất và vị trí địa lý.
Trong đó, em đặc biệt phân vân giữa University of California - San Diego và Cornell University. Đây là hai cơ sở đào tạo uy tín về khoa học máy tính, đặc biệt là về trí tuệ nhân tạo.
Cuối cùng, Hải quyết định lựa chọn Cornell University vì đây là ngôi trường thuộc nhóm Ivy League (nhóm 8 đại học nổi tiếng tại Mỹ), có uy tín học thuật cao, đồng thời có định hướng nghiên cứu phù hợp với thế mạnh và mục tiêu dài hạn của bản thân.
Hải nhớ như in giây phút nhận được thông báo trúng tuyển từ Cornell University: “Khoảng giữa tháng 2/2026, em nhận được email thông báo trúng tuyển và học bổng của trường lúc nửa đêm. Em vỡ òa cảm xúc và lập tức gọi bố mẹ dậy để báo tin, cả gia đình gần như không ngủ được đêm hôm đó. Với em, đó là khoảnh khắc một giấc mơ đã trở thành hiện thực.
Em kỳ vọng Cornell University sẽ là môi trường thuận lợi để em tiếp tục phát triển năng lực nghiên cứu và tiến xa hơn trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo”.
Yếu tố quan trọng để chinh phục thành công học bổng nghiên cứu sinh quốc tế
Để đạt được kết quả ấn tượng này, Nam Hải đã trải qua quá trình chuẩn bị nghiêm túc, bài bản với nhiều nỗ lực trong học tập, nghiên cứu và xây dựng hồ sơ.
Trong bài luận, Hải không chỉ trình bày những gì đã làm được, mà còn làm rõ định hướng phát triển tiếp theo và lý do phù hợp với ngôi trường.
“Điểm nổi bật nhất trong bài luận của em là thể hiện rõ ràng, mạch lạc hướng nghiên cứu của bản thân. Khi trình bày các công trình đã thực hiện, em không đi sâu vào chi tiết kỹ thuật mà tập trung làm rõ vấn đề và ý nghĩa nghiên cứu theo cách dễ hiểu, để ngay cả những giáo sư không cùng chuyên môn cũng có thể nhận thấy tiềm năng của hướng đi đó.
Bên cạnh đó, em chú trọng phần định hướng tương lai. Em dành thời gian tìm hiểu kỹ các giáo sư mong muốn làm việc cùng, từ đó kết nối giữa những kinh nghiệm đã có với hướng nghiên cứu dự định theo đuổi. Đây là phần khó nhất của bài luận, bởi đòi hỏi sự logic, tự nhiên và tính thuyết phục cao để thể hiện được sự nhất quán trong hành trình học thuật.
Em nghĩ sự chân thực, rõ ràng cùng quá trình đầu tư, chỉnh sửa kỹ lưỡng đã giúp bài luận tạo ấn tượng với hội đồng tuyển sinh”, nam sinh chia sẻ.
Với kinh nghiệm chinh phục loạt học bổng quốc tế ấn tượng, Nam Hải cho biết, hồ sơ xin học bổng nghiên cứu sinh của ứng viên thường bao gồm các yếu tố như kết quả học tập, thư giới thiệu, kinh nghiệm nghiên cứu, bài luận định hướng học thuật và kỹ năng phỏng vấn. Song, yếu tố khó nhất không phải là trở thành ứng viên giỏi nhất, mà là chứng minh được sự phù hợp với chương trình đào tạo và định hướng của các giáo sư trong trường.
“Nhiều ứng viên thường nghĩ chỉ cần tập trung xây dựng hồ sơ “mạnh” là đủ, nhưng thực tế, các đại học uy tín không chỉ tìm người giỏi mà còn tìm người có hướng nghiên cứu phù hợp. Điều này đòi hỏi ứng viên phải hiểu rõ bản thân cũng như nơi mình ứng tuyển”, Hải nói.
Trong quá trình chuẩn bị hồ sơ, Hải đã dành nhiều thời gian tìm hiểu các giáo sư, nhóm nghiên cứu và định hướng học thuật của họ, từ đó đối chiếu với thế mạnh và quá trình nghiên cứu của bản thân để xác định điểm giao thoa.
Quá trình ứng tuyển vào New York University và Cornell University, Hải đều trải qua ba vòng phỏng vấn với các giáo sư. Qua đó, em càng nhận thấy việc thể hiện rõ định hướng nghiên cứu và sự phù hợp giúp hội đồng dễ dàng đánh giá tiềm năng hợp tác, nâng cao tính thuyết phục của hồ sơ.
Chàng trai Hà Nội cũng chỉ ra yếu tố quan trọng nhất trong quá trình "săn" học bổng, đó là chuẩn bị từ sớm và có chiến lược rõ ràng. Ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, các bạn cần chủ động xây dựng hồ sơ cạnh tranh, đặc biệt ở các khía cạnh học tập, nghiên cứu và những trải nghiệm gắn với định hướng chuyên môn theo đuổi.
Bên cạnh đó, thư giới thiệu đóng vai trò quan trọng. Vì vậy, trong quá trình học tập và nghiên cứu, các bạn cần nỗ lực học tập, làm việc nghiêm túc, chủ động học hỏi và duy trì mối quan hệ tốt với giảng viên, người hướng dẫn để có được những thư giới thiệu chất lượng.
Ngoài ra, các yếu tố như ngoại ngữ, tìm hiểu kỹ các trường, giáo sư và định hướng nghiên cứu cũng nên chuẩn bị từ sớm, từ đó thể hiện rõ sự phù hợp của ứng viên trong bài luận.
Nếu có điều kiện, việc các bạn ứng tuyển vào nhiều trường cũng là cách tăng cơ hội trúng tuyển, bởi kết quả không chỉ phụ thuộc vào năng lực mà còn liên quan đến mức độ phù hợp và yếu tố thời điểm.
Đáng chú ý, trước khi chinh phục thành công 9 học bổng nghiên cứu sinh tại Mỹ, khi theo học tại Đại học Bách khoa Hà Nội, Nam Hải cũng đạt nhiều thành tích học tập và nghiên cứu nổi bật. Cụ thể, nam sinh giành học bổng dành cho sinh viên có thành tích xuất sắc năm học 2024-2025 và đạt giải “Trình bày xuất sắc nhất” tại buổi bảo vệ khóa luận tốt nghiệp năm 2025.
Trong thời gian làm nghiên cứu viên tại Qualcomm, em là tác giả chính của ba công trình nghiên cứu khoa học gửi tới các hội nghị uy tín thế giới về trí tuệ nhân tạo như ICLR (International Conference on Learning Representations) và ICML (International Conference on Machine Learning). Trong đó, có một công trình nghiên cứu được xếp vào nhóm bài báo nổi bật nhất hội nghị (Spotlight Presentation).
Chia sẻ về dự định trong tương lai, Nam Hải cho biết: “Về mục tiêu ngắn hạn, sau khi hoàn thành chương trình đào tạo tiến sĩ tại Cornell University, em sẽ tiếp tục phát triển hướng nghiên cứu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong môi trường công nghiệp. Em mong muốn có cơ hội làm việc tại công ty công nghệ lớn hoặc phòng thí nghiệm uy tín để tiếp tục học hỏi, tích lũy kinh nghiệm và tham gia giải quyết những bài toán có tác động thực tiễn.
Về mục tiêu lâu dài, em muốn trở về Việt Nam để đóng góp cho sự phát triển của trí tuệ nhân tạo cũng như môi trường nghiên cứu trong nước”.