Một trong mười nhiệm vụ trọng tâm được nêu tại Quyết định số 2512/QĐ-UBND phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm là: Tập trung chuyển đổi cơ cấu và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đặc biệt trong các lĩnh vực then chốt như công nghệ cao, tài chính và quản trị công. Xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm đào tạo nhân lực chất lượng cao của cả nước thông qua việc liên kết giáo dục quốc tế và vận hành mô hình “Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp”. Thiết lập các cơ chế đặc thù, vượt trội để thu hút nhân tài, chuyên gia đầu ngành đóng vai trò “Tổng công trình sư”, “Kiến trúc sư trưởng” cho các bài toán lớn của Thủ đô. Chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chuyên nghiệp, có tư duy khoa học, đi kèm cơ chế khuyến khích và bảo vệ những người dám nghĩ, dám làm, dám đột phá vì lợi ích chung.
Tầm nhìn đến 100 năm sau Thủ đô Hà Nội là thành phố Thịnh vượng - Hài hòa - Văn hiến - Bản sắc, đô thị kết nối toàn cầu đặt nền tảng trên giá trị nghìn năm; hội tụ các dòng chảy thương mại, tri thức và đổi mới sáng tạo, với khả năng tiếp cận nhanh chóng tới các trung tâm kinh tế lớn trong khu vực và thế giới. Hoàn chỉnh cấu trúc Đô thị đa tầng - đa lớp và nền kinh tế không gian.
Bên cạnh đó, theo Quyết định 2512, Hà Nội quy hoạch 09 cực tăng trưởng:
(1) Cực Trung tâm - khu vực nội đô lịch sử và mở rộng (Hữu ngạn Sông Hồng): Cực Văn hóa - Lịch sử - Chính trị (trung tâm đầu não chính trị hành chính, tài chính và văn hóa cốt lõi của Thủ đô; phát triển đô thị Thể thao, xác lập sông Nhuệ là trục xanh chiến lược đa mục tiêu: Tích hợp hệ sinh thái tự nhiên, điều tiết thủy văn và hạ tầng giao thông xanh, đóng vai trò hành lang cảnh quan chủ đạo dẫn dắt không gian từ ngoại vi vào lõi đô thị trung tâm).
(2) Cực phía Bắc (thuộc vùng Đông Anh - Mê Linh - Sóc Sơn cũ): Cực động lực Hội nhập (Đô thị dịch vụ, thương mại quốc tế, tài chính, logistics gắn với Cảng hàng không quốc tế cửa ngõ Nội Bài; khu thương mại tự do; trung tâm công nghiệp công nghệ cao).
(3) Cực phía Đông (thuộc vùng Gia Lâm - Long Biên cũ): Cực động lực Cửa ngõ và Thương mại Dịch vụ (Phát triển các tổ hợp thương mại quy mô vùng, cảng cạn (ICD), trung tâm logistics hiện đại gắn với trục Quốc lộ 5 và Cao tốc Hà Nội - Hải Phòng kết nối Thủ đô với tam giác kinh tế động lực phía Đông (Hải Phòng - Quảng Ninh).
(4) Cực phía Nam (thuộc vùng Phú Xuyên - Ứng Hòa cũ): Cực động lực Công nghiệp và Logistics (Đô thị logistics - công nghiệp công nghệ cao, y tế, dịch vụ liên vùng, đầu mối giao thông đa phương thức gắn với Sân bay thứ 2 phía Nam Hà Nội, đường sắt tốc độ cao, cảng sông).
(5) Cực phía Nam, Tây Nam là đô thị Vân Đình - Đại Nghĩa: Đô thị cảnh quan sinh thái hai bên sông và di sản, tín ngưỡng gắn với Sân bay thứ 2 phía Nam Hà Nội.
(6) Cực phía Tây Nam (thuộc vùng Xuân Mai - Chương Mỹ cũ): Đô thị Giáo dục, Đào tạo, Y tế gắn với nghỉ dưỡng sinh thái.
(7) Cực phía Tây (Hòa Lạc): Đô thị khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và Giáo dục, khu thương mại tự do. Trọng tâm là Khu công nghệ cao Hòa Lạc và Đại học quốc gia Hà Nội. Gắn kết với trục phát triển kết nối các tỉnh phía Tây (Phú Thọ, Sơn La,…).
(8) Cực phía Tây Bắc (đô thị Sơn Tây - Ba Vì): Đô thị văn hóa lịch sử, du lịch nghỉ dưỡng gắn với rừng quốc gia, núi Tản - sông Đà, nhiệm vụ an ninh - quốc phòng; kết nối với các đô thị Vĩnh Yên, Vĩnh Phúc, Việt Trì - Phú Thọ.
(9) Cực Sông Hồng: Là cực phát triển và không gian cảnh quan đặc biệt, đa chức năng; Là trung tâm Văn hóa, Tài chính, Dịch vụ thương mại, du lịch và là động lực phát triển mới của Thủ đô.
Hình thành các trung tâm đào tạo và nghiên cứu quy mô lớn gắn với các cực tăng trưởng
Về mạng lưới giáo dục đại học và nghiên cứu khoa học, quy hoạch nêu: Hình thành các trung tâm đào tạo và nghiên cứu quy mô lớn gắn với các cực tăng trưởng. Cụ thể:
Khu đô thị Đại học và Nghiên cứu Hòa Lạc (Cực phía Tây): Quy mô khoảng 1.000 - 1.500 ha; định hướng là trung tâm đào tạo nhân lực trình độ cao, nghiên cứu đa ngành, trọng tâm là công nghệ cốt lõi gắn kết với Khu Công nghệ cao Hòa Lạc.
Khu đào tạo chuyên ngành phía Tây Nam (Xuân Mai-Chương Mỹ): Quy mô khoảng 100 - 150 ha; tập trung các ngành đào tạo Văn hóa, du lịch, y dược, hành chính, sư phạm, lâm nghiệp...
Khu đào tạo chuyên ngành phía Tây Bắc: Quy mô khoảng 220 - 250 ha; tập trung các cơ sở đào tạo chuyên sâu về an ninh, quốc phòng và các khối ngành văn hóa, nghệ thuật đặc thù...
Khu đào tạo chuyên ngành hàng không và dịch vụ cảng (Cực phía Bắc): Quy mô từ 120 - 180 ha gắn với khu vực Cảng hàng không quốc tế Nội Bài; trọng tâm đào tạo nhân lực kỹ thuật hàng không, quản trị logistics và dịch vụ hỗ trợ hàng không hiện đại...
Phương án tổ chức liên kết Thủ đô Hà Nội với các địa phương khác trong nước, về phát triển giáo dục và đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực: Ưu tiên liên kết, hợp tác trong phát triển các cơ sở đào tạo quốc gia về ngành nghề và công nghệ 4.0, các trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đào tạo những các ngành nghề là lợi thế cho phát triển của khu vực phía Bắc nhằm tạo đột phá về nguồn nhân lực để nâng cao năng suất lao động. Liên kết giữa các địa phương của Thủ đô và Thủ đô với các tỉnh/thành phố để tạo hệ sinh thái bổ trợ các hoạt động dịch vụ phục vụ sinh viên, người đào tạo.
Phát huy vai trò của Thủ đô Hà Nội là trung tâm của cả nước trong đào tạo nguồn nhân lực, đặc biệt là nguồn nhân lực chất lượng cao. Hỗ trợ đầu tư, phát triển một số trường đại học lớn, đa ngành theo hướng có trọng tâm, trọng điểm.
Hà Nội là trung tâm lớn, hàng đầu của cả nước về giáo dục - đào tạo chất lượng cao
Phương hướng phát triển lĩnh vực giáo dục và đào tạo: Thủ đô Hà Nội là trung tâm lớn, hàng đầu của cả nước về giáo dục - đào tạo chất lượng cao, có uy tín ở khu vực và quốc tế. Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực người học. Phát triển năng lực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số cho người học, chú trọng giáo dục STEM/STEAM, ngoại ngữ, kỹ năng số và năng lực làm chủ công nghệ; hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao, thích ứng nhanh với thị trường lao động.
Bảo đảm công bằng xã hội trong tiếp cận giáo dục, thu hẹp dần khoảng cách về điều kiện học tập và chất lượng giáo dục giữa khu vực nội thành và ngoại thành; đồng thời thực hiện hài hòa giữa phát triển giáo dục công lập và ngoài công lập.
Tăng cường hợp tác quốc tế trong giáo dục và đào tạo, từng bước tiếp cận chuẩn mực giáo dục khu vực và quốc tế, nâng cao năng lực cạnh tranh của hệ thống giáo dục 46 Thủ đô. Phát triển giáo dục phổ thông đạt chuẩn quốc tế; đột phá trong phát triển giáo dục thông minh.
Phát triển hệ thống trường có nhiều cấp học, trường chất lượng cao, các loại hình liên kết đào tạo trong nước và quốc tế. Phát triển mạnh giáo dục thường xuyên và học tập suốt đời, củng cố và nâng cao hiệu quả hoạt động của các trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm học tập cộng đồng tại các phường, xã, góp phần xây dựng xã hội học tập suốt đời.
Phát triển giáo dục chuyên biệt và giáo dục hòa nhập, bảo đảm đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, trang thiết bị và đội ngũ giáo viên; tạo điều kiện để người khuyết tật và các đối tượng đặc thù được tiếp cận giáo dục phù hợp, bình đẳng, chất lượng.
Ưu tiên bố trí quỹ đất, hoàn thiện xây dựng trường phổ thông chuyên biệt cho trẻ khuyết tật thành phố Hà Nội. Phát triển mạng lưới, quy mô cơ sở giáo dục các cấp theo hướng hiện đại, chuẩn hóa; chú trọng các địa bàn đông dân cư, khu đô thị, khu công nghiệp,…
Giải quyết triệt để tình trạng thiếu trường, lớp. Với khu vực nội đô không còn quỹ đất mở rộng, có chính sách đặc thù cho phép nâng tầng và tăng mật độ xây dựng đối với các trường không còn quỹ đất; ưu tiên sử dụng quỹ đất sau khi di dời các trụ sở để xây dựng trường phổ thông. Bảo đảm mỗi xã/phường/đơn vị ở có trường mầm non công lập, trường tiểu học công lập, trung học cơ sở công lập; 3-5 vạn dân có một trường trung học phổ thông công lập phù hợp với nhu cầu thực tế; phân bố các trường trung học phổ thông phù hợp với nhu cầu người học tại các khu vực dân cư.
Phát triển trường có nhiều cấp học tiên tiến, hiện đại tại những nơi có điều kiện kinh tế phát triển; trường phổ thông liên cấp tiên tiến, hiện đại, chất lượng cao. Xây dựng hệ thống trường chuyên tiệm cận quốc tế; xây dựng hệ thống trường chuyên, trường quốc tế tại khu vực phía Bắc Thủ đô.
Thực hiện lộ trình di dời các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp từ khu vực nội đô lịch sử ra các cực tăng trưởng để hình thành các đô thị đại học tập trung, hiện đại và đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội. Đối với cơ sở phải di dời toàn bộ, ưu tiên chuyển đổi công năng quỹ đất cũ tại nội đô để bổ sung hạ tầng cho giáo dục phổ thông, các công trình tiện ích công cộng và không gian xanh.
Thành phố có cơ chế hỗ trợ đầu tư xây dựng hạ tầng đồng bộ tại địa điểm mới. Đối với cơ sở không thuộc diện di dời toàn bộ, khuyến khích mở rộng quy mô tại các cơ sở mới; phần diện tích tại nội đô thực hiện tái cấu trúc, ưu tiên phục vụ nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo, đào tạo sau đại học và đào tạo nghề chất lượng cao.
Phát triển hệ thống giáo dục nghề nghiệp theo hướng mở, đa dạng, linh hoạt, phù hợp với yêu cầu phát triển của trên địa bàn Thủ đô Hà Nội, đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động, ưu tiên phát triển các ngành nghề trọng điểm, có phân tầng chất lượng.
Sắp xếp, tổ chức lại cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập theo hướng tinh gọn, hiệu quả, đảm bảo quy mô, cơ cấu, chất lượng đào tạo. Hình thành các trường trung học nghề trên cơ sở sắp xếp lại các trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên tại những xã chưa có điều kiện kinh tế - xã hội phát triển, những nơi có số lượng dân số đông hoặc khu vực liên phường, xã chưa có trường cao đẳng, trung cấp trên địa bàn để phục vụ nhu cầu học tập tại chỗ, thuận lợi trong việc tiếp cận với giáo dục của người dân.
Xây dựng hệ thống cơ sở giáo dục nghề nghiệp đạt chuẩn, tiên tiến và hiện đại. Đầu tư xây dựng một số trường cao đẳng trọng điểm, chất lượng cao tiệm cận với các nước có nền giáo dục nghề nghiệp phát triển.
Về chỉ tiêu đất giáo dục, Hà Nội đặt mục tiêu bảo đảm quỹ đất trường học đạt tối thiểu 10-12m2/học sinh; riêng mầm non tối thiểu 12m2/trẻ. Thành phố cũng quy hoạch các mô hình trường liên cấp diện tích từ 5ha trở lên tại các khu đô thị mở rộng.
Xem toàn bộ nội dung Quyết định số 2512/QĐ-UBND phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm TẠI ĐÂY