Hưởng ứng Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam, ngày 18/5, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức Lễ khai mạc Tuần lễ Khoa học Xã hội và Nhân văn 2026, đồng thời khai trương triển lãm USSH Expo 2026.
Sự kiện có sự tham dự của Tiến sĩ Vũ Thanh Mai - Phó Trưởng ban Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; Đại biểu Quốc hội, Tiến sĩ Vũ Văn Tiến - Ủy viên Ủy ban Văn hoá - Xã hội của Quốc hội; Tiến sĩ Nguyễn Thành Trung - Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học Xã hội, Nhân văn và Tự nhiên, Bộ Khoa học và Công nghệ; Bà Nguyễn Quỳnh Mai - Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài.
Bên cạnh đó, chương trình còn có sự tham dự của đại diện Giáo hội Phật giáo Việt Nam, đại diện Đại học Quốc gia Hà Nội cùng các doanh nghiệp, chuyên gia và nhà khoa học trong nước, quốc tế.
Về phía Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (USSH) - Đại học Quốc gia Hà Nội có sự hiện diện của Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Thành Nam - Bí thư Đảng uỷ Nhà trường; hai Phó Hiệu trưởng là Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Thị Thu Hương và Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Hồng Sơn, cùng lãnh đạo các phòng ban chức năng, các đơn vị đào tạo, đông đảo cán bộ, giảng viên và sinh viên của nhà trường.
Năm 2025 ghi nhận tăng trưởng mạnh về công bố quốc tế, đề tài và hợp tác nghiên cứu
Phát biểu khai mạc, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Thị Thu Hương cho biết, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức Tuần lễ Khoa học Xã hội và Nhân văn 2026 với nhiều điểm mới, theo định hướng kết nối học thuật, công nghệ, đổi mới sáng tạo và ứng dụng thực tiễn trên quy mô toàn trường.
Theo cô Hương, điểm nhấn đầu tiên là Triển lãm thành tựu khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo 2026, giới thiệu các kết quả nghiên cứu tiêu biểu và nhiều sản phẩm hợp tác với doanh nghiệp công nghệ như Công ty Cổ phần Đầu tư Thương mại và Phát triển công nghệ FSI và Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế và Giải pháp công nghệ 3D Art, trong các lĩnh vực chuyển đổi số, lưu trữ số, quản trị số và di sản số. Các giải pháp này góp phần chuyển hóa giá trị văn hóa – nhân văn thành trải nghiệm tương tác thông qua công nghệ số và thực tế ảo.
Điểm mới thứ hai là giới thiệu toàn diện các thành tựu nghiên cứu của nhà trường trong năm qua, gồm công bố quốc tế, đề tài, dự án trọng điểm, hợp tác nghiên cứu, hội thảo, tọa đàm và các sản phẩm tư vấn chính sách phục vụ phát triển kinh tế – xã hội, qua đó khẳng định vai trò của khoa học xã hội và nhân văn trong giải quyết các vấn đề thực tiễn.
Đáng chú ý, lần đầu tiên nhà trường trưng bày 26 công trình sinh viên nghiên cứu khoa học đạt giải Nhất cấp trường, được lựa chọn dự thi cấp Đại học Quốc gia Hà Nội và Bộ Giáo dục và Đào tạo. Hoạt động không chỉ tôn vinh thành quả nghiên cứu của sinh viên mà còn góp phần thúc đẩy môi trường học thuật sáng tạo, khuyến khích nghiên cứu gắn với thực tiễn và đổi mới sáng tạo từ sớm.
Là một trong những cơ sở đào tạo và nghiên cứu hàng đầu cả nước trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội có truyền thống học thuật lâu đời, nhiều thành tựu nổi bật và đóng góp quan trọng cho sự phát triển đất nước trong các lĩnh vực văn hóa, giáo dục, truyền thông và phát triển con người.
Nhà trường hiện xây dựng được đội ngũ cán bộ khoa học chất lượng cao, gồm nhiều giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ và chuyên gia đầu ngành, cùng các nhà khoa học trẻ năng động, sáng tạo. Tỷ lệ giảng viên có trình độ tiến sĩ đạt trên 82%, giáo sư và phó giáo sư chiếm hơn 25%. Nhiều nhóm nghiên cứu mạnh cấp Đại học Quốc gia Hà Nội và cấp trường đã được hình thành, góp phần nâng cao năng lực hội nhập quốc tế và định hướng các hướng nghiên cứu mới.
Đơn vị cũng triển khai hàng trăm đề tài, dự án khoa học các cấp và nhiều chương trình hợp tác quốc tế. Các nghiên cứu có giá trị học thuật và thực tiễn cao, đóng góp tích cực cho hoạch định chính sách, phát triển văn hóa, giáo dục, truyền thông, bảo tồn di sản và phát triển con người Việt Nam.
Hiện nay, nhà trường chủ trì 5 đề tài cấp Nhà nước, 9 đề tài thuộc Quỹ Quỹ Phát triển Khoa học và Công nghệ Quốc gia (NAFOSTED), 18 đề tài cấp Đại học Quốc gia Hà Nội, 48 đề tài cấp cơ sở và 5 dự án quốc tế, với tổng kinh phí gần 60 tỷ đồng, tăng khoảng 24% so với cùng kỳ năm trước.
Hoạt động khoa học công nghệ tiếp tục đạt nhiều kết quả nổi bật, trong đó công bố quốc tế năm 2025 tăng 41% so với năm trước. Nhiều đề tài trọng điểm được triển khai hiệu quả và nằm trong nhóm dẫn đầu các cơ sở đào tạo cùng lĩnh vực tại Việt Nam. Bên cạnh đó, nhà trường còn tổ chức nhiều hội thảo, tọa đàm khoa học và thực hiện các báo cáo tư vấn chính sách, nghiên cứu phục vụ cộng đồng, được xã hội đánh giá cao.
Đề cập các yêu cầu mới đối với hoạt động khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Thị Thu Hương cho rằng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội đang đứng trước nhiều thay đổi lớn về tư duy quản lý và cơ chế vận hành.
Theo cô Hương, thay đổi đầu tiên là chuyển từ mô hình quản lý hành chính sang xây dựng hệ sinh thái khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, trong đó nguồn kinh phí chuyển mạnh sang cơ chế cạnh tranh, đặt hàng, đấu thầu và đánh giá theo hiệu quả đầu ra. Điều này đòi hỏi các trường đại học đổi mới tư duy quản trị, nâng cao năng lực nghiên cứu và chủ động tham gia hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia.
Thay đổi thứ hai là chuyển từ phân tán sang kết nối, khi khoa học công nghệ vận hành theo mô hình hệ sinh thái mở, dựa trên chia sẻ dữ liệu và phối hợp liên ngành. Mô hình “3 nhà” cũng có sự chuyển dịch, trong đó Nhà nước kiến tạo thể chế, Nhà trường cung cấp tri thức và nhân lực, còn doanh nghiệp trở thành chủ thể đồng hành, đầu tư, đặt hàng và kết nối thị trường, chuyển từ “người thụ hưởng” sang “trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo”.
Thay đổi thứ ba là tính cạnh tranh ngày càng mạnh mẽ, không chỉ ở số lượng công bố hay đề tài mà ở chất lượng, khả năng ứng dụng, mức độ lan tỏa và giá trị thực tiễn. Sản phẩm nghiên cứu cũng mở rộng từ bài báo, báo cáo sang sản phẩm số, cơ sở dữ liệu, mô hình chính sách, nền tảng truyền thông và các giải pháp phục vụ phát triển kinh tế – xã hội.
Liên quan tới tài trợ nghiên cứu, cô Hương cho biết Quỹ Phát triển Khoa học và Công nghệ Quốc gia (NAFOSTED) đang khuyến khích các chuỗi, cụm nhiệm vụ để giải quyết các vấn đề lớn của thực tiễn. Đối với sinh viên, nhà trường nâng cao yêu cầu về tính ứng dụng, sáng tạo, kết nối thực tiễn, tham gia sân chơi học thuật trong nước và quốc tế, với chuẩn đầu ra gồm công bố khoa học và năng lực tiếng Anh.
Trong bối cảnh đó, nhà trường xác định năm 2026 là năm đẩy mạnh toàn diện đổi mới khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, đồng thời phát động phong trào trong toàn trường từ tháng 5/2026, hướng tới tăng cường nghiên cứu, chuyển đổi số, liên ngành và kết nối doanh nghiệp, khẳng định vai trò tiên phong trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn.
Đề xuất giải pháp phát triển khoa học xã hội và nhân văn trong giai đoạn mới
Chia sẻ tại buổi lễ, Tiến sĩ Vũ Thanh Mai - Phó Trưởng ban Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương nhấn mạnh, trong mọi giai đoạn phát triển, khoa học xã hội và nhân văn luôn giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Nếu khoa học tự nhiên và công nghệ tạo động lực vật chất cho phát triển, thì khoa học xã hội và nhân văn góp phần kiến tạo nền tảng tinh thần, hệ giá trị, bản sắc văn hóa, tư duy chiến lược và sức mạnh mềm của quốc gia.
Theo ông, lĩnh vực này không chỉ giúp nhận thức sâu sắc hơn về con người, lịch sử, văn hóa và xã hội, mà còn trực tiếp tham gia giải quyết các vấn đề lớn của đất nước như hoàn thiện thể chế, phát triển nguồn nhân lực, xây dựng văn hóa và con người Việt Nam, củng cố đại đoàn kết toàn dân tộc, quản trị xã hội, truyền thông và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.
Trong bối cảnh chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và truyền thông số phát triển mạnh mẽ, Tiến sĩ Vũ Thanh Mai cho rằng khoa học xã hội và nhân văn càng có vai trò quan trọng trong dự báo xu hướng, định hướng tư tưởng, củng cố niềm tin xã hội, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh và phát triển con người toàn diện.
Hiện nay, đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao về đổi mới mô hình tăng trưởng, phát triển nhanh và bền vững, xây dựng nền kinh tế tri thức, xã hội và con người số. Để triển khai hiệu quả các Nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị như: Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; Nghị quyết 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; và Nghị quyết 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, Tiến sĩ Vũ Thanh Mai đề nghị Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội tập trung thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm.
Trước hết, cần đổi mới tư duy nghiên cứu và đào tạo theo hướng liên ngành, hiện đại, gắn với yêu cầu phát triển đất nước, chủ động nghiên cứu các vấn đề mới như chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, quản trị xã hội số, an ninh văn hóa và tư tưởng trong không gian mạng, đồng thời tăng cường kết nối giữa khoa học xã hội và nhân văn với khoa học công nghệ.
Thứ hai, phát huy vai trò đội ngũ trí thức trong tư vấn chính sách và phản biện xã hội, xây dựng các nhóm nghiên cứu mạnh, trung tâm nghiên cứu xuất sắc và mạng lưới liên ngành nhằm phục vụ hoạch định chính sách và giải quyết các vấn đề lớn của đất nước.
Thứ ba, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị đại học, đào tạo và nghiên cứu khoa học; xây dựng hệ sinh thái dữ liệu khoa học xã hội và nhân văn, nâng cao năng lực số cho giảng viên, sinh viên và cán bộ quản lý, đồng thời thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong toàn trường.
Đặc biệt, cần coi dữ liệu, tri thức và đổi mới sáng tạo là nguồn lực phát triển mới của giáo dục đại học trong thời đại số.
Thứ tư, chú trọng bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, xây dựng hệ giá trị quốc gia, văn hóa và con người Việt Nam theo tinh thần Nghị quyết 80-NQ/TW.
Cuối cùng, mở rộng hợp tác quốc tế, nâng cao chất lượng công bố khoa học, hội nhập học thuật sâu rộng nhưng đồng thời giữ vững bản sắc và lợi ích quốc gia, gắn hội nhập với nâng cao năng lực nội sinh của nền khoa học xã hội và nhân văn Việt Nam.
Trong khuôn khổ lễ khai mạc, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội đã tiếp nhận học bổng từ các doanh nghiệp, đồng thời thực hiện nghi thức trao các thỏa thuận hợp tác nhằm tăng cường liên kết trong hoạt động khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Nhà trường cũng tổ chức vinh danh, tri ân các đơn vị, tổ chức và cá nhân có nhiều đóng góp quan trọng cho sự phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Bên cạnh đó, lãnh đạo Nhà trường đã trao Giấy khen và vinh danh các tập thể, cá nhân thuộc Trường có thành tích xuất sắc trong hoạt động khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2025.
