Sự kiện do Bộ Ngoại giao và Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội đồng chủ trì tổ chức, trong khuôn khổ Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 (diễn ra từ ngày 8 đến 10/6).
Tham dự Hội nghị có Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường; cùng các vị Thống đốc, Thị trưởng và Lãnh đạo các thành phố đến từ các quốc gia thành viên ASEAN; đại diện Ban Thư ký ASEAN, Mạng lưới thành phố Thông minh ASEAN, các đại sứ quán và các chuyên gia, học giả uy tín trong khu vực…
Hà Nội xác định chuyển đổi số là động lực quan trọng cho phát triển
Phát biểu khai mạc Hội nghị, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh, Thủ đô Hà Nội rất vinh dự được chào đón các nhà lãnh đạo, chuyên gia, đối tác và bạn bè từ khắp khu vực ASEAN cùng hội tụ tại hội nghị lần này. Sự hiện diện của các đại biểu thể hiện tinh thần đoàn kết, hợp tác và khát vọng chung của ASEAN trong xây dựng các đô thị phát triển bền vững, thịnh vượng và lấy người dân làm trung tâm.
Theo Chủ tịch Vũ Đại Thắng, ASEAN hiện là một trong những khu vực phát triển năng động nhất thế giới. Quá trình đô thị hóa mạnh mẽ đang đưa các thành phố trở thành trung tâm tăng trưởng kinh tế, đổi mới sáng tạo và kết nối khu vực. Tuy nhiên, song hành với cơ hội là nhiều thách thức chung mà các đô thị đang phải đối mặt như biến đổi khí hậu, áp lực hạ tầng, ô nhiễm môi trường, yêu cầu chuyển đổi số và nhu cầu ngày càng cao về chất lượng sống của người dân.
Từ thực tiễn đó, Chủ tịch Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định, việc tăng cường hợp tác giữa các thành phố ASEAN không chỉ là nhu cầu tất yếu mà còn là động lực quan trọng để hiện thực hóa tầm nhìn về một Cộng đồng ASEAN tự cường, sáng tạo và phát triển bền vững.
"Với chủ đề ‘Thúc đẩy tương lai từ các thành phố thông minh, bền vững và liên kết’, Hội nghị lần này là diễn đàn để các đô thị cùng chia sẻ kinh nghiệm, trao đổi sáng kiến và xây dựng các mô hình hợp tác mới nhằm giải quyết những thách thức chung, đồng thời khai thác hiệu quả các cơ hội của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và kỷ nguyên số", Chủ tịch Vũ Đại Thắng nhấn mạnh.
Chia sẻ về định hướng phát triển của Thủ đô, lãnh đạo thành phố Hà Nội cho biết, với bề dày hơn một nghìn năm văn hiến, Hà Nội luôn trân trọng và gìn giữ các giá trị lịch sử, bản sắc văn hóa đặc sắc, đồng thời đang nỗ lực mạnh mẽ để xây dựng một thành phố xanh hơn, thông minh hơn, hiện đại hơn và đáng sống hơn.
Trong tiến trình đó, Hà Nội xác định chuyển đổi số là động lực quan trọng cho phát triển. Thành phố đang thúc đẩy xây dựng chính quyền số, kinh tế số và xã hội số; đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và các công nghệ tiên tiến nhằm nâng cao hiệu quả quản trị đô thị, cung cấp dịch vụ công thuận tiện hơn và tạo môi trường phát triển tốt hơn cho người dân và doanh nghiệp.
Đặc biệt, Chủ tịch Vũ Đại Thắng nhấn mạnh quan điểm xuyên suốt của Thành phố là công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi phục vụ con người. Theo đó, người dân phải là trung tâm, là chủ thể và là đối tượng thụ hưởng của mọi chính sách phát triển đô thị.
"Đây cũng là một trong những nội dung quan trọng mà các thành phố ASEAN cùng chia sẻ và hướng tới", Chủ tịch Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định.
Bên cạnh thúc đẩy chuyển đổi số, Hà Nội cũng cam kết đẩy mạnh tăng trưởng xanh, nâng cao khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu, phát triển hệ thống giao thông bền vững, mở rộng không gian xanh và bảo tồn các giá trị văn hóa trong tiến trình hiện đại hóa.
Theo Chủ tịch Hà Nội Vũ Đại Thắng, tương lai của ASEAN sẽ được kiến tạo từ chính các thành phố - nơi hội tụ nguồn lực, tri thức, công nghệ và khát vọng đổi mới. Vì vậy, không một thành phố nào có thể phát triển bền vững nếu đứng ngoài các mạng lưới hợp tác khu vực.
Việc tăng cường kết nối giữa các đô thị ASEAN, chia sẻ kinh nghiệm quản trị, thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư, đổi mới sáng tạo và giao lưu nhân dân sẽ là yếu tố then chốt tạo nên sức mạnh chung cho toàn khu vực.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội cũng bày tỏ kỳ vọng các phiên thảo luận của Hội nghị sẽ mang lại nhiều sáng kiến thiết thực về quản trị đô thị thông minh, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số lấy người dân làm trung tâm, phát triển đô thị xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu; từ đó mở ra những cơ hội hợp tác mới giữa các thành phố ASEAN trong thời gian tới.
Khẳng định vai trò, trách nhiệm của Thủ đô Hà Nội trong tiến trình hợp tác khu vực, Chủ tịch Thành phố nhấn mạnh, Hà Nội cam kết tiếp tục là đối tác tin cậy, thành viên tích cực và có trách nhiệm trong các cơ chế hợp tác của ASEAN.
"Chúng tôi mong muốn cùng các thành phố trong khu vực xây dựng một mạng lưới đô thị ASEAN ngày càng gắn kết, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững; đóng góp tích cực cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng của khu vực", Chủ tịch Vũ Đại Thắng khẳng định.
Hội nghị sẽ diễn ra hai Phiên thảo luận chuyên đề quan trọng. Phiên thứ nhất với chủ đề "Nắm bắt cơ hội phát triển trong kỷ nguyên số: Lấy người dân làm trung tâm và ứng dụng AI nhằm nâng cao hiệu quả quản trị đô thị", tập trung chia sẻ các sáng kiến, kinh nghiệm về chuyển đổi số, ứng dụng AI trong quản trị đô thị và định hướng hợp tác hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.
Phiên thứ hai có chủ đề "Kiến tạo tương lai bền vững: Xây dựng đô thị thích ứng với biến đổi khí hậu vì một ASEAN xanh", tập trung thảo luận các mô hình phát triển đô thị bền vững, quản lý đô thị xanh, tăng cường khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu và thúc đẩy hợp tác phát triển xanh trong khu vực ASEAN.
Chuyển đổi số chỉ thực sự có ý nghĩa khi mang lại cuộc sống tốt đẹp hơn cho người dân
Tại phiên thảo luận với chủ đề “Nắm bắt cơ hội phát triển trong kỷ nguyên số, lấy người dân làm trung tâm và ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhằm nâng cao hiệu quả quản trị đô thị”, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng nhấn mạnh rằng, chuyển đổi số chỉ thực sự có ý nghĩa khi mang lại cuộc sống tốt đẹp hơn cho người dân.
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội, đến năm 2030, hơn 405 triệu người, tương đương gần 56% dân số ASEAN sẽ sinh sống ở đô thị. Quá trình đô thị hóa đang tạo ra nguồn lực tăng trưởng quan trọng cho khu vực, song, cũng kéo theo nhiều thách thức về giao thông, môi trường, hạ tầng và chất lượng dịch vụ công.
Trong bối cảnh đó, công nghệ không phải đích đến, mà là phương tiện để giải quyết các vấn đề của đô thị. Một thành phố không trở nên thông minh chỉ nhờ sở hữu nhiều thiết bị cảm biến, hay nền tảng số, mà quan trọng hơn, người dân cảm nhận được sự thuận tiện, an toàn và được phục vụ tốt hơn trong cuộc sống hằng ngày.
“Người dân hạnh phúc hơn chính là thước đo sâu sắc nhất của chuyển đổi số”, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng khẳng định.
Từ quan điểm lấy người dân làm trung tâm, Hà Nội đang từng bước xây dựng hệ sinh thái số phục vụ toàn diện các nhu cầu của người dân và doanh nghiệp.
Trong lĩnh vực y tế và giáo dục, thành phố đẩy mạnh kết nối hồ sơ sức khỏe điện tử, nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ chất lượng cao và từng bước ứng dụng công nghệ mới trong khám, chữa bệnh và hỗ trợ chẩn đoán.
Trong lĩnh vực giao thông, năng lượng và môi trường, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo được khai thác nhằm tối ưu hóa công tác điều hành, giảm ùn tắc, tiết kiệm thời gian di chuyển và nâng cao chất lượng sống.
Đặc biệt, ứng dụng iHanoi đang trở thành kênh kết nối trực tiếp giữa người dân và chính quyền. Những phản ánh liên quan đến ngập úng, ô nhiễm môi trường hay các vấn đề dân sinh được tiếp nhận và xử lý nhanh chóng, minh bạch, góp phần nâng cao hiệu quả quản trị đô thị.
Hà Nội cũng đang nghiên cứu xây dựng mô hình bản sao số của thành phố để mô phỏng các kịch bản phát triển, đánh giá tác động của chính sách trước khi triển khai trên thực tế.
Từ thực tiễn của mình, Hà Nội đề xuất 3 định hướng hợp tác ưu tiên cho các đô thị ASEAN trong giai đoạn tới.
Trước hết là xây dựng hạ tầng số đồng bộ và bao trùm để mọi người dân, từ khu vực trung tâm đến ngoại thành, từ người cao tuổi đến người ít tiếp cận công nghệ, đều có cơ hội sử dụng các dịch vụ số.
Thứ hai là xây dựng cơ chế quản trị dữ liệu có trách nhiệm. Theo lãnh đạo thành phố Hà Nội, niềm tin của người dân chỉ được củng cố khi dữ liệu cá nhân được bảo vệ, sử dụng đúng mục đích và có cơ chế kiểm soát minh bạch. Quá trình đổi mới phải song hành với bảo đảm an toàn dữ liệu và các nguyên tắc đạo đức trong ứng dụng công nghệ.
Thứ ba là tăng cường hợp tác giữa các đô thị ASEAN thông qua chia sẻ dữ liệu mở, kinh nghiệm quản trị và các mô hình đã được kiểm chứng trong thực tiễn. Những giải pháp về chống ngập, điều tiết giao thông, hay tiếp nhận phản ánh của người dân có thể trở thành kinh nghiệm chung giúp các địa phương tiết kiệm thời gian và nguồn lực.
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng, một đô thị hiện đại không chỉ cần năng lực dự báo và điều hành hiệu quả, mà còn phải biết lắng nghe, tôn trọng và tạo cơ hội phát triển cho mọi người dân.