Việc điều chỉnh lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng/tháng không chỉ làm tăng tiền lương mà còn kéo theo hàng loạt khoản thu nhập khác của giáo viên như phụ cấp ưu đãi nghề, phụ cấp thâm niên, phụ cấp chức vụ, tiền dạy thêm giờ và nhiều chế độ hỗ trợ khác. Đây là tín hiệu tích cực góp phần cải thiện đời sống đội ngũ nhà giáo trong bối cảnh chi phí sinh hoạt ngày càng tăng cao.
Từ 01/7, lương cơ sở chính thức tăng lên 2,53 triệu đồng
Chính phủ đã ban hành Nghị định 161/2026/NĐ-CP quy định mức lương cơ sở mới đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang. Theo đó, từ ngày 01/7/2026, mức lương cơ sở được điều chỉnh từ 2,34 triệu đồng/tháng lên 2,53 triệu đồng/tháng, tăng 190.000 đồng/tháng, tương ứng tăng hơn 8%.
Để hướng dẫn triển khai thực hiện, Bộ Nội vụ cũng đã ban hành Thông tư 13/2026/TT-BNV quy định chi tiết việc áp dụng mức lương cơ sở mới trong tính lương, phụ cấp và các chế độ có liên quan. Đây là căn cứ pháp lý quan trọng để các địa phương, đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện chi trả lương và các khoản thu nhập cho đội ngũ giáo viên từ tháng 7/2026.
Đối với ngành giáo dục, việc tăng lương cơ sở có ý nghĩa đặc biệt quan trọng bởi tiền lương của giáo viên hiện nay vẫn được tính theo hệ số nhân với mức lương cơ sở. Khi lương cơ sở tăng, thu nhập của giáo viên cũng được cải thiện tương ứng.
Chẳng hạn, một giáo viên tiểu học hạng III có hệ số lương 4,0 đang hưởng mức lương theo lương cơ sở 2,34 triệu đồng sẽ nhận được 9,36 triệu đồng/tháng tiền lương. Khi lương cơ sở tăng lên 2,53 triệu đồng, mức lương của giáo viên này sẽ tăng lên 10,12 triệu đồng/tháng, tăng thêm khoảng 760.000 đồng mỗi tháng, chưa kể các khoản phụ cấp đi kèm.
Nhiều khoản khác cũng sẽ tăng theo lương cơ sở
Bên cạnh tiền lương hàng tháng, nhiều khoản thu nhập và chế độ khác của giáo viên cũng được tính dựa trên mức lương cơ sở. Do đó, khi lương cơ sở tăng từ 2,34 triệu đồng lên 2,53 triệu đồng, hàng loạt khoản thu nhập cũng được điều chỉnh tăng theo.
Thứ nhất, phụ cấp ưu đãi nghề sẽ tăng đáng kể
Phụ cấp ưu đãi nghề là khoản thu nhập quan trọng đối với giáo viên. Theo quy định hiện hành, phụ cấp ưu đãi được tính theo tỷ lệ phần trăm trên mức lương theo ngạch, bậc cộng phụ cấp chức vụ lãnh đạo và phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có).
Khi mức lương cơ sở tăng, tiền lương làm căn cứ tính phụ cấp ưu đãi cũng tăng tương ứng. Không những vậy theo Nghị định 182/2026/NĐ-CP về chế độ phụ cấp ưu đãi nghề đối với nhà giáo bắt đầu có hiệu lực từ 7/7, nhiều nhóm giáo viên được nâng mức phụ cấp ưu đãi so với trước đây.
Ví dụ, một giáo viên tiểu học có hệ số lương 4,0. Khi hưởng lương cơ sở 2,34 triệu đồng, tiền lương là 9,36 triệu đồng. Nếu được hưởng phụ cấp ưu đãi 35%, giáo viên này nhận khoảng 3,276 triệu đồng phụ cấp ưu đãi mỗi tháng.
Khi lương cơ sở tăng lên 2,53 triệu đồng, tiền lương tăng lên 10,12 triệu đồng. Nếu đồng thời mức phụ cấp ưu đãi được điều chỉnh lên 45% theo quy định mới thì giáo viên này sẽ nhận khoảng 4,554 triệu đồng phụ cấp ưu đãi mỗi tháng. Như vậy, riêng khoản phụ cấp ưu đãi đã tăng hơn 1,2 triệu đồng/tháng.
Đây là một trong những khoản tăng mạnh nhất trong cơ cấu thu nhập của giáo viên từ năm học 2026-2027.
Thứ hai, phụ cấp thâm niên cũng tăng theo
Đối với giáo viên đang thuộc diện được hưởng phụ cấp thâm niên nhà giáo theo các quy định hiện hành, mức phụ cấp này được tính theo tỷ lệ phần trăm trên tiền lương và các khoản phụ cấp có liên quan.
Do tiền lương tăng khi lương cơ sở tăng nên số tiền phụ cấp thâm niên thực nhận cũng tăng theo. Những giáo viên có thời gian công tác lâu năm, tỷ lệ thâm niên cao sẽ được hưởng lợi khá rõ từ chính sách điều chỉnh lương cơ sở lần này.
Ví dụ, một giáo viên trung học cơ sở có hệ số lương 4,98 và đang được hưởng phụ cấp thâm niên nhà giáo 20%.
Khi mức lương cơ sở là 2,34 triệu đồng/tháng, tiền lương theo hệ số của giáo viên là:
4,98 x 2,34 triệu đồng = 11,653 triệu đồng/tháng.
Mức phụ cấp thâm niên 20% được tính trên tiền lương hiện hưởng nên số tiền phụ cấp thâm niên là:
11,653 triệu đồng x 20% = 2,331 triệu đồng/tháng.
Từ ngày 01/7/2026, khi mức lương cơ sở tăng lên 2,53 triệu đồng/tháng, tiền lương của giáo viên sẽ là:
4,98 x 2,53 triệu đồng = 12,599 triệu đồng/tháng.
Khi đó, mức phụ cấp thâm niên 20% cũng tăng lên:
12,599 triệu đồng x 20% = 2,520 triệu đồng/tháng.
Như vậy, chỉ riêng khoản phụ cấp thâm niên nhà giáo, giáo viên này đã được tăng từ khoảng 2,331 triệu đồng lên 2,520 triệu đồng/tháng, tăng gần 190.000 đồng/tháng
Thứ ba, phụ cấp chức vụ, trách nhiệm tăng
Hiện nay, hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, tổ trưởng, tổ phó được hưởng phụ cấp chức vụ theo hệ số quy định.
Còn đối với Tổng phụ trách Đội sẽ được hưởng phụ cấp trách nhiệm.
Khi lương cơ sở tăng, mức phụ cấp này cũng sẽ tăng theo.
Ví dụ, một hiệu trưởng trường trung học cơ sở đang được hưởng phụ cấp chức vụ lãnh đạo hệ số 0,55 theo quy định hiện hành.
Khi mức lương cơ sở là 2,34 triệu đồng/tháng, số tiền phụ cấp chức vụ được hưởng là:
0,55 x 2,34 triệu đồng = 1,287 triệu đồng/tháng.
Từ ngày 01/7/2026, khi mức lương cơ sở tăng lên 2,53 triệu đồng/tháng, phụ cấp chức vụ của hiệu trưởng sẽ được tính lại như sau:
0,55 x 2,53 triệu đồng = 1,3915 triệu đồng/tháng.
Như vậy, riêng khoản phụ cấp chức vụ lãnh đạo, hiệu trưởng trường trung học cơ sở được tăng:
1.391.500 đồng - 1.287.000 đồng = 104.500 đồng/tháng.
Nếu tính trong một năm, khoản phụ cấp chức vụ tăng thêm là:
104.500 đồng x 12 tháng = 1.254.000 đồng/năm.
Thứ tư, tiền dạy thêm giờ tăng theo
Tiền lương dạy thêm giờ của giáo viên được xác định dựa trên mức tiền lương hiện hưởng. Vì vậy, khi tiền lương theo lương cơ sở tăng thì đơn giá thanh toán giờ dạy vượt định mức cũng tăng tương ứng.
Đối với nhiều giáo viên trực tiếp giảng dạy ở các trường có số lớp đông, thiếu giáo viên hoặc phải tăng cường dạy thay, dạy bù, khoản tiền tăng giờ hàng tháng có thể chiếm tỷ lệ đáng kể trong tổng thu nhập. Do đó, việc tăng lương cơ sở sẽ giúp nâng mức chi trả tiền dạy thêm giờ cho giáo viên.
Công thức tính tiền lương 1 tiết dạy thêm được quy định tại Điều 5 Thông tư 21/2025/TT-BGDĐT quy định chế độ trả tiền lương dạy thêm giờ đối với nhà giáo trong các cơ sở giáo dục công lập như sau:
Đối với nhà giáo trong cơ sở giáo dục mầm non, cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục thường xuyên, trường dự bị đại học, trường chuyên biệt và nhà giáo giáo dục nghề nghiệp:
Tiền lương 1 giờ dạy = (Tổng tiền lương của 12 tháng trong năm học x Số tuần dành cho giảng dạy (dạy trẻ))/(Định mức giờ dạy trên năm x 52 tuần).
Tiền lương 1 giờ làm thêm = Tiền lương 1 giờ dạy x 150%
Do đó, khi mức lương cơ sở tăng thì tiền lương 1 giờ dạy thêm cũng tăng theo.
Thứ năm, nhiều khoản hỗ trợ khác cũng tăng theo
Ngoài các khoản nêu trên, nhiều chế độ hỗ trợ, trợ cấp và các khoản chi có liên quan đến mức lương cơ sở cũng được điều chỉnh tăng tương ứng.
Có thể kể đến như trợ cấp một lần khi nghỉ hưu, trợ cấp thôi việc, chế độ đối với giáo viên công tác ở vùng đặc biệt khó khăn, các khoản hỗ trợ theo quy định của địa phương được tính trên cơ sở mức lương cơ sở hoặc hệ số lương.
Như vậy, tác động của việc tăng lương cơ sở không chỉ dừng lại ở tiền lương hàng tháng mà còn lan tỏa đến nhiều khoản thu nhập khác trong tổng thu nhập của giáo viên.
Mong có chính sách hỗ trợ giáo viên trẻ, mới nhận việc
Có thể thấy rằng việc tăng lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng cùng với việc điều chỉnh phụ cấp ưu đãi nghề theo Nghị định 182/2026/NĐ-CP sẽ giúp đời sống của đông đảo giáo viên được cải thiện đáng kể.
Tuy nhiên, mức hưởng lợi giữa các nhóm giáo viên là không giống nhau. Những giáo viên có nhiều năm công tác thường có hệ số lương cao, được hưởng phụ cấp thâm niên, phụ cấp chức vụ hoặc các khoản phụ cấp khác nên tổng thu nhập tăng khá mạnh.
Ví dụ, một giáo viên đã công tác hơn 20 năm, hệ số lương trên 4,0, hưởng phụ cấp ưu đãi 45% và phụ cấp thâm niên 20% có thể tăng thêm từ 2 đến 3 triệu đồng/tháng sau khi thực hiện đồng thời các chính sách mới về lương cơ sở và phụ cấp ưu đãi.
Trong khi đó, một giáo viên mới tuyển dụng có hệ số lương khoảng 2,34. Với mức lương cơ sở mới 2,53 triệu đồng, tiền lương chỉ đạt khoảng 5,92 triệu đồng/tháng. Tổng thu nhập trước khi trừ các khoản bảo hiểm vẫn ở mức tương đối thấp so với mặt bằng chi phí sinh hoạt hiện nay.
Đặc biệt tại các đô thị lớn hoặc các địa phương có giá nhà ở, chi phí thuê trọ, đi lại và nuôi con cao, nhiều giáo viên trẻ vẫn gặp không ít khó khăn trong cuộc sống.
Do đó, bên cạnh việc tăng lương cơ sở và nâng mức phụ cấp ưu đãi nghề, các cơ quan quản lý cần nghiên cứu thêm các chính sách hỗ trợ riêng cho giáo viên mới vào nghề như hỗ trợ tiền thuê nhà, hỗ trợ ban đầu khi nhận công tác, chính sách tín dụng ưu đãi hoặc cơ chế thu hút nhân lực chất lượng cao vào ngành giáo dục hoặc giảm thời gian tập sự vì trong thời gian tập sự chỉ được hưởng 85% lương (hiện nay thời gian tập sự là 12 tháng).
Những chính sách này không chỉ giúp giáo viên trẻ ổn định cuộc sống mà còn góp phần giữ chân người giỏi, tạo nguồn nhân lực bền vững cho ngành giáo dục trong tương lai.
(*) Văn phong, nội dung bài viết thể hiện góc nhìn, quan điểm của tác giả.