Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, đại diện Sở giáo dục và Đào tạo Hải Phòng cho hay, hiện tại địa phương đang đẩy mạnh sắp xếp mạng lưới các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, giáo dục thường xuyên công lập thành phố Hải Phòng phù hợp với chính quyền địa phương hai cấp.
Theo đó, Sở đã có tờ trình, dự thảo kế hoạch sắp xếp, công văn xin ý kiến tờ trình, dự thảo gửi Ủy ban nhân dân thành phố. Đồng thời, Sở Giáo dục và Đào tạo cũng đề nghị các cơ quan, đơn vị, Ủy ban nhân dân các xã, phường, đặc khu nghiên cứu, tham gia ý kiến gửi về Sở Giáo dục và Đào tạo để tổng hợp, báo cáo Ủy ban nhân dân thành phố.
Phấn đấu giảm ít nhất 30% đầu mối cơ sở giáo dục hiện có
Theo đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng, mạng lưới cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở công lập trên địa bàn thành phố hình thành qua nhiều giai đoạn phát triển đô thị, cơ bản phủ kín địa bàn và có tỷ lệ đạt chuẩn quốc gia cao (82,9%). Tuy nhiên, quy mô bình quân còn nhỏ và phân tán: bình quân 15,4 lớp/trường đối với mầm non, 22,6 lớp/trường đối với tiểu học, 17,3 lớp/trường đối với trung học cơ sở - thấp hơn nhiều so với quy mô tối đa theo Thông tư số 23/2024/TT-BGDĐT (lần lượt 30, 40, 45 lớp); còn 798/1.314 trường (60,7%) chưa đạt ngưỡng quy mô hợp lý theo cấp học.
Xuất phát từ yêu cầu thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về sắp xếp tổ chức bộ máy tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả gắn với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đồng thời quán triệt Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, việc rà soát, sắp xếp, tổ chức lại mạng lưới các cơ sở giáo dục công lập là hết sức cần thiết nhằm tối ưu hóa nguồn lực đầu tư, nâng cao hiệu quả quản trị nhà trường, chất lượng dạy và học, đồng thời bảo đảm không gián đoạn hoạt động giáo dục, không ảnh hưởng đến quyền lợi học tập của học sinh.
Việc đẩy mạnh sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên công lập phù hợp với chủ trương chuyển mạnh tư duy từ "quản lý giáo dục" sang "quản trị phát triển giáo dục"; chuyển trọng tâm từ giảm đầu mối cơ học sang tái cấu trúc mạng lưới cơ sở giáo dục theo quy mô dân số, phân bố dân cư, tạo điều kiện thuận lợi cho người học và nâng cao chất lượng giáo dục.
Đổi mới quản trị nhà trường, mở rộng quy mô trường, lớp để sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất, đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý và các nguồn lực đầu tư; gắn sắp xếp cơ sở giáo dục với tinh gọn đầu mối quản lý, cơ cấu lại đội ngũ, "giảm biên chế quản lý giáo dục, tăng biên chế trực tiếp giảng dạy"; thực hiện thí điểm mô hình một trường chính, có các phân hiệu, điểm trường; hợp nhất các đầu mối quản lý để hình thành các cơ sở giáo dục có quy mô lớn.
Mở rộng cơ hội học tập, đáp ứng nhu cầu học tập của nhân dân; tăng quy mô, mạng lưới trường mầm non, trung học phổ thông, góp phần thực hiện mục tiêu đến năm 2030 đạt phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 3, 4 tuổi; có ít nhất 85% người trong độ tuổi hoàn thành trung học phổ thông hoặc tương đương theo Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.
Đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng cũng cho biết thêm, về chỉ tiêu, tiêu chí sắp xếp phấn đấu giảm ít nhất 30% đầu mối cơ sở giáo dục hiện có.
Về sắp xếp theo quy mô lớp học: Đối với trường mầm non có quy mô nhỏ hơn hoặc bằng 15 lớp; Đối với trường tiểu học có quy mô nhỏ hơn hoặc bằng 20 lớp; Đối với trường trung học cơ sở có quy mô nhỏ hơn hoặc bằng 23 lớp.
Trường mới sau sắp xếp có quy mô lớn tiệm cận, đạt hoặc vượt: Trường mầm non có quy mô khoảng 30 lớp; Trường tiểu học có quy mô khoảng 40 lớp; Trường trung học cơ sở có quy mô 45 lớp; Trường phổ thông 2 cấp học có quy mô khoảng 50 lớp.
Kết quả rà soát bước đầu có 798 trường thuộc diện sắp xếp
Chia sẻ về kết quả rà soát bước đầu và đề xuất phương án sắp xếp, đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng cho hay: Đối với các cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã quản lý, tính đến năm học 2025-2026, thành phố có 1.314 trường mầm non, tiểu học, trung học cơ sở công lập thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã quản lý, với 24.176 lớp và 803.686 học sinh.
Kết quả rà soát toàn bộ 1.314 trường cho thấy 798 trường thuộc diện sắp xếp (mầm non 251, tiểu học 206, trung học cơ sở 341).
Phương án dự kiến, cơ quan chủ trì sắp xếp là Ủy ban nhân dân cấp xã có trường thuộc diện sắp xếp. Cơ quan phối hợp gồm: Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Nội vụ, Sở Tài chính, Sở Xây dựng và các sở, ngành liên quan. Thời gian hoàn thành trước ngày 30/8/2026.
Đối với các cơ sở giáo dục trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo, cấp trung học phổ thông: Hải Phòng hiện có 82 trường công lập, quy mô bình quân khoảng 31 lớp/trường. Năm học 2025-2026, các trường trung học phổ thông công lập mới tuyển sinh đáp ứng khoảng 53,3% nhu cầu vào lớp 10 công lập của học sinh tốt nghiệp trung học cơ sở.
Sở Giáo dục và Đào tạo đề xuất giữ nguyên, không thực hiện sắp xếp giảm đầu mối; đồng thời đề nghị Ủy ban nhân dân thành phố quan tâm bố trí nguồn lực, quỹ đất để mở rộng, phát triển mạng lưới trường trung học phổ thông công lập, hướng tới mục tiêu ít nhất 85% người trong độ tuổi hoàn thành trung học phổ thông theo Nghị quyết số 71-NQ/TW.
Trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên: đã hoàn thành sắp xếp, tổ chức lại từ 31 trung tâm xuống còn 11 trung tâm (giảm 20 trung tâm, tỷ lệ 64,5%) theo Kế hoạch số 85/KH-UBND ngày 17/3/2026 của Ủy ban nhân dân thành phố.
Trường chuyên biệt: đã hợp nhất Trường Nuôi dạy trẻ em Khiếm thị Hải Phòng và Trường Khiếm thính Hải Phòng thành Trường Giáo dục chuyên biệt Hải Phòng (giảm từ 2 trường xuống còn 1 trường, tỷ lệ 50%) theo Quyết định số 654/QĐ-UBND ngày 28/02/2025 của Ủy ban nhân dân thành phố; giữ ổn định.
Kết quả đã thực hiện trước: cấp mầm non đã hợp nhất, sáp nhập 8 trường tại 7 phường, xã (giảm từ 465 xuống còn 457 trường).
Trong thời gian tới Sở Giáo dục và Đào tạo sẽ chủ trì, phối hợp với các sở, ngành liên quan hướng dẫn, đôn đốc Ủy ban nhân dân các xã, phường, đặc khu triển khai thực hiện kế hoạch bảo đảm kết quả, tiến độ.
Điều động, phân công, bố trí đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên theo phương án vị trí việc làm; bảo đảm thực hiện Chương trình giáo dục mầm non, phổ thông và các kế hoạch giáo dục đúng quy định.
Chủ trì, phối hợp với Sở Nội vụ, Ủy ban nhân dân cấp xã liên quan tổng hợp, báo cáo kết quả thực hiện việc sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên về Ủy ban nhân dân thành phố trước ngày 30/8/2026.
Ngoài ra, Sở Giáo dục và Đào tạo cũng chỉ đạo Ủy ban nhân dân cấp xã thực hiện tốt công tác tuyên truyền, tạo sự đồng thuận trong cán bộ, đảng viên, giáo viên, nhân viên, cha mẹ học sinh và nhân dân về sự cần thiết đẩy mạnh sắp xếp các cơ sở giáo dục để nâng cao chất lượng giáo dục
Tích cực huy động các nguồn lực để đầu tư xây dựng cơ sở vật chất, trang thiết bị giáo dục một cách đồng bộ; rà soát, sắp xếp hợp lý đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên. Nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực để phát triển sự nghiệp giáo dục, thực hiện có hiệu quả công tác xã hội hóa giáo dục.
Thực hiện phương án sắp xếp được phê duyệt theo đúng quy định pháp luật; tổ chức lấy ý kiến cha mẹ trẻ em, học sinh, học viên, cộng đồng dân cư, bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch trước khi triển khai.
Thời gian hoàn thành việc sắp xếp các cơ sở giáo dục trên địa bàn trong tháng 8/2026; báo cáo kết quả thực hiện về Sở Giáo dục và Đào tạo trước ngày 25/8/2026 để tổng hợp, báo cáo Ủy ban nhân dân thành phố.
Để đảm bảo việc sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục được hiệu quả, đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết, Sở thực hiện trên nguyên tắc, việc sắp xếp mạng lưới phải phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy mô dân số và không gian phát triển; lấy mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục, hiệu quả đầu tư và năng lực quản trị làm định hướng xuyên suốt; không thực hiện sắp xếp cơ học chỉ nhằm giảm đầu mối; trong quá trình thực hiện sẽ đánh giá, rút kinh nghiệm giai đoạn 1, hình thành mô hình quản lý, đánh giá tác động các đối tượng liên quan, đề ra giải pháp triển khai giai đoạn tiếp theo chặt chẽ, hiệu quả, tuyệt đối không để học sinh do hoàn cảnh khó khăn mà không được đến trường.
Tuân thủ các nguyên tắc chuyên môn và khoa học giáo dục; phù hợp đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi, cấp học và loại hình cơ sở giáo dục. Không sáp nhập mầm non với phổ thông; không sáp nhập trường phổ thông với trung tâm giáo dục thường xuyên; không sáp nhập cơ sở giáo dục chuyên biệt với các trường phổ thông đại trà. Ưu tiên tổ chức lại các cơ sở giáo dục cùng cấp hoặc vị trí địa lý gần nhau.
Lấy người học làm trung tâm. Bảo đảm quyền học tập và cơ hội tiếp cận giáo dục; tạo điều kiện thuận lợi hơn cho học sinh đến trường, không làm phát sinh rào cản địa lý và chi phí; không ảnh hưởng đến công tác huy động học sinh ra lớp và duy trì, nâng cao kết quả phổ cập giáo dục. Bảo đảm mỗi đơn vị hành chính cấp xã có tối thiểu 1 trường mầm non, 1 trường phổ thông. Quy hoạch, phát triển mạng lưới trường phổ thông phù hợp tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị.
Bên cạnh đó, Sở chú trọng gắn sắp xếp mạng lưới với đổi mới quản trị nhà trường và tinh gọn đầu mối quản lý; sử dụng hiệu quả đội ngũ nhà giáo, cơ sở vật chất và nguồn lực đầu tư; đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng cường phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm giải trình của địa phương và cơ sở giáo dục.
Bảo đảm tính ổn định, kế thừa, hạn chế tối đa tác động tiêu cực đến hoạt động dạy học, tâm lý của học sinh, nhà giáo và cha mẹ học sinh. Tổ chức thực hiện linh hoạt, có lộ trình phù hợp thực tiễn từng vùng, đặc biệt là miền núi, biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, bảo đảm an toàn cho người dạy, người quản lý.
Theo dõi, đánh giá thường xuyên tình hình thực hiện dựa trên dữ liệu và tác động thực tiễn; kịp thời phát hiện vướng mắc để điều chỉnh phương án, chính sách và nhân rộng các mô hình hiệu quả.
Bảo đảm sự ổn định: giữ nguyên các phân hiệu, điểm trường sau sắp xếp; giữ nguyên đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên tại phân hiệu, điểm trường sau sáp nhập; học sinh đang học ở đâu vẫn học ở đó.
Duy trì, nâng cao chất lượng giáo dục, không sắp xếp các trường chất lượng cao (trọng điểm) và trường học đang xây dựng mô hình trường học xã hội chủ nghĩa.
Ưu tiên sắp xếp các trường cùng cấp học trên cùng một đơn vị hành chính cấp xã: hạn chế tối đa trường sau sắp xếp có 3 phân hiệu, điểm trường. Định hướng hình thành trường quy mô lớn.
Xem xét đồng bộ các tiêu chí về khoảng cách địa lý, bán kính phục vụ hợp lý, không làm phát sinh rào cản địa lý và chi phí đi lại, đặc biệt tại địa bàn mật độ dân số thấp, vùng xa và hải đảo; bảo đảm điều kiện cơ sở vật chất và thuận lợi cho công tác quản lý của địa phương.
Xem xét thận trọng, kỹ lưỡng khi sắp xếp để hình thành các trường liên cấp trên cùng địa bàn có cơ sở vật chất bảo đảm, khoảng cách địa lý phù hợp; không xem xét sắp xếp đối với trường thuộc Đặc khu Bạch Long Vĩ.