Tính đến mốc thời gian tháng 7/2026, các địa phương trong cả nước chính thức vận hành theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp được một năm. Có thể thấy, sau khi vận hành mô hình này, nhiều địa phương đã ghi nhận những chuyển biến tích cực trong tổ chức bộ máy, phương thức lãnh đạo, điều hành và phục vụ nhân dân.
Dấu ấn nổi bật là thay đổi tư duy lãnh đạo
Tại xã Đại Thanh (thành phố Hà Nội), để thực hiện hiệu quả các chính sách của Đảng, chủ trương của Nhà nước, địa phương đã nhanh chóng và linh hoạt các phương án để chuyển từ tư duy quản lý hành chính sang quản trị hiện đại, lấy hiệu quả và người dân làm trung tâm. Điều này đang tạo động lực mới cho sự phát triển của địa phương.
Là một địa phương ngoại thành Hà Nội, xã Đại Thanh được hình thành từ phần lớn diện tích và dân số của các xã Hữu Hòa, Tả Thanh Oai, Vĩnh Quỳnh, Tam Hiệp, một phần thị trấn Văn Điển (của huyện Thanh Trì cũ) và một phần phường Kiến Hưng (quận Hà Đông cũ).
Theo số liệu trong báo cáo của Đảng ủy xã Đại Thanh về sơ kết 1 năm vận hành chính quyền địa phương 2 cấp và tổ chức bộ máy hệ thống chính trị, từ sau khi thực hiện sáp nhập, xã có diện tích gần 19 km² với quy mô dân số hơn 120.000 người. Đảng bộ xã Đại Thanh hiện có 63 tổ chức Đảng trực thuộc, trong đó có 5 đảng bộ cơ sở, 37 chi bộ cơ sở, 21 chi bộ thôn với 2.992 đảng viên. Điều này đã tạo nền tảng chính trị rất lớn để địa phương triển khai hiệu quả các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Về vị trí địa lý, xã Đại Thanh thuận lợi trong kết nối với khu vực trung tâm Hà Nội, quỹ đất phát triển rộng, tạo nhiều dư địa cho phát triển đô thị, dịch vụ, thương mại và nông nghiệp công nghệ cao. Đây cũng là điều kiện quan trọng để địa phương mạnh dạn đổi mới mô hình quản trị sau khi vận hành chính quyền địa phương hai cấp.
Theo ông Đặng Đức Quỳnh - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân xã Đại Thanh, dấu ấn nổi bật nhất sau một năm vận hành mô hình mới là sự thay đổi tư duy lãnh đạo, điều hành.
“Sau khi chính quyền địa phương hai cấp chính thức vận hành chúng tôi đã nhanh chóng chuyển tư duy từ quản lý sang quản trị kiến tạo, từ điều hành theo kinh nghiệm sang điều hành dựa trên dữ liệu và chuyển đổi số toàn diện. Đây là thay đổi mang tính đột phá trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại địa phương”, ông Đặng Đức Quỳnh nhấn mạnh.
Theo đó, xã Đại Thanh đã vận hành theo bốn trục “Đảng bộ số - Chính quyền kiến tạo - Doanh nghiệp tiên phong - Xã hội đồng thuận”, đồng thời thực hiện nghiêm nguyên tắc “6 rõ, 1 xuyên suốt”. Toàn bộ nhiệm vụ được cập nhật trên hệ thống quản lý điện tử, theo dõi bằng bảng điều khiển (Dashboard) nhằm chuyển từ phương thức “phát hiện - xử lý” sang “phòng ngừa - cảnh báo sớm”.
Bên cạnh đó, các nghị quyết, chương trình, kế hoạch của Đảng ủy xã Đại Thanh cũng đều được xây dựng theo hướng lượng hóa mục tiêu, chỉ tiêu cụ thể, gắn trách nhiệm của từng tập thể, cá nhân và được theo dõi thường xuyên thông qua hệ thống số. Qua đó, tính minh bạch, chủ động và trách nhiệm trong thực thi công vụ ngày càng được nâng cao.
Cùng với đó, phương thức giao nhiệm vụ cũng được đổi mới theo hướng linh hoạt, ứng dụng mạnh mẽ hệ thống quản lý văn bản và điều hành tác nghiệp điện tử, giảm giấy tờ, rút ngắn thời gian xử lý công việc. Những nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách được giám sát thường xuyên; các tồn tại kéo dài được rà soát, phân loại và xử lý dứt điểm, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy.
Ban Thường vụ Đảng ủy xã Đại Thanh cũng đặc biệt chú trọng công tác kiểm tra, giám sát, siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính, nâng cao trách nhiệm người đứng đầu, kiên quyết khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm trong thực thi công vụ.
Mô hình chuyển đổi số sáng tạo để mọi Đảng viên đều có thể tiếp cận được thông tin
Một trong những kết quả đáng chú ý sau một năm vận hành chính quyền hai cấp là việc chính quyền xã Đại Thanh đã chủ động nghiên cứu, triển khai nhiều mô hình mới phù hợp với thực tiễn địa phương, góp phần nâng cao chất lượng quản trị và phục vụ nhân dân.
Trong lĩnh vực xây dựng Đảng, xã Đại Thanh đã phát hành ấn phẩm điện tử “Thông tin nội bộ số” tích hợp công nghệ đọc AI, giúp cán bộ, đảng viên, đặc biệt là đảng viên cao tuổi, đảng viên miễn sinh hoạt hoặc vắng mặt vẫn có thể tiếp cận nhanh chóng các chủ trương, nghị quyết và thông tin của địa phương.
Địa phương cũng xây dựng “Cẩm nang số nghiệp vụ công tác đảng viên” cùng trợ lý ảo “Đại Thanh - Hỏi đáp công tác Đảng”, từng bước chuẩn hóa nghiệp vụ, hỗ trợ cấp ủy cơ sở và hướng tới xây dựng “đảng viên số, chi bộ số”. Hai buổi sinh hoạt chuyên đề mẫu với chủ đề “Đảng viên tiên phong học tập và ứng dụng chuyển đổi số” cũng được tổ chức, tạo sức lan tỏa trong toàn Đảng bộ.
Ngoài ra, trong công tác giải phóng mặt bằng, xã triển khai cách làm sáng tạo khi phối hợp với các vị sư trụ trì tại các chùa trên địa bàn tổ chức lễ cầu siêu, tuyên truyền, vận động các hộ dân có phần mộ nằm trong phạm vi dự án thực hiện di dời, góp phần tạo sự đồng thuận và đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng.
Đối với lĩnh vực an ninh trật tự, mô hình “Thôn ba nhất về an ninh trật tự” được triển khai nhằm giảm vi phạm pháp luật, phòng ngừa tệ nạn xã hội, không để phát sinh điểm nóng, đồng thời xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Đặc biệt, chuyển đổi số tiếp tục được xác định là động lực quan trọng trong đổi mới quản trị địa phương. Đại Thanh đã đưa vào vận hành Trung tâm Điều hành thông minh (IOC), tích hợp hệ thống camera AI hỗ trợ phát hiện sớm và xử lý kịp thời nhiều vấn đề phát sinh tại cơ sở. Hệ thống họp trực tuyến được kết nối từ Ủy ban nhân dân xã đến 21 thôn và 20 trường học, góp phần giảm thời gian đi lại, nâng cao hiệu quả chỉ đạo, điều hành.
Bên cạnh đó, mô hình “Chợ số” từng bước đưa các sản phẩm địa phương lên môi trường số để người dân giao dịch, mua bán trực tuyến, mở rộng thị trường tiêu thụ. Trang zalo Official Account của xã cũng trở thành kênh kết nối hiệu quả giữa chính quyền với người dân thông qua việc công khai thông tin, tiếp nhận phản ánh, kiến nghị và tương tác nhanh chóng.
Về việc này, theo đánh giá của lãnh đạo Đảng ủy xã Đại Thanh, các mô hình mới không chỉ nâng cao hiệu quả lãnh đạo, điều hành mà còn góp phần xây dựng chính quyền gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân tốt hơn.
"Kết quả bước đầu sau một năm vận hành đã khẳng định hướng đi đúng của địa phương, đồng thời tạo nền tảng quan trọng để tiếp tục hoàn thiện mô hình quản trị hiện đại, đẩy mạnh chuyển đổi số và xây dựng chính quyền địa phương hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới", ông Đặng Đức Quỳnh cho hay.