Trước thềm năm học mới 2026-2027, các địa phương trong cả nước đang tích cực chuẩn bị những điều kiện cần thiết, nhằm đảm bảo triển khai hoạt động dạy và học có hiệu quả.
Tại Thành phố Hồ Chí Minh, từ nhiều tháng nay, công tác chuẩn bị cho năm học mới đã được tích cực triển khai đồng bộ ở nhiều cấp, nhiều ban ngành khác nhau, bám sát các yêu cầu và chỉ đạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh.
Số học sinh tăng cơ học hàng năm tại thành phố từ 50.000 đến 60.000 học sinh
Theo Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh, trong năm học 2025-2026, Thành phố Hồ Chí Minh có hơn 2,58 triệu học sinh từ mầm non đến phổ thông đang học tại 2.114 cơ sở giáo dục công và ngoài công lập.
Mạng lưới trường, lớp tiếp tục được mở rộng nhưng phân bố không đồng đều giữa các địa bàn. Tỷ lệ huy động trẻ mẫu giáo 3-5 tuổi ra lớp đạt 95,1%, riêng trẻ 5 tuổi đạt 99,16%, hoàn thành 100% phổ cập giáo dục tiểu học và trung học cơ sở mức độ 3; tỷ lệ chuyển cấp từ trung học cơ sở lên trung học phổ thông đạt 96,42%.
Tỷ lệ học sinh không có thường trú tại Thành phố Hồ Chí Minh chiếm khoảng 24%; số lượng học sinh tăng cơ học hàng năm dao động từ 50.000 đến 60.000 em. Đây cũng là một áp lực rất lớn trong việc đảm bảo trường lớp hàng năm.
Hiện có 249 đơn vị thuộc Sở đã được giao quyền tự chủ tài chính, trong đó có 181 đơn vị trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo được giao quyền tự chủ bảo đảm một phần chi thường xuyên (nhóm 3), 4 đơn vị tự chủ bảo đảm chi thường xuyên (nhóm 2) và 1 trường trung học phổ thông mới thành lập chưa giao tự chủ tài chính (Trường trung học phổ thông Hoàng Thế Thiện).
Theo Sở, nhìn chung các đơn vị sự nghiệp công lập đã thực hiện tốt quy chế dân chủ, quy chế chi tiêu nội bộ, công khai tài chính tài sản và tự chủ sử dụng nguồn tài chính, quản lý và sử dụng tài sản công theo quy định.
Thành phố tiếp tục duy trì 56 cơ sở giáo dục chuyên biệt, trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập và 907 cơ sở giáo dục phổ thông triển khai giáo dục hòa nhập, đáp ứng nhu cầu học tập cho hơn 10.000 học sinh khuyết tật.
Trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10, có 1.515 học sinh thuộc diện tuyển thẳng, gồm 1.412 học sinh khuyết tật, 100 học sinh đạt thành tích thể thao cấp quốc gia và 3 học sinh thuộc dân tộc thiểu số ít người.
Công tác phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi được duy trì, đặt mục tiêu huy động trẻ từ 3 đến 5 tuổi đạt từ 93 đến 96% trong giai đoạn từ năm 2026 đến 2028, và trên 97% vào năm 2030. Chuyển đổi số trong phổ cập, xóa mù chữ được triển khai đồng bộ, dữ liệu được hoàn thiện, nâng cao hiệu quả quản lý.
Thành phố Hồ Chí Minh đã hoàn thành 930/1.044 phòng học mới cho năm học 2026-2027
Đối với Giáo dục mầm non: Năm học 2025-20026, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đã chỉ đạo ngành giáo dục thành phố triển khai đồng bộ các giải pháp nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục và bảo đảm an toàn cho trẻ; thực hiện Chương trình Giáo dục mầm non theo định hướng lấy trẻ làm trung tâm, tăng cường phương pháp giáo dục tiên tiến, hoạt động trải nghiệm, kỹ năng sống, chuẩn bị cho trẻ 5 tuổi vào lớp 1.
Đồng thời, thành phố chuẩn bị điều kiện triển khai thí điểm Chương trình Giáo dục mầm non mới và tích hợp tiếng Anh; tỷ lệ trường tổ chức cho trẻ làm quen tiếng Anh đạt 67,4% vượt chỉ tiêu; công tác phổ cập giáo dục cho trẻ mầm non 5 tuổi được duy trì.
Các địa phương chủ động xây dựng lộ trình phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi; công tác chuyển đổi số đạt kết quả tích cực, dữ liệu được cập nhật, đồng bộ, xác thực; xã hội hóa giáo dục được đẩy mạnh, huy động hiệu quả các nguồn lực.
Đối với Giáo dục phổ thông: Tiếp tục triển khai hiệu quả Chương trình Giáo dục phổ thông; đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh’ nâng cao chất lượng giáo dục hướng nghiệp, phân luồng; đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng cường kỷ cương, nề nếp và tự chủ gắn với trách nhiệm giải trình trong các cơ sở giáo dục.
Các kỳ khảo sát năng lực trên nền tảng số được ngành giáo dục thành phố triển khai trên diện rộng, gồm: lớp 3 với 113.411 học sinh; lớp 7 với 187.850 học sinh; lớp 9 với 171.011 học sinh; lớp 11 với 122.459 học sinh. Đồng thời, thành phố cũng đã chú trọng triển khai các hoạt động giáo dục STEM/STEAM, nghiên cứu khoa học, ngoại ngữ và trải nghiệm sáng tạo, góp phần phát triển toàn diện học sinh.
Thành phố cũng đã phát động Chiến dịch thi đua “150 ngày đêm hoàn thành 1.000 phòng học phục vụ cho năm học 2026-2027”. Tính đến ngày 20/8, đã có 49/53 dự án hoàn thành với 930/1.044 phòng học mới (đạt khoảng 89,08% tổng số phòng học mới của nhóm dự án hoàn thành trước ngày 5/9/2026). Trong tổng số 930 phòng học mới, có 695 phòng học tăng thêm được đưa vào sử dụng (đạt khoảng 85,9% trên tổng số 809 phòng học tăng thêm của nhóm dự án hoàn thành trước ngày 5/9/2026).
11 nhiệm vụ cụ thể cần thực hiện trong năm học 2026-2027
Theo Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh, năm học sắp đến là năm học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với ngành trong việc tạo chuyển biến rõ nét, thực chất và hiệu quả trong tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị; Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị. Đây là cơ sở để tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, phát triển con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.
Trong năm học vừa qua, ngành giáo dục thành phố đã có nhiều nỗ lực trong hoàn thiện cơ chế quản lý, nâng cao chất lượng giáo dục, đẩy mạnh chuyển đổi số, duy trì ổn định hoạt động dạy và học trong quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Tuy nhiên, vẫn còn tình trạng thiếu trường, thiếu lớp, quá tải tại địa bàn tăng dân số cơ học, khu công nghiệp, khu chế xuất; thừa, thiếu giáo viên cục bộ theo môn học và cấp học, cơ sở vật chất, trang thiết bị đã đầu tư khai thác chưa hiệu quả; hồ sơ, sổ sách còn gây áp lực cho nhà giáo; tình trạng lạm thu, dạy thêm, học thêm không đúng quy định và bạo lực học đường chưa được khắc phục triệt để.
Trên cơ sở phát huy những kết quả đã đạt được, nhằm tạo chuyển biến rõ nét, thực chất trong năm học 2026-2027, theo tinh thần Nghị quyết 71-NQ/TW và chủ đề năm học “Đổi mới tư duy – Chuyển biến mạnh mẽ - Kết quả thực chất”, ngành giáo dục và đào tạo thành phố xác định tập trung thực hiện 11 nhiệm vụ cụ thể sau:
Tiếp tục hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và đổi mới quản trị nhà trường: Tiếp tục thực hiện thận trọng, chắc chắn phương án tổng thể sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục công lập. Việc sắp xếp phải quán triệt nguyên tắc “giảm để tăng”, nhưng mục tiêu cuối cùng không đơn thuần là giảm đầu mối, mà phải nâng cao chất lượng giáo dục, nâng cao năng lực quản trị trường học, sử dụng hiệu quả đội ngũ và cơ sở vật chất, tinh gọn bộ máy nhưng không làm ảnh hưởng đến quyền lợi học tập của học sinh.
Đổi mới quản trị cơ sở giáo dục sau sắp xếp theo hướng hiện đại, dân chủ, công khai, minh bạch, tăng cường ứng dụng dữ liệu trong quản trị nhà trường, quản lý chất lượng và ra quyết định. Phát huy tính chủ động của cơ sở giáo dục, tổ chuyên môn và giáo viên trong triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông, tự chủ gắn với trách nhiệm giải trình, quyền hạn gắn với trách nhiệm của người đứng đầu.
Đồng thời, nghiên cứu, tham mưu hoàn thiện cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm đối với các đơn vị sự nghiệp công lập, ngành giáo dục, bảo đảm phù hợp đặc thù hoạt động và nâng cao chất lượng cung ứng dịch vụ giáo dục.
Thực hiện hiệu quả công tác quản lý giáo dục theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tăng cường theo dõi, hướng dẫn, hỗ trợ chính quyền cấp xã trong việc thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về giáo dục. Rà soát, tham mưu, hoàn thiện cơ chế, chính sách, kiến nghị tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc về thể chế; tiếp tục tham mưu phân cấp nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định; phối hợp tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực cho đội ngũ công chức phụ trách giáo dục cấp xã, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý giáo dục trên địa bàn thành phố.
Nâng cao chất lượng công tác kiểm tra, giám sát, chuyển mạnh từ kiểm tra theo vụ việc sang quản lý rủi ro, cảnh báo sớm và phòng ngừa vi phạm. Xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong tổ chức thi, tuyển sinh, dạy thêm, học thêm, quản lý thu chi, lựa chọn và sử dụng tài liệu, thiết bị dạy học. Phát huy vai trò tự kiểm tra, giám sát nội bộ tại các đơn vị, cơ quan và cơ sở giáo dục để nhằm phòng ngừa vi phạm, kịp thời chấn chỉnh các hạn chế, thiếu sót, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, dân chủ và kỷ cương.
Tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên: Chủ động chuẩn bị các điều kiện về đội ngũ, cơ sở vật chất và học liệu để triển khai thí điểm Chương trình Giáo dục mầm non mới từ năm học 2026-2027; tổ chức bồi dưỡng, tập huấn đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên đáp ứng yêu cầu đổi mới. Tiếp tục thực hiện phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi, đẩy mạnh triển khai Đề án đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, mở rộng cho trẻ mẫu giáo làm quen tiếng Anh theo quy định.
Rà soát, tổ chức thực hiện hiệu quả Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 theo hướng tinh gọn, thiết thực, hiện đại, phát triển phẩm chất và năng lực người học, khắc phục tình trạng dạy học nặng về ghi nhớ kiến thức, “dạy để thi”; bảo đảm điều kiện thực hiện dạy học 2 buổi/ngày, khai thác hiệu quả cơ sở vật chất và thiết bị dạy học, tiếp tục đổi mới phương pháp giảng dạy, kiểm tra, đánh giá theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, đúng mục tiêu, đúng chuẩn và phản ánh trung thực năng lực, sự tiến bộ của người học; tăng cường công tác truyền thông về đổi mới giáo dục. Tổ chức thực hiện hiệu quả dạy học 2 buổi/ngày tại những nơi đủ điều kiện. Thành phố bảo đảm trang bị, cấp sách giáo khoa thống nhất dùng chung trong cả nước cho 100% học sinh thuộc đối tượng yếu thế ở tất cả các khối lớp, toàn bộ học sinh có nhu cầu đăng ký từ năm học 2026-2027.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, khoa học máy tính, trí tuệ nhân tạo, công nghệ số, giáo dục hướng nghiệp và khởi nghiệp; từng bước đưa các nội dung công nghệ chiến lược, kỹ năng số và năng lực sử dụng AI an toàn, có trách nhiệm vào hoạt động giáo dục phù hợp cho từng cấp học. Tăng cường liên kết giữa cơ sở giáo dục phổ thông với cơ sở giáo dục nghề nghiệp, cơ sở giáo dục đại học và doanh nghiệp tổ chức hoạt động hướng nghiệp, trải nghiệm và phân luồng học sinh.
Triển khai thực chất Đề án đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, thực hiện phân loại cơ sở giáo dục theo mức độ đáp ứng yêu cầu về đội ngũ, chương trình, học liệu, môi trường sử dụng ngoại ngữ và điều kiện bảo đảm chất lượng. Ưu tiên bồi dưỡng năng lực ngoại ngữ cho giáo viên, xây dựng môi trường sử dụng tiếng Anh trong trường học.
Tiếp tục củng cố, sắp xếp và nâng cao hiệu quả hoạt động của các trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên, trung tâm học tập cộng đồng. Đa dạng hóa chương trình học tập, tăng cường đào tạo kỹ năng số, ngoại ngữ, kỹ năng nghề nghiệp, kiến thức pháp luật, khoa học kỹ thuật và khởi nghiệp cho người dân, xây dựng hồ sơ học tập suốt đời; tiếp tục triển khai hiệu quả Đề án “Xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2021-2030”, phát huy vai trò Thành phố Hồ Chí Minh trong Mạng lưới Thành phố học tập toàn cầu của UNESCO, đẩy mạnh chuyển đổi số và phát triển văn hóa đọc.
Tiếp tục tham mưu phát triển mạng lưới trường, lớp; ưu tiên phát triển mạng lưới trường, lớp tại địa bàn khó khăn, khu công nghiệp, khu chế xuất, khu đô thị đông dân cư, bảo đảm cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý.
Đổi mới công tác thi, kiểm tra, đánh giá, và kiểm định chất lượng giáo dục: Chủ động chuẩn bị và tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2027 bảo đảm an toàn, nghiêm túc, khách quan, công bằng, đúng quy chế; rà soát, chuẩn hóa quy trình tổ chức thi, phương án nhân sự, cơ sở vật chất và công tác quản lý rủi ro tại các điểm thi.
Chủ động triển khai các giải pháp phòng, chống gian lận thi cử bằng thiết bị công nghệ cao và trí tuệ nhân tạo; tăng cường phối hợp với lực lượng công an, cơ quan thông tin và truyền thông trong bảo đảm an ninh, an toàn, bảo mật đề thi và dữ liệu. Tiếp tục chuẩn bị các điều kiện về thể chế, hạ tầng, ngân hàng câu hỏi, phần mềm và nhân lực để từng bước tổ chức thi, kiểm tra, đánh giá trên máy tính tại những cơ sở giáo dục đủ điều kiện từ năm 2027. Bảo đảm việc chuyển đổi phương thức thi được thực hiện thận trọng, có lộ trình.
Nghiên cứu, tham mưu phương án tuyển sinh lớp 10 năm học 2027-2028 theo hướng giảm áp lực, bảo đảm công bằng, minh bạch, khách quan kèm theo báo cáo đánh giá tác động và phương án truyền thông.
Bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục có chất lượng.
Phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục.
Tăng cường cơ sở vật chất, nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực đầu tư cho giáo dục.
Đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển dữ liệu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giáo dục.
Tăng cường giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống; bảo đảm an toàn trường học và chăm sóc sức khỏe học sinh; phát triển “Trường học hạnh phúc”.
Tăng cường hội nhập quốc tế trong giáo dục và đào tạo.
Nâng cao chất lượng công tác hướng nghiệp, phân luồng và gắn giáo dục với nhu cầu phát triển nguồn nhân lực, nâng cao chất lượng đào tạo nhân lực.
Đẩy mạnh truyền thông và các phong trào thi đua.