Trong bối cảnh ngành lương thực, thực phẩm đang đứng trước nhiều yêu cầu mới về sức khỏe, an ninh lương thực, phát triển bền vững và đổi mới công nghệ, Food Innovation & Development 2026 - FID 2026 tiếp tục khẳng định vai trò là sân chơi học thuật, sáng tạo và ứng dụng dành cho sinh viên, học sinh, nhà nghiên cứu trẻ và các nhóm khởi nghiệp trong lĩnh vực thực phẩm.
Không chỉ là cuộc thi tìm kiếm ý tưởng mới, FID còn là nơi các sản phẩm được phát triển, thử nghiệm, phản biện và tiếp cận gần hơn với nhu cầu thực tiễn của thị trường. Ở 2 mùa trước, cuộc thi FID đã cho ra đời rất nhiều sản phẩm có khả năng giải quyết những vấn đề rất cụ thể của ngành thực phẩm, từ hỗ trợ cải thiện sức khỏe người tiêu dùng, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp, nâng cao giá trị nông sản đến phát triển sản phẩm xanh và giải quyết bài toán đặt hàng từ doanh nghiệp.
Biến phụ phẩm thành tài nguyên mới
Một trong những giá trị nổi bật của cuộc thi FID là khuyến khích người trẻ nhìn thấy cơ hội đổi mới từ những nguồn nguyên liệu tưởng chừng bị bỏ phí. Ngay từ FID 2024, tinh thần này đã được thể hiện qua nhiều sản phẩm có tính ứng dụng cao như chitosan từ vỏ lột xác tôm của đội FIKA, sô cô la từ hạt bơ phụ phẩm của đội ChocoRang, Eco Snack vỏ sầu riêng của đội ECO SNACK, bột chất xơ từ phụ phẩm cây bắp cải của đội ECO-FIBER và bộ sản phẩm tuần hoàn từ sầu riêng của đội Green Choice. Các sản phẩm này cho thấy phụ phẩm nông nghiệp, thủy sản và thực phẩm hoàn toàn có thể trở thành nguồn tài nguyên mới nếu được tiếp cận bằng tư duy công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Tiếp nối hướng đi đó, tại FID 2025, dự án Dough pizza hạt sầu riêng của đội Eco Queens - HUIT đã gây ấn tượng khi khai thác hạt sầu riêng để phát triển phần đế pizza, qua đó mở ra hướng tiếp cận mới cho mô hình kinh tế tuần hoàn trong ngành thực phẩm.
Ý nghĩa của nhóm sản phẩm này không chỉ nằm ở việc tạo ra sản phẩm mới, mà còn góp phần giảm lãng phí, giảm áp lực môi trường và nâng cao giá trị cho chuỗi sản xuất thực phẩm. Đây cũng là hướng đi phù hợp với yêu cầu phát triển bền vững, nơi mỗi nguyên liệu đều có thể được khai thác hiệu quả hơn và có trách nhiệm hơn.
Đưa thực phẩm hỗ trợ tốt cho sức khỏe đến gần người tiêu dùng
FID cũng là nơi nhiều sản phẩm thực phẩm tốt cho sức khỏe được phát triển từ nền tảng khoa học dinh dưỡng và công nghệ thực phẩm. Tại FID 2024, Bánh gạo Synbiotic của đội Hoa Gạo RS - HUIT là sản phẩm nổi bật khi giành Giải đặc biệt "The Future Entrepreneur", Giải Nhất bảng Health Focus và Giải Gian hàng thực tế ảo được bình chọn nhiều nhất.
Bên cạnh đó, FID 2024 còn ghi nhận các sản phẩm như đồ uống không cồn và bánh lên men từ gạo nếp cẩm Việt Nam của đội Neca, sản phẩm tảo xoắn Spirulina của đội Nano Spihitech, sữa chua bổ sung astaxanthin của đội Astaboost, mì Low Carb giàu tinh bột kháng từ tinh bột hạt mít của đội Winie và các sản phẩm từ đế nấm đông trùng hạ thảo của đội Cỏ bốn lá.
Những sản phẩm này phản ánh rõ xu hướng tiêu dùng mới, người tiêu dùng không chỉ cần sản phẩm ngon, tiện lợi mà còn quan tâm nhiều hơn đến sức khỏe, dinh dưỡng, khả năng hỗ trợ tiêu hóa, kiểm soát năng lượng và lựa chọn thực phẩm lành mạnh. Từ đó, FID trở thành môi trường giúp sinh viên hiểu rằng phát triển sản phẩm thực phẩm hiện đại cần bắt đầu từ nhu cầu thật của người tiêu dùng.
Phát triển thực phẩm xanh và giải pháp an toàn hơn cho chuỗi cung ứng
Bên cạnh nhóm sản phẩm tốt cho sức khỏe, FID 2024 còn ghi nhận nhiều giải pháp hướng đến an toàn thực phẩm, bảo quản thực phẩm và tiêu dùng xanh. Có thể kể đến phô mai tươi hybrid thực vật của đội CashewDairy, chế phẩm bảo quản thịt lợn tươi từ tinh dầu thảo quả của đội Amomum EOS hay màng bọc thực phẩm phân hủy sinh học từ BC Kombucha kết hợp hợp chất kháng khuẩn từ lá bàng và anthocyanin từ vỏ khoai lang tím của đội PUNT.
Đây là những sản phẩm cho thấy FID không chỉ tập trung vào thực phẩm ăn uống trực tiếp, mà còn mở rộng sang các giải pháp hỗ trợ chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn, bền vững và thân thiện hơn với môi trường. Việc phát triển vật liệu sinh học, chế phẩm bảo quản tự nhiên hay sản phẩm thay thế từ thực vật đều là những hướng đi có ý nghĩa trong bối cảnh ngành thực phẩm cần giảm phụ thuộc vào vật liệu khó phân hủy và hóa chất bảo quản truyền thống.
Giải bài toán thật từ doanh nghiệp
Một trong những giá trị thực tiễn của cuộc thi FID là không chỉ khuyến khích thí sinh tạo ra sản phẩm mới, mà còn định hướng sản phẩm giải quyết những nhu cầu thực tế của thị trường và doanh nghiệp.
Qua các mùa thi, nhiều sản phẩm như bánh Mochi Prebiotics, thanh năng lượng từ bã đậu nành và đạm dế, bộ sản phẩm tuần hoàn từ sầu riêng, súp ăn liền Sâm Bố Chính, thạch vi bao thảo mộc hay thạch dinh dưỡng gạo tím đã cho thấy khả năng kết nối giữa ý tưởng sáng tạo, công nghệ thực phẩm và bài toán ứng dụng thực tế.
Từ đó, FID giúp thí sinh hiểu rằng một sản phẩm muốn đi xa cần nhiều hơn một công thức tốt. Sản phẩm cần có giá trị sử dụng rõ ràng, phù hợp với nhu cầu người tiêu dùng, có tiềm năng sản xuất, thương mại hóa và đóng góp thiết thực cho ngành thực phẩm.
Từ cuộc thi đến bệ phóng đổi mới sáng tạo ngành thực phẩm
FID 2025 ghi nhận sự mở rộng mạnh mẽ về quy mô và sức lan tỏa với 500+ sinh viên, học sinh tham gia, 144 đề tài/dự án đến từ 58 viện, trường trên cả nước và quốc tế, thu hút thí sinh từ 14 tỉnh thành. Sau các vòng tuyển chọn, cuộc thi chọn ra 65 đội thi vào vòng bán kết và 30 đội thi xuất sắc nhất vào vòng chung kết. So với FID 2024, số lượng đề tài tăng 18%, trong khi số trường tham gia tăng gấp đôi, cho thấy FID ngày càng khẳng định sức hút trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo thực phẩm.
Không chỉ tăng về số lượng, FID 2025 còn cho thấy chiều sâu ở chất lượng sản phẩm và khả năng ứng dụng thực tiễn. Từ kẹo ngậm tỉnh táo Calmio, dough pizza hạt sầu riêng của Eco Queen, đến các sản phẩm giải quyết bài toán doanh nghiệp như Crunchypop, Ngọc Sâm Nam Quốc, Olygen, Violet Jelly và Gustacocos, các dự án đều có điểm chung là bắt đầu từ nhu cầu thật của thị trường, được phát triển bằng kiến thức chuyên môn và hướng đến giá trị thiết thực cho người tiêu dùng, doanh nghiệp và cộng đồng.
Tiếp nối hành trình đưa ý tưởng thực phẩm đến gần hơn với thực tiễn tại FID 2026
Nhìn lại hành trình FID 2024 và FID 2025, có thể thấy giá trị lớn nhất của cuộc thi không chỉ nằm ở những giải thưởng được trao mà ở cách các ý tưởng của học sinh, sinh viên được nuôi dưỡng, thử thách và từng bước phát triển thành những sản phẩm có khả năng ứng dụng. Từ bánh gạo Synbiotic, dough pizza hạt sầu riêng, kẹo ngậm Calmio, nano collagen từ vảy cá lóc, đến các sản phẩm giải quyết bài toán từ doanh nghiệp, mỗi dự án đều cho thấy người trẻ hoàn toàn có thể tham gia vào những vấn đề thực tế của ngành thực phẩm bằng kiến thức chuyên môn, tư duy đổi mới và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng.
Tiếp nối những dấu ấn đó, FID 2026 hướng đến mục tiêu kết nối mạnh mẽ hơn các thành phần trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo thực phẩm: nhà trường, doanh nghiệp, chuyên gia, nhà đầu tư, tổ chức hỗ trợ và các đội thi trong nước, quốc tế. Với chủ đề gắn với chuỗi giá trị thực phẩm bền vững, cuộc thi kỳ vọng tiếp tục trở thành nơi khơi nguồn những sản phẩm mới, những giải pháp có tính ứng dụng cao và những ý tưởng có khả năng tạo tác động thật cho ngành lương thực, thực phẩm Việt Nam.
Từ một ý tưởng trên giảng đường đến một sản phẩm có thể bước ra thị trường, FID mở ra cơ hội để người trẻ biến kiến thức thành giải pháp, biến sáng tạo thành giá trị và biến đam mê với ngành thực phẩm thành những đóng góp thiết thực cho cộng đồng. FID 2026 không chỉ ươm tạo những sản phẩm xuất sắc mà còn tiếp tục tìm kiếm những nhân tố có thể cùng kiến tạo tương lai mới cho chuỗi giá trị thực phẩm bền vững.