Ngày 26 tháng 6 năm 2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 233/2026/NĐ-CP quy định về đánh giá, xếp loại chất lượng đối với đơn vị sự nghiệp công lập và viên chức có hiệu lực từ 01/7/2026. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để thống nhất việc đánh giá viên chức theo Luật Viên chức mới.
Đáng chú ý, quy định mới đã bổ sung trường hợp đặc biệt đối với những đơn vị có thành tích thực sự nổi trội. Nếu đơn vị được cấp có thẩm quyền công nhận “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ”, tạo chuyển biến tích cực, hoàn thành vượt kế hoạch và mang lại hiệu quả thiết thực, thì có thể quyết định tỷ lệ “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ” cao hơn 20%, nhưng tối đa không quá 25%.
Ngoài ra, mức xếp loại chất lượng của người đứng đầu không cao hơn mức xếp loại chất lượng của đơn vị. Đối với đơn vị giáo dục, nếu cơ sở giáo dục được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ, hiệu trưởng không được đánh giá hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.
Tối đa 25% viên chức được đánh giá hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ sẽ tạo thêm động lực
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, thầy Nguyễn Quốc Đạt - Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Lê Lợi (phường Quy Nhơn, tỉnh Gia Lai) cho rằng, quy định cho phép tỷ lệ viên chức được xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ” cao hơn 20%, nhưng tối đa không quá 25%, trong trường hợp đơn vị được công nhận “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ” là một điểm mới đáng chú ý. Đây là cơ chế mở, tạo thêm động lực để đội ngũ phấn đấu và đóng góp vào kết quả chung của nhà trường.
Đồng thời, việc giới hạn tỷ lệ cũng góp phần tránh tình trạng đánh giá dàn trải, qua đó giúp quá trình xếp loại chặt chẽ hơn và ghi nhận đúng những viên chức thực sự có kết quả, thành tích nổi bật.
Cùng quan điểm, thầy Phạm Kiều Hưng - Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Yên Lạc (xã Tam Hồng, tỉnh Phú Thọ) cho rằng, việc cho phép nâng tỷ lệ viên chức được xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ” từ mức 20% lên tối đa 25% đối với những đơn vị được xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ” sẽ tạo thêm động lực cho cả tập thể và cá nhân.
Điều này vừa là sự ghi nhận của cấp có thẩm quyền đối với những cá nhân có thành tích nổi bật, vừa tạo niềm tự hào cho tập thể về những cá nhân xuất sắc của đơn vị. Khi có thêm cơ hội được ghi nhận, cán bộ, giáo viên, nhân viên sẽ có thêm động lực để nỗ lực trong công tác, qua đó cùng thúc đẩy nhà trường đạt kết quả tốt hơn.
Tuy nhiên, thầy Hưng cho rằng có thể nghiên cứu nâng tỷ lệ này lên khoảng 30%, hoặc xây dựng cơ chế để tỷ lệ được xem xét tăng dần qua các năm đối với những đơn vị liên tục được xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ”. Theo thầy, cách tiếp cận này sẽ mở rộng hơn cơ hội ghi nhận đối với cán bộ, giáo viên, nhân viên có thành tích, đồng thời tạo động lực để các đơn vị tiếp tục phấn đấu.
Dưới góc nhìn của cô Nguyễn Thị Kim Liên - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Suối Hoa (phường Kinh Bắc, tỉnh Bắc Ninh), có giới hạn về tỷ lệ để bảo đảm tính chặt chẽ trong đánh giá, nhưng đồng thời cũng cần có sự linh hoạt trong những trường hợp thực sự xứng đáng.
Xét từ thực tế hoạt động của đơn vị, tỷ lệ viên chức được xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ” vẫn có phần thấp so với số lượng giáo viên có năng lực, thành tích và mức độ cống hiến nổi bật. Tất nhiên, dù tỷ lệ được nâng lên hay không, nhà trường và đội ngũ giáo viên vẫn đang phấn đấu, làm hết trách nhiệm.
Xếp loại của người đứng đầu gắn liền với kết quả chung của đơn vị
Về quy định mức xếp loại của người đứng đầu cơ sở giáo dục không cao hơn mức xếp loại chất lượng của đơn vị, thầy Nguyễn Quốc Đạt nhận định, đây là quy định hợp lý, bởi kết quả đánh giá của hiệu trưởng gắn liền với kết quả chung của toàn cơ quan, đơn vị.
Người đứng đầu muốn được ghi nhận về thành tích cá nhân, trước hết phải gắn kết quả đó với thành tích chung của tập thể, từ đó tạo động lực để nỗ lực hoàn thành tốt nhiệm vụ và nâng cao chất lượng hoạt động của đơn vị.
Đặc biệt, trong bối cảnh sắp xếp các cơ sở giáo dục vai trò của hiệu trưởng càng được đặt ra cao hơn. Người đứng đầu phải thể hiện rõ hơn trách nhiệm trong quản lý, điều hành và dẫn dắt tập thể, qua đó bảo đảm hoạt động của nhà trường được duy trì ổn định và chất lượng giáo dục tiếp tục được nâng cao.
Ngoài ra, trường hợp đơn vị sự nghiệp công lập có thành tích xuất sắc, nổi trội, tạo sự chuyển biến tích cực, hoàn thành vượt kế hoạch các công việc được giao, mang lại giá trị, hiệu quả thiết thực thì cấp có thẩm quyền quyết định tỷ lệ đơn vị hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ cao hơn quy định tại điểm a khoản này nhưng không vượt quá 25% tổng số đơn vị được xếp loại “Hoàn thành tốt nhiệm vụ”.
Trường hợp đơn vị có dưới 05 đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc thì có tối đa 01 đơn vị được xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ”. Theo đó, chỉ tối đa 1 hiệu trưởng được đánh giá hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Thầy Đạt cho rằng, với quy định này, tập thể nhà trường cũng như bản thân người đứng đầu phải nỗ lực nhiều hơn để đưa đơn vị đi lên và đạt được kết quả thực sự nổi bật. Việc đặt ra giới hạn góp phần bảo đảm danh hiệu "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ" phản ánh đúng những đơn vị và cá nhân có kết quả thật sự nổi bật.
Đồng tình với quan điểm, thầy Phạm Kiều Hưng nhấn mạnh, nếu đơn vị chưa được xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ”, người đứng đầu cũng không thể xếp loại ở mức cao hơn tập thể. Hiệu trưởng có vai trò quyết định trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ, điều hành, nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường. Người đứng đầu cần đặt ra yêu cầu cao hơn đối với chính mình, chủ động thay đổi và dẫn dắt tập thể cùng phát triển. Hiệu trưởng phải trăn trở, học hỏi và cống hiến vì tập thể.
Theo cô Nguyễn Thị Kim Liên: "Thực tế, với người làm quản lý, đôi khi thành tích cá nhân không phải điều được đặt lên hàng đầu. Điều chúng tôi quan tâm hơn là làm sao để tập thể được ghi nhận xứng đáng với những đóng góp, cống hiến của cán bộ, giáo viên, nhân viên.
Tuy nhiên, khi quy định mức xếp loại của người đứng đầu không cao hơn mức xếp loại của đơn vị thì trách nhiệm của hiệu trưởng càng được đặt ra rõ ràng hơn. Tôi cho rằng đây cũng là yêu cầu để người đứng đầu phải thực sự sát sao hơn trong công tác quản lý, điều hành và thúc đẩy các thành viên trong đơn vị cùng hoàn thành tốt nhiệm vụ. Bởi muốn tập thể đạt kết quả cao trước hết người đứng đầu phải thể hiện được vai trò dẫn dắt và trách nhiệm của mình.
Mặc dù vậy, trong thực tế cũng có những yếu tố khách quan cần được tính đến để đảm bảo đánh giá đúng nỗ lực của người đứng đầu nhà trường. Trong bối cảnh hiện nay, nhất là sau khi sắp xếp cơ sở giáo dục người đứng đầu và đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên phải chịu áp lực từ rất nhiều mặt hoạt động của nhà trường. Do đó, cơ chế đánh giá cũng cần có sự ghi nhận, động viên nhất định, qua đó tạo thêm động lực để nỗ lực, cống hiến và hoàn thành nhiệm vụ được giao”.