Kỳ thi IOAA 2026 được Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội chỉ đạo, phối hợp cùng Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Hội đồng IOAA quốc tế và các đơn vị liên quan; Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội là cơ quan chủ trì phối hợp cùng các sở, ban, ngành. Đại học Phenikaa là địa điểm chính tổ chức các hoạt động chuyên môn và điều hành của Kỳ thi. IOAA 2026 sẽ diễn ra từ ngày 25/09/2026 đến ngày 05/10/2026 tại Thủ đô Hà Nội.
Đăng cai IOAA 2026 có ý nghĩa thiết thực đối với Hà Nội
Phát biểu chào mừng tại lễ khai mạc, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng chia sẻ, Hà Nội từ lâu là một trong những trung tâm lớn về giáo dục, đào tạo và nghiên cứu của Việt Nam, nơi tập trung nhiều trường đại học, viện nghiên cứu, đội ngũ trí thức, nhà khoa học và nguồn nhân lực chất lượng cao.
Trên nền tảng đó, Hà Nội đang đặt khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo vào vị trí ngày càng quan trọng trong chiến lược phát triển Thủ đô; đồng thời chủ động mở rộng hợp tác với các trung tâm tri thức, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo trong khu vực và trên thế giới.
Là thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo và Mạng lưới Thành phố học tập toàn cầu của UNESCO, Hà Nội mong muốn không chỉ tiếp nhận những giá trị tri thức và sáng tạo của thế giới, mà còn đóng góp ngày càng tích cực vào các mạng lưới hợp tác quốc tế về giáo dục, khoa học và đổi mới sáng tạo.
Với nền tảng về giáo dục, nghiên cứu và nguồn nhân lực, cùng quyết tâm đổi mới mạnh mẽ, Hà Nội đang hướng tới trở thành một trung tâm có sức cạnh tranh về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; một điểm kết nối ngày càng quan trọng giữa các nhà khoa học, chuyên gia, cơ sở nghiên cứu và những tài năng trẻ của Việt Nam với khu vực và thế giới.
Trong tiến trình đó, việc đăng cai IOAA 2026 có ý nghĩa thiết thực đối với Hà Nội. Một kỳ thi khoa học quốc tế có sự tham gia của những học sinh tài năng, các nhà khoa học và nhà giáo từ nhiều quốc gia là cơ hội để Thủ đô tiếp cận những ý tưởng mới, thúc đẩy giao lưu học thuật và khơi dậy mạnh mẽ hơn niềm say mê khoa học trong thế hệ trẻ.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội tin rằng, mỗi sự kiện khoa học quốc tế được tổ chức tại Hà Nội đều góp thêm một bước vào hành trình xây dựng Thủ đô bằng tri thức và sáng tạo; nơi những giá trị truyền thống được tiếp nối bằng tinh thần đổi mới và khát vọng vươn tới những chuẩn mực phát triển cao hơn.
Tại buổi lễ, Giáo sư Aniket Sule - Chủ tịch Ủy ban Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới sự chỉ đạo sát sao của Ủy ban nhân dân thành phố, sự đồng hành của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, cùng sự phối hợp của Đại học Phenikaa. Ban tổ chức đã không ngừng nỗ lực phía sau hậu trường, tỉ mỉ chuẩn bị từng khâu của công tác tổ chức.
Giáo sư Aniket Sule cũng chia sẻ cảm nhận về cung thiên văn nằm tại trung tâm khuôn viên Đại học Phenikaa. "Mới chỉ một năm trước, khi quyết định lựa chọn Đại học Phenikaa là nơi đăng cai IOAA 2026 được đưa ra, cung thiên văn này chưa hề tồn tại. Công trình khi đó chưa được khởi công.
Tôi từng nghĩ rằng việc đưa một cung thiên văn vào hoạt động trong chưa đầy một năm là một nhiệm vụ gần như bất khả thi.
Thế nhưng, khi chúng tôi trở lại công tác Hà Nội vào tháng 6/2026, cung thiên văn đã đi vào hoạt động chính thức. Không những vậy, Tiểu ban Học thuật đã hoàn thành xong các mã lệnh để xây dựng các bài thi IOAA diễn ra tại cung thiên văn", Chủ tịch Ủy ban Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế bày tỏ.
Kỳ thi mang ý nghĩa vượt ra ngoài một cuộc tranh tài
Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu chia sẻ, đây là lần đầu tiên Việt Nam đăng cai Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế, tiếp nối các Kỳ thi Olympic Toán học quốc tế năm 2007, Olympic Vật lý quốc tế năm 2008 và Olympic Hóa học quốc tế năm 2014 đã được tổ chức rất thành công.
Phó Thủ tướng Chính phủ cho rằng, từ rất sớm trong lịch sử, con người đã hướng mắt lên bầu trời để tìm lời giải cho những câu hỏi về thế giới, về vũ trụ và về chính mình. Thiên văn học đưa tầm mắt con người tới những khoảng cách rất xa, nhưng cũng nhắc chúng ta về một điều rất gần: Dù khác nhau về quốc gia, văn hóa và ngôn ngữ, chúng ta cùng sống trên một hành tinh, cùng nhìn lên một bầu trời.
Trong một thế giới nhiều biến động, khoa học chính là ngôn ngữ chung có sức mạnh đưa con người đến gần nhau hơn bằng tri thức, sự thật và tinh thần hợp tác.
Do đó, Kỳ thi của chúng ta mang ý nghĩa vượt ra ngoài một cuộc tranh tài. Đó không chỉ là một kỳ thi dành cho những học sinh xuất sắc, mà còn là một diễn đàn khoa học trẻ, nơi các em học sinh được chia sẻ tri thức, khơi mở tài năng và hình thành những trải nghiệm mới.
Đảng và Nhà nước Việt Nam luôn xác định giáo dục và đào tạo, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là quốc sách hàng đầu, là lựa chọn chiến lược cho tương lai đất nước. Theo đó, nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng và tạo môi trường phát triển cho tài năng trẻ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Việc Việt Nam đăng cai Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế năm 2026 là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa chủ trương ấy, đồng thời mở thêm cơ hội để thế hệ trẻ Việt Nam kết nối, hội nhập với cộng đồng giáo dục, khoa học quốc tế.
Cùng với đó, Việt Nam đang từng bước đầu tư phát triển lĩnh vực khoa học vũ trụ, với các vệ tinh quan sát Trái đất và các đài thiên văn tại Hòa Lạc, Khánh Hoà - nơi đội tuyển Việt Nam vừa tập huấn quan sát cho Kỳ thi này.
Nhắn gửi đến các em học sinh, Phó Thủ tướng chia sẻ, có mặt tại Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế 2026 đã là một dấu mốc đáng tự hào trên hành trình học tập và khám phá tri thức của mỗi em.
"Nhân dịp này, tôi mong các em hãy vững bước vào Kỳ thi với sự tự tin, trung thực và bản lĩnh, nỗ lực hết mình để đạt kết quả tốt nhất. Tuy nhiên, ngoài kết quả là những điểm số và những tấm huân chương, tôi cũng mong các em hãy đón nhận trải nghiệm này một cách toàn diện nhất. Theo đó, giá trị lớn nhất của Kỳ thi này nằm chính ở những câu hỏi được gợi mở, những ý tưởng được sẻ chia và những tình bạn được hình thành tại Thủ đô Hà Nội của chúng tôi.
Các em đang sống trong một thời đại khoa học và công nghệ phát triển rất nhanh; nhiều giới hạn của hôm nay sẽ được chính thế hệ của các em vượt qua. Vũ trụ vẫn còn những câu hỏi chưa có lời giải, và cuộc sống vẫn cần những cách nghĩ mới, những con người dám tìm tòi, sáng tạo.
Tôi tin rằng nhiều năm sau, các em sẽ gặp lại nhau trong một phòng thí nghiệm, một đài thiên văn hay một dự án khoa học quốc tế - không còn là những thí sinh cùng tranh tài, mà chính là những đồng nghiệp cùng khám phá những chân trời mới và cùng giải quyết những vấn đề chung của thế giới", Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu nhấn mạnh.
IOAA 2026 là sự kiện giáo dục - khoa học quốc tế dành cho học sinh trung học phổ thông, góp phần phát hiện, bồi dưỡng tài năng trẻ trong lĩnh vực thiên văn học và vật lý thiên văn; đồng thời mở rộng giao lưu học thuật, trao đổi khoa học và hợp tác quốc tế.
Chương trình chuyên môn của Kỳ thi gồm các nội dung chính như: Thi Lý thuyết - thí sinh giải các bài toán chuyên sâu về thiên văn học và vật lý thiên văn; Thi Phân tích dữ liệu - thí sinh phân tích, xử lý và diễn giải dữ liệu thiên văn; Thi Quan sát - gồm phần thi sử dụng kính thiên văn và phần thi tại Nhà chiếu hình vũ trụ; lịch thi có phương án điều chỉnh khi cần thiết do điều kiện thời tiết, an toàn hoặc yêu cầu chuyên môn; Thi Đồng đội - các thí sinh phối hợp giải quyết nhiệm vụ chuyên môn theo quy định của IOAA.
Đề thi được xây dựng bằng tiếng Anh; trưởng đoàn thực hiện việc dịch đề theo quy trình chuyên môn và bảo mật của IOAA. Kết quả, huy chương, giải thưởng và giấy chứng nhận được Hội đồng quốc tế và Ban Giám khảo xem xét, phê duyệt theo Điều lệ IOAA.