Từ sự kính trọng, ngưỡng mộ dành cho các thầy cô ở bậc phổ thông, cô học trò nhỏ năm nào giờ đã trở thành một giảng viên đại học, tiếp tục gieo đam mê nghề giáo cho biết bao thế hệ.
Đó là câu chuyện của Tiến sĩ Nguyễn Thị Hạnh (sinh năm 1985), hiện đang là giảng viên, trợ lý Khoa học (Khoa Hóa học, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2).
Theo đuổi ước mơ nghề giáo từ sự ngưỡng mộ dành cho các thầy cô
Sinh ra và lớn lên trong một gia đình thuần nông ở ngoại thành Hà Nội khi xưa, trong gia đình cũng chưa có ai theo nghề giáo, nhưng ngày ngày nhìn những thầy cô đứng trên bục giảng, cô học trò nhỏ Nguyễn Thị Hạnh chẳng biết tự khi nào cũng nhen lên trong lòng một ước mơ “trồng người”.
“Nhìn hình ảnh những tấm gương thầy cô mà mình kính trọng, tôi không chỉ ngưỡng mộ mà cũng bắt đầu yêu nghề giáo. Noi gương các thầy cô nên tôi cũng phấn đấu học hành, tự định hướng cho mình theo đuổi nghề giáo sau này” - cô Hạnh tâm sự.
Nữ giảng viên nhớ lại: “Hồi còn học phổ thông, tôi có thế mạnh với các môn Toán, Lý, tuy nhiên, sau khi lên lớp 11, tôi lại tìm thấy niềm yêu thích thực sự với môn Hoá học. Có lẽ bởi bản thân đã bị những kiến thức mới mẻ, gắn liền với thực tiễn của môn học này hấp dẫn, nhất là những thí nghiệm hay ứng dụng trong mọi mặt của đời sống.
Thú thực, hồi đó, điều kiện học tập còn nhiều hạn chế, không có nhiều phương tiện trực quan như bây giờ, cũng không có quá nhiều thí nghiệm được quan sát, thực hành. Nhưng có lẽ chính bởi vì thế, nên càng thôi thúc mình tự tìm tòi, khám phá. Mỗi khi đi mua một sản phẩm gì, tôi luôn tò mò, tự đặt câu hỏi về thành phần gồm những gì và bỏ công tìm hiểu. Thời ấy, tôi chưa có điều kiện để tiếp cận với Internet dễ dàng như bây giờ, nên khá khó khăn trong việc tra cứu, chủ yếu là tham khảo từ sách, báo và hỏi thầy cô.
Đến khi lên đại học, tôi trở thành sinh viên ngành Sư phạm Hoá học, Trường Đại học Giáo dục khi ấy với mô hình 3+1 (trong đó, có 3 năm đầu học chuyên ngành Hoá với các thầy cô từ Trường Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội, 1 năm học nghiệp vụ sư phạm), nên tôi đã học hỏi được rất nhiều từ các thầy cô Khoa Hoá - những nhà khoa học rất giỏi chuyên môn và truyền cảm hứng. Đó cũng là thời đại mà Internet bắt đầu phát triển rộng rãi, lúc ấy thực sự đúng là “thoả đam mê”, tôi chỉ sợ không có đủ thời gian để tìm hiểu”.
Sau khi tốt nghiệp đại học, từ năm 2008, cô Hạnh đã có khoảng thời gian giảng dạy ở một số trường phổ thông tại Hà Nội trong thời gian học Thạc sĩ chuyên ngành Hoá học phân tích (Trường Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội). Đến năm 2014, cô Hạnh chính thức trở thành giảng viên Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2.
Truyền lửa đam mê không thể chỉ qua lời nói
Nữ giảng viên chia sẻ, khi tham gia giảng dạy, cô luôn dành thời gian để tâm sự với các sinh viên đầu khoá, tìm hiểu về định hướng của các em, và để có thể đồng hành với các em một cách “đáng tin cậy” nhất.
Cô Hạnh lý giải: “Để học sinh yêu thích Hoá học, với tôi, có lẽ cần để các em yêu thích và tin tưởng giáo viên nhất. Khi có một người thầy để các em có thể tin tưởng, thì hành trình phía sau sẽ dễ dàng hơn rất nhiều.
Ngoài ra, tôi cũng luôn nhắn nhủ với sinh viên của mình rằng, để học sinh thực sự yêu thích môn học, rõ ràng người thầy phải có nền tảng chuyên môn tốt - mới có thể truyền dạy được những gì mình có cho học trò.
Phần lớn sinh viên Sư phạm Hoá học đều đã xác định rõ con đường mình học để theo đuổi nghề nghiệp, song, cũng sẽ có một số em chưa được định hướng rõ ràng. Và nhiệm vụ của các thầy cô là sẽ giúp các em “đánh thức” đam mê đó từ sâu thẳm bên trong.
Tuy nhiên, nếu chỉ thông qua lời nói, sẽ rất khó để các em sinh viên xác định rõ định hướng của mình. Thậm chí có em đi thực tế, thực tập, trải qua những giờ đứng cùng trên bục giảng - trong vai trò là các giáo sinh, các em mới thực sự tìm được cảm hứng nghề nghiệp. Có thể nói, sau mỗi đợt thực tập, sinh viên đều như trưởng thành hơn rất nhiều, có niềm yêu thích và trách nhiệm với nghề nhiều hơn.
Vì vậy, theo tôi, chỉ một vài lời nói thì không đủ để diễn tả hết, chưa đủ để truyền lửa, mà phải để sinh viên tự trải nghiệm bằng chính những cảm xúc của mình, mới thấy được đam mê và ý nghĩa của con đường sau này mình gắn bó.
Bên cạnh đó, ngoài giờ học trên lớp, sinh viên có thể tham gia các hoạt động ngoại khóa, câu lạc bộ của khoa, trường và mỗi lần thêm trải nghiệm là mỗi lần các em lại có thêm niềm yêu thích với môn Hoá học. Đó là tổng hoà của rất nhiều yếu tố…”.
Cô Hạnh chia sẻ: “Mỗi khóa sinh viên tốt nghiệp, tôi lại có thêm những người đồng nghiệp mới, các em trở thành giảng viên các trường đại học, cao đẳng, giáo viên các trường phổ thông trên cả nước. Điều tôi vui nhất có lẽ là vẫn đồng hành và hỗ trợ được các em dù ở vị trí nào. Khi mới đi thực tập, có em liên lạc xin cô thêm trợ giúp về chuyên môn, kinh nghiệm để xử lý tình huống sư phạm; khi đã trở thành giáo viên chính thức, có em vẫn nhờ cô chia sẻ tài liệu để tổ chức bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi…”.
“Nghề giáo là một nghề cao quý. Bởi, người giáo viên sẽ có sức ảnh hưởng rất nhiều đến nhân cách cũng như tương lai nghề nghiệp của học trò. Khi các em vào giảng đường đại học, tức là đã lựa chọn cho mình một ngành nghề để theo đuổi và gắn bó sau này.
Tôi thấy mình may mắn và thực sự rất vui khi được trở thành một phần trong quãng thời gian sinh viên của các em, đồng hành với các em trong hành trình học tập, rèn luyện để trở thành những thế hệ nhà giáo tương lai. Sự trưởng thành và thành công của học trò là phần thưởng to lớn đối với tôi, và cũng là điều khiến tôi trân trọng, động viên tôi tiếp tục cống hiến và yêu quý con đường mình đã chọn” - nữ giảng viên bộc bạch.
Nghiên cứu khoa học không chỉ là nhiệm vụ mà còn là cơ sở mở rộng kiến thức đưa vào bài giảng cho sinh viên
Song song với công tác giảng dạy, giảng viên Nguyễn Thị Hạnh cũng miệt mài thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu khoa học. Với cô, điều này không chỉ góp phần duy trì phong trào nghiên cứu khoa học của khoa, của trường; mà còn là nền tảng để cập nhật kiến thức và đổi mới các phương pháp từ thực tiễn để mang vào bài giảng cho các em sinh viên.
Các hướng nghiên cứu chính của Tiến sĩ Nguyễn Thị Hạnh, tính đến nay, thường gắn với những định hướng “xanh”, có thể kể đến như: Các phương pháp xử lý chất màu hữu cơ. Chế tạo vật liệu quang học. Chế tạo chất xúc tác quang hóa phân hủy chất màu hữu cơ. Các hợp chất thiên nhiên… “Nữ giảng viên đã chủ trì và tham gia các đề tài khoa học công nghệ, trong đó có 3 đề tài cấp cơ sở, 1 đề tài cấp bộ và 1 đề tài Nafosted.
Đồng thời, Tiến sĩ Nguyễn Thị Hạnh cũng đã công bố được 25 bài báo khoa học trên các tạp chí uy tín (trong đó, 13 bài trên tạp chí quốc tế, 12 bài trên tạp chí trong nước).
Chia sẻ với phóng viên, cô Hạnh cũng không ngần ngại bày tỏ: “Mỗi giảng viên đều được khoa, trường trao cơ hội và tạo điều kiện thuận lợi để tham gia nghiên cứu khoa học. Tuy nhiên, với phụ nữ, bên cạnh công việc, thường sẽ song hành với việc chăm sóc gia đình. Để vừa toàn tâm toàn ý cho công tác giảng dạy, vừa đảm bảo chăm lo cuộc sống gia đình, mà vẫn có thể dành thời gian nghiên cứu khoa học, các nữ giảng viên phải dành rất nhiều công sức và tâm huyết”.
Vì khoảng cách từ nhà đến trường cũng khoảng 40km, nên việc di chuyển liên tục cũng là một phần thử thách. Khi các đề tài nghiên cứu khoa học vào những giai đoạn “cao điểm”, nữ giảng viên sẽ phải dành nhiều thời gian hơn ở lại phòng thí nghiệm.
Cô tâm sự: “Để làm các thí nghiệm không phải chỉ cần vài tiếng hay một lần tiến hành là đã tìm được câu trả lời mong muốn, có khi phải diễn ra liên tục trong một khoảng thời gian dài. Vì thế, lên kế hoạch chi tiết, chuẩn bị kỹ lưỡng, có sự phối hợp với các thành viên khác trong nhóm nghiên cứu là điều rất cần thiết”.
Bên cạnh hạn chế đó, cô Hạnh cũng tự tin chỉ ra những “điểm mạnh” của những nữ giảng viên khi tham gia nghiên cứu khoa học: “Một trong những lợi thế của các cô giáo, có lẽ là sự chăm chỉ, tỉ mỉ, để ý đến từng chi tiết nhỏ nhất. Đặc biệt, đối với khoa học, sự cẩn thận, chỉn chu luôn luôn là một yếu tố quan trọng. Từ những chi tiết rất nhỏ, có thể ảnh hưởng đến cả kết quả thử nghiệm về sau. Đương nhiên, không thể thiếu niềm say mê yêu thích, đó là chất xúc tác giúp chúng ta vượt qua những khó khăn thử thách”.
Danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng:
Hướng dẫn sinh viên có đề tài đạt Giải thưởng “Sinh viên nghiên cứu khoa học” cấp Bộ năm 2018 (giải Khuyến khích), 2019 (giải Nhì).
Giấy khen Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2: Đã huấn luyện sinh viên đạt giải cao Giải thưởng “Sinh viên nghiên cứu khoa học” các năm 2019, 2020, 2021.
Giấy khen Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2: Hướng dẫn sinh viên đạt thành tích cao trong Hội thi Olympic Hóa học sinh viên toàn quốc lần thứ 11, năm 2023.
Giấy khen Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2: Khen thưởng các viên chức có thành tích xuất sắc trong nghiên cứu khoa học năm học 2025 - 2026.