Trước áp lực chi phí mua và sử dụng xe điện, Anh và Bồ Đào Nha đang triển khai, đề xuất thêm các chính sách hỗ trợ tài chính nhằm khuyến khích người dân chuyển đổi phương tiện.
Anh dành 100 triệu bảng giảm chi phí sạc xe điện công cộng
Bộ Tài chính Anh đã công bố báo cáo về Ngân sách năm 2026. Theo báo cáo này, Chính phủ Anh đã đặt ra mục tiêu về việc củng cố, ổn định tài chính; đồng thời giảm bớt áp lực chi phí sinh hoạt và chi phí kinh doanh, tạo thêm kỳ vọng cho tương lai.
Theo thông tin, năm 2026, quá trình chuyển đổi sang xe điện tại Anh đang có xu hướng tăng tốc mạnh mẽ doanh số xe điện tăng 36% so với năm trước. Đáng chú ý, chỉ trong 1 năm qua, đã có hơn 190.000 người lái xe đã tiết kiệm được hàng nghìn bảng Anh khi chuyển sang xe điện nhờ các chương trình hỗ trợ của chính phủ.
Song song với việc gia tăng về số lượng xe điện là sự gia tăng số điểm sạc điện công cộng. Theo số liệu từ Zapmap do Chính phủ Anh công bố, nước này hiện có hơn 124.000 điểm sạc công cộng, tăng 7,4% so với cùng kỳ năm trước. Chính phủ cũng cam kết dành 600 triệu bảng mở rộng hạ tầng, trong đó 480 triệu bảng từ Quỹ hạ tầng xe điện địa phương được sử dụng để hỗ trợ lắp đặt thêm hơn 100.000 điểm sạc.
Tuy nhiên, việc gia tăng số điểm sạc công cộng cũng dẫn tới thực trạng gia tăng chi phí sạc tại các điểm này.
Trước thực tế đó, Chính phủ Anh đã công bố cuộc rà soát độc lập về giá sạc và đưa ra quyết định giảm chi phí tại các điểm sạc công suất thấp ở khu dân cư, giúp người sử dụng tiết kiệm bình quân khoảng 150 bảng mỗi năm.
Đây cũng là chính sách tiếp tục được đẩy mạnh trong Ngân sách năm 2026. Bên cạnh chính sách hỗ trợ chi phí sạc, Chính phủ Anh cũng đơn giản hóa các quy định liên quan đến việc lắp đặt đường dây sạc đi qua vỉa hè, giúp quá trình này nhanh chóng, thuận tiện và ít tốn kém hơn.
Theo quy định mới, từ ngày 21/10/2026, người dân ở quốc gia này không còn phải xin giấy phép quy hoạch khi lắp đặt hệ thống dẫn cáp từ nhà, luồn dưới vỉa hè đến vị trí đỗ ô tô. Thay đổi này có thể giúp tiết kiệm tới 300 bảng Anh đối với chi phí lắp đặt, đồng thời tạo điều kiện để những người không có chỗ đỗ xe riêng vẫn có thể sạc xe tại nhà với chi phí thấp cho mỗi dặm di chuyển.
Trước đó, vào tháng 2/2026, Chính phủ Anh cũng gia hạn các khoản trợ cấp lắp đặt bộ sạc tại nhà và nơi làm việc, đồng thời nâng mức hỗ trợ đối với căn hộ chung cư, nhà thuê, khu vực đỗ xe ven đường và doanh nghiệp.
Theo thông tin trong Ngân sách năm 2026, bắt đầu từ mùa xuân năm 2027, Chính phủ Anh sẽ chi 100 triệu bảng trong hai năm để giảm chi phí cho người lái xe sử dụng các điểm sạc công cộng công suất thấp gần nơi ở. Chính sách này được áp dụng với những thiết bị sạc thường được lắp dọc đường phố trong các khu dân cư, nơi người dân có thể đỗ xe sạc trong vài giờ hoặc qua đêm. Nhóm thiết bị này hiện chiếm khoảng một phần ba mạng lưới sạc tại Anh.
Đồng thời, Chính phủ cũng chuẩn bị những bước đi nhằm cải thiện hệ thống sạc xe điện về lâu dài. Theo khuyến nghị từ cuộc rà soát, một nhóm công tác do các chuyên gia trong ngành sẽ được thành lập để nghiên cứu cơ chế “chuyển biểu giá điện”. Cơ chế này cho phép người lái xe khi sạc xe điện tại một số điểm sạc công cộng với mức giá với giá điện sinh hoạt tại nhà. Bộ Giao thông Anh sẽ công bố cụ thể hơn về thông tin này vào thời điểm thích hợp.
Đặc biệt, trong giai đoạn tới, Chính phủ sẽ tiếp tục thúc đẩy chuyển đổi sang xe điện, coi đây là một trong những yếu tố quan trọng để đạt mục tiêu phát thải ròng bằng 0. Bởi, trên thực tế, xe điện có thể góp phần thúc đẩy tăng trưởng và năng suất, giúp người lái tiết kiệm tới 1.750 bảng mỗi năm so với xe chạy xăng hoặc dầu diesel, đồng thời mang lại những đô thị sạch hơn, yên tĩnh hơn. Sự biến động về giá nhiên liệu cũng cho thấy sự cần thiết của việc giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, chuyển sang các nguồn năng lượng sạch được sản xuất trong nước.
Hiện, Chính phủ Anh dành tổng cộng 7,5 tỷ bảng đến năm 2035 để hỗ trợ quá trình chuyển đổi sang xe điện. Trong khoản ngân sách này, Chính phủ đã phân bổ 2 tỷ bảng cho chương trình trợ giá mua ô tô điện, giúp hơn 190.000 người được giảm tới 3.750 bảng khi mua xe điện mới.
Bồ Đào Nha đề xuất trợ giá tới 80% khi hộ thu nhập thấp mua ô tô điện
Bộ trưởng Bộ Môi trường và Năng lượng Bồ Đào Nha Maria da Graça Carvalho đã công bố đề xuất trợ cấp mới trong quá trình Quốc hội thảo luận về dự toán ngân sách nhà nước năm 2027. Lần đầu tiên, nước này dự kiến có một chương trình riêng dành cho hộ gia đình thu nhập thấp, hỗ trợ tới 80% giá trị xe đối với khoảng 20.000 ô tô điện.
Theo đó, mức giá mua xe được xét hỗ trợ sẽ không vượt quá 15.000 euro, chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng (VAT). Nếu người mua đồng thời đưa một ô tô sử dụng động cơ đốt trong đi tháo dỡ, ngưỡng giá xe đủ điều kiện sẽ được nâng thêm 1.000 euro, lên 16.000 euro. Ngoài ra, người tham gia chương trình còn có thể nhận khoản hỗ trợ tối đa 1.000 euro để lắp đặt điểm sạc.
Song song với chương trình hỗ trợ mang tính an sinh mới, Bồ Đào Nha dự kiến tiếp tục triển khai chính sách trợ giá mua xe điện dành cho người dân nói chung. Khoảng 50 triệu euro sẽ được phân bổ cho năm 2027. Theo Bộ trưởng Maria da Graça Carvalho, điều kiện nhận hỗ trợ về cơ bản sẽ kế thừa các chương trình trước đây.
Bồ Đào Nha đã khuyến khích sử dụng phương tiện chạy điện trong nhiều năm qua. Đầu năm 2026, chính phủ khởi động chương trình trị giá 17,6 triệu euro dành cho ô tô điện, xe hai bánh chạy điện và hạ tầng sạc. Người mua xe điện là cá nhân có thể nhận tối đa 4.000 euro, với một trong các điều kiện là phải loại bỏ một xe sử dụng động cơ đốt trong đã có tuổi đời ít nhất 10 năm. Giá xe đủ điều kiện nhận hỗ trợ không vượt quá 38.500 euro, hoặc 55.000 euro đối với xe có trên 5 chỗ ngồi.
Đến tháng 6, Quỹ Môi trường Bồ Đào Nha tiếp tục mở một đợt hỗ trợ khác với tổng kinh phí 10 triệu euro. Những phương tiện mua từ đầu năm 2025 cũng có thể được xem xét, với điều kiện người nộp hồ sơ chưa được nhận hỗ trợ ở các đợt trước.
Nếu chương trình mới dành cho hộ thu nhập thấp được thông qua, đây sẽ là lần đầu tiên Bồ Đào Nha chuyển từ hình thức trợ cấp một khoản tiền cố định sang hỗ trợ theo tỷ lệ phần trăm giá xe. Khi đó, số tiền thực nhận của từng hộ sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào giá mua phương tiện và các tiêu chí xét duyệt vẫn đang chờ quy định cụ thể.
Chính phủ Bồ Đào Nha còn dự kiến triển khai thêm các biện pháp điện hóa giao thông. Theo nội dung thảo luận ngân sách, tối đa 9.000 xe điện của các doanh nghiệp siêu nhỏ sẽ được hỗ trợ. Những phương tiện thương mại hạng nặng có mức phát thải thấp hơn và hạ tầng sạc đi kèm cũng nằm trong diện trợ cấp. Việc mua xe buýt điện tại các khu vực thưa dân sẽ được đồng tài trợ.
Dù vậy, Ngân sách năm 2027 của Bồ Đào Nha đã được Quốc hội phê chuẩn dự thảo tại vòng đọc thứ nhất ngày 28/10 vẫn phải đợi đến cuộc bỏ phiếu cuối cùng dự kiến diễn ra vào ngày 24/11 mới biết rõ được các chính sách sẽ được áp dụng chính xác.