Dự thảo phân định rõ trách nhiệm các bên khi tổ chức bữa ăn bán trú: Người trong cuộc ủng hộ

16/11/2026 06:40
Trung Dũng

GDVN - Đại diện phòng chuyên môn cấp xã và lãnh đạo trường học cho rằng, việc dự thảo phân định rõ trách nhiệm của các bên khi tổ chức bữa ăn bán trú là hợp lý, tạo sự chủ động, linh hoạt khi thực hiện.

Dự thảo Thông tư quy định về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú, dịch vụ căng tin trong cơ sở giáo dục mầm non, cơ sở giáo dục phổ thông của Bộ Giáo dục và Đào tạo thu hút sự quan tâm của các đối tượng liên quan và phụ huynh.

Trong đó, đáng chú ý dự thảo phân định trách nhiệm của chính quyền địa phương, cơ quan quản lý giáo dục, nhà trường, đơn vị cung cấp dịch vụ và với chính các phụ huynh. Điều này nhận được sự ủng hộ nhằm hướng tới thiết lập quy trình tổ chức bữa ăn rõ ràng, minh bạch và phân định rõ trách nhiệm quản lý, chỉ đạo toàn diện của chính quyền địa phương các cấp.

Rõ ràng về trách nhiệm các bên, cấp xã chủ động trong xử lý sự việc liên quan bữa ăn bán trú

Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, ông Nguyễn Hữu Sơn - Trưởng phòng, Phòng Văn hóa - Xã hội xã Tà Xùa (tỉnh Sơn La) cho rằng, việc dự thảo đưa ra cụ thể trách nhiệm của các bên có liên quan trong việc tổ chức bữa ăn bán trú cho học sinh là cần thiết nhằm tăng cường kiểm tra, giám sát, chủ động phòng ngừa và ứng phó sự cố an toàn thực phẩm và chất lượng bữa ăn.

Lãnh đạo Phòng Văn hóa - Xã hội xã Tà Xùa bày tỏ đồng tình với nội dung dự thảo đưa ra và mong muốn các nội dung này sớm được áp dụng vào thực tế để các xã, phường trong cả nước có thêm căn cứ thực hiện công tác ăn bán trú trong các nhà trường một cách hiệu quả và thống nhất.

Ông Sơn cho hay: "Với nội dung đề cập đến trách nhiệm của cấp xã, phường được nêu trong dự thảo tôi thấy nó đã phân định được rõ về công việc và trách nhiệm của các đối tượng liên quan.

Ngoài ra tôi nhận thấy sự thống nhất trong quản lý và chỉ đạo nếu quy định trong dự thảo được áp dụng vào thực tiễn. Với chu trình, từ việc cấp tỉnh có trách nhiệm chỉ đạo toàn diện đến việc cấp Sở thực hiện việc hướng dẫn chỉ đạo thực hiện các nội dung liên quan và cấp xã, phường chịu trách nhiệm quản lý, chỉ đạo thực hiện tổ chức bữa ăn bán trú tại địa bàn mình quản lý tôi thấy là hợp lý, rõ ràng".

anh-td.jpg
Ảnh minh họa: Trung Dũng

Cũng theo Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội xã Tà Xùa, việc phân định rõ về chức năng, nhiệm vụ của Ủy ban nhân dân cấp xã, phường có tác động rất lớn là giúp cho xã, phường có những chỉ đạo mạnh mẽ và dứt khoát hơn. Bởi lẽ, khi phân định rõ về thẩm quyền và chức năng thì việc chỉ đạo cũng sẽ được nhanh chóng và kịp thời hơn, đặc biệt là trong trường hợp tại địa phương xảy ra các sự cố về mất an toàn bữa ăn bán trú của học sinh.

Đóng góp thêm cho dự thảo, ông Sơn cho rằng, quy định trong dự thảo cần bổ sung thêm nội dung tại khoản 1, Điều 3 thể hiện rõ đặc thù của các cơ sở giáo dục tại địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn sao cho phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất, nhân lực, giao thông và khả năng cung ứng thực phẩm tại địa phương, bảo đảm yêu cầu về dinh dưỡng hợp lý và an toàn thực phẩm.

Trong phần trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp xã, phường, dự thảo nêu ra việc cấp xã, phường quyết định về hình thức tổ chức, tiêu chí chuyên môn; ủy quyền giao nhiệm vụ lựa chọn, ký kết và thực hiện hợp đồng với các cơ sở cung cấp dịch vụ hoặc chủ trì tổ chức lựa chọn các cơ sở cung cấp dịch vụ, mua sắm tập trung.

Về việc này, lãnh đạo Phòng Văn hóa - Xã hội xã Tà Xùa cho rằng, quy định trong dự thảo nên có sự linh hoạt và điều chỉnh để phù hợp với điều kiện của từng địa phương. Trong đó, nên trao thêm quyền hơn cho người đứng đầu cơ sở giáo dục hoặc cho các cơ sở giáo dục chủ động trong việc lựa chọn và ký kết hợp đồng với cơ sở cung cấp dịch vụ suất ăn bán trú.

"Bên cạnh đó, trách nhiệm của từng cơ quan, tổ chức, cá nhân phải bảo đảm rõ trách nhiệm trong từng khâu lựa chọn, ký kết, quản lý hợp đồng, cung cấp, giao nhận, kiểm tra, giám sát và phục vụ bữa ăn, tránh chồng chéo hoặc bỏ sót trách nhiệm.

Bởi lẽ, tại khoản 6 của dự thảo này chưa làm rõ trách nhiệm cụ thể theo từng khâu, công đoạn, đặc biệt trường hợp cơ sở giáo dục không trực tiếp lựa chọn và ký kết hợp đồng nhưng vẫn thực hiện tiếp nhận, giám sát và phục vụ bữa ăn", ông Sơn bày tỏ.

Lãnh đạo trường góp ý: Nên phân định rõ "đơn vị nào lựa chọn, đơn vị đó chịu trách nhiệm ký hợp đồng"

Liên quan đến nội dung này, cô Văn Minh Tân - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Trần Đại Nghĩa (phường Bình Hưng Hòa, thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng, trong nhiều năm qua, mô hình tổ chức bữa ăn bán trú tại các trường học trên cả nước vận hành theo nhiều hình thức khác nhau. Từ việc nhà trường tự tổ chức bếp ăn tập thể, thuê đơn vị nấu ăn tại chỗ cho đến việc nhập suất ăn sẵn chế biến từ bên ngoài. Tuy nhiên, điểm nghẽn lớn nằm ở sự thiếu đồng bộ trong các quy định pháp lý dẫn đến việc phân định trách nhiệm giữa các bên liên quan thường rơi vào trạng thái "mập mờ".

Theo đó, lãnh đạo Trường Tiểu học Trần Đại Nghĩa đánh giá rằng, việc dự thảo quy định rõ trách nhiệm của các bên có liên quan, trong đó có trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở giáo dục khi tổ chức thực hiện bữa ăn bán trú là điều hoàn toàn hợp lý. Điều này giúp các trường hiểu rõ phạm vi trách nhiệm mình đến đâu, thực hiện sao cho không chồng chéo. Đặc biệt, cô Tân cho rằng, với việc phân định rõ trách nhiệm, khi gặp tình huống liên quan đến an toàn thực phẩm bữa ăn bán trú thì người đứng đầu cơ sở giáo dục cũng chủ động hơn khi xử lý sự việc.

"Thực tế cho thấy, tại không ít địa phương hiện nay, Ban giám hiệu nhà trường phải đóng vai trò là người đứng ra ký hợp đồng với đơn vị cung cấp thực phẩm hoặc suất ăn công nghiệp, nhưng đa phần các lãnh đạo trường là những người thuần chuyên môn sư phạm, kiến thức chuyên sâu về công nghệ thực phẩm, kiểm nghiệm vi sinh hay thẩm định năng lực chuỗi cung ứng còn hạn chế.

Nếu mọi việc suôn sẻ, quy trình vận hành trơn tru thì không sao nhưng nếu lỡ xảy ra sự cố thì vấn đề trách nhiệm lại được đưa ra bàn tán, trong khi cơ quan quản lý địa phương lúng túng, gặp khó trong quá trình xử lý.

Vì thế, tôi thấy rằng việc dự thảo phân định rõ trách nhiệm của các bên một cách cụ thể, rõ ràng đã thiết kế lại toàn bộ quy trình quản trị theo chuỗi khép kín, bám sát nguyên tắc phân định trách nhiệm tương ứng với phạm vi hoạt động và khả năng kiểm soát thực tế của từng trường", cô Tân nhấn mạnh.

tran-dai-nghia.jpg
Đoàn lãnh đạo phường Bình Hưng Hòa trong một đợt kiểm tra bếp ăn bán trú và căng tin trường học tại Trường Tiểu học Trần Đại Nghĩa. Ảnh: website nhà trường

Còn theo thầy Hồ Tuấn Anh - Phó Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Quỳnh Mai 2 (phường Quỳnh Mai, tỉnh Nghệ An), việc chuẩn hóa và phân định rành mạch trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở giáo dục như trong dự thảo đề cập giúp lãnh đạo nhà trường dần bớt đi "nỗi sợ" làm sai với chính sách. Điều này còn giúp nhà trường chủ động hơn khi thực hiện công vụ, từ đó loại bỏ nguy cơ chồng chéo khi có nhiều bên cùng tham gia vào việc tổ chức thực hiện bữa ăn bán trú tại các nhà trường.

Lãnh đạo Trường Trung học cơ sở Quỳnh Mai 2 cũng nêu lên một số góp ý nếu dự thảo được áp dụng vào thực tế, trong đó có việc cần thống nhất thẩm quyền lựa chọn nhà cung cấp gắn với trách nhiệm ký kết và giám sát hợp đồng.

Thầy Hồ Tuấn Anh cũng đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu bổ sung quy định làm rõ trách nhiệm tổ chức bữa ăn đối với các cơ sở giáo dục có nhiều điểm trường, phân hiệu, địa bàn tổ chức phân tán, điều kiện cơ sở vật chất, nhân lực và khả năng tổ chức nấu ăn tại chỗ còn hạn chế.

"Việc quy định cụ thể nội dung này sẽ tạo cơ sở để các cơ sở giáo dục chủ động lựa chọn hình thức tổ chức bữa ăn phù hợp với điều kiện thực tế nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu về dinh dưỡng và an toàn thực phẩm.

Ngoài ra, tại Điều 3 tôi đề nghị bổ sung quy định cụ thể về trách nhiệm quản lý, tổ chức và giám sát bữa ăn tại các trường mầm non có nhiều phân hiệu, điểm trường. Theo đó, Hiệu trưởng chịu trách nhiệm chỉ đạo, quản lý thống nhất toàn trường; Phó Hiệu trưởng hoặc người được phân công phụ trách phân hiệu, điểm trường trực tiếp tổ chức, kiểm tra, giám sát việc thực hiện tại địa bàn được giao. Nhà trường chủ động xây dựng phương án tổ chức phù hợp với điều kiện từng phân hiệu, điểm trường, bảo đảm yêu cầu về dinh dưỡng và an toàn thực phẩm", thầy Hồ Tuấn Anh nhấn mạnh.

Trung Dũng