Hộ sinh (tên tiếng Anh: Midwifery) là ngành học đào tạo những kiến thức chuyên về chăm sóc và bảo vệ phụ nữ mới sinh và trẻ sơ sinh, nhằm đảm bảo về mặt sức khỏe, tâm sinh lý và sự an toàn tuyệt đối cho các bệnh nhân.
So với nhiều ngành đào tạo thuộc lĩnh vực sức khỏe, Hộ sinh là ngành học còn khá mới trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam. Phần lớn các chương trình đào tạo ngành này chỉ được một số cơ sở giáo dục đại học mở trong khoảng 5-6 năm trở lại đây, trong bối cảnh nhu cầu chuẩn hóa và bổ sung nguồn nhân lực chăm sóc sức khỏe bà mẹ - trẻ sơ sinh ngày càng được quan tâm.
Nhằm giúp độc giả có cái nhìn tổng quan về hệ thống đào tạo nhân lực ngành Hộ sinh trên cả nước, phóng viên đã tổng hợp danh sách các trường đại học đang đào tạo ngành Hộ sinh về thời gian mở ngành đào tạo, chỉ tiêu tuyển sinh, tổ hợp xét tuyển và điểm trúng tuyển trong năm học gần nhất.
Mới có 2 chương trình đào tạo đã được kiểm định chất lượng
Theo thống kê của phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, cả nước hiện có 11 cơ sở giáo dục đại học đào tạo ngành Hộ sinh, góp phần cung ứng nguồn nhân lực cho hệ thống y tế toàn quốc. Trong đó, cơ sở giáo dục đại học mở ngành Hộ sinh sớm nhất vào năm 2019 là Trường Đại học Y Dược Cần Thơ.
Năm 2020, có thêm ba trường đại học bắt đầu triển khai đào tạo ngành này, gồm Trường Đại học Y – Dược (Đại học Huế), Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định và Trường Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh. Trước đó, Trường Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh đã đào tạo chuyên ngành Hộ sinh (thuộc ngành Điều dưỡng) từ năm 2016, song đến năm 2020 mới chính thức mở ngành Hộ sinh độc lập.
Năm 2021, mạng lưới đào tạo ngành Hộ sinh tiếp tục được mở rộng với sự tham gia của Trường Đại học Y – Dược (Đại học Thái Nguyên) và Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng. Đến năm 2023, hai cơ sở giáo dục đại học là Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch và Trường Đại học Đông Á (tại Đà Nẵng) bắt đầu tuyển sinh ngành Hộ sinh.
Gần đây nhất, vào năm 2024, phóng viên ghi nhận thêm ba trường tham gia đào tạo ngành này, gồm Trường Đại học Y Hà Nội, Trường Đại học Cửu Long và Đại học Phenikaa.
Nhìn diễn biến thời gian mở ngành tại các trường đại học cho thấy phần lớn các chương trình đào tạo Hộ sinh vẫn đang ở giai đoạn đầu xây dựng, hoàn thiện chương trình đào tạo, phát triển đội ngũ giảng viên cũng như đầu tư cơ sở vật chất, điều kiện thực hành.
Trong bối cảnh đó, ngành Hộ sinh đứng trước yêu cầu vừa mở rộng quy mô đào tạo để đáp ứng nhu cầu xã hội ngày càng gia tăng, vừa phải bảo đảm và từng bước nâng cao chất lượng đào tạo ngay từ những năm đầu hình thành, nhằm tạo nền tảng vững chắc cho chất lượng nguồn nhân lực trong tương lai.
Số lượng cơ sở giáo dục đại học đào tạo ngành Hộ sinh và năm mở ngành/chương trình đào tạo cụ thể như sau:
| STT | Công lập | Năm mở ngành/chương trình đào tạo | STT | Tư thục | Năm mở ngành/chương trình đào tạo |
| 1 | Trường Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh | Ngành Hộ sinh: 2020 Chuyên ngành Hộ sinh (ngành Điều dưỡng): 2016 | 8 | Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng | 2021 |
| 2 | Trường Đại học Y Dược Cần Thơ | 2019 | 9 | Trường Đại học Đông Á | 2023 |
| 3 | Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định | 2020 | 10 | Đại học Phenikaa | 2024 |
| 4 | Trường Đại học Y - Dược (Đại học Huế) | 2020 | 11 | Trường Đại học Cửu Long | 2024 |
| 5 | Trường Đại học Y - Dược (Đại học Thái Nguyên) | 2021 | |||
| 6 | Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch | 2023 | |||
| 7 | Trường Đại học Y Hà Nội | 2024 |
Tính đến nay, chỉ có 3 cơ sở giáo dục đại học đã có khóa sinh viên đầu tiên tốt nghiệp trình độ cử nhân ngành Hộ sinh, gồm Trường Đại học Y Dược Cần Thơ, Trường Đại học Y – Dược (Đại học Huế) và Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định.
Theo số liệu tổng hợp của Cục Quản lý chất lượng (Bộ Giáo dục và Đào tạo), tính đến ngày 31/12/2025, có 2 chương trình đào tạo Hộ sinh được đánh giá và công nhận đạt chuẩn kiểm định chất lượng.
Trong đó, chương trình đào tạo Hộ sinh của Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định được kiểm định bởi Trung tâm Kiểm định chất lượng giáo dục trực thuộc Hiệp hội Các trường đại học, cao đẳng Việt Nam (CEA-AVU&C); chương trình đào tạo Hộ sinh của Trường Đại học Y Dược Cần Thơ được kiểm định bởi Trung tâm Kiểm định chất lượng giáo dục - Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh (VNU-HCM CEA).
Đối với ngành Hộ sinh, có thể thấy mạng lưới các cơ sở đào tạo tại Việt Nam mặc dù có sự tham gia của nhiều loại hình trường khác nhau.
Yêu cầu bảo đảm và nâng cao chất lượng đào tạo nhân lực y tế cũng đã được đặt ra rõ ràng trong khuôn khổ pháp lý mới. Theo Luật Giáo dục đại học năm 2025 (Luật số: 125/2025/QH15), có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, các chương trình đào tạo thuộc lĩnh vực sức khỏe, cùng với đào tạo giáo viên và pháp luật, được xác định là nhóm ngành bắt buộc thực hiện kiểm định chất lượng giáo dục định kỳ.
Tổ hợp xét tuyển đa dạng
Trong số 11 cơ sở giáo dục đại học đang đào tạo ngành Hộ sinh, có 7 cơ sở giáo dục đại học công lập chuyên biệt trong lĩnh vực sức khỏe, với truyền thống đào tạo nhân lực y tế và hệ thống chương trình, đội ngũ giảng viên, cơ sở thực hành gắn chặt với yêu cầu nghề nghiệp.
4 cơ sở đào tạo còn lại là các cơ sở giáo dục đại học tư thục theo mô hình đào tạo đa ngành, triển khai nhiều nhóm ngành khác nhau, từ khối sức khỏe đến kỹ thuật - công nghệ, kinh tế, quản trị, cũng như các lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn. Sự khác biệt về mô hình và định hướng đào tạo này phần nào tạo nên những cách tiếp cận khác nhau trong tổ chức tuyển sinh và xây dựng chuẩn đầu vào đối với ngành Hộ sinh.
Theo quy định hiện hành, các cơ sở đào tạo nhân lực y tế có cấp chứng chỉ hành nghề, bao gồm ngành Hộ sinh, dù là công lập hay tư thục, đều phải đáp ứng ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành. Năm 2025, ngưỡng này đối với nhóm ngành sức khỏe dao động từ 17 đến 20,5 điểm, tùy từng ngành cụ thể. Trong đó, ngành Hộ sinh có ngưỡng điểm thấp nhất là 17 điểm.
Qua kết quả thống kê và đối sánh điểm trúng tuyển ngành Hộ sinh năm 2025 tại 11 cơ sở đào tạo cho thấy một thực tế đáng lưu ý, có 3/7 cơ sở giáo dục đại học công lập và cả 4 cơ sở giáo dục đại học tư thục tuyển sinh bằng phương thức xét kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông với mức điểm trúng tuyển là 17 điểm, bằng với ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào do Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định.
Theo thông tin tuyển sinh, thông báo điểm chuẩn năm 2025, các trường đại học công lập có chỉ tiêu, tổ hợp xét tuyển, điểm chuẩn theo phương thức xét kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2025 như sau:
| STT | Cơ sở đào tạo | Chỉ tiêu | Tổ hợp xét tuyển | Điểm trúng tuyển |
| 1 | Trường Đại học Y Hà Nội | 70 | A00; B00 | 20,35 |
| 2 | Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch | 30 | B00; B03; B08 | 19,6 |
| 3 | Trường Đại học Y - Dược (Đại học Thái Nguyên) | 50 | A00; A02; B00; D00; D07; D08 | 18,75 |
| 4 | Trường Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh | 120 | B00; A00 | 18 |
| 5 | Trường Đại học Y Dược Cần Thơ | 100 | B00 | 17 |
| 6 | Trường Đại học Y - Dược (Đại học Huế) | 50 | B00; B08; D07 | 17 |
| 7 | Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định | 180 | A00; A01; B00; B03; B08; C02; D01; D07 | 17 |
Theo thông tin tuyển sinh, thông báo điểm chuẩn năm 2025, các cơ sở giáo dục đại học tư thục có chỉ tiêu, tổ hợp xét tuyển, điểm chuẩn theo phương thức xét kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2025 như sau:
| STT | Cơ sở đào tạo | Chỉ tiêu | Tổ hợp xét tuyển | Điểm trúng tuyển |
| 1 | Đại học Phenikaa | 60 | A00; B00; B03; B08; D07; PK5 | 17 |
| 2 | Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng | 100 | A00; B00; D07; D08; X10; X14 | 17 |
| 3 | Trường Đại học Đông Á | Không nêu rõ chỉ tiêu từng ngành | A00, A02; B00; B03; B08; D07; X11; X13, X14 | 17 |
| 4 | Trường Đại học Cửu Long | 100 | A00; A01; A02; B00; B03; C01; C08; D07; B08 | 17 |
Các môn thuộc những tổ hợp xét tuyển trên như sau: A00 (Toán, Vật lý, Hóa học); A01 (Toán, Vật lý, Tiếng Anh); A02 (Toán, Vật lý, Sinh học); B00 (Toán; Hóa học; Sinh học); B03 (Toán, Sinh học, Ngữ văn); B08 (Toán, Sinh học, Tiếng Anh); C01 (Ngữ văn, Toán, Vật lý); C02 (Ngữ văn, Toán, Hóa học); D01 (Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh), D07 (Toán; Hóa học; Tiếng Anh); D08 (Toán, Sinh học, Tiếng Anh); PK5 (Toán; Sinh học; Tin học); X10 (Toán, Hóa học, Tin học); X14 (Toán, Sinh học, Tin học); X11 (Toán, Hóa học, Công nghệ); X13 (Toán, Sinh học, Giáo dục kinh tế pháp luật); X14 (Toán, Sinh học, Tin học).
Là ngành học thuộc lĩnh vực sức khỏe, Hộ sinh đòi hỏi người học có nền tảng kiến thức khoa học tự nhiên vững chắc, trong đó các môn Toán, Hóa học và Sinh học giữ vai trò chủ đạo trong các tổ hợp xét tuyển.
Qua khảo sát thực tế tuyển sinh cho thấy, cách tiếp cận giữa các cơ sở đào tạo hiện nay khá khác nhau. Một số trường đại học chuyên biệt trong lĩnh vực sức khỏe ưu tiên chỉ sử dụng 1-2 tổ hợp xét tuyển truyền thống làm căn cứ tuyển sinh. Trong khi đó, các cơ sở giáo dục đại học tư thục đa ngành áp dụng đồng thời nhiều tổ hợp khác nhau. Đáng chú ý, có cả những trường xét tuyển bằng tổ hợp có môn Ngữ văn, Tin học, Công nghệ, Giáo dục kinh tế pháp luật.
Sự đa dạng này vừa mở rộng cơ hội cho thí sinh, vừa đặt ra những vấn đề cần được nhìn nhận về mức độ thống nhất và tính phù hợp của chuẩn đầu vào đối với một ngành học đặc thù, gắn chặt với yêu cầu chuyên môn và chất lượng chăm sóc sức khỏe.
Bên cạnh các yếu tố như điểm trúng tuyển và tổ hợp xét tuyển, chỉ tiêu tuyển sinh của ngành Hộ sinh giữa các cơ sở đào tạo cũng cho thấy sự khác biệt đáng kể.