Ngành giáo dục Hà Tĩnh đang chủ động triển khai nhiều giải pháp để đảm bảo đủ giáo viên, từng bước khắc phục tình trạng thừa - thiếu giáo viên cục bộ giữa các vùng, đặc biệt tại một số khu vực khó khăn.
Trong đó, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh đang tiến hành rà soát toàn bộ đội ngũ, sắp xếp và điều động, thuyên chuyển giáo viên giữa các trường để phù hợp với nhu cầu thực tế. Đồng thời, đơn vị cũng đề xuất bổ sung biên chế nhằm bảo đảm đủ nhân lực phục vụ giảng dạy trong năm học tới.
Năm 2025, địa phương đã tuyển thêm 271 biên chế cho các cấp học
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, ông Bùi Nhân Sâm - Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Hà Tĩnh cho biết, đến thời điểm hiện tại, toàn tỉnh cơ bản đã khắc phục được tình trạng thiếu giáo viên. Kết quả này có được nhờ cuối năm 2025, địa phương đã tuyển dụng thêm 271 biên chế cho các cấp học, đồng thời Hội đồng nhân dân tỉnh cũng phê duyệt 186 chỉ tiêu hợp đồng theo Nghị định 111/2022/NĐ-CP.
Tuy nhiên, theo ông Sâm, tình trạng thiếu giáo viên vẫn còn xảy ra ở một số cấp học và mang tính cục bộ. Trong đó, bậc mầm non còn thiếu 12 giáo viên, bậc tiểu học thiếu 32 giáo viên và bậc trung học cơ sở thiếu 14 giáo viên. Ngoài ra, tình trạng thiếu giáo viên hiện nay chủ yếu tập trung tại một số xã như Kỳ Thượng, Kỳ Lạc, phường Vũng Áng, Hoành Sơn… và rơi vào các môn đặc thù như Tin học, Giáo dục quốc phòng và an ninh.
Dù vẫn còn những điểm thiếu cục bộ, nhưng nhìn chung so với các năm học trước, tình trạng thiếu giáo viên trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh đã giảm đi rõ rệt nhờ thực hiện hiệu quả Thông tư 19/2023/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn về vị trí việc làm, cơ cấu viên chức theo chức danh nghề nghiệp và định mức số lượng người làm việc trong các cơ sở giáo dục mầm non công lập và Thông tư 20/2023/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn về vị trí việc làm, cơ cấu viên chức theo chức danh nghề nghiệp và định mức số lượng người làm việc trong các cơ sở giáo dục phổ thông và các trường chuyên biệt công lập.
“Thời gian qua, tại các khu vực khó khăn, tỷ lệ giáo viên trên lớp còn thấp, gây áp lực trong việc bố trí dạy học. Do đó, trước năm học mới, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Hà Tĩnh đã chủ động tham mưu thực hiện điều chuyển, biệt phái giáo viên từ vùng thuận lợi đến vùng khó khăn trong thời gian từ 1-2 năm học.
Nhờ đó, về tổng thể, đội ngũ giáo viên trên địa bàn tỉnh cơ bản được bảo đảm, các trường vẫn tổ chức dạy học đúng chương trình, không xảy ra tình trạng thiếu giáo viên đứng lớp, dạy chéo môn hoặc phải phụ trách quá nhiều lớp. Tỷ lệ giáo viên/lớp ở các cấp học cũng cơ bản đạt yêu cầu: bậc mầm non đạt 2 giáo viên/lớp; tiểu học đạt 1,46 giáo viên/lớp (tính cả giáo viên hợp đồng theo Nghị định 111/2022/NĐ-CP); trung học cơ sở đạt 1,82 giáo viên/lớp; trung học phổ thông đạt 2,30 giáo viên/lớp, thậm chí có nơi còn dư giáo viên.
Tuy nhiên, tình trạng thiếu giáo viên vẫn còn xảy ra cục bộ tại một số trường và địa bàn, chủ yếu ở các môn đặc thù như Giáo dục quốc phòng, Tin học và tiếng Anh. Trước thực tế này, trong thời gian qua, Sở đã cử giáo viên đi đào tạo văn bằng 2 đối với môn Giáo dục quốc phòng và an ninh.
Trong thời gian tới, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh sẽ tiếp tục duy trì giải pháp biệt phái, đồng thời rà soát, tính toán cụ thể để đề xuất bổ sung biên chế, ưu tiên cho các môn học còn thiếu, nhằm bảo đảm cân đối đội ngũ một cách bền vững”, ông Sâm thông tin.
Trong năm học 2025-2026, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh đã chủ động rà soát, sắp xếp và điều tiết đội ngũ giáo viên ở các cấp học. Cụ thể, Sở đã thực hiện biệt phái 59 giáo viên trung học cơ sở, 45 giáo viên trung học phổ thông, đồng thời tuyển dụng 271 giáo viên nhằm đảm bảo triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 theo đúng quy định.
Để chuẩn bị cho năm học 2026-2027, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh đang tiếp tục rà soát đội ngũ và cơ sở vật chất, từ đó chủ động phương án sắp xếp, điều tiết. Đồng thời, Sở sẽ tham mưu ban hành quy chế điều động, thuyên chuyển giáo viên, nhằm đảm bảo thực hiện tốt nhiệm vụ năm học tới.
Chia sẻ với phóng viên, thầy Trần Hữu Linh - Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Kỳ Anh (phường Sông Trí, tỉnh Hà Tĩnh) cho biết, trong năm học 2025-2026, nhà trường thiếu giáo viên ở một số môn cơ bản và đặc thù như Toán học, Ngữ văn, Giáo dục Kinh tế và Pháp luật, Giáo dục quốc phòng và an ninh, Tin học; mỗi môn thiếu 1 giáo viên.
Tuy còn những khó khăn nhất định về đội ngũ nhưng nhờ lực lượng giáo viên hiện có tương đối ổn định và sự phối hợp chặt chẽ trong các tổ chuyên môn, nhà trường vẫn đảm bảo tổ chức dạy học đúng kế hoạch. Các giáo viên trong trường chủ động chia sẻ, hỗ trợ lẫn nhau và linh hoạt nhận thêm tiết dạy để bù đắp phần thiếu hụt, qua đó duy trì tiến độ cũng như chất lượng giảng dạy.
Với việc chủ động điều chỉnh trong nội bộ, đến nay, nhà trường chưa cần sử dụng phương án tuyển giáo viên hợp đồng hay thỉnh giảng. Trên thực tế, nếu phụ thuộc vào nguồn giáo viên hợp đồng, công tác bố trí sẽ phức tạp hơn; trong khi với nguồn lực hiện tại, việc phân công giảng dạy vẫn được nhà trường chủ động sắp xếp, bảo đảm hiệu quả.
“Thời gian qua, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 93/2026/NĐ-CP ngày 30/3/2026 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Nhà giáo. Theo tôi, một trong những điểm mới của Nghị định được nhiều trường quan tâm là việc tăng quyền chủ động cho các cơ sở giáo dục, đặc biệt trong xây dựng đề án vị trí việc làm và đề xuất nhu cầu nhân sự. Đây là bước tiến tích cực, giúp các trường phản ánh sát hơn nhu cầu thực tế về đội ngũ, từ đó có cơ sở kiến nghị cấp trên xem xét, bổ sung biên chế phù hợp.
Do đó, tôi mong rằng cơ chế phân cấp, giao quyền cho các cơ sở giáo dục sẽ tiếp tục được hoàn thiện theo hướng linh hoạt hơn, qua đó tạo điều kiện để các trường chủ động hơn trong việc xây dựng và phát triển đội ngũ, đáp ứng tốt yêu cầu thực tiễn”, thầy Linh bày tỏ.
Ảnh: NVCC
Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, hoàn thiện cơ sở dữ liệu đội ngũ toàn ngành
Theo Nghị định số 93/2026/NĐ-CP ngày 30/3/2026 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Nhà giáo, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thực hiện thẩm quyền điều động đối với nhà giáo, nhà giáo giữ chức vụ cán bộ quản lý cơ sở giáo dục từ cơ sở giáo dục công lập này đến cơ sở giáo dục công lập khác thuộc thẩm quyền quản lý; từ cơ sở giáo dục này đến cơ sở giáo dục khác thuộc thẩm quyền quản lý của 02 đơn vị hành chính cấp xã khác nhau; từ cơ sở giáo dục công lập trên địa bàn tỉnh đến cơ quan quản lý giáo dục cấp tỉnh.
Về thẩm quyền thuyên chuyển nhà giáo, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thực hiện thuyên chuyển đối với nhà giáo, nhà giáo giữ chức vụ cán bộ quản lý cơ sở giáo dục từ cơ sở giáo dục công lập này đến cơ sở giáo dục công lập khác thuộc thẩm quyền quản lý;...
Theo Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh, Nghị định số 93/2026/NĐ-CP đã quy định rõ hơn thẩm quyền trong việc điều động, thuyên chuyển nhà giáo. Cùng với đó, Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh cũng đã ban hành Quyết định phân cấp cụ thể cho ngành giáo dục trên địa bàn. Đây được xem là bước tiến quan trọng, giúp địa phương chủ động hơn trong việc điều tiết và phân bổ đội ngũ giáo viên.
Trên cơ sở đó, để chuẩn bị cho năm học 2026-2027, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh sẽ tổ chức rà soát, đánh giá toàn diện đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý theo từng cấp học, môn học và từng khu vực. Việc rà soát không chỉ dừng ở số lượng mà còn đi sâu vào chất lượng, cơ cấu và vị trí việc làm, qua đó xác định rõ tình trạng thừa - thiếu cục bộ để có phương án xử lý phù hợp.
“Ngoài ra, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Hà Tĩnh sẽ xây dựng phương án điều động, thuyên chuyển giáo viên theo hướng tổng thể, đồng bộ, bảo đảm công khai, minh bạch và khách quan. Việc điều tiết đội ngũ sẽ ưu tiên các địa bàn còn thiếu giáo viên, nhất là ở những môn học đặc thù và khu vực khó khăn, đồng thời hạn chế tối đa xáo trộn lớn ảnh hưởng đến tâm lý, đời sống giáo viên.
Bên cạnh đó, Sở tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, hoàn thiện cơ sở dữ liệu đội ngũ toàn ngành nhằm nâng cao năng lực dự báo, điều hành. Qua đó, Sở có thể thực hiện công tác điều động, thuyên chuyển giáo viên một cách chủ động, kịp thời hơn, tránh tình trạng bị động, mang tính tình thế. Đặc biệt, công tác này sẽ được gắn với tuyển dụng, đào tạo, bồi dưỡng và quy hoạch đội ngũ, nhằm vừa đáp ứng yêu cầu trước mắt, vừa tạo nền tảng phát triển bền vững cho ngành”, ông Sâm nhấn mạnh.
Từ thực tiễn của địa phương, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh đề xuất một số nội dung nhằm tiếp tục hoàn thiện chính sách.
Thứ nhất, Sở cho rằng cần quy định cụ thể hơn về tiêu chí, điều kiện và quy trình điều động, thuyên chuyển giáo viên, đặc biệt đối với các trường hợp đặc thù, nhằm bảo đảm sự thống nhất trong tổ chức thực hiện và hạn chế phát sinh vướng mắc.
Thứ hai, Sở đề xuất cần có chính sách hỗ trợ phù hợp đối với giáo viên được điều động, nhất là khi di chuyển giữa các địa bàn khác nhau, qua đó tạo động lực và giúp giáo viên yên tâm công tác lâu dài.
Thứ ba, Sở kiến nghị tăng cường phân cấp gắn với trách nhiệm giải trình, đồng thời xây dựng cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa các cấp quản lý, nhằm bảo đảm việc điều tiết đội ngũ giáo viên diễn ra linh hoạt, thống nhất và hiệu quả.