Dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục đã nêu rõ các quy định cùng những mức phạt cụ thể đối với cơ sở giáo dục nghề nghiệp và cơ sở tham gia hoạt động giáo dục nghề nghiệp theo quy định của pháp luật về giáo dục nghề nghiệp.
Theo đó, các hình thức xử phạt chính trong giáo dục nghề nghiệp dự kiến là phạt tiền và cảnh cáo. Ngoài ra, đối với một số hành vi vi phạm còn áp dụng hình thức xử phạt bổ sung bao gồm đình chỉ hoạt động; tước quyền sử dụng giấy phép hoạt động; thu hồi giấy phép.
Các nhóm hành vi vi phạm hành chính trong giáo dục nghề nghiệp bao gồm: Vi phạm về hồ sơ pháp lý, tên gọi, tư cách pháp lý; Vi phạm quy định về cấp phép hoạt động giáo dục nghề nghiệp; Vi phạm quy định về tổ chức quản lý cơ sở; Vi phạm quy định về công tác tuyển sinh; Vi phạm quy định về chương trình, giáo trình đào tạo; Vi phạm quy định về tổ chức đào tạo; Vi phạm quy định về hoạt động hợp tác và liên kết đào tạo với nước ngoài; Vi phạm quy định về biểu mẫu, sổ sách quản lý đào tạo và lưu trữ hồ sơ, tài liệu hoạt động; Vi phạm quy định về kiểm tra, thi, tổ chức đánh giá kết quả học tập, xét công nhận tốt nghiệp; Vi phạm quy định về quản lý và cấp phát văn bằng, chứng chỉ; Vi phạm quy định về hoạt động kinh doanh dịch vụ tư vấn du học; Vi phạm quy định về bố trí, sử dụng giáo viên, giảng viên, người dạy nghề; Vi phạm quy định về cơ sở vật chất, thiết bị, dụng cụ đào tạo; Vi phạm quy định về kỷ luật người học; xúc phạm danh dự, nhân phẩm, xâm phạm thân thể người học; chính sách đối với người học trong cơ sở giáo dục nghề nghiệp.
Đối với hình thức xử phạt bằng tiền, các mức phạt được quy định dự kiến dao động từ 1 triệu đồng đến 75 triệu đồng.
Chấm dứt các cơ sở gian lận, giả mạo hồ sơ hoạt động
Đối với nhóm hành vi vi phạm quy định về hồ sơ pháp lý, tên gọi và điều kiện pháp lý của cơ sở giáo dục nghề nghiệp và phân hiệu, mức xử phạt dao động từ 5 triệu đồng đến 60 triệu đồng. Mức xử phạt cao nhất trong nhóm này áp dụng đối với hành vi tổ chức hoạt động giáo dục nghề nghiệp khi chưa được cấp phép hợp pháp. Ngoài xử phạt tiền, dự thảo quy định hàng loạt biện pháp khắc phục đối với nhóm hành vi vi phạm này như buộc cải chính thông tin sai lệch, thu hồi giấy tờ pháp lý, hủy bỏ hồ sơ giả mạo, chấm dứt hoạt động trái phép và chuyển người học sang cơ sở đủ điều kiện.
Đối với nhóm hành vi vi phạm cấp phép hoạt động giáo dục nghề nghiệp, các mức phạt tiền dự kiến dao động từ 10 triệu đồng đến 75 triệu đồng.
Theo đó, hành vi không nộp lại giấy phép khi có quyết định thu hồi của cơ quan có thẩm quyền bị phạt từ 10 đến 15 triệu đồng. Trường hợp sửa chữa, tẩy xóa nội dung giấy phép có thể bị xử phạt từ 15 đến 20 triệu đồng, phản ánh mức độ vi phạm liên quan trực tiếp đến tính pháp lý của hoạt động đào tạo; Hành vi gian lận hoặc giả mạo hồ sơ để được cấp giấy phép hoạt động giáo dục nghề nghiệp bị nâng mức phạt lên 30 đến 40 triệu đồng.
Đặc biệt, đối với hành vi tổ chức tuyển sinh, đào tạo khi chưa được cấp phép, mức xử phạt được phân theo loại hình cơ sở, gồm: 40–60 triệu đồng đối với trường trung học nghề; 50 đến 70 triệu đồng đối với trường trung cấp; và 60–75 triệu đồng đối với trường cao đẳng, cơ sở giáo dục đại học tham gia hoạt động giáo dục nghề nghiệp.
Bên cạnh chế tài phạt tiền, dự thảo cũng đưa ra các biện pháp khắc phục hậu quả đối với nhóm hành vi này như thu hồi giấy phép, hủy kết quả học tập, thu hồi văn bằng, chứng chỉ đã cấp trái quy định, đồng thời yêu cầu cơ sở vi phạm bảo đảm quyền lợi người học thông qua chuyển trường hoặc hoàn trả học phí.
Đẩy mạnh trách nhiệm công khai, giải trình của cơ sở giáo dục nghề nghiệp
Dự thảo cũng siết chặt quản trị nội bộ, công khai và trách nhiệm giải trình đối với cơ sở giáo dục nghề nghiệp.
Theo dự thảo, nhóm các hành vi như không công khai đầy đủ thông tin bắt buộc, thực hiện báo cáo không đúng quy định, không thực hiện trách nhiệm giải trình hoặc ban hành văn bản không chính xác nhưng chưa gây hậu quả nghiêm trọng sẽ bị áp dụng hình thức cảnh cáo.
Trong trường hợp vi phạm mang tính hệ thống hơn như không ban hành quy chế, quy định nội bộ hoặc thực hiện báo cáo sai lệch, mức xử phạt được nâng lên từ 20 đến 30 triệu đồng; áp dụng mức phạt 30 – 40 triệu đồng đối với các hành vi nghiêm trọng như không thành lập hội đồng trường tại cơ sở tư thục, bổ nhiệm hiệu trưởng không đủ tiêu chuẩn, ban hành văn bản trái thẩm quyền hoặc trái pháp luật, không bảo đảm công tác an toàn và y tế trường học, hoặc không cập nhật cơ sở dữ liệu về giáo dục nghề nghiệp theo quy định;
Hành vi tiếp tục tuyển sinh, đào tạo trong thời gian bị đình chỉ hoạt động hoặc bị tước giấy phép có thể bị xử phạt từ 60 đến 75 triệu đồng, thể hiện mức độ nghiêm khắc đối với các vi phạm cố tình kéo dài.
Các biện pháp khắc phục hậu quả đối với nhóm hành vi này được dự thảo đưa ra bao gồm: buộc thành lập hội đồng trường, bổ nhiệm lại nhân sự đủ tiêu chuẩn, ban hành đầy đủ quy chế nội bộ, khôi phục điều kiện an toàn trường học và cập nhật đầy đủ cơ sở dữ liệu giáo dục nghề nghiệp theo quy định.
Siết chặt công tác tuyển sinh trong giáo dục nghề nghiệp
Dự thảo đẩy mạnh xử lý các hành vi gian lận trong công tác tuyển sinh như tẩy xóa, sửa hồ sơ, thông tin tuyển sinh sai lệch, gian lận để hưởng chính sách hoặc tuyển sinh khi chưa đủ điều kiện. Mức phạt dao động từ cảnh cáo đến 75 triệu đồng tùy mức độ và số lượng người học vi phạm. Trường hợp nghiêm trọng có thể bị đình chỉ hoạt động 3–12 tháng. Ngoài phạt tiền, cơ sở vi phạm còn bị buộc hủy kết quả trúng tuyển, thu hồi văn bằng, hoàn trả các khoản thu sai và chuyển người học sang cơ sở đủ điều kiện.
Hơn nữa, dự thảo cũng đưa ra quy định xử phạt đối với việc xây dựng, ban hành và sử dụng chương trình đào tạo không đúng quy trình hoặc không đạt chuẩn. Mức phạt từ cảnh cáo đến 30 triệu đồng tùy trình độ đào tạo. Đồng thời, cơ sở vi phạm buộc phải rà soát, thẩm định lại chương trình, cập nhật nội dung và tổ chức giảng dạy bổ sung nếu thiếu kiến thức tối thiểu.
Đối với tổ chức đào tạo, dự thảo cũng nêu rõ các mức xử lý những vi phạm trong tổ chức giảng dạy như không đúng kế hoạch, thiếu giờ học hoặc vượt phạm vi được cấp phép. Mức phạt từ 3 triệu đến 75 triệu đồng; một số trường hợp có thể bị tước giấy phép hoặc đình chỉ hoạt động 3–6 tháng. Vi phạm nghiêm trọng còn bị buộc dạy bù, hủy kết quả học tập, thu hồi văn bằng và hoàn trả học phí cho người học.
Tăng cường kiểm soát hợp tác quốc tế trong giáo dục nghề nghiệp
Đối với hoạt động liên kết đào tạo với nước ngoài, dự thảo quy định cơ chế xử phạt tương đối nghiêm khắc, với mức phạt tiền dao động từ 10 đến 75 triệu đồng tùy theo tính chất và mức độ vi phạm. Các hành vi bị xử lý bao gồm: hợp tác không đúng nguyên tắc, nội dung hoặc hình thức theo quy định; tuyển sinh sai đối tượng tham gia chương trình liên kết; tổ chức liên kết đào tạo khi không đáp ứng đầy đủ điều kiện pháp lý; và vi phạm trong việc cấp văn bằng, chứng chỉ theo chương trình liên kết.
Bên cạnh chế tài phạt tiền, cơ sở giáo dục nghề nghiệp vi phạm còn có thể bị áp dụng các hình thức xử phạt bổ sung như buộc chấm dứt chương trình liên kết đào tạo, hoàn trả các khoản thu không đúng quy định, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người học, nhằm hạn chế tối đa tác động tiêu cực đến người học trong các chương trình hợp tác quốc tế.
Đối với công tác quản lý văn bằng, chứng chỉ và hồ sơ đào tạo trong giáo dục nghề nghiệp, dự thảo quy định mức xử phạt từ 10 đến 40 triệu đồng đối với các hành vi như không thực hiện in ấn, cấp phát, lưu trữ hồ sơ theo quy định; cấp văn bằng, chứng chỉ sai thời hạn, sai thẩm quyền hoặc sai mẫu; không cập nhật, cập nhật không đầy đủ hoặc sai lệch dữ liệu trên hệ thống quản lý.
Trường hợp vi phạm, cơ sở giáo dục nghề nghiệp không chỉ bị xử phạt tiền mà còn buộc khắc phục hậu quả như thực hiện lại đúng quy trình quản lý văn bằng, thu hồi hoặc hủy bỏ văn bằng, chứng chỉ đã cấp sai quy định, đồng thời cập nhật đầy đủ, chính xác dữ liệu vào cơ sở dữ liệu chuyên ngành theo yêu cầu, bảo đảm tính minh bạch và thống nhất trong quản lý đào tạo.
Siết chặt các vi phạm liên quan đến bảo đảm chất lượng
Ngoài ra, dự thảo cũng tăng cường siết chặt các điều kiện bảo đảm chất lượng đào tạo trong cơ sở giáo dục nghề nghiệp, tập trung vào ba nhóm nội dung chính gồm cơ sở vật chất, đội ngũ nhân sự và quản lý tài chính.
Đối với việc không bảo đảm tỷ lệ giảng viên hoặc sử dụng giảng viên không đạt chuẩn, không đủ điều kiện giảng dạy có thể bị xử phạt đến 40 triệu đồng, đồng thời buộc sắp xếp, bố trí lại đội ngũ nhân sự đúng quy định.
Đối với cơ sở vật chất, các vi phạm như thiếu phòng học, phòng thực hành, thiếu thiết bị hoặc không bảo đảm diện tích tiêu chuẩn, … có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 70 triệu đồng; đồng thời có thể bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là đình chỉ hoạt động giáo dục nghề nghiệp từ 3 đến 12 tháng, đặc biệt là trong trường hợp vi phạm nghiêm trọng hoặc ảnh hưởng đến an toàn người học.
Trong lĩnh vực tài chính, các hành vi thu – chi sai quy định, sử dụng sai nguồn kinh phí hoặc chiếm dụng tài sản của cơ sở giáo dục nghề nghiệp không chỉ bị xử phạt mà còn bị buộc hoàn trả toàn bộ số tiền vi phạm, khôi phục lại tình trạng tài chính đúng quy định nhằm bảo đảm tính minh bạch và an toàn trong hoạt động đào tạo.
Đối với những hành vi vi phạm quản lý tài sản và tài chính trong giáo dục nghề nghiệp, hành vi cố ý làm hư hỏng tài sản như máy móc, thiết bị, cơ sở vật chất hoặc xe ô tô có thể bị phạt từ 1 đến 20 triệu đồng tùy giá trị và loại tài sản bị xâm hại. Bên cạnh đó, các hành vi thu các khoản không đúng quy định hoặc chi sai mục đích, sai quy định đối với các khoản chi ngoài ngân sách nhà nước sẽ bị phạt từ 10 đến 20 triệu đồng. Ngoài xử phạt hành chính, cá nhân, tổ chức vi phạm còn buộc phải khôi phục tình trạng ban đầu của tài sản hoặc bồi hoàn bằng tiền, hoàn trả các khoản thu sai cho người học và nộp vào ngân sách nhà nước số tiền đã chi không đúng quy định.
Đối với những hành vi vi vi phạm kỷ luật trong công tác kiểm tra, thi cử, đánh giá và công nhận kết quả học tập trong giáo dục nghề nghiệp, dự thảo cũng quy định, các hành vi gian lận trong thi cử như làm bài hộ, thi thay, sửa điểm, đánh tráo bài kiểm tra, bài thi có thể bị phạt đến 16 triệu đồng tùy tính chất vi phạm. Đối với hành vi tổ chức thi, kiểm tra, đánh giá kết quả học tập sai quy định hoặc công nhận tốt nghiệp cho người học khi chưa đủ điều kiện, mức phạt có thể lên tới 30 triệu đồng.
Bên cạnh xử phạt hành chính, cơ sở giáo dục nghề nghiệp vi phạm còn phải áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả như hủy bỏ kết quả kiểm tra, thi, công nhận tốt nghiệp, thu hồi văn bằng, chứng chỉ đã cấp sai quy định, nhằm bảo đảm tính nghiêm minh trong quản lý đào tạo và quyền lợi chính đáng của người học.
Đối với hành vi vi phạm trong quản lý hoạt động tư vấn du học và dịch vụ giáo dục trong giáo dục nghề nghiệp, dự thảo quy định, các hành vi tư vấn sai lệch thông tin về điều kiện học tập, chi phí, rủi ro du học; không thực hiện chế độ báo cáo, không lưu trữ hồ sơ hoặc sử dụng nhân sự không đủ điều kiện hành nghề có thể bị xử phạt từ 10 đến 20 triệu đồng. Đối với các vi phạm nghiêm trọng hơn như cho thuê, cho mượn giấy phép, hoạt động không phép hoặc tiếp tục triển khai dịch vụ trong thời gian bị đình chỉ, mức phạt có thể lên tới 75 triệu đồng, đồng thời có thể kèm theo các biện pháp xử lý bổ sung và buộc khắc phục hậu quả theo quy định nhằm bảo đảm quyền lợi người học và trật tự quản lý trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp.
Chú trọng quyền lợi cho người học
Đáng chú ý, dự thảo chú trọng đến trách nhiệm bảo vệ quyền lợi người học và quản lý dữ liệu cá nhân trong cơ sở giáo dục nghề nghiệp, nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm an toàn, minh bạch và tôn trọng người học trong toàn bộ quá trình quản lý và đào tạo.
Cụ thể, các hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm, xâm phạm quyền lợi người học hoặc làm lộ, sai lệch dữ liệu cá nhân trong quá trình quản lý, lưu trữ hồ sơ có thể bị xử phạt đến 20 triệu đồng. Bên cạnh chế tài tài chính, cơ sở vi phạm còn bị buộc áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả như xin lỗi công khai người học (trừ trường hợp người học không yêu cầu), khôi phục quyền học tập, đồng thời thực hiện các biện pháp bảo mật, cải chính và bảo vệ dữ liệu cá nhân theo đúng quy định nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người học.
Chi tiết dự thảo xem tại đây.