Chuyên gia dự báo điểm chuẩn ngành AI, vi mạch bán dẫn ổn định nhưng cạnh tranh gay gắt

06/07/2026 06:25
ĐÀO HIỀN

GDVN - Dù phổ điểm có thay đổi ở một số môn, điểm chuẩn nhóm ngành công nghệ cao được dự báo không biến động nhiều, nhưng mức độ cạnh tranh vẫn duy trì ở ngưỡng cao.

Sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố phổ điểm kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, bức tranh điểm thi ở các tổ hợp xét tuyển đại học đã dần được dự báo. Đáng chú ý, môn Toán ghi nhận sự cải thiện rõ rệt so với năm 2025, tiếng Anh cũng có nhiều tín hiệu tích cực, trong khi phổ điểm môn Vật lý giảm và Hóa học tiếp tục cho thấy khả năng phân hóa tốt.

Ở môn Toán, cả nước có 1.192.437 thí sinh dự thi, điểm trung bình đạt 5,65, tăng so với mức 4,78 của năm 2025. Điểm xuất hiện nhiều nhất là 5,0 (năm 2025 là 4,75). Đặc biệt, có 4.208 bài thi đạt điểm 10, gấp hơn 8 lần so với năm trước.

Với môn tiếng Anh, 334.547 thí sinh dự thi, điểm trung bình đạt 5,07 và điểm trung vị là 4,75. Có 50,25% bài thi dưới điểm trung bình, trong khi 15,87% đạt từ 7 điểm trở lên. Cả nước ghi nhận 311 bài thi đạt điểm tuyệt đối.

Đối với môn Vật lý, hơn 385.000 thí sinh dự thi, điểm trung bình đạt 5,56. Gần 40% thí sinh có điểm dưới 5, trong khi khoảng 26% đạt từ 7 điểm trở lên. Toàn quốc có 189 bài thi đạt điểm 10 và 2 bài thi bị điểm 0.

Ở môn Hóa học, 250.803 thí sinh dự thi với điểm trung bình 6,28; điểm trung vị là 6,5 và điểm xuất hiện nhiều nhất là 7,5. Phổ điểm tập trung chủ yếu trong khoảng 6,5-7,5 điểm. Có 39,89% thí sinh đạt từ 7 điểm trở lên, 21,98% dưới 5 điểm. Cả nước có 412 bài thi đạt điểm 10, không có bài thi điểm 0 và chỉ 12 thí sinh đạt từ 1 điểm trở xuống. [1]

Những biến động của phổ điểm ở các môn thuộc tổ hợp xét tuyển khối ngành kỹ thuật được dự báo sẽ tác động đáng kể đến mặt bằng điểm chuẩn đại học năm nay, đặc biệt ở các ngành đang có sức hút lớn như vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và các lĩnh vực công nghệ cao.

Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, Giáo sư, Tiến sĩ Chử Đức Trình - Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, để dự báo điểm chuẩn đầu vào của các ngành đào tạo, đặc biệt là những ngành có mức độ cạnh tranh cao, cần xem xét nhiều yếu tố thay vì chỉ căn cứ vào phổ điểm của từng môn thi trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông.

Theo thầy, phổ điểm năm 2026 cho thấy có sự dịch chuyển nhất định ở một số môn thi. Tuy nhiên, nếu xét trên tổng điểm của ba môn trong các tổ hợp xét tuyển, đặc biệt ở ngưỡng từ khoảng 20 điểm trở lên, mặt bằng điểm nhìn chung không có nhiều khác biệt so với năm 2025.

Theo vị hiệu trưởng, điểm đáng lưu ý năm nay nằm ở nhóm thí sinh đạt điểm cao. Phổ điểm các môn Toán, Vật lý, Hóa học và tiếng Anh đều có những biến động nhất định ở nhóm điểm này, trong đó có môn ghi nhận số lượng bài thi điểm cao tăng lên, có môn lại giảm so với năm trước. Đây là nhóm thí sinh có ảnh hưởng trực tiếp đến điểm chuẩn của các ngành có tính cạnh tranh cao, đặc biệt là nhóm ngành kỹ thuật và công nghệ.

Vì vậy, dù mặt bằng điểm xét tuyển nhìn chung tương đối ổn định, điểm chuẩn của một số ngành vẫn có thể tăng hoặc giảm nhẹ tùy thuộc vào sự dịch chuyển của nhóm điểm cao và mức độ cạnh tranh giữa các thí sinh.

gs-1692864526639-1919.jpg
Giáo sư, Tiến sĩ Chử Đức Trình - Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: website nhà trường)

Đánh giá về nhóm ngành trí tuệ nhân tạo, vi mạch bán dẫn và công nghệ kỹ thuật, Giáo sư Chử Đức Trình cho rằng có ba yếu tố chính sẽ tác động đến điểm chuẩn năm nay.

Thứ nhất là mặt bằng điểm thi. Thứ hai là nhu cầu nhân lực. Theo thầy Trình, trong bối cảnh đất nước đẩy mạnh phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, nhu cầu tuyển dụng nhân lực trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, vi mạch bán dẫn và công nghệ kỹ thuật tiếp tục gia tăng. Điều này sẽ tác động đáng kể đến lựa chọn ngành học của thí sinh và phụ huynh, góp phần duy trì sức hút của các ngành công nghệ.

Bên cạnh các yếu tố về phổ điểm và nhu cầu nhân lực, Giáo sư, Tiến sĩ Chử Đức Trình cũng cho rằng các chính sách của Nhà nước về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cũng sẽ tiếp tục tác động đến xu hướng lựa chọn ngành học của thí sinh trong mùa tuyển sinh năm nay.

Theo đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Quyết định số 1826 trên cơ sở Nghị định số 179 của Chính phủ, công bố danh mục 111 ngành đào tạo thuộc các lĩnh vực khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược được áp dụng chính sách học bổng cho người học.

Theo thầy, việc mở rộng danh mục ngành được hưởng chính sách học bổng không chỉ góp phần giảm áp lực tài chính cho sinh viên mà còn tạo thêm động lực để thí sinh ưu tiên lựa chọn các ngành thuộc khối khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học, qua đó tăng sức hút của nhóm ngành này trong những năm tới.

"Do đó, có thể dự báo rằng điểm chuẩn của các trường đại học thuộc nhóm đầu đối với những ngành có sức hút lớn như trí tuệ nhân tạo, vi mạch bán dẫn và công nghệ kỹ thuật sẽ không biến động nhiều so với năm trước.

Đối với nhóm trường có điểm chuẩn khoảng từ 20 đến 24 điểm, điểm chuẩn nhiều khả năng cũng chỉ dao động nhẹ. Một số ngành có thể giảm một chút, nhưng cũng có những ngành có khả năng tăng nhờ tác động từ các chính sách ưu tiên phát triển khoa học, công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao", thầy Trình chia sẻ.

Riêng tại Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội, Giáo sư Chử Đức Trình cho rằng trong nhóm các ngành đào tạo thuộc lĩnh vực công nghệ, Khoa học máy tính nhiều khả năng vẫn sẽ giữ vị trí dẫn đầu về điểm chuẩn trong mùa tuyển sinh năm nay.

Đồng thời, trí tuệ nhân tạo cũng tiếp tục nằm trong nhóm ngành có mức điểm chuẩn cao, nhờ phạm vi ứng dụng rộng, nhu cầu nhân lực lớn và sức hút ổn định đối với thí sinh trong những năm gần đây.

Trong khi đó, các ngành thuộc lĩnh vực điện tử, vi mạch bán dẫn và một số ngành công nghệ kỹ thuật khác được dự báo có mức điểm chuẩn thấp hơn đôi chút so với hai ngành trên. Tuy nhiên, khoảng cách này không đáng kể, bởi các ngành này vẫn đang hưởng lợi từ nhu cầu nhân lực tăng cao cùng với những chủ trương thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ và công nghiệp bán dẫn của quốc gia, qua đó duy trì mức độ cạnh tranh đáng kể trong tuyển sinh.

4096-2731-max-9272-1.jpg
Ảnh minh họa: website Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội.

Trong khi đó, theo đánh giá của Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Hải - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Bách khoa, Đại học Đà Nẵng, điểm chuẩn năm nay ở các ngành thuộc lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và vi mạch bán dẫn có xu hướng tăng so với năm trước.

Theo thầy Hải, nếu xét về phân bố thí sinh trong các tổ hợp xét tuyển, đặc biệt là tổ hợp A00, tỷ lệ thí sinh thuộc nhóm 20% điểm cao nhất của năm nay và năm ngoái không có nhiều thay đổi. Với tổ hợp A01, mức độ chênh lệch có nhưng không đáng kể, và nhìn chung mặt bằng điểm không thấp hơn so với năm 2025.

Tuy nhiên, bên cạnh phổ điểm, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Hải nhấn mạnh chính sách học bổng dành cho các ngành vi mạch bán dẫn sẽ là yếu tố quan trọng tác động đến xu hướng điểm chuẩn. Theo thầy, khi có thêm chính sách hỗ trợ tài chính, số lượng thí sinh đăng ký vào các ngành này có xu hướng tăng lên, kéo theo mức độ cạnh tranh cao hơn, từ đó khiến điểm chuẩn có xu hướng tăng.

Ngoài ra, trong thời gian gần đây, các ngành thuộc lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và vi mạch bán dẫn nhận được sự quan tâm lớn từ truyền thông, đồng thời được định hướng phát triển mạnh theo chủ trương của Nhà nước. Điều này góp phần gia tăng sức hút đối với thí sinh và phụ huynh, khiến xu hướng lựa chọn ngành học tập trung nhiều hơn vào nhóm ngành công nghệ cao.

624978649-1416391916944134-1708419859988363788-n.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Hải - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Bách khoa, Đại học Đà Nẵng. Ảnh: website nhà trường.

Trên cơ sở dự báo về điểm chuẩn và mức độ cạnh tranh gia tăng ở các ngành thuộc lĩnh vực công nghệ cao, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Hải đã đưa ra một số khuyến nghị đối với thí sinh trong việc lựa chọn ngành học phù hợp với mức điểm của bản thân.

Theo thầy Hải, thí sinh cần căn cứ vào mức điểm của mình để lựa chọn ngành học phù hợp, thay vì chỉ tập trung vào một ngành “hot” duy nhất.

Cụ thể, với nhóm thí sinh đạt mức điểm 22 trở lên, nếu xét theo mặt bằng điểm chuẩn những năm trước, đây là nhóm có khả năng cạnh tranh tốt vào các ngành thuộc lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, vi mạch bán dẫn và các ngành công nghệ mũi nhọn. Đây cũng là nhóm thí sinh nằm trong nhóm điểm cao, thường có nhiều lựa chọn an toàn nếu đăng ký đúng ngành và đúng tổ hợp xét tuyển.

Tuy nhiên, với những thí sinh có mức điểm thấp hơn, Phó Giáo sư Nguyễn Hồng Hải khuyến nghị có thể cân nhắc các ngành gần trong cùng nhóm lĩnh vực công nghệ như Điện tử - Viễn thông, Vật lý kỹ thuật và các ngành kỹ thuật liên quan. Đây là những ngành có mối liên hệ chặt chẽ với các lĩnh vực công nghệ chiến lược, đồng thời thường có mức điểm chuẩn “mềm” hơn, qua đó tăng cơ hội trúng tuyển cho thí sinh.

“Trên thực tế, thí sinh không nhất thiết phải chỉ tập trung vào các ngành điểm chuẩn cao nhất, mà nên linh hoạt lựa chọn các ngành gần, phù hợp với năng lực. Mỗi trường đại học cũng có mức điểm chuẩn khác nhau tùy theo thế mạnh đào tạo và chương trình đào tạo, do đó việc mở rộng lựa chọn sẽ giúp tăng cơ hội trúng tuyển”, thầy Hải khuyến nghị.

Tài liệu tham khảo:

[1] https://giaoduc.net.vn/pho-diem-thi-tot-nghiep-thpt-nam-2026-o-nhieu-mon-tu-chon-buc-tranh-phan-hoa-manh-post261020.gd

ĐÀO HIỀN