Chính phủ đã ban hành Nghị định số 259/2026/NĐ-CP quy định về tuyển dụng, sử dụng và quản lý viên chức. Một trong những điểm mới đáng chú ý của Nghị định là bãi bỏ chế độ tập sự đối với viên chức được tuyển dụng kể từ ngày 1/7/2026.
Theo quy định, đối với các trường hợp đã hoàn thành quy trình tuyển dụng trước ngày 1/7/2026 nhưng chưa ban hành quyết định tuyển dụng, cơ quan có thẩm quyền thực hiện việc ban hành quyết định tuyển dụng, bổ nhiệm và xếp lương theo vị trí việc làm tuyển dụng mà không phải thực hiện chế độ tập sự.
Đồng thời, kể từ ngày 1/7/2026, những người đang thực hiện chế độ tập sự theo quy định trước đây sẽ được xếp lương vào bậc nghề nghiệp tương ứng với hạng chức danh nghề nghiệp của vị trí việc làm tuyển dụng, thay vì tiếp tục thực hiện thời gian tập sự.[1]
Như vậy, từ thời điểm Nghị định có hiệu lực, viên chức được tuyển dụng sẽ được bố trí ngay vào vị trí việc làm không còn phải trải qua thời gian tập sự như trước.
Giảm bớt áp lực cho giáo viên trẻ
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, Đặng Triệu Huyền Linh - cử nhân ngành Giáo dục Tiểu học, Trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội), cho biết, Nghị định số 259/2026/NĐ-CP là thông tin vui đối với những giáo viên bắt đầu bước vào nghề.
"Đứng trước thời điểm chính thức gia nhập thị trường lao động, những giáo viên trẻ như tôi rất phấn khởi khi đón nhận Nghị định số 259/2026/NĐ-CP. Đây là một tín hiệu tích cực từ chính sách của Nhà nước. Việc bãi bỏ thời gian tập sự và được hưởng 100% chế độ tiền lương ngay khi được tuyển dụng không chỉ là câu chuyện về thu nhập mà còn thể hiện sự ghi nhận kịp thời đối với năng lực của đội ngũ giáo viên trẻ.
Chính sách này góp phần tháo gỡ những rào cản về tâm lý, tiếp thêm sự tự tin để giáo viên mới vào nghề mạnh dạn làm chủ lớp học, chủ động đổi mới, sáng tạo trong quá trình giảng dạy. Đồng thời, việc được bảo đảm đầy đủ quyền lợi về kinh tế ngay từ giai đoạn đầu cũng giúp giảm bớt áp lực về cuộc sống, tạo điều kiện để giáo viên yên tâm công tác và cống hiến.
Khi chế độ đãi ngộ đi đôi với sự tôn trọng và ghi nhận, những áp lực trong giai đoạn đầu của nghề sẽ được chuyển hóa thành động lực và trách nhiệm tự thân, khuyến khích thế hệ giáo viên trẻ gắn bó lâu dài với nghề, tiếp tục đầu tư phát triển chuyên môn và vững vàng hơn trên hành trình gắn bó với sự nghiệp giáo dục" - Linh bày tỏ.
Chia sẻ về chính sách mới này, cô Nguyễn Thị Vân Hồng - Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Chương Dương (phường Hồng Hà, Hà Nội) bày tỏ: “Theo tôi, đây là một điểm mới tích cực của Nghị định số 259/2026/NĐ-CP, thể hiện chủ trương cải cách thủ tục hành chính, tạo điều kiện để viên chức nói chung và giáo viên nói riêng sớm ổn định công việc.
Việc được bố trí vào vị trí việc làm và hưởng đầy đủ chế độ tiền lương ngay từ khi được tuyển dụng sẽ giúp giáo viên trẻ yên tâm hơn về đời sống, giảm bớt áp lực tài chính trong giai đoạn đầu lập nghiệp. Điều này cũng thể hiện sự ghi nhận của Nhà nước đối với những người đã đáp ứng đầy đủ điều kiện tuyển dụng và được lựa chọn thông qua quy trình tuyển dụng nghiêm túc”.
Bên cạnh đó, cô cho rằng chính sách mới có thể góp phần nâng cao sức hút của ngành giáo dục, đặc biệt trong bối cảnh nhiều địa phương còn gặp khó khăn trong tuyển dụng giáo viên ở một số môn học. Khi quyền lợi được bảo đảm ngay từ đầu, giáo viên trẻ sẽ có thêm động lực để gắn bó lâu dài, tập trung đầu tư cho chuyên môn và phát triển nghề nghiệp.
Tuy nhiên, quyền lợi luôn đi đôi với trách nhiệm. Khi không còn thời gian tập sự, giáo viên mới vào nghề cũng cần xác định rõ tinh thần chủ động học hỏi, nhanh chóng thích nghi với môi trường làm việc và đáp ứng yêu cầu của vị trí được giao.
Bỏ chế độ tập sự không đồng nghĩa với hạ thấp yêu cầu với giáo viên
Đối với cô Phùng Thị Phương Huệ, giáo viên Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Nậm Lạnh (xã Sốp Cộp, tỉnh Sơn La), việc bãi bỏ chế độ tập sự đối với viên chức được tuyển dụng có cả những tác động tích cực lẫn những yêu cầu mới với giáo viên.
Theo cô Huệ, ở góc độ tích cực, chính sách này giúp giáo viên trẻ sớm được hưởng đầy đủ quyền lợi về tiền lương và chế độ đãi ngộ, giảm bớt áp lực về thủ tục hành chính cũng như tâm lý trong giai đoạn đầu công tác, từ đó yên tâm gắn bó với nghề ngay khi được tuyển dụng.
Tuy nhiên, nữ giáo viên cũng cho rằng, việc không còn chế độ tập sự đồng nghĩa với nhà trường cần có cơ chế hướng dẫn, hỗ trợ và kèm cặp giáo viên mới một cách bài bản.
"Giáo viên mới ra trường vẫn cần thời gian để thích nghi với môi trường làm việc thực tế, từ tổ chức hoạt động dạy học, công tác chủ nhiệm, phối hợp với phụ huynh đến xử lý các tình huống sư phạm. Những kiến thức được học ở trường sư phạm là nền tảng, nhưng thực tế giảng dạy có nhiều khác biệt và chỉ có thể tích lũy thông qua quá trình công tác" - cô Huệ chia sẻ.
Việc bãi bỏ chế độ tập sự là một chủ trương có nhiều điểm tích cực nếu đi kèm cơ chế bồi dưỡng, hỗ trợ nghề nghiệp bài bản và hiệu quả. Trong bối cảnh đó, vai trò của nhà trường trong việc xây dựng môi trường hỗ trợ, phân công giáo viên giàu kinh nghiệm hướng dẫn, đồng hành với giáo viên mới sẽ càng trở nên quan trọng.
"Có hay không có chế độ tập sự không phải là yếu tố quyết định chất lượng của một giáo viên trẻ. Điều quan trọng là quá trình công tác, sự hướng dẫn từ phía nhà trường, sự hỗ trợ của đồng nghiệp, cùng với tinh thần tự học, tự rèn luyện và cầu thị của mỗi giáo viên. Đây mới là những yếu tố giúp giáo viên trưởng thành và đáp ứng tốt yêu cầu của nghề" - cô Huệ nhấn mạnh.
Cô Nguyễn Thị Vân Hồng cho rằng, để có thể đảm nhiệm công việc ngay sau khi được tuyển dụng, giáo viên cần được trang bị đầy đủ cả về chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp và khả năng thích ứng với yêu cầu đổi mới giáo dục.
Theo cô Hồng, trước hết, giáo viên cần có nền tảng chuyên môn vững vàng, nắm chắc Chương trình giáo dục phổ thông, phương pháp dạy học hiện đại cũng như các quy định của ngành. Tuy nhiên, chuyên môn chỉ là điều kiện cần.
"Giáo viên cần có khả năng quản lý lớp học, kỹ năng giao tiếp và phối hợp hiệu quả với học sinh, phụ huynh và đồng nghiệp; đồng thời phải có tinh thần trách nhiệm, ý thức kỷ luật, đạo đức nghề nghiệp và thái độ cầu thị, sẵn sàng học hỏi từ những giáo viên có kinh nghiệm. Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, giáo viên cũng cần thành thạo việc ứng dụng công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo một cách phù hợp, hiệu quả trong quản lý và tổ chức dạy học" - cô Hồng chia sẻ.
Ở góc độ quản lý nhà trường, cô Hồng cho rằng, các cơ sở giáo dục vẫn cần xây dựng cơ chế hỗ trợ giáo viên mới một cách bài bản. Theo đó, nhà trường nên phân công giáo viên cốt cán hoặc giáo viên giàu kinh nghiệm hướng dẫn, tổ chức dự giờ, góp ý chuyên môn, sinh hoạt chuyên đề và đồng hành thường xuyên trong giai đoạn đầu nhận nhiệm vụ.
"Đây là giải pháp thiết thực giúp giáo viên trẻ nhanh chóng thích nghi với môi trường làm việc, từng bước nâng cao năng lực nghề nghiệp, đồng thời góp phần bảo đảm chất lượng giáo dục của nhà trường.
Việc bãi bỏ chế độ tập sự không có nghĩa là hạ thấp yêu cầu đối với giáo viên mới, mà ngược lại đòi hỏi mỗi giáo viên phải chủ động hơn trong quá trình tự học, tự bồi dưỡng. Cùng với đó, các nhà trường cũng cần nâng cao chất lượng công tác hỗ trợ và phát triển đội ngũ ngay từ những ngày đầu giáo viên nhận công tác" - cô Hồng nhấn mạnh.
Theo Đặng Triệu Huyền Linh, để nhanh chóng thích nghi và hoàn thành tốt công việc, giáo viên trẻ cần trang bị cho mình một số năng lực cốt lõi ngay từ những ngày đầu vào nghề.
Trước hết, giáo viên cần biết cách quản lý lớp học và thiết lập nền nếp ngay từ đầu năm học. Việc chủ động xây dựng các quy tắc ứng xử, hình thành kỷ luật tích cực sẽ giúp ổn định lớp học, tạo môi trường thuận lợi cho việc dạy và học.
Bên cạnh đó, giáo viên cần làm chủ Chương trình giáo dục phổ thông 2018 và ứng dụng công nghệ trong dạy học một cách thực chất. Thay vì phụ thuộc cứng nhắc vào sách giáo khoa, giáo viên cần bám sát các yêu cầu cần đạt của chương trình để tổ chức hoạt động học tập theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh.
Đồng thời, việc khai thác hiệu quả các nền tảng công nghệ, thiết kế bài giảng trực quan, trò chơi tương tác hay các công cụ hỗ trợ dạy học sẽ góp phần tăng hứng thú học tập, nâng cao hiệu quả quản lý lớp học và tối ưu thời gian chuẩn bị bài.
Ngoài năng lực chuyên môn và công nghệ, Huyền Linh cho rằng giáo viên trẻ cũng cần chủ động xây dựng mối quan hệ phối hợp với phụ huynh, đồng thời tích cực học hỏi từ tổ chuyên môn và các đồng nghiệp giàu kinh nghiệm trong nhà trường. Đây là những yếu tố quan trọng giúp giáo viên mới nhanh chóng trưởng thành, nâng cao năng lực nghề nghiệp và tự tin hơn trong quá trình giảng dạy.
Tài liệu tham khảo:
[1] https://cdn-gdvn.mcms.one/files/600395f52f3112a8f0f3060bd0ae1d70f11bf3b4dc57ac8f2a2cec122a2af84d8ecc94f1f21be15e48cc7bbab5b4ac89/nghi-dinh-259-2026-nd-cp.pdf