Trong bối cảnh Bộ Giáo dục và Đào tạo tăng cường quản lý chất lượng đào tạo văn bằng thứ hai, đặc biệt với ngành Ngôn ngữ Anh hình thức từ xa, yêu cầu chuẩn hóa chương trình, bảo đảm chất lượng giảng dạy và đánh giá đúng năng lực người học ngày càng được quan tâm. Đây cũng là cơ sở để các cơ sở giáo dục đại học rà soát hoạt động đào tạo, nâng cao trách nhiệm trong việc bảo đảm chất lượng đầu ra.
Theo tìm hiểu Trường Đại học Thành Đông hiện đang đào tạo văn bằng 2 ngành Ngôn ngữ Anh theo hình thức từ xa. Để làm rõ hơn về chương trình đào tạo, quy mô tuyển sinh, điều kiện công nhận tín chỉ, chuẩn đầu ra, phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam đã có cuộc trao đổi với thầy Lê Quang Minh - Trưởng phòng Phòng Quản lý đào tạo, Trường Đại học Thành Đông.
Chương trình đào tạo với tổng 134 tín chỉ, xét miễn học phần theo kết quả học tập tích lũy
Trao đổi với phóng viên Tạp chí, thầy Lê Quang Minh cho biết chương trình đào tạo từ xa ngành Ngôn ngữ Anh của nhà trường có tổng khối lượng là 134 tín chỉ, gồm kiến thức giáo dục đại cương, cơ sở ngành, chuyên ngành và các học phần thực hành ngôn ngữ. Chương trình tập trung phát triển bốn kỹ năng nghe, nói, đọc, viết, kết hợp trang bị kiến thức ngữ âm, ngữ pháp, văn hóa, biên dịch, phiên dịch và khả năng sử dụng tiếng Anh trong môi trường nghề nghiệp.
Các học phần thực hành tiếng Anh được bố trí từ cơ bản đến nâng cao. Bên cạnh đó là các học phần như Ngữ âm - âm vị học tiếng Anh, Ngữ pháp tiếng Anh, tiếng Anh viết học thuật, Đất nước học Anh - Mỹ, Lý thuyết dịch, Biên dịch, Phiên dịch, Phân tích diễn ngôn và Tiếng Anh thư tín thương mại. Người học phải chứng minh được năng lực đáp ứng chuẩn đầu ra thông qua các hình thức kiểm tra, đánh giá phù hợp, đặc biệt đối với những học phần thực hành kỹ năng ngôn ngữ.
Trường Đại học Thành Đông luôn xác định chất lượng đào tạo là yếu tố cốt lõi, đồng thời chú trọng rà soát, cập nhật chương trình, hoàn thiện học liệu, đổi mới phương pháp giảng dạy và tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá nhằm đáp ứng yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực có năng lực ngoại ngữ trong bối cảnh hội nhập.
Đối với người học văn bằng thứ hai, nhà trường thực hiện xét miễn học phần, công nhận và chuyển đổi kết quả học tập theo quy định của nhà trường. Các căn cứ thực hiện xét miễn học phần gồm bảng điểm văn bằng thứ nhất, sự tương đồng về tên học phần, số tín chỉ tương đương và mức độ phù hợp của nội dung đào tạo.
Nhà trường đối chiếu hồ sơ từng sinh viên để xác định học phần đủ điều kiện công nhận và số tín chỉ còn phải tích lũy. Những học phần không đáp ứng điều kiện xét miễn, nhất là các học phần chuyên ngành yêu cầu năng lực thực hành tiếng Anh, người học phải hoàn thành nội dung đào tạo và tham gia kiểm tra, đánh giá theo quy định.
"Nhà trường công nhận kết quả học tập đã tích lũy nhằm tránh để người học phải học lại những nội dung tương đương, đồng thời bảo đảm yêu cầu về kiến thức, kỹ năng và chuẩn đầu ra. Kết quả xét miễn cùng khối lượng tín chỉ còn lại được thông báo đến từng sinh viên để xây dựng kế hoạch học tập và dự kiến chi phí. Như vậy, 134 tín chỉ là tổng khối lượng toàn khóa của chương trình đào tạo. Số tín chỉ người học văn bằng thứ hai cần tiếp tục tích lũy sẽ phụ thuộc vào kết quả xét miễn học phần và chuyển đổi kết quả của từng trường hợp cụ thể", thầy Minh nhấn mạnh.
Thầy Minh thông tin thêm, năm 2024 chỉ tiêu hệ chính quy là 50 nhưng chỉ có 22 người nhập học (tương đương khoảng 44%). Trong khi đó, hình thức đào tạo từ xa có 160 chỉ tiêu với 128 người nhập học (tương đương khoảng 80%).
Năm 2025, chỉ tiêu hệ chính quy là 50, nhà trường tuyển đủ 50 chỉ tiêu (tương đương 100%). Đối với hệ từ xa, số lượng nhập học đạt 160 người theo đúng chỉ tiêu được công bố (tương đương 100%).
Như vậy, số lượng sinh viên nhập học ngành Ngôn ngữ Anh theo hình thức từ xa đều cao hơn hệ chính quy trong năm 2024, 2025. Đến năm 2026, nhà trường tiếp tục công bố 50 chỉ tiêu cho hệ chính quy và 160 chỉ tiêu đối với hệ đào tạo từ xa.
Lý giải sự khác biệt về quy mô, thầy Minh cho biết mỗi hình thức đào tạo có đặc thù về đối tượng tuyển sinh, nhu cầu học tập và phương thức tổ chức giảng dạy khác nhau. Chỉ tiêu được xác định căn cứ vào đội ngũ giảng viên, chương trình đào tạo, cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ và năng lực quản lý đào tạo. Hình thức từ xa tạo điều kiện cho người đã đi làm, người có nhu cầu học văn bằng thứ hai hoặc không thể thường xuyên học tập trung tiếp cận chương trình đại học. Tuy nhiên, quy mô tuyển sinh vẫn phù hợp với năng lực tổ chức đào tạo và các điều kiện bảo đảm chất lượng.
Bên cạnh đó, ngày 08/7/2026, Trường Đại học Thành Đông ban hành Thông báo số 493/TB-ĐHTĐ dừng tuyển sinh ngành Ngôn ngữ Anh và Ngôn ngữ Trung Quốc theo hình thức từ xa kể từ ngày 10/7/2026 do đã đủ chỉ tiêu. Nhà trường xác định dừng tuyển sinh khi đủ chỉ tiêu nhằm kiểm soát quy mô và bảo đảm các điều kiện giảng dạy, kiểm tra, đánh giá.
Chương trình đào tạo chú trọng bốn kỹ năng và đào tạo thêm ngoại ngữ thứ hai
Về chuẩn đầu ra, thầy Minh cho biết chương trình ngành Ngôn ngữ Anh tập trung phát triển năng lực sử dụng tiếng Anh trong giao tiếp, học tập và công việc thông qua bốn kỹ năng nghe, nói, đọc, viết.
Người học được rèn luyện khả năng nghe hiểu, xử lý thông tin; phát âm, diễn đạt, trình bày quan điểm và giao tiếp tiếng Anh. Các học phần đọc, viết tập trung vào năng lực phân tích văn bản học thuật, tài liệu chuyên ngành, sử dụng từ vựng, ngữ pháp và diễn đạt bằng văn bản.
Bên cạnh các học phần thực hành tiếng Anh, chương trình đào tạo còn bố trí thêm 12 tín chỉ tiếng Trung Quốc, bao gồm bốn học phần Ngoại ngữ 1, 2, 3, 4 (mỗi học phần tương ứng 3 tín chỉ). Các học phần tiếng Trung Quốc được thiết kế theo định hướng phát triển toàn diện bốn kỹ năng nghe, nói, đọc và viết, qua đó giúp người học trang bị thêm năng lực ngoại ngữ thứ hai, nâng cao khả năng giao tiếp và đáp ứng yêu cầu làm việc trong môi trường quốc tế đa ngôn ngữ.
Nhà trường cũng trang bị cho người học kiến thức và kỹ năng công nghệ thông tin đạt Chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin cơ bản theo Thông tư số 03/2014/TT-BTTTT, qua đó tạo nền tảng để học viên đáp ứng các yêu cầu dự thi cấp chứng chỉ theo quy định.
Đặc biệt, chương trình đào tạo còn chú trọng phát triển kỹ năng ứng dụng trí tuệ nhân tạo tạo sinh (GenAI). Nhà trường đưa ứng dụng AI làm chuẩn đầu ra cho tất cả các ngành có hệ đào tạo từ xa. Để được công nhận tốt nghiệp, người học phải hoàn thành toàn bộ chương trình đào tạo, tích lũy đủ số tín chỉ yêu cầu, đồng thời đáp ứng chuẩn đầu ra và các điều kiện tốt nghiệp khác theo quy định hiện hành.
Với phương thức đào tạo từ xa, nhà trường tổ chức học tập thông qua hệ thống E-learning, kết hợp các buổi học trực tuyến với giảng viên trên nền tảng Zoom.
Hệ thống E-learning cung cấp bài giảng dưới dạng video, hình ảnh, âm thanh và tài liệu học tập. Người học có thể chủ động nghiên cứu, ôn tập theo kế hoạch và tham gia các buổi học trực tuyến để trao đổi kiến thức, giải đáp thắc mắc, thực hành kỹ năng ngôn ngữ. Trong quá trình học, học viên phải hoàn thành các bài luyện tập, bài kiểm tra và nhiệm vụ học tập trên hệ thống. Giảng viên theo dõi tiến độ, đánh giá kết quả và hướng dẫn bổ sung kiến thức, kỹ năng theo yêu cầu của từng học phần. Các kỳ thi kết thúc học phần được tổ chức trực tiếp tại trường hoặc tại các trạm đào tạo từ xa của trường nhằm đánh giá khách quan, chính xác kiến thức và năng lực thực tế của người học.
Đối với ngành Ngôn ngữ Anh, nội dung kiểm tra được xây dựng theo đặc thù từng kỹ năng. Kỹ năng nghe đánh giá khả năng tiếp nhận, xử lý thông tin; kỹ năng đọc kiểm tra năng lực đọc hiểu, phân tích văn bản; kỹ năng viết đánh giá khả năng sử dụng ngôn ngữ và diễn đạt bằng văn bản. Riêng kỹ năng nói, nhà trường tổ chức thi vấn đáp trực tiếp với sự tham gia của hai giảng viên để đánh giá khả năng phát âm, phản xạ, diễn đạt và giao tiếp tiếng Anh.
Kết quả học phần được xác định trên cơ sở đánh giá quá trình học tập và thi kết thúc học phần. Phương thức này tạo điều kiện học tập linh hoạt nhưng không làm giảm yêu cầu chuyên môn, kiểm tra, đánh giá hoặc chuẩn đầu ra.
Theo Quy chế đào tạo từ xa trình độ đại học ban hành kèm Thông tư số 28/2023/TT-BGDĐT, cơ sở giáo dục đại học phải đáp ứng các điều kiện về chương trình, học liệu, hệ thống kỹ thuật và quản lý quá trình học tập, kiểm tra, đánh giá người học. Những nội dung này là cơ sở để xem xét chất lượng tổ chức đào tạo từ xa.
Học phí từ xa 330.000 đồng/tín chỉ, chính quy 480.000 đồng/tín chỉ
Theo thông tin trên website, Trường Đại học Thành Đông áp dụng mức học phí ngành Ngôn ngữ Anh năm 2026 là 330.000 đồng/tín chỉ đối với hình thức từ xa, 480.000 đồng/tín chỉ đối với hệ chính quy, chênh lệch 150.000 đồng/tín chỉ.
Thầy Minh cho hay, sự chênh lệch học phí giữa hai hình thức đào tạo chủ yếu xuất phát từ các yếu tố chi phí vận hành và phương thức tổ chức dạy học. Cụ thể:
Thứ nhất, đối với hoạt động thường xuyên của nhà trường, toàn bộ nguồn thu học phí được sử dụng để bù đắp chi phí đào tạo, bao gồm việc chi trả tiền lương, phụ cấp, thu nhập tăng thêm cho giảng viên và người lao động; đồng thời bảo đảm các khoản chi cho hoạt động giảng dạy, thực hành, thí nghiệm, văn phòng phẩm và các dịch vụ công cộng.
Thứ hai, sự khác biệt về mức học phí giữa hai hệ đào tạo phản ánh mức độ phân bổ chi phí thực tế, hệ chính quy đòi hỏi chi phí đầu tư lớn cho cơ sở vật chất trực tiếp, phòng thí nghiệm và thời lượng đứng lớp của giảng viên; trong khi đó, hệ từ xa tối ưu hóa nhờ ứng dụng công nghệ số và tài nguyên học tập trực tuyến. Bên cạnh đó, mức học phí thấp hơn ở hệ từ xa cũng là chính sách nhằm hỗ trợ tài chính, tạo điều kiện thuận lợi cho người học tiếp cận chương trình đào tạo một cách linh hoạt.
Thứ ba, một phần nguồn thu được trích lập để chi học bổng khuyến khích học tập cho sinh viên đạt thành tích cao và thực hiện các chính sách hỗ trợ người học có hoàn cảnh khó khăn. Đặc biệt, nhà trường thực hiện chính sách học bổng ngành đào tạo ưu tiên, áp dụng dành riêng cho tất cả sinh viên đăng ký theo học ngành Ngôn ngữ Anh.
Đồng thời, nhà trường luôn chú trọng đầu tư kinh phí cho các hoạt động nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ và phát triển học thuật của giảng viên và sinh viên.
Liên quan đến đề xuất nâng chuẩn đầu ra ngành Ngôn ngữ Anh lên bậc 5 (tương đương C1) của Bộ Giáo dục và Đào tạo, thầy Lê Quang Minh khẳng định Trường Đại học Thành Đông sẽ nghiên cứu rà soát và thực hiện đầy đủ các quy định, hướng dẫn chính thức của Bộ Giáo dục và Đào tạo về chuẩn hóa chương trình, nâng cao chất lượng đào tạo và năng lực ngoại ngữ của người tốt nghiệp khi có yêu cầu.
Theo thầy Minh, chuẩn đầu ra cần gắn với yêu cầu chuyên môn, cấu trúc chương trình, điều kiện đào tạo và khả năng đáp ứng thực tế của người học. Theo Cambridge English, người học có thể cần khoảng 700-800 giờ học tích lũy có hướng dẫn để đạt trình độ C1, tính từ trình độ bắt đầu. Thời lượng này chỉ mang tính tham khảo, bởi khả năng đạt chuẩn còn phụ thuộc vào năng lực đầu vào, phương pháp học tập, thời gian thực hành và môi trường sử dụng tiếng Anh.
Đối với người học văn bằng thứ hai theo hình thức từ xa, phần lớn học viên vừa học vừa làm, có sự khác biệt về nền tảng kiến thức và điều kiện học tập. Vì vậy, kết quả đạt chuẩn không chỉ phụ thuộc vào chương trình đào tạo mà còn gắn trực tiếp với ý thức tự học, tinh thần chủ động và trách nhiệm rèn luyện của từng cá nhân.
Trường Đại học Thành Đông có trách nhiệm bảo đảm đội ngũ giảng viên, học liệu, hệ thống E-learning, điều kiện thực hành và các hoạt động hỗ trợ người học. Về phía người học, mỗi học viên phải chủ động bố trí thời gian, hoàn thành các học phần, tích cực rèn luyện bốn kỹ năng nghe, nói, đọc, viết và đáp ứng yêu cầu kiểm tra, đánh giá.
Đối với định hướng chuẩn C1, nhà trường sẽ tiến hành rà soát chương trình, chuẩn đầu ra, khối lượng kiến thức và phương pháp giảng dạy; đồng thời điều chỉnh nội dung, thời lượng thực hành, hệ thống học liệu và phương thức đánh giá khi cần thiết để tuân thủ quy định. Nhà trường xác định công tác kiểm tra, đánh giá phải phản ánh đúng năng lực sử dụng tiếng Anh thực tế. Các yêu cầu về trình độ ngoại ngữ, chứng chỉ và điều kiện tốt nghiệp sẽ được triển khai theo đúng quy định có hiệu lực của Bộ Giáo dục và Đào tạo, đồng thời công khai minh bạch đối với từng khóa tuyển sinh.
Trong bối cảnh Bộ Giáo dục và Đào tạo tăng cường rà soát hoạt động đào tạo văn bằng thứ hai, nhà trường sẽ tiến hành rà soát tổng thể chương trình đào tạo theo đúng quy định hiện hành. Theo đó, các nội dung cốt lõi gồm cấu trúc chương trình, quy mô tuyển sinh, công tác xét miễn tín chỉ, chuẩn đầu ra và quy trình tổ chức kiểm tra, đánh giá sẽ tiếp tục là những căn cứ quan trọng để không ngừng chuẩn hóa và nâng cao chất lượng đào tạo từ xa tại cơ sở giáo dục đại học.