Theo lãnh đạo một số trường cao đẳng đào tạo kỹ thuật, việc đào tạo và ứng dụng những công nghệ, kỹ thuật cao, hiện đại trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp là xu thế tất yếu hiện nay nhằm đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động và phù hợp với thực tiễn phát triển chung trên thế giới.
Vai trò của hệ cao đẳng ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh chuyển đổi số, tự động hóa diễn ra mạnh mẽ
Trường Cao đẳng Công nghiệp Huế là một trong 5 cơ sở giáo dục nghề nghiệp đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo có quyết định công nhận trường cao đẳng chất lượng cao từ ngày 2/2/2026.
Chia sẻ với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, Thạc sĩ Trần Hữu Châu Giang – Quyền Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghiệp Huế cho biết, thực tiễn phát triển trên thế giới hiện nay cho thấy, nhiều quốc gia đang tập trung tiếp cận các lĩnh vực công nghệ then chốt, hướng đến kỹ thuật cao như IoT, AI, trí tuệ nhân tạo… Trong bối cảnh đó, Trường Cao đẳng Công nghiệp Huế nói riêng và hệ thống giáo dục nghề nghiệp Việt Nam nói chung không thể nằm ngoài xu thế phát triển chung. Các cơ sở đào tạo cao đẳng trong lĩnh vực công nghệ, kỹ thuật vì thế cũng buộc phải chuyển mình, đổi mới đào tạo theo hướng tiếp cận, bám sát với công nghệ hiện đại để nâng cao chất lượng và năng lực cạnh tranh.
Trong nhiều năm qua, tình trạng “thừa thầy, thiếu thợ” thường xuyên được nhắc đến và đến nay vẫn chưa được giải quyết triệt để, thậm chí càng ngày "cán cân" càng lệch. Vì vậy, vai trò của hệ thống giáo dục nghề nghiệp ngày càng trở nên quan trọng hơn so với giai đoạn trước.
Thầy Giang thông tin, theo thực tế sản xuất, để đảm bảo vận hành ổn định một dây chuyền trong nhà máy cần một kỹ sư và khoảng 10 kỹ sư thực hành trình độ cao đẳng. Khi thị trường lao động tiếp tục mở rộng, nhu cầu đối với đội ngũ kỹ sư thực hành trình độ cao đẳng tay nghề cao sẽ ngày càng lớn, đặc biệt là trong bối cảnh trang thiết bị, máy móc ngày càng hiện đại và đẩy mạnh tích hợp công nghệ cao.
Trong giai đoạn 2026-2030 tới đây, các ngành thuộc lĩnh vực kỹ thuật, đặc biệt là kỹ thuật cao sẽ tiếp tục giữ vai trò quan trọng đối với sự phát triển kinh tế – xã hội. Trong đó, một số lĩnh vực cần được ưu tiên gồm cơ khí cơ bản, cơ khí chính xác; đào tạo đội ngũ kỹ sư thực hành phục vụ thi công, vận hành đường sắt tốc độ cao; các ngành liên quan đến ô tô điện, năng lượng xanh và năng lượng bền vững.
Đây cũng là nhóm ngành mà Trường Cao đẳng Công nghiệp Huế đang xác định là định hướng đào tạo chuyên sâu trong giai đoạn phát triển tiếp theo.
Cùng chia sẻ về vấn đề trên, Thạc sĩ Lê Thiên Vinh - Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Kỹ thuật Quảng Trị bày tỏ, đào tạo và nâng cao chất lượng các ngành công nghệ, kỹ thuật cao hiện nay là yêu cầu mang tính sống còn, trong bối cảnh chuyển đổi số và tự động hóa diễn ra mạnh mẽ. Có thể nói rằng, đây là lĩnh vực trực tiếp quyết định năng suất lao động và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Đặc biệt, đối với hệ đào tạo cao đẳng, vai trò này lại càng quan trọng hơn, bởi đây là bậc đào tạo lực lượng kỹ sư thực hành, nhân lực thực hành trình độ cao tham gia trực tiếp vào sản xuất, vận hành và bảo trì công nghệ. Do đó, nâng cao chất lượng đào tạo lĩnh vực này đối với hệ cao đẳng sẽ giúp người học ra trường làm được việc ngay, đáp ứng kịp thời nhu cầu doanh nghiệp và phù hợp với định hướng của Luật Giáo dục nghề nghiệp.
Cũng theo thầy Vinh, trong thời gian tới, các ngành nghề công nghệ, kỹ thuật chiến lược sẽ phát triển mạnh và có nhu cầu lớn về nhân lực tập trung vào 05 nhóm ngành chiến lược sau:
Thứ nhất là công nghệ tự động hóa, điều khiển và robot nhằm phục vụ sản xuất thông minh, nhà máy số, thay thế lao động giản đơn.
Thứ hai là công nghệ điện – điện tử và kỹ thuật điện công nghiệp, đáp ứng nhu cầu vận hành, bảo trì hệ thống điện, thiết bị công nghiệp và hạ tầng kỹ thuật.
Thứ ba là công nghệ thông tin ứng dụng, kỹ thuật số, đặc biệt là để vận hành hệ thống, mạng, dữ liệu, chuyển đổi số trong doanh nghiệp.
Thứ tư là cơ khí chế tạo, cơ điện tử, bảo trì thiết bị công nghiệp - lĩnh vực cốt lõi của công nghiệp sản xuất, nhu cầu nhân lực ổn định và lâu dài.
Thứ năm là công nghệ năng lượng, đặc biệt là năng lượng tái tạo như điện mặt trời, điện gió, gắn với xu hướng phát triển bền vững.
Cơ sở đào tạo cần chủ động tiếp cận các công nghệ mới để đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật, công nghệ cao
Nắm bắt xu thế phát triển công nghệ, theo Quyền Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghiệp Huế, trong thời gian qua, nhà trường đã tập trung đẩy mạnh đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất và trang thiết bị phục vụ đào tạo. Đồng thời, nhà trường cũng cử một số giảng viên đến doanh nghiệp để tiếp cận công nghệ mới, thiết bị hiện đại, từ đó quay trở lại giảng dạy cho học sinh, sinh viên, đáp ứng nhu cầu thực tiễn của xã hội và doanh nghiệp. Mục tiêu xuyên suốt của nhà trường là rút ngắn tối đa khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn sản xuất, giúp sinh viên sau khi tốt nghiệp có thể tham gia làm việc trực tiếp tại dây chuyền mà không cần mất thêm thời gian đào tạo lại.
Trong giai đoạn tới, nhà trường dự kiến mở thêm một số ngành mới như công nghệ thiết kế chip; các mã ngành tiệm cận đào tạo nhân lực phục vụ đường sắt tốc độ cao; kỹ thuật ô tô điện.
Để phục vụ định hướng này, hiện nhà trường đang xây dựng hệ thống phòng thí nghiệm, xưởng thực hành về ô tô điện và ô tô hybrid; đồng thời đầu tư các phòng sạch nhằm đào tạo kỹ sư thực hành trong lĩnh vực điện, điện tử. Song song đó, nhà trường chú trọng thúc đẩy chuyển đổi số, tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào chương trình đào tạo thông qua việc tích hợp vào các module vào chương trình học; đồng thời tiến hành rà soát tổng thể các chương trình đào tạo nhằm cập nhật nội dung phù hợp với xu thế công nghệ mới.
Với Trường Cao đẳng Công nghiệp Huế, đơn vị có bề dày hơn 127 năm hình thành và phát triển, là một trong những cơ sở đào tạo nghề đầu tiên của cả nước, đồng thời là một trong 5 trường cao đẳng chất lượng cao hiện nay, cùng lợi thế vị trí tại khu vực miền Trung, nhà trường kỳ vọng sẽ tận dụng “cú hích” này để trở thành đơn vị giáo dục nghề nghiệp dẫn đầu trong đào tạo lĩnh vực kỹ thuật cao tại thành phố Huế nói riêng và khu vực miền Trung nói chung.
"Các trường cao đẳng cần tiếp tục đầu tư đồng bộ cơ sở vật chất, trang thiết bị; chủ động tiếp cận các xu hướng công nghệ mới, thậm chí đón đầu công nghệ để đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật, công nghệ cao vừa vững chuyên môn, vừa đáp ứng yêu cầu thực tiễn của doanh nghiệp trong nước, đồng thời hướng tới cơ hội tham gia thị trường lao động quốc tế", thầy Giang nói.
Trước thực tiễn trên và trong bối cảnh chuyển đổi số và tự động hóa hiện nay, thầy Vinh cho hay, một số ngành nghề và mô hình đào tạo của Trường Cao đẳng Kỹ thuật Quảng Trị đã cho thấy hiệu quả rõ nét, cụ thể như đối với các ngành cơ khí, điện công nghiệp, sinh viên có tay nghề thực hành tốt, dễ thích nghi với môi trường sản xuất và được doanh nghiệp tiếp nhận sớm.
Không những vậy, mô hình đào tạo gắn với thực hành, thực tập tại doanh nghiệp của nhà trường đã giúp học sinh, sinh viên làm quen công nghệ, quy trình sản xuất thực tế, từ đó rút ngắn thời gian đào tạo lại sau tốt nghiệp.
Ngoài ra, nhà trường cũng tích cực đẩy mạnh liên kết đào tạo với địa phương và doanh nghiệp: góp phần giải quyết việc làm, nhất là ở các ngành kỹ thuật phục vụ trực tiếp sản xuất và dịch vụ kỹ thuật.
Thầy Vinh thông tin thêm, trong năm mới Bính Ngọ, Trường Cao đẳng Kỹ thuật Quảng Trị đã xác định một số ngành nghề công nghệ mũi nhọn gắn chặt với nhu cầu thị trường lao động và chiến lược phát triển kinh tế – xã hội, gồm điện công nghiệp, hàn, công nghệ thông tin ứng dụng. Đây là những lĩnh vực có nhu cầu nhân lực ổn định, lâu dài và phù hợp với định hướng phát triển của địa phương cũng như khu vực.