Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, sáng ngày 31/10, Quốc hội thảo luận về tình hình kinh tế - xã hội, ngân sách Nhà nước.
Tham gia làm rõ ý kiến của đại biểu Quốc hội tại phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cho biết, ý kiến của các đại biểu tập trung vào 6 vấn đề: về cơ sở vật chất trường lớp; biên chế, chính sách đối với đội ngũ nhà giáo; nội dung chương trình, sách giáo khoa; thi cử, tuyển sinh; an toàn trường học; đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Bộ trưởng nhìn nhận, đây cũng là 6 vấn đề rất quan trọng, trọng tâm của ngành giáo dục - đào tạo. Ngay từ đầu năm, Thủ tướng Chính phủ cũng đã có chỉ thị hướng dẫn các địa phương, các cơ sở giáo dục và các bộ, ngành thực hiện.
Và những nội dung này cũng đều được nhấn mạnh trong các nghị quyết của Chính phủ trong các phiên họp định kỳ. Những nội dung này cũng xoay quanh những vấn đề cơ bản của giáo dục, đó là làm sao để mở rộng tiếp cận giáo dục công bằng, chất lượng và an toàn, cũng như phát triển nguồn nhân lực đáp ứng phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và của từng địa phương.
Hoàn thiện sách giáo khoa trong năm 2027, cung cấp miễn phí từ năm học 2028-2029
Về các ý kiến liên quan đến cơ sở vật chất trường lớp, theo Bộ trưởng, chủ trương trong Nghị quyết số 71-NQ/TW và trong Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục (Luật số 123) tiến tới phổ cập giáo dục trung học phổ thông và tương đương, cũng như mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục công bằng cho tất cả người dân tại các địa phương, thì việc xây dựng đủ trường, đủ lớp và đủ giáo viên, là yêu cầu số một.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã hướng dẫn dựa trên những nghị quyết Chính phủ và chỉ thị Thủ tướng để hướng dẫn địa phương chuẩn bị trường lớp đầy đủ cơ sở vật chất và trang thiết bị dạy học theo danh mục mà Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành kèm theo chương trình giáo dục phổ thông.
Nội dung thứ hai về việc xây dựng các trường nội trú liên cấp, Bộ trưởng cho biết đã triển khai và khánh thành 108 trường phổ thông nội trú liên cấp và trong giai đoạn 2 cũng sẽ tiếp tục xây dựng. Bộ cũng sẽ kiến nghị, đề xuất để mở rộng các trường ở những địa bàn khó khăn, không chỉ riêng khu vực biên giới.
Trong Chương trình mục tiêu quốc gia đã được hợp nhất vào một chương trình, Bộ trưởng cho biết, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã xây dựng, đưa đề xuất tiêu chí, kiến nghị làm sao ưu tiên cho địa phương xây dựng trường lớp; trang bị cơ sở vật chất để phục vụ nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo cũng như mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục công bằng cho người dân.
Nội dung về biên chế, chính sách đối với đội ngũ nhà giáo, Bộ trưởng cho hay, sau quá trình sắp xếp, có một số lượng khá lớn gần 30.000 cán bộ quản lý giáo dục đã được chuyển sang làm nhiệm vụ dạy học, qua đó thì cũng giảm được số lượng thiếu giáo viên.
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết: “Chúng tôi đã hướng dẫn các địa phương phải khẩn trương và tích cực trong việc sắp xếp đội ngũ giáo viên, điều chuyển, luân chuyển giữa các địa bàn khác nhau để tránh việc thừa thiếu cục bộ.
Đồng thời, Bộ đang chuẩn bị ban hành thông tư về điều chỉnh định mức đội ngũ nhà giáo, định mức giáo viên ở trường lớp. Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng hướng dẫn để các địa phương thống kê đầy đủ và chính xác số lượng đội ngũ nhà giáo này trên cơ sở dữ liệu toàn ngành. Trên cơ sở đó, đề xuất các cấp có thẩm quyền bổ sung biên chế, để có thể tuyển dụng trong thời gian tới.
Bên cạnh đó, cũng có ý kiến của đại biểu về việc thực hiện chế độ hợp đồng với nghệ nhân, với các nghệ sĩ, huấn luyện viên. Về vấn đề này, chúng tôi cũng đã có những văn bản hướng dẫn. Và đây là thuộc thẩm quyền địa phương để làm sao có những chế độ, chính sách cho phù hợp”.
Về chương trình sách giáo khoa, Bộ trưởng cho biết đã có chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước và nghị quyết của Chính phủ. Bộ cũng đã ban hành kế hoạch để rà soát, sửa đổi, hoàn thiện đồng bộ chương trình sách giáo khoa.
“Trong năm 2026, hoàn thành việc sửa đổi chương trình và trong năm 2027 sẽ hoàn thành sửa đổi, hoàn thiện bộ sách giáo khoa để đưa vào sử dụng thống nhất từ năm học 2028-2029. Từ năm học 2028-2029 sẽ cung cấp miễn phí sách giáo khoa cho học sinh, sớm hơn 1 năm so với nghị quyết của Chính phủ” - Bộ trưởng cho hay.
Sẽ có biện pháp nâng cao chất lượng thi cử, kiểm soát gian lận, tiêu cực
Về thi cử, tuyển sinh, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, đã tổ chức đánh giá, rà soát tất cả các vấn đề xảy ra trong thực tiễn và trong thời gian tới cũng sẽ có những biện pháp để nâng cao chất lượng thi cử nhưng cũng kiểm soát gian lận, tiêu cực.
“Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tham mưu cho Thủ tướng ban hành chỉ thị về tăng cường những biện pháp để chống gian lận trong thi cử và đánh giá kết quả học tập” - Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn thông tin.
Về an toàn trường học, vệ sinh an toàn thực phẩm, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã xin ý kiến thông tư quy định về cung cấp bữa ăn nội trú, bán trú và sẽ ban hành trong thời gian tới.
Về vấn đề bạo lực học đường, đặc biệt là an toàn đối với trẻ em, học sinh trên mạng, Bộ trưởng cho hay, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Bộ Công an và các bộ, ngành liên quan trong thời gian tới hoàn thiện văn bản pháp luật để quy định rõ trách nhiệm các bên liên quan trong việc bảo vệ học sinh trong môi trường mạng, trách nhiệm của các nhà mạng, các bên cung cấp dịch vụ trên mạng.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng dự kiến đề xuất sửa đổi Nghị định 80/2017/NĐ-CP nhằm tăng cường phòng ngừa, kiểm soát và xử lý bạo lực học đường, bảo đảm kỷ cương trong trường học.
Đáng chú ý, Nghị định 179/2026/NĐ-CP về chính sách học bổng cho sinh viên các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược đã được ban hành, nhằm thu hút người học vào những lĩnh vực có vai trò quan trọng đối với nền kinh tế.
Đối với lĩnh vực công nghệ sinh học phục vụ nông nghiệp, Bộ trưởng cho biết đây cũng là nhóm ngành có thể được xem xét hỗ trợ học bổng.
Cùng với đó, cơ chế đặt hàng đào tạo theo đầu ra tạo điều kiện để các bộ, ngành, địa phương đặt hàng nhân lực theo nhu cầu thực tiễn, tập trung vào những lĩnh vực then chốt và chiến lược.
