Giai đoạn chuyển tiếp từ mẫu giáo lên lớp 1 đánh dấu nhiều bước ngoặt trong đời của trẻ. Với mong muốn chuẩn bị cho con những hành trang thật tốt khi bước vào bậc tiểu học, nhiều bậc phụ huynh đã tìm đến các lớp giáo dục tiền tiểu học cho con em mình.
Phụ huynh lo lắng con em mình không theo kịp so với bạn bè
Theo ghi nhận của Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, phần lớn phụ huynh đăng kí cho con vào học các lớp tiền tiểu học đều mang trong mình tâm lý lo ngại con sẽ rụt rè, không theo kịp bạn bè khi vào lớp 1.
Theo chia sẻ của chị Thanh Hương (Thanh Xuân – Hà Nội): “Nhà mình có hai cháu, cháu lớn 8 tuổi – đang học lớp 3, còn cháu nhỏ năm nay 4 tuổi rưỡi. Ngày trước, vì lo ngại cho cháu còn đang tuổi ăn, tuổi chơi, nên gia đình mình không cho cháu đầu tiên đi học tiền tiểu học. Nhưng khi đi học, bé chậm hơn các bạn cùng lớp rất nhiều; trong khi các bạn đã đọc sách, đọc truyện vanh vách thì con mình vẫn đang tập đánh vần. Việc dạy các môn khác cho con cũng vất vả hơn nhiều. Rút kinh nghiệm, cháu thứ 2 này gia đình quyết định sẽ tìm các lớp dạy chữ, dạy toán cho cháu trước khi vào lớp 1”.
Cùng chung tâm lý đó, chị Thảo (Hà Nội) có con đang học mẫu giáo 5 tuổi chia sẻ: “Thời điểm này, gia đình mình cũng đang tìm trường để đăng ký cho con vào học lớp 1. Một số trường mà gia đình muốn con theo học thì cần thi đầu vào, sử dụng kết quả của bài kiểm tra đánh giá năng lực. Vì thế gia đình cũng khá lo lắng và muốn con theo học các lớp tiền tiểu học cùng các khóa học tiếng Anh để con thi được vào những trường ưng ý”.
Lo lắng cho con vì không theo kịp bạn bè đã đành, nhiều phụ huynh còn đưa con đến lớp tiền tiểu học vì bận rộn với công việc, không có nhiều thời gian và chuyên môn để kèm cặp con, nhất là trong giai đoạn dịch bệnh Covid – 19 có nhiều diễn biến phức tạp.
Chị Hoa (Long Biên, Hà Nội) cho biết: Trong đợt dịch Covid – 19, con được nghỉ ở nhà, trong khi bố mẹ thì vẫn phải đi làm từ sáng đến tối. Vì thương con suốt ngày phải quanh quẩn với 4 bức tường, nên gia đình đã phải cố gắng tìm nhiều biện pháp để con được trải nghiệm những điều mới mẻ, trong đó có việc học online lớp tiền tiểu học, để bé vừa được tiếp xúc với thầy/cô, bạn bè, vừa là bước nền để chuẩn bị học tiểu học.
Các lớp tiền tiểu học “đắt khách”
Có cầu ắt sẽ có cung. Trước thực trạng phụ huynh tìm lớp, tìm trường cho con, ngày càng nhiều lớp dạy thêm mở ra cho trẻ trước khi vào lớp 1. Trên các diễn đàn mạng xã hội, xuất hiện rất nhiều hội nhóm, tài khoản cá nhân mời chào mua bán “Chương trình dạy con tiền tiểu học theo chuẩn đầu ra của Bộ Giáo dục và Đào tạo”. Mỗi một bài đăng trên nhóm thu hút hàng trăm đến hàng nghìn, thậm chí là chục nghìn lượng tương tác.
![]() |
Những lời chào mời trên các trang mạng xã hội (ảnh chụp màn hình) |
Hình thức của các lớp tiền tiểu học thường là các lớp dạy các con nhận biết mặt chữ, mặt số, các lớp luyện viết, luyện đọc, học toán tư duy, hay dạy tiếng Anh… cho trẻ. Tùy vào tình hình, các lớp này có thể được tổ chức trực tiếp, cũng có thể học trực tuyến thành một lớp học lớn, cũng có thể là 1 giáo viên kèm 1 học sinh. Đặc biệt, trong hoàn cảnh dịch bệnh Covid – 19 có nhiều diễn biến phức tạp, các lớp học trực tuyến về tiền tiểu học cho trẻ được mở ra ngày càng nhiều.
Thậm chí, một số lớp học còn được mở ra dưới hình thức trực tuyến dành cho cả phụ huynh học sinh, nhằm “trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm và phương pháp giáo dục con tiền tiểu học”. Tuy nhiên, giáo án là một chuyện, còn việc phụ huynh có thể dạy con theo đúng “chuẩn đầu ra của Bộ Giáo dục và Đào tạo” hay không lại là một chuyện khác.
Theo chia sẻ của cô Hà Thị Thắm – Phó hiệu trưởng trường Tiểu học Võ Miếu 2 (Thanh Sơn – Phú Thọ): “Việc cho con đi học lớp tiền tiểu học hiện nay không còn là một vấn đề quá xa lạ. Nó không chỉ xuất hiện ở những thành phố lớn, mà ngay cả những địa phương nhỏ hay các vùng nông thôn. Tuy nhiên, hiện nay đây không phải là một Chương trình học bắt buộc theo chuẩn đầu ra của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Phần lớn các lớp này đều là tự phát, do mong muốn và nhu cầu của phụ huynh học sinh”.
Đồng tình với quan điểm này, cô Trần Thị Ánh Nguyệt – Hiệu trưởng trường tiểu học Đinh Tiên Hoàng (Phú Thọ): “Hiện nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo chưa có một quy định chính thức nào về việc đào tạo chuẩn của giáo dục tiền tiểu học, mà nó xuất phát phần lớn từ nhu cầu, mong muốn và sự kỳ vọng của bố mẹ, muốn con đi học để biết trước kiến thức. Vì vậy, nó rất dễ dẫn đến tình trạng làm ảnh hưởng đến mặt tâm lý, chất lượng giáo dục của các con sau này”.
Qua khảo sát của phóng viên, mỗi buổi học có giá dao động từ 100.000 – 300.000 đồng/ buổi, còn các khóa học hay các ứng dụng đi kèm thì có thể lên đến hàng triệu đồng.
Như vậy, số tiền mà các bậc phụ huynh phải bỏ ra để cho con em mình theo học các lớp tiền tiểu học là không hề nhỏ. Tuy nhiên, kết quả mang lại thì vẫn còn nhiều tranh cãi. Đặc biệt là với phụ huynh học sinh, những người không có nhiều chuyên môn nghiệp vụ về giáo dục lại đi dạy theo những giáo án có sẵn rao bán trên mạng đó rất có thể để lại những ảnh hưởng xấu đến quá trình phát triển của trẻ.
Và cũng cần phải khẳng định rằng, việc tham gia các lớp tiền tiểu học là do nhu cầu tự nguyện chứ không phải là một chương trình bắt buộc, theo chuẩn đầu ra của Bộ Giáo dục và Đào tạo như một số thông tin quảng cáo của các lớp tiền tiểu học hiện nay.
Dưới góc độ của một người làm quản lý giáo dục, cô Trần Thị Ánh Nguyệt – Hiệu trưởng trường tiểu học Đinh Tiên Hoàng (Phú Thọ) cho rằng việc cho trẻ đi học trước từ lớp 1 là một sai lầm của phụ huynh. Cô Nguyệt chỉ ra một số lý do như:
Thứ nhất, hiện nay, đa số các chương trình giáo dục tiền tiểu học là cho các con học trước chương trình. Vì thế, dẫn đến việc trẻ con mang tâm lí chủ quan do đã được học, đã biết, kéo theo kết quả học tập của các con không cao.
Thứ hai, việc học này làm cho tuổi thơ của con có áp lực lớn, khiến con sợ hãi học tập, không còn vui thích khi đến trường.
Và đặc biệt, hiện nay, việc giáo dục tiền tiểu học thường xuất phát từ mục tiêu và phương pháp dạy học khác nhau của cả phụ huynh và giáo viên tiền tiểu học. Vì thế, khi mục tiêu, phương pháp giáo dục này sai lệch, sẽ dẫn đến những ảnh hưởng về mặt tâm lý, chất lượng giáo dục của các con sau này”.
Chia sẻ thêm về vấn đề này, cô Nguyễn Thị Thúy Liên – Hiệu trưởng trường tiểu học Lômônôxốp (Hà Nội) có nói: “Tùy vào quan điểm khác nhau mà mỗi bậc phụ huynh sẽ có những định hướng giáo dục con cái khác nhau. Nhưng theo quan điểm của tôi, thay vì dạy cho con chữ viết, hay các kiến thức trước, phụ huynh nên dạy và tập cho con làm quen với các kỹ năng của tiểu học như làm sao để ngồi học trong vòng từ 35 – 40 phút/tiết học, cách cư xử trong mối quan hệ với thầy cô, bạn bè… ”.
Như vậy, có thể thấy, sẽ là rất tốt nếu những lớp tiền tiểu học này chỉ giúp trẻ làm quen, chuẩn bị tâm lý, kỹ năng cơ bản giúp trẻ có những bước đầu thích nghi khi chuyển cấp và không bị quá xa lạ với môi trường mới. Còn việc ép các con học trước chương trình, nếu không có những cách giáo dục hợp lý, rất có thể sẽ kéo theo nhiều hệ lụy tiêu cực, làm ảnh hưởng đến tâm lý và sự phát triển của trẻ.