Ngày 20/4, tại Trường Đại học Tôn Đức Thắng, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức Hội nghị tuyển sinh năm 2026, nhằm đánh giá lại kết quả tuyển sinh vào các trường đại học, cao đẳng của năm 2025; công bố những thông tin mới nhất về tuyển sinh đại học của năm 2026.
Miễn lệ phí xét tuyển cho thí sinh
Tại phần thảo luận của hội nghị này, đại diện lãnh đạo và cán bộ phụ trách tuyển sinh của nhiều cơ sở giáo dục đại học, cao đẳng đã nêu nhiều ý kiến thắc mắc, góp ý cho công tác tuyển sinh trong năm nay.
Trong đó, có đại biểu nêu ý kiến rằng nên chăng cần xem xét việc miễn lệ phí xét tuyển đại học cho thí sinh, để vừa thuận lợi trong công tác xét tuyển, lại vừa giảm gánh nặng cho phụ huynh, thí sinh khi các em phải đóng nhiều khoản chi phí có liên quan đến tuyển sinh.
Một số trường cũng nêu ý kiến với Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc cần có hướng dẫn cách thức quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển, quy đổi điểm số chứng chỉ ngoại ngữ…do hiện nay, đa phần các cơ sở đào tạo đều tự xác định việc quy đổi điểm.
Trả lời cho ý kiến đề xuất của các trường, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Tiến Thảo – Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo) nói, lệ phí xét tuyển chủ yếu sử dụng để chi trả cho các khâu phục vụ cho công tác tuyển sinh như hỗ trợ các trường trung học phổ thông, các đơn vị đầu mối và bộ phận liên quan ở cơ sở đào tạo trong việc rà soát hồ sơ, kiểm tra dữ liệu, đối sánh, cập nhật thông tin của thí sinh trên hệ thống.
Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Tiến Thảo cho rằng, nếu các cơ sở đào tạo thống nhất chủ trương cùng chia sẻ kinh phí, để miễn lệ phí xét tuyển cho thí sinh, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẵn sàng nghiên cứu, xem xét phương án phù hợp.
Trên cơ sở đó, Bộ sẽ tham mưu các cấp có thẩm quyền, ban hành hướng dẫn cụ thể hơn để triển khai nếu đủ điều kiện thực hiện. Theo Giáo sư Nguyễn Tiến Thảo, nếu được thì các cơ sở đào tạo nên xem xét đến việc miễn lệ phí này, vì công tác tuyển sinh thực chất là để tuyển được thí sinh chất lượng cho chính các cơ sở đào tạo.
Về ý kiến này, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Quân – Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đề nghị các cơ sở đào tạo cần nghiên cứu thêm nội dung này, tính toán và nếu được thì có thể thực hiện miễn lệ phí xét tuyển từ năm tới.
Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy – Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược Huế (Đại học Huế) đề xuất: “Nên có chiến lược, khung quy chế tuyển sinh ổn định cho một giai đoạn đủ dài để tránh xáo trộn. Nhiều vấn đề năm ngoái đã trao đổi, quyết định thì năm nay lại tiếp tục điều chỉnh. Việc thay đổi và điều chỉnh liên tục từ năm này qua năm khác đã gây sự bối rối cho tất cả các bên liên quan".
Quản lý nhà nước về tuyển sinh cần chuyển mạnh sang định hướng chất lượng
Phát biểu kết luận hội nghị, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Quân – Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định, công tác tuyển sinh năm 2026 sẽ tiếp tục được tổ chức theo hướng giữ ổn định, đơn giản hóa quy trình, và khắc phục những bất cập của năm trước.
Những điều chỉnh của quy chế tuyển sinh năm 2026 chủ yếu mang tính kỹ thuật, như giới hạn số lượng nguyện vọng chỉ còn 15, chuẩn hóa cách quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển…Còn với việc quy đổi điểm, Thứ trưởng Lê Quân cho rằng, Bộ chỉ ở vai trò hướng dẫn, còn các trường phải dựa trên dữ liệu thực tế, không thể cảm tính.
Tuyển sinh là khâu đặc biệt quan trọng, vì không chỉ là đầu vào của các cơ sở giáo dục đại học, mà còn là công cụ điều tiết chất lượng, phân tầng và định vị các trường trong hệ thống.
Trong thời gian tới, giáo dục đại học sẽ tiếp tục phân hóa rõ hơn theo chất lượng, sứ mạng và phân khúc đào tạo. Do đó, quản lý nhà nước về tuyển sinh cũng cần chuyển mạnh sang định hướng chất lượng, tạo điều kiện để mỗi trường tuyển đúng người học, phù hợp với chiến lược phát triển.
Hiện nay, nhiều ngành nghề đang đòi hỏi đầu vào cao hơn trước, không chỉ về chuyên môn mà còn về khoa học công nghệ, tư duy đổi mới sáng tạo và năng lực thích ứng.
Vì vậy, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Quân đề nghị tuyển sinh cần quay lại bản chất là đánh giá đúng năng lực người học, để đáp ứng được yêu cầu của từng lĩnh vực đào tạo. Bộ Giáo dục và Đào tạo hiện cũng đang quản lý theo nhóm ngành, đồng thời rà soát danh mục một số ngành đào tạo theo hướng mở, linh hoạt hơn để phù hợp hơn với thay đổi của thị trường lao động.
Theo Thứ trưởng Lê Quân, mô hình phát triển của các trường đại học trong thời gian tới sẽ đa dạng hơn. Có những trường sẽ tập trung vào đào tạo sau đại học, có những trường mạnh về thực hành, có những trường ưu tiên nghiên cứu hoặc phân khúc chuyên sâu.
Do vậy, chính sách tuyển sinh cần tạo ra không gian tự chủ để các trường lựa chọn mô hình phù hợp, nhưng sẽ không đồng nghĩa với việc đưa ra tiêu chí thiếu cơ sở hoặc gây bất bình đẳng cho thí sinh. Mọi tiêu chí xét tuyển cần phải hợp lý, minh bạch và có căn cứ khoa học.
Các chính sách tuyển sinh khi ban hành cũng cần có tính ổn định tương đối, có thời gian đánh giá tác động dài hạn, tránh thay đổi liên tục gây xáo trộn tâm lý xã hội.
