Theo đó, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội đã lựa chọn 2 nhóm lĩnh vực gồm: Tái chất vấn về việc thực hiện Nghị quyết số 436 ngày 10-7-2025 về hoạt động chất vấn tại kỳ họp thứ 25 Hội đồng nhân dân thành phố khóa XVI, nhiệm kỳ 2021-2026 đối với việc thực hiện các quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm gắn với việc triển khai bữa ăn bán trú cho học sinh trên địa bàn thành phố Hà Nội sau khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp; chất vấn việc giải quyết điểm nghẽn về úng ngập đô thị trên địa bàn thành phố.
Chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú giảm gánh nặng chi phí, nâng cao tỷ lệ học sinh tham gia bán trú
Theo kết quả giám sát của Ban Văn hóa - Xã hội Hội đồng nhân dân thành phố về công tác tổ chức bữa ăn bán trú, các địa phương và cơ sở giáo dục đã chủ động triển khai nhiều biện pháp nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của học sinh và phụ huynh.
Hệ thống bếp ăn bán trú, đơn vị cung cấp suất ăn và quy trình tổ chức bữa ăn cơ bản được thực hiện theo các quy định về an toàn thực phẩm, y tế trường học và dinh dưỡng học đường.
Việc triển khai chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú theo Nghị quyết số 18/2025/NQ-HĐND được thực hiện kịp thời, đúng đối tượng, góp phần giảm gánh nặng chi phí cho phụ huynh, nâng cao tỷ lệ học sinh tham gia bán trú, tạo điều kiện thuận lợi để các cơ sở giáo dục tổ chức dạy học hai buổi/ngày và nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục học sinh.
Bên cạnh những kết quả đạt được, đoàn giám sát cũng chỉ ra một số hạn chế cần sớm được khắc phục. Đó là áp lực gia tăng nhanh số lượng học sinh bán trú đang vượt quá khả năng đáp ứng của cơ sở vật chất tại nhiều trường học. Nhiều cơ sở giáo dục, nhất là khu vực nội thành, còn thiếu quỹ đất để xây dựng bếp ăn, nhà ăn, phòng nghỉ; nhiều hạng mục chưa đáp ứng yêu cầu về quy trình bếp ăn một chiều, bảo quản thực phẩm và tổ chức phục vụ học sinh, ảnh hưởng đến chất lượng chăm sóc và điều kiện bảo đảm vệ sinh học đường.
Công tác kiểm soát an toàn thực phẩm tuy được quan tâm nhưng vẫn còn những khoảng trống trong quản lý. Việc truy xuất nguồn gốc thực phẩm tại nhiều cơ sở vẫn chủ yếu dựa trên hồ sơ do đơn vị cung cấp xuất trình; khả năng kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng từ vùng nguyên liệu đến bàn ăn của học sinh còn hạn chế. Việc ứng dụng công nghệ số trong quản lý, truy xuất nguồn gốc và giám sát an toàn thực phẩm còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh quy mô bán trú ngày càng lớn.
Nguồn lực dành cho công tác bán trú chưa đáp ứng yêu cầu thực tế. Đội ngũ nhân viên nuôi dưỡng, y tế học đường và phụ trách an toàn thực phẩm còn thiếu; nhiều vị trí phải bố trí kiêm nhiệm. Cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ chế biến, bảo quản thực phẩm ở một số trường chưa được đầu tư đồng bộ. Vẫn còn xảy ra vi phạm tại một số đơn vị cung cấp như thực phẩm không bảo đảm chất lượng, không bảo đảm an toàn, nguồn gốc chưa rõ ràng.
Mặc dù các cơ quan chức năng đã phát hiện, xử lý một số vụ việc, song, điều này cho thấy nguy cơ mất an toàn thực phẩm vẫn hiện hữu; đồng thời, phản ánh công tác hậu kiểm, kiểm soát chuỗi cung ứng và trách nhiệm của các đơn vị cung cấp cần tiếp tục được tăng cường. Việc xử lý các vi phạm trong một số trường hợp chưa đủ sức răn đe. Nhiều sai phạm sau kiểm tra chủ yếu được yêu cầu khắc phục hoặc chấn chỉnh, trong khi việc áp dụng các biện pháp xử lý nghiêm theo quy định còn hạn chế, ảnh hưởng đến hiệu quả phòng ngừa và nâng cao kỷ cương trong quản lý.
Ban Văn hóa - Xã hội Hội đồng nhân dân thành phố kiến nghị UBND thành phố chỉ đạo xây dựng và triển khai cơ sở dữ liệu số dùng chung để phục vụ công tác quản lý, công khai các khoản thu, quản lý bữa ăn bán trú, truy xuất nguồn gốc thực phẩm.
Ủy ban nhân dân thành phố chỉ đạo các sở, ngành và Ủy ban nhân dân các xã, phường tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra - nhất là kiểm tra đột xuất đối với việc tổ chức bữa ăn bán trú tại các cơ sở giáo dục; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh, xử lý nghiêm các vi phạm phát sinh.
Hà Nội sẽ triển khai hai mô hình bán trú phù hợp với điều kiện thực tế của từng trường
Tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn, đại biểu Hội đồng nhân dân thành phố Hoàng Thị Thu Phương (Tổ đại biểu số 1) cho rằng, chăm sóc bữa ăn học đường là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm nâng cao thể chất, sức khỏe học sinh và bảo đảm an sinh xã hội. Tuy nhiên, để chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú phát huy hiệu quả, cơ sở vật chất của các nhà trường là điều kiện tiên quyết.
Qua công tác giám sát của Hội đồng nhân dân thành phố, đại biểu nhận thấy nhiều cơ sở giáo dục, đặc biệt tại khu vực ngoại thành, vẫn chưa đáp ứng đầy đủ các điều kiện về bếp ăn, nhà ăn, khu tổ chức bữa ăn bán trú cũng như trang thiết bị phục vụ học sinh. Đây là khó khăn lớn trong quá trình triển khai chính sách trên phạm vi toàn thành phố nếu không có các giải pháp đồng bộ.
Từ thực tế trên, đại biểu đề nghị Ủy ban nhân dân thành phố làm rõ số trường tiểu học thuộc diện hỗ trợ bữa ăn bán trú, số trường đã và chưa đủ điều kiện cơ sở vật chất, địa bàn còn khó khăn; đồng thời nêu lộ trình, giải pháp và thời hạn hoàn thành việc nâng cấp, bảo đảm toàn bộ cơ sở giáo dục đủ điều kiện tổ chức bán trú theo quy định.
Trả lời nội dung này, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Vũ Thu Hà cho biết, việc Hội đồng nhân dân thành phố lựa chọn nội dung an toàn thực phẩm để chất vấn tại kỳ họp là hết sức cần thiết, bởi đây là vấn đề liên quan trực tiếp đến sức khỏe của người dân, đòi hỏi sự vào cuộc thường xuyên, liên tục của cả hệ thống chính trị và sự chung tay của mỗi người dân.
Bà Vũ Thu Hà cho biết, Ủy ban nhân dân thành phố đã có báo cáo chi tiết về kết quả thực hiện các nội dung chất vấn của kỳ họp trước. Trong phạm vi thời gian cho phép, lãnh đạo thành phố tập trung làm rõ một số vấn đề mà các đại biểu quan tâm.
Về điều kiện cơ sở vật chất phục vụ tổ chức bữa ăn bán trú tại các trường học, để chuẩn bị cho năm học mới và triển khai nghị quyết của Hội đồng nhân dân thành phố, Ủy ban nhân dân thành phố đã chỉ đạo các xã, phường rà soát toàn bộ cơ sở vật chất tại các trường học, trong đó, tập trung vào hệ thống nhà vệ sinh, khu vực rửa tay, hạ tầng kỹ thuật và các điều kiện phục vụ bếp ăn bán trú.
Trên cơ sở rà soát, thành phố đã bố trí kinh phí để các địa phương hoàn thiện cơ sở vật chất, bảo đảm phục vụ năm học mới. Việc đầu tư không chỉ tập trung vào bếp ăn, mà còn bao gồm toàn bộ các điều kiện bảo đảm vệ sinh học đường và đã được triển khai từ cuối năm học trước.
Về mô hình tổ chức bữa ăn bán trú, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Vũ Thu Hà cho biết, Hà Nội sẽ triển khai hai mô hình phù hợp với điều kiện thực tế của từng cơ sở giáo dục. Đối với các trường đủ điều kiện về cơ sở vật chất và được cấp phép, nhà trường sẽ tổ chức nấu ăn tại chỗ. Đối với các trường chưa đáp ứng điều kiện hoặc không đủ điều kiện tổ chức bếp ăn, thành phố sẽ thực hiện mô hình sử dụng suất ăn sẵn do các đơn vị chuyên nghiệp, đủ điều kiện an toàn thực phẩm cung cấp.
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố, Ban Chỉ đạo An toàn thực phẩm thành phố đã ban hành đầy đủ các tiêu chí, điều kiện để lựa chọn các đơn vị cung cấp suất ăn nhằm bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm. Bên cạnh đó, để khắc phục những tồn tại trong công tác quản lý bữa ăn học đường thời gian qua, Hà Nội đã xây dựng hệ thống dữ liệu tập trung phục vụ quản lý và giám sát, gồm 5 nhóm nội dung.
Thứ nhất, xây dựng hồ sơ dinh dưỡng điện tử cho học sinh. Thứ hai, quản lý nhà cung cấp thực phẩm và truy xuất nguồn gốc. Thứ ba, kiểm soát an toàn thực phẩm trên môi trường số thông qua ứng dụng chữ ký số và camera AI. Thứ tư, xây dựng ứng dụng dành cho phụ huynh để tra cứu, giám sát toàn bộ quá trình tổ chức bữa ăn bán trú. Thứ năm, xây dựng hệ thống thông tin phục vụ công tác điều hành, chỉ đạo.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố khẳng định, toàn bộ hướng dẫn, đề án và các mô hình tổ chức thực hiện đã được hoàn thiện. Ngay sau khi Hội đồng nhân dân thành phố thông qua Nghị quyết về hỗ trợ bữa ăn bán trú tại kỳ họp này, Ủy ban nhân dân thành phố sẽ ban hành các văn bản triển khai, đồng thời, thực hiện đồng bộ các giải pháp đã xây dựng nhằm bảo đảm việc tổ chức bữa ăn bán trú an toàn, đủ dinh dưỡng, góp phần nâng cao thể lực, tầm vóc học sinh Thủ đô theo mục tiêu của Nghị quyết số 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.
Tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố mong muốn Hội đồng nhân dân thành phố, các cấp chính quyền, cử tri và nhân dân Thủ đô tiếp tục đồng hành, tăng cường giám sát, góp phần cùng thành phố thực hiện tốt công tác bảo đảm an toàn thực phẩm, chăm lo sức khỏe nhân dân, đặc biệt là đối với học sinh.
Năm học vừa qua, Hà Nội có 3.202 trường học tổ chức bữa ăn bán trú
Đại biểu Phạm Thị Thanh Hương (Tổ đại biểu số 4) nêu câu hỏi đối với Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo: Nghị quyết số 18/2025/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân thành phố được ban hành với mục tiêu bảo đảm mọi học sinh tiểu học trên địa bàn được sử dụng bữa ăn bán trú an toàn, chất lượng.
Tuy nhiên, qua giám sát cho thấy, chất lượng bữa ăn giữa các trường vẫn còn chênh lệch; việc lựa chọn, kiểm soát nhà cung cấp thực phẩm ở một số nơi chưa thực sự chặt chẽ, thiếu công khai, minh bạch. Bên cạnh đó, việc xây dựng đề án tổng thể và đẩy mạnh số hóa công tác quản lý bữa ăn bán trú còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu quản lý trong điều kiện thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Đại biểu đề nghị Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết trách nhiệm đối với những tồn tại nêu trên và những giải pháp đột phá để quản lý thống nhất, nâng cao chất lượng bữa ăn bán trú trên toàn thành phố để chấm dứt tình trạng chất lượng bữa ăn bán trú phụ thuộc vào từng trường.
Cùng quan tâm đến nội dung này, đại biểu Trần Đức Phương (Tổ đại biểu số 12) cho biết, dù thành phố đã triển khai các chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn cho trường học, nhiều phụ huynh vẫn khó tiếp cận thông tin về nhà cung cấp, điều kiện an toàn thực phẩm và chất lượng bữa ăn bán trú. Đại biểu đề nghị Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết giải pháp công khai, minh bạch thông tin; làm rõ lộ trình xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung về nhà cung cấp, kết quả kiểm tra, xử lý vi phạm và thời điểm hệ thống đi vào vận hành.
Trả lời các nội dung này, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền cho biết, thời gian qua, việc triển khai Nghị quyết số 18/2025/NQ-HĐND đã hỗ trợ công tác tổ chức bữa ăn bán trú trong các nhà trường. Năm học vừa qua, khi thực hiện chính sách này, toàn thành phố đã có 3.202 trường học tổ chức bữa ăn bán trú (đạt tỷ lệ 88,4%) theo hình thức nấu ăn tại trường hoặc sử dụng suất ăn do các đơn vị chuyên nghiệp bên ngoài cung cấp.
Với trách nhiệm của ngành và cơ quan chuyên môn tham mưu Ủy ban nhân dân thành phố, Sở Giáo dục và Đào tạo đang xây dựng Đề án tổng thể về tổ chức ăn bán trú, trong đó tiếp tục duy trì hai mô hình là nấu ăn tại trường và sử dụng suất ăn từ các đơn vị bên ngoài với giải pháp trọng tâm là ứng dụng công nghệ.
Sở đang phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ phát triển một phần mềm quản lý, cho phép xây dựng cơ sở dữ liệu về tất cả các đơn vị cung cấp suất ăn, thực phẩm có nguồn gốc và được xác định. Trên cơ sở đó, các nhà trường có thể đặt hàng từ các đơn vị có tên trên hệ thống. Việc lựa chọn đơn vị cung cấp sẽ do các địa phương được giao nhiệm vụ thực hiện, qua đó, giảm bớt các công việc ngoài chuyên môn để các thầy, cô giáo tập trung vào nhiệm vụ dạy học.
Đồng thời, phần mềm cũng sẽ giúp theo dõi toàn bộ quy trình, góp phần bảo đảm công tác quản lý và hình thành cơ sở dữ liệu dùng chung, xác định chính xác những đơn vị cung cấp đáp ứng yêu cầu trên địa bàn Thủ đô.
Bên cạnh đó, Sở Giáo dục và Đào tạo sẽ gắn trách nhiệm trong phạm vi nhà trường, lãnh đạo nhà trường vẫn chịu trách nhiệm toàn diện về công tác an toàn thực phẩm; thực hiện đầy đủ quy trình kiểm thực ba bước, lưu mẫu thức ăn và các quy định về bảo đảm an toàn thực phẩm.
"Sở Giáo dục và Đào tạo tin rằng khi có đề án và có cơ sở dữ liệu tốt sẽ khắc phục tối đa những sự việc có thể xảy ra liên quan đến bữa ăn bán trú", ông Nguyễn Văn Hiền nhấn mạnh.
