Tại sao cứ mãi phân biệt sinh viên trường công với trường tư?

Giáo dục 24h

Trinh Phúc

(GDVN) - Giáo sư Trần Hữu Nghị: “Cũng là sinh viên tại sao học trường ngoài công lập đã chịu hết kinh phí đào tạo, lại phải chịu thuế, học trường công thì không?”.

Xóa bỏ cơ chế nhà nước hà hơi, tiếp sức cho các trường đại học

Ngày 21/9, Hiệp hội các trường Đại học Cao Đẳng Việt Nam tổ chức Tọa đàm đóng góp ý kiến sửa đổi về các luật giáo dục tại Trường Đại học Thăng Long, Hà Nội.

Tại buổi tọa đàm, Giáo sư Trần Hữu Nghị - Hiệu trưởng Trường Đại học Dân lập Hải Phòng đã đưa ra quan điểm về nhiều vấn đề liên quan đến Luật Giáo dục Đại học.

Trước hết, Giáo sư Trần Hữu Nghị đề nghị ban soạn thảo sửa luật Giáo dục Đại học phải làm sao sử dụng được ngay tránh quy định chung chung, dẫn đến việc luật ban hành còn phải chờ thông tư hướng dẫn, công văn chỉ đạo mới áp dụng được.

Giáo sư Trần Hữu Nghị (ảnh Trinh Phúc).

Vấn đề Giáo sư Trần Hữu Nghị quan tâm đầu tiên là quan điểm về tự chủ. Ông cho rằng, tự chủ là quyền lợi chứ không phải trách nhiệm của các trường đại học. Luật Giáo dục Đại học cần thể hiện rõ quan điểm này.

Lý giải về ý kiến của mình, Giáo sư Nghị phân tích: “Tự chủ phải là quyền lợi chứ không phải là nghĩa vụ có nghĩa nhà nước không bắt buộc bất cứ một cơ sở giáo dục công lập nào thực hiện tự chủ cả.

Mà tự chủ là trách nhiệm, thuộc tính của cơ sở giáo dục đại học không tách rời. Bản thân các cơ sở giáo dục đại học phải xem đó là đương nhiên”.

Những người luôn bảo thủ, trì trệ mới lo phải ra khỏi công chức, viên chức

Qua ý kiến phát biểu của Hiệu trưởng Trường Đại học Dân lập Hải Phòng có thể thấy rằng, nhà nước không thể mãi nuôi nấng, bao bọc, chịu trách nhiệm tất cả các cơ sở giáo dục đại học.

Làm như vậy, các trường đại học sẽ mãi không thể phát triển lên.

Trong Luật Giáo dục Đại học sửa đổi cần thiết bổ sung trên tình thần, “nhà nước không chịu trách nhiệm mà giao các trường tự chủ, tự chịu trách nhiệm”.

Phải xóa được tình trạng các trường Đại học dựa mãi vào kinh phí và nguồn ngân sách của nhà nước. Để thay bằng chính sách, “nhà nước nắm vai trò định hướng trong các cơ chế, chính sách, nắm trọng trách đảm bảo các cơ sở giáo dục luôn thực hiện được trách nhiệm với cộng đồng”.

Nói cách khác, các trường đại học phải tự chủ, tự chịu trách nhiệm, giải trình tất cả những vấn đề đối với nhà nước và đối với xã hội.

Trong bài phát biểu của mình, Giáo sư Trần Hữu Nghị cũng rất quan tâm nguyên tắc cơ chế, kinh phí từ ngân sách nhà nước và sự hỗ trợ của nhà nước đối với người đi học ở các cơ sở giáo dục đại học.

Theo Giáo sư Trần Hữu Nghị, nguyên tắc cơ chế, kinh phí ngân sách hỗ trợ người học đại học của nhà nước chưa rõ ràng, chưa cho thấy được sự công bằng đối với người đi học ở các cơ sở giáo dục đại học.

Trong bối cảnh cơ sở giáo dục đại học có nhiều cơ quan chủ quản khác nhau như trường công, trường tư….thì vấn đề ngân sách của các trường thực tế có những sự khác biệt, có sự mất công bằng giữa các trường, giữa người học ở các trường.

Giáo sư Nghị chỉ rõ: “Trong khi, Điều 16 của Hiến pháp nước ta quy định: “Mọi người có quyền bình đẳng trước pháp luật và không ai bị phân biệt đối xử về đời sống chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội”.

Chỉ có xã hội hóa mới mang lại bộ mặt mới cho giáo dục

Tuy nhiên, sinh viên các trường đại học Việt Nam đang gián tiếp bị phân biệt đối xử do chính sách, ngân sách, do vốn ưu đãi và các hỗ trợ khác về giáo dục của nhà nước.

Đối với trường ngoài công lập, từ mầm non cho đến đại học do không được cấp ngân sách nhà nước nên người học ở đây nhiều năm qua không được hưởng sự ưu đãi của nhà nước.

Không những thế, sinh viên các trường ngoài công lập còn chịu đóng nhiều chính sách thuế như thuế ký túc xá, thuế ăn uống, thuế gửi xe trong trường…thậm chí, phải chịu thuế đất của nhà nước.

Cũng là công dân của một nhà nước, cũng là sinh viên tại sao họ phải chịu hoàn toàn kinh phí đào tạo, phải đóng thuế, phải trả thuế trong khi người học các trường công thì không. Sự khác biệt này là vô lý và có thể tạo ra sự bất ổn trong xã hội về sau”.

Khắc phục tình trạng Hội đồng trường nhiều nơi tồn tại như không

Giáo sư Trần Hữu Nghị dành tâm huyết nhiều cho các vấn đề cụ thể liên quan đến Luật Giáo dục Đại học, trong đó quan tâm đến tổ chức hội đồng trường, hội đồng quản trị, chức năng, nhiệm vụ như thế nào.

Theo vị Giáo sư, về hội đồng trường thì hiện trong các văn bản quy phạm pháp luật chưa làm rõ vai trò, quyền hạn trong tương quan giữa cơ quan chủ quản với hội đồng trường.

Hội đồng trường không có thực quyền. Nhiều trường công lập không thực hiện cũng không bị chế tài. Cần làm rõ hơn vai trò của hội đồng trường trong tương quan với cơ quan chủ quản và Đảng ủy nhà trường.

Ngoài ra, quy định về hội đồng quản trị chưa làm rõ được vai trò đại diện của chính quyền địa phương khi tham gia vào thành viên hội đồng quản trị nên dẫn đến tình trạng mất đoàn kết giữa các thành viên.​

Trước thực trạng trên, theo Giáo sư Trần Hữu Nghị đề nghị bổ sung vào Luật Giáo dục Đại học các vấn đề như: “Luật phải làm rõ nguyên tắc cơ chế cấp kinh phí, nguyên tắc hỗ trợ cho các cơ sở giáo dục đại học.

Phải làm sao, các nguyên tắc đó đảm bảo được sự minh bạch, bình đẳng, tương xứng với quyền lợi, trách nhiệm của các cơ sở giáo dục đại học.

Có thể sử dụng cơ chế hợp đồng, đặt hàng đào tạo với các trường ở một số ngành. Các trường được đặt hàng phải công khai trên cơ sở tiêu chí, năng lực đào tạo không phân biệt trường công hay trường tư”.

Bên cạnh minh bạch cơ chế hỗ trợ tài chính đối với các cơ sở giáo dục đại học, vị chuyên gia này còn cho rằng cần thiết trong Luật Giáo dục Đại học sửa đổi phải làm rõ nguyên tắc cơ chế hỗ trợ kinh phí đối với người học trong các trường đại học.

Ngoài ra, Luật phải cụ thể hóa được các chế tài quản lý, ưu đãi nhà nước đối với các trường đại học tư thục hoạt động vì lợi nhuận hoặc không vì lợi nhuận.

Luật mới phải thể hiện đậm nét chủ trương của nhà nước trong việc khuyến khích các trường hoạt động không vì lợi nhận phát triển.

Cần quy định rõ ràng, đặc biệt các tiêu chí công nhận trường không vì lợi nhuận và trường hoạt động vì lợi nhuận. Trách nhiệm và quyền lợi của mỗi mô hình.

Trường vị lợi nhuận có thể coi như doanh nghiệp tư nhân. Còn trường không vì lợi nhuận coi như doanh nghiệp xã hội, phúc lợi cộng đồng.

Phân tầng đại học không phải để phân biệt cao hay thấp

Theo Giáo sư Trần Hữu Nghị, hiện các văn bản luật chưa làm rõ được khái niệm phân tầng,  có sự lộn xộn giữa phân tầng và xếp hạng đại học.

Các khai niệm hiện nay dễ hiểu lầm đại học nghiên cứu đương nhiên ở bậc cao, quan trọng hơn đại học ứng dụng. Cách hiểu như vậy là không đúng vì mỗi tầng có chức năng riêng, đều quan trọng như nhau. Nghị định phân tầng giáo dục đại học không phù hợp và chưa phát huy được trên thực tế.

Về việc xếp hạng đại học cần được thực hiện theo tiêu chí riêng cho trường nghiên cứu hay ứng dụng. Việc sử dụng tiêu chí chung trong đánh giá trường đại học là không phù hợp.

 
Trinh Phúc
Từ khóa :
Luật Giáo dục đại học , Hội đồng trường , Tự chủ đại học , Phân biệt công tư , Trường công trường tư , Bất bình đẳng giáo dục
Tại sao cứ mãi phân biệt sinh viên trường công với trường tư?
Chủ đề : Đổi mới giáo dục Đại học
Viết bình luận của bạn về bài viết này ...
Đoàn boss
3

Điểm đầu vào 25-29 mới đỗ, còn bên kia 15 điểm. Chênh nhau 10 điểm, theo bạn thì thế nào? có nên phân biệt k?

vnnam
0

Dạ, nếu nói thẳng ra thì sự phân biệt ấy là do không quản lý được chất lượng đào tạo tại các trường, mà nhất là các trường tư ạ. Mà ngay cả các trường công lập ở các hệ đào tạo tại chức, từ xa...r bị phân biệt so với đào tạo chính quy chứ đâu phải riêng chỉ có công với tư.

Nguyễn Văn Pha
0

Phân biệt đối xử với những hình thức tư hữu là sản phẩm còn lại của cuộc "đấu tranh ai thắng ai" xuất hiện từ những năm 60-70 của thế kỷ trước, tưởng rằng sau hơn 30 năm đổi mới cùng tiến bước với thời đại, tư tưởng này đã bị chôn vùi nhưng rất tiếc nó vẫn tồn tại.Trường công, trường tư đều dạy học sinh VN theo chương trình của BGD, sau khi ra trường những học sinh, sinh viên này đều đem kiến thức ra phục vụ đất nước, cớ sao học sinh, sinh viên trường công được ưu ái còn học sinh, sinh viên trường tư lại bị phân biệt đối sử.

Nguyễn Giang Sơn
0

Lý lẽ như bạn Lý Nhân Kiệt thì đại học tư thục Harvard của Mỹ chắc không đào tạo được nhân tài cho nước Nỹ. Mà ngược lại

Lý Nhân Kiệt
0

Đại học Harvard có tiếng là trường dành cho giới "quý tộc", theo ý bạn thì nhân tài đều xuất thân từ tầng lớp thượng lưu...... học phí của họ cũng không cao hơn thu nhập bình quân của người Mỹ. Hãy xem nước Đức và nước Pháp họ đầu tư cho đại học công lập thế nào?

lelong
0

Xếp hạn chỉ để tham khảo, bây giờ mà xếp ngành sư phạm 5 sao thì cũng chẳng có mấy ai quan tâm, "đầu ra" sẽ quyết định thứ bậc và luôn thay đổi theo nhu cầu thị trường lao động

Lý Nhân Kiệt
4

Đại học công lập được nhà nước bao cấp để đào tạo nhân tài cho quốc gia. Đại học tư với học phí quá cao nên nhiều sinh viên không theo học nổi, ngoài chức năng đào tạo nó còn là công cụ sinh lợi nhuận của chủ đầu tư.

Xem thêm bình luận
Tin khác