Đánh giá 6 năm nỗ lực thực hiện Nghị quyết 88 về sách giáo khoa

29/09/2020 06:04 Thùy Linh
GDVN- Theo Bộ trưởng Nhạ, đổi mới giáo dục là một quá trình lâu dài, đặc biệt với một chủ trương lớn như Nghị quyết 88 thì qua 6 năm chưa thể có nhiều kết quả ngay.

Ngày 25/9, Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng Quốc hội đã có buổi làm việc với Bộ Giáo dục và Đào tạo về kết quả giám sát việc thực hiện Nghị quyết số 88/2014/QH13, Nghị quyết số 51/2017/QH14 về đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông giai đoạn 2015-2020. Buổi làm việc nằm trong khuôn khổ phiên họp toàn thể lần thứ 14 của Ủy ban.

Ông Phan Thanh Bình, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội chủ trì buổi làm việc. Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ, Thứ trưởng Ngô Thị Minh và lãnh đạo một số đơn vị thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo dự buổi làm việc.

Chuyển biến trong nhận thức và hành động

Dự thảo báo cáo kết quả giám sát việc thực hiện Nghị quyết số 88/2014/QH13 và Nghị quyết số 51/2017/QH14 về đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông giai đoạn 2015-2020 của Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng cho thấy:

Việc tuyên truyền, quán triệt tinh thần Nghị quyết 88 đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo và các địa phương chú trọng triển khai sớm với nhiều hình thức đa dạng, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức và hành động của lãnh đạo cũng như sự đồng thuận của giáo viên, phụ huynh, học sinh trong quá trình triển khai thực hiện.

Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật được ban hành tương đối đầy đủ, đã từng bước thể chế hóa các chủ trương, quan điểm lớn của Đảng và Nhà nước về đổi mới căn bản Giáo dục và Đào tạo, tạo hành lang pháp lý cho thực hiện chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông mới.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội Phan Thanh Bình chủ trì buổi làm việc (ảnh: moet.gov.vn)

Quy chế, quy trình biên soạn chương trình giáo dục phổ thông tổng thể, chương trình các môn học và hoạt động giáo dục được ban hành theo Luật định, tương đối đầy đủ, khoa học. Lần đầu tiên trong lịch sử ngành giáo dục Việt Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã xây dựng và ban hành được chương trình giáo dục phổ thông hoàn chỉnh trước khi tổ chức biên soạn sách giáo khoa.

Việc lựa chọn sách giáo khoa cho năm học 2020-2021 được thực hiện theo đúng quy định của Nghị quyết 88, tạo tiền đề hướng dẫn việc lựa chọn sách giáo khoa theo quy định của Luật Giáo dục 2019 trong những năm tới.

Việc xã hội hóa biên soạn sách giáo khoa bước đầu thành công đối với lớp 1, hiện nay các nhà xuất bản đang hoàn thiện bản thảo đối với sách giáo khoa lớp 2, lớp 6 để Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức thẩm định, phê duyệt và sử dụng theo lộ trình.

Công tác quản lý nhà nước về giáo được tăng cường và đã có bước chuyển biến tích cực theo hướng chuẩn hóa đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục; đổi mới cơ chế quản lý tài chính của ngành; tăng cường phân cấp quản lý giáo dục; tăng quyền tự chủ và trách nhiệm của các cơ sở giáo dục.

Đầu tư cho giáo dục được ưu tiên, cơ sở vật chất nhà trường từng bước được cải thiện, nâng cấp theo hướng chuẩn hóa. Việc chuẩn bị các điều kiện về cơ sở vật chất được nhiều địa phương quan tâm đầu tư, theo các chuẩn quy định để bảo đảm điều kiện triển khai chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông mới.

Dự thảo báo cáo cũng chỉ một số tồn tại, hạn chế cần khắc phục, qua đó đề xuất, kiến nghị với Quốc hội, Chính phủ, các bộ ngành liên quan và các địa phương một số giải pháp để triển khai hiệu quả chủ trương đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông trong giai đoạn tiếp theo.

Đổi mới đã đi đúng hướng

Tại buổi làm việc, các ý kiến góp ý cơ bản thống nhất với Dự thảo báo cáo giám sát, trong đó đánh giá cao công tác chỉ đạo của Chính phủ và triển khai của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Theo Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng Phan Thanh Bình, sự cố gắng này đã đi đến kết quả tốt.

Chỉ ra 3 kết quả nổi bật của ngành Giáo dục trong năm học 2019-2020, đại biểu Chu Lê Chinh cho rằng:

Trước tiên là việc toàn ngành đã thực hiện tốt nhiệm vụ kép vừa hoàn thành kế hoạch năm học, thực hiện tốt chủ trương “tạm dừng đến trường, không dừng việc học”, vừa bảo đảm an toàn sức khỏe cho giáo viên, học sinh sinh viên.

Tiếp theo là Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2020 được tổ chức thành công, an toàn.

Và cuối cùng là việc chuẩn bị tốt các điều kiện để triển khai chương trình, sách giáo khoa mới, được phụ huynh, học sinh đón nhận với tâm thế chủ động.

Nhìn cả nhiệm kỳ, đại biểu Tăng Thị Ngọc Mai đánh giá, trong nhiệm kỳ này, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã làm được rất nhiều việc, một trong số đó là đưa ra những quy định về chuẩn đội ngũ, từ giáo viên đến cán bộ quản lý giáo dục.

Liên quan đến triển khai chương trình mới, đại biểu Tăng Thị Ngọc Mai cho rằng, vấn đề mấu chốt là phải làm cho mỗi giáo viên, cán bộ quản lý hiểu và nhận thức đúng, từ đó trở thành một tuyên truyền viên về đổi mới chương trình, sách giáo khoa. Giai đoạn này vẫn là giai đoạn chuyển tiếp, việc hiểu chưa nhất quán nên tuyên truyền càng cần thực hiện đồng bộ.

Cùng chung quan điểm về việc Bộ Giáo dục và Đào tạo cần tăng cường hơn nữa công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của giáo viên, từng bước cởi bỏ tư duy cũ, tạo tâm thế sẵn sàng tiếp cận cái mới, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga cho biết:

Hiện nay Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chọn 5 bộ sách giáo khoa mới để thay thế bộ sách giáo khoa lớp 1 cũ. Tuy nhiên, qua khảo sát trực tiếp, nhiều giáo viên vẫn thích được dạy một bộ sách giáo khoa như trước. Điều này cho thấy, một bộ phận giáo viên vẫn “còn ngại đổi mới”.

Tạo động lực cho giáo viên bằng các cơ chế chính sách về tuyển dụng, sử dụng hợp lý, trong đó có thể tính đến việc xây dựng một đề án riêng về phát triển đội ngũ giáo viên nhằm đảm bảo số lượng và chất lượng cho quá trình đổi mới; tiếp tục bố trí, sử dụng hợp lý các nguồn lực để đầu tư cơ sở vật chất, đặc biệt là với vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng khó khăn; không thực hiện sáp nhập trường lớp theo cách cơ học, ảnh hưởng tới chất lượng giáo dục… cũng là những vấn đề được các đại biều Quốc hội đề cập và kiến nghị tới Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ phát biểu tại buổi làm việc

Phát biểu tại buổi làm việc, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cho biết, thời gian qua, toàn ngành đã rất nỗ lực để triển khai có hiệu quả Nghị quyết 88 và Nghị quyết 51 của Quốc hội.

Theo Bộ trưởng, đổi mới giáo dục là một quá trình lâu dài, đặc biệt với một chủ trương lớn như Nghị quyết 88 thì qua 6 năm chưa thể có nhiều kết quả ngay.

Tuy nhiên, với những kết quả đạt được có thể thấy, ngành Giáo dục đã đi đúng hướng, đúng tinh thần của Nghị quyết. Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ tiếp thu toàn bộ những nhận xét, đánh giá trong báo cáo và những góp ý của các đại biểu để có kế hoạch, chương trình hành động tiếp theo.

Thùy Linh