Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chốt lịch thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026. Để tối ưu hóa lộ trình ôn tập và nâng cao kết quả cho học sinh tại kỳ thi năm nay, sở giáo dục và đào tạo, trường học đã chủ động xây dựng phương án bồi dưỡng dựa trên thực tế đăng ký môn thi của thí sinh. Việc nắm bắt sát sao nguyện vọng này giúp các đơn vị đưa ra những hỗ trợ kịp thời và hiệu quả nhất cho học sinh.
Các môn Tin học, Công nghệ ít được thí sinh lựa chọn
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, ông Bùi Văn Khiết - Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình cho biết, qua khảo sát các môn thi tốt nghiệp trung học phổ thông tại các trường trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh Ninh Bình, Sở Giáo dục và Đào tạo đã thống kê số lượng đăng ký cụ thể từng môn thi của học sinh.
Theo đó, toàn tỉnh có 47.982 thí sinh đăng ký các môn thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026. Ngoài 2 môn Toán và Ngữ văn thí sinh bắt buộc đăng ký thi, môn Lịch sử có số lượng đăng ký cao nhất với 21.690 học sinh. Tiếp đó là môn Địa lý với 20.071 học sinh. Trong khi đó, môn Công nghệ nông nghiệp chỉ có 9 học sinh đăng ký.
Theo ông Khiết, từ số lượng đăng ký môn thi trên, nhằm hỗ trợ học sinh đạt kết quả tốt nhất tại kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh đã thực hiện một số giải pháp nổi bật.
Cụ thể, Sở chỉ đạo các đơn vị xây dựng kế hoạch ôn thi tốt nghiệp trung học phổ thông ngay từ đầu năm học, đảm bảo khả thi, phù hợp với thực tiễn đơn vị. Trong đó, thực hiện nghiêm Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT quy định về dạy thêm, học thêm của Bộ Giáo dục và Đào tạo, tăng cường hướng dẫn tự học và tổ chức dạy học phân hoá đối tượng học sinh.
Bên cạnh đó, Sở đã tổ chức tập huấn cho giáo viên dạy lớp 12 về nâng cao chất lượng công tác ôn tập kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 trong tháng 3/2026, trong đó tập trung vào các vấn đề chuyên môn như: xây dựng kế hoạch ôn tập, biên soạn các chuyên đề ôn tập môn học, xây dựng ngân hàng đề thi tham khảo, đảm bảo ít nhất mỗi trường biên soạn 2 đề thi tham khảo/môn, xây dựng hệ thống câu hỏi bài tập theo các chuyên đề ôn tập của từng bộ môn, giải quyết các vấn đề khó khăn vướng mắc trong quá trình ôn tập; các giải pháp, biện pháp nâng cao tỷ lệ học sinh đầu cấp mạnh; ôn tập, phụ đạo cho học sinh có kết quả học tập chưa đạt hoặc còn hạn chế với nguyên tắc không để em học sinh nào bị bỏ lại phía sau.
Đồng thời, Sở cũng tổ chức thi thử tốt nghiệp trung học phổ thông đối với học sinh, học viên lớp 12 theo hình thức trực tuyến trên nền tảng ứng dụng online áp dụng đối với các môn thi trắc nghiệm. Đề thi được dựa theo cấu trúc định dạng đề thi kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông từ năm 2025 và đề thi minh họa của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Học sinh có thể làm bài bằng máy tính để bàn, máy tính xách tay, máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh có kết nối internet ổn định, tốc độ cao.
Tính đến thời điểm hiện tại, Sở Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức 2 đợt khảo sát trực tuyến, đợt 1 diễn ra từ ngày 28-31/01/2026, đợt 2 diễn ra từ ngày 02-05/3/2026, khung thời gian bố trí từ 19:00-21:30; học sinh tự nguyện tham gia.
Ngoài ra, Sở đã chỉ đạo và tổ chức khảo sát, ra đề khảo sát chất lượng cuối kỳ hình thức trực tiếp theo tinh thần cấu trúc, định dạng đề thi tốt nghiệp trung học phổ thông từ năm 2025 của Bộ Giáo dục và đào tạo để học sinh tập dượt, làm quen với đề bài. Từ kết quả khảo sát, giáo viên chữa bài, rút kinh nghiệm về cách làm bài cho học sinh; nắm tình hình đối tượng học sinh để điều chỉnh kế hoạch ôn tập, nội dung và phương pháp ôn tập cho phù hợp, hiệu quả.
Với các giải pháp, biện pháp trên, ngành giáo dục tỉnh Ninh Bình sẽ tiếp tục quan tâm chỉ đạo và thường xuyên đôn đốc để từng nhà trường và toàn ngành thực hiện thắng lợi nhiệm vụ năm học và đạt kết quả tốt trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026.
Trong khi đó, cô Nguyễn Bội Quỳnh - Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Việt Đức (Hà Nội) cho biết, nhà trường có 835 học sinh lớp 12 đăng ký thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2026. Ngoài hai môn thi bắt buộc là Toán và Ngữ văn, số lượng học sinh đăng ký các môn còn lại cụ thể như sau: Ngoại ngữ: 726, Vật lý: 390 học sinh; Hóa học: 150 học sinh; Sinh học: 31 học sinh; Lịch sử: 294 học sinh; Địa lý: 79 học sinh; Giáo dục Kinh tế và Pháp luật: 89 học sinh; Tin học: 11 học sinh. Đáng chú ý, không có học sinh nào đăng ký thi môn Công nghệ.
Theo cô Quỳnh, tỷ lệ học sinh đăng ký giữa hai lĩnh vực khoa học tự nhiên và khoa học xã hội hiện đang ở mức tương đương nhau, phản ánh đúng thực tế tuyển sinh khi nhiều trường đại học sử dụng tổ hợp từ cả hai lĩnh vực này để xét tuyển.
Ngược lại, các môn như Tin học và Công nghệ có số lượng đăng ký rất hạn chế, thậm chí môn Công nghệ không có học sinh nào lựa chọn. Lý giải về điều này, cô Quỳnh cho biết, nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc học sinh không có nhu cầu ghép các môn này vào tổ hợp xét tuyển chính. Thay vào đó, các em có xu hướng tập trung tối đa nguồn lực vào những môn học thế mạnh truyền thống để đáp ứng tiêu chuẩn đầu vào của các trường đại học mục tiêu, nơi vốn ưu tiên những tổ hợp thi quen thuộc.
Còn theo cô Trần Thị Loan - Phó Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Chuyên Lào Cai, năm học 2025–2026, nhà trường có 382 học sinh lớp 12 đăng ký dự thi tốt nghiệp trung học phổ thông.
Ngoài hai môn bắt buộc, ở các môn lựa chọn, số lượng thí sinh đăng ký có sự phân hóa khá rõ theo định hướng ngành nghề và tổ hợp xét tuyển đại học. Cụ thể, Tiếng Anh: 240 học sinh (62,8%); Vật lí: 132 học sinh (34,6%); Lịch sử: 84 học sinh (22,0%); Hóa học: 82 học sinh (21,5%); Địa lí: 75 học sinh (19,6%); Giáo dục Kinh tế và Pháp luật: 54 học sinh (14,1%); Tiếng Trung: 39 học sinh (10,2%); Sinh học: 38 học sinh (9,9%); Tin học: 15 học sinh (3,9%). Nhà trường không có thí sinh nào đăng ký môn Công nghệ.
Sự chênh lệch về số lượng đăng ký giữa các môn thi phản ánh khá rõ xu hướng lựa chọn ngành nghề của học sinh hiện nay. Xu hướng lựa chọn môn thi của học sinh nhà trường cũng tương đồng với xu hướng chung của học sinh cả nước, khi nhiều em ưu tiên các môn gắn với tổ hợp xét tuyển đại học phổ biến, đặc biệt là môn Ngoại ngữ và các môn khoa học tự nhiên.
Bên cạnh đó, với đặc thù là trường chuyên, học sinh thường có thế mạnh rõ rệt ở một số lĩnh vực học tập, vì vậy việc lựa chọn môn thi cũng gắn với năng lực nổi trội và định hướng phát triển chuyên sâu của các em.
Trường học tổ chức ôn tập cho học sinh như thế nào?
Theo cô Trần Thị Loan, trước những thay đổi trong quy chế tuyển sinh đại học năm 2026, nhà trường xác định việc tăng cường ôn tập bám sát chương trình giáo dục phổ thông 2018 là nhiệm vụ trọng tâm đối với học sinh lớp 12 trong giai đoạn hiện nay.
Cụ thể, nhà trường đã chỉ đạo các tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch ôn tập theo từng giai đoạn, chú trọng hệ thống hóa kiến thức cốt lõi, giúp học sinh củng cố vững chắc nền tảng kiến thức theo yêu cầu của chương trình mới.
Song song với đó, nhà trường tăng cường tổ chức các đợt khảo sát và thi thử, giúp học sinh làm quen với cấu trúc đề thi, đồng thời giúp giáo viên đánh giá sát hơn năng lực của từng em để có biện pháp hỗ trợ phù hợp.
Thông qua các hoạt động này, nhà trường hướng tới mục tiêu giúp học sinh nắm chắc kiến thức, rèn luyện kỹ năng làm bài và tự tin bước vào kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026.
Cũng theo cô Loan, trong bối cảnh tuyển sinh đại học ngày càng đề cao năng lực thực chất, nhà trường luôn định hướng học sinh tập trung học tập nghiêm túc, phát triển năng lực cá nhân, thay vì phụ thuộc vào lợi thế từ học bạ.
Nhà trường thường xuyên tổ chức các hoạt động tư vấn học tập và định hướng nghề nghiệp, giúp học sinh kịp thời cập nhật những thay đổi trong quy chế tuyển sinh đại học cũng như yêu cầu của các cơ sở đào tạo.
Bên cạnh đó, giáo viên chủ nhiệm và giáo viên bộ môn luôn đồng hành cùng học sinh trong việc xây dựng kế hoạch học tập cá nhân, qua đó giúp các em chủ động hơn trong quá trình ôn tập và chuẩn bị cho kỳ thi.
Hơn nữa, nhà trường cũng khuyến khích học sinh rèn luyện năng lực tự học, tư duy độc lập và khả năng giải quyết vấn đề, bởi đây là những yếu tố quan trọng giúp các em đạt kết quả tốt không chỉ trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông mà còn trong quá trình học tập ở bậc đại học.
Phó hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Chuyên Lào Cai cũng cho rằng, đối với việc lựa chọn ngành học và đăng ký nguyện vọng, học sinh cần lựa chọn ngành học dựa trên sự hiểu biết về bản thân, bao gồm năng lực học tập, sở thích và định hướng nghề nghiệp lâu dài. Khi lựa chọn đúng ngành học phù hợp, các em sẽ có động lực học tập và phát triển bền vững trong tương lai.
Cùng với đó, các em nên tìm hiểu kỹ thông tin tuyển sinh của các trường đại học, đặc biệt là phương thức xét tuyển, tổ hợp môn và mức điểm chuẩn của những năm trước để có sự cân nhắc hợp lý.
Cuối cùng, khi đăng ký nguyện vọng, các em cần sắp xếp theo đúng thứ tự ưu tiên mong muốn, đồng thời có sự tính toán giữa các nguyện vọng có mức độ cạnh tranh khác nhau để tăng cơ hội trúng tuyển.
Trong khi đó, theo cô Nguyễn Bội Quỳnh, trước bối cảnh quy chế tuyển sinh năm 2026 có nhiều biến động như việc giới hạn tối đa 15 nguyện vọng, giảm ưu thế của chứng chỉ ngoại ngữ và siết chặt điều kiện xét học bạ, điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông sẽ trở thành yếu tố then chốt quyết định tấm vé vào đại học của học sinh. Chính vì vậy, Trường Trung học phổ thông Việt Đức đã chủ động xây dựng lộ trình ôn tập phù hợp cho học sinh lớp 12.
Cụ thể, nhà trường tập trung vào việc giúp học sinh nắm vững kiến thức nền tảng và làm quen với mọi dạng bài tập theo cấu trúc mới. Kế hoạch giảng dạy được thiết kế nhằm đảm bảo học sinh không chỉ đạt kết quả tốt để tốt nghiệp mà còn có đủ năng lực cạnh tranh trực tiếp bằng điểm thi thực tế, giúp các em tự tin hơn trong việc lựa chọn nguyện vọng khi số lượng đăng ký đã bị giới hạn.
Để hỗ trợ tối đa cho học sinh trước kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2026, nhà trường cũng triển khai công tác ôn tập một cách bài bản thông qua việc giảng dạy theo các chuyên đề chuyên sâu. Song song với lộ trình học tập, nhà trường đặc biệt chú trọng vào việc tổ chức định kỳ các kỳ kiểm tra và khảo sát năng lực. Những đợt khảo sát này đóng vai trò như một thước đo quan trọng để học sinh có cơ hội nhìn nhận lại mức độ nắm kiến thức trong các môn đã chọn, từ đó đánh giá xem khối thi hiện tại có thực sự phù hợp với năng lực bản thân hay không. Đây là cơ sở thực tiễn giúp học sinh đưa ra những điều chỉnh kịp thời về phương pháp học tập hoặc lựa chọn môn thi trong khoảng thời gian vàng còn lại, đảm bảo sự chuẩn bị tốt nhất trước khi bước vào kỳ thi chính thức.
Cô Nguyễn Bội Quỳnh cũng nhấn mạnh, học sinh phải học tập một cách nghiêm túc, thực chất và có chiều sâu mới có thể đạt được kết quả tốt.
"Với cấu trúc đề thi trắc nghiệm mới đòi hỏi tư duy phân tích cao, các em tuyệt đối không thể dựa vào việc học tủ hay các mẹo làm bài đơn thuần mà phải nắm vững kiến thức nền tảng và kỹ năng giải quyết vấn đề. Học sinh cần tập trung tối đa vào các môn thi đã lựa chọn, bởi lượng kiến thức trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm nay sẽ trải dài từ lớp 10 đến lớp 12.
Đặc biệt, bên cạnh việc tiếp thu bài giảng trên lớp và sự đồng hành của thầy cô, yếu tố quyết định sự thành công chính là năng lực tự học và thực hành giải bài tập tại nhà. Thông qua quá trình tự rèn luyện, các em mới có thể tự đúc rút kinh nghiệm, phát hiện những lỗ hổng kiến thức để kịp thời bồi đắp và phân bổ thời gian hợp lý, đảm bảo sự chuẩn bị vững chắc nhất cho kỳ thi quan trọng này", cô Quỳnh bày tỏ.
