Sự can dự bất thường của giới tướng lĩnh TQ vào chính sách biển Đông

03/07/2012 15:48 Hồng Thủy
(GDVN) - Sĩ quan, tướng lĩnh quân đội ở hầu hết các quốc gia không được phép nói chuyện trước công chúng về nước ngoài hoặc chính sách an ninh quốc gia của họ.
Trong quá trình mở cửa, hội nhập kinh tế quốc tế, vài năm trở lại đây Trung Quốc theo đuổi một chính sách ngoại giao tích cực hơn trước. Ở một chừng mực nhất định, chính sách đối ngoại đó thể hiện sức mạnh kinh tế và quân sự của một cường quốc mới nổi.

Doãn Trác, thiếu tướng hải quân, học giả quân đội Trung Quốc theo đuổi quan điểm cực đoan về vấn đề biển Đông

Tuy nhiên có một yếu tố quan trọng mà người ta đã bỏ qua: Ảnh hưởng chưa từng có của giới tướng lĩnh quân đội Trung Quốc trong hoạt động xây dựng chính sách đối ngoại của nước này, nhất là trong vấn đề biển Đông.

Sĩ quan, tướng lĩnh quân đội ở hầu hết các quốc gia không được phép nói chuyện trước công chúng về nước ngoài hoặc chính sách an ninh quốc gia của họ. Điều này cũng đúng với Trung Quốc thời kỳ Đặng Tiểu Bình, Giang Trạch Dân trước đây và nhiệm kỳ 5 năm đầu tiên của ông Hồ Cẩm Đào.

Bất ngờ, từ năm 2010 giới chức tướng lĩnh quân đội Trung Quốc bắt đầu đưa ra những đánh giá, nhận xét và các bản báo cáo tác chiến đăng tải trên các phương tiện truyền thông chính thống.

Xu hướng này càng trở nên rõ nét hơn vào cuối năm ngoái khi Chuẩn đô đốc (thiếu tướng hải quân Trung Quốc) Dương Nghị kêu gọi từ bỏ phương châm “thao quang dưỡng hội” - ẩn mình chờ thời của Đặng Tiểu Bình.

Dương Nghị, học giả, chuẩn đô đốc (thiếu tướng hải quân) theo đuổi một chính sách bành trướng về quân sự, địa chính trị và kinh tế

Theo Dương Nghị, “Khi bất cứ quốc gia nào xâm phạm an ninh và lợi ích của Trung Quốc, Trung Quốc phải tổ chức đánh trả kiên quyết”, cái gọi là “đánh trả kiên quyết” ấy được viên tướng này lý giải là “nhanh chóng, chi phí thấp và tấn công hiệu quả”.

Tháng trước đại tá Hàn Húc Đông, giáo sư thuộc đại học Quốc phòng Trung Quốc đã đi xa hơn khi ông cho rằng đã đến lúc Trung Quốc cần từ bỏ học thuyết “chống bành trướng”. Trong một bài báo đăng trên Thời báo Hoàn Cầu, ông Đông kêu gọi Bắc Kinh thực hiện một chính sách bành trướng về quân sự, địa chính trị và kinh tế.

Hàn Húc Đông nhận định, chính sách truyền thống của Trung Quốc không tìm kiếm chủ nghĩa bá chủ, điều này không nên hiểu là Trung Quốc không nên theo đuổi mục tiêu bành trướng. 

“Chỉ khi chúng ta đập tan tư tưởng không bành trướng, Trung Quốc mới có thể tăng tốc độ phát triển từ một cường quốc khu vực tới một đế chế toàn cầu”, theo Hàn Húc Đông.

Hàn Húc Đông, đại tá, giáo sư đại học Quốc phòng Trung Quốc kêu gọi Bắc Kinh thực hiện chính sách bành trướng về quân sự, địa chính trị và kinh tế tranh bá toàn cầu

Những sỹ quan này cùng với các tướng lĩnh, học giả khác như La Viện, Kiều Lương, Kim Nhất Nam, Doãn Trác, Trương Triệu Trung dường như đang dẩy Trung Quốc tới một cách tiếp cận đối đầu trong các vấn đề tranh chấp chủ quyền trên biển Đông, một trong những điểm nóng nguy hiểm nhất khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Lý luận của những viên tướng này rất đơn giản: Quân đội Trung Quốc không nên ngần ngại trừng phạt các quốc gia tuyên bố chủ quyền tranh chấp với Trung Quốc ở các hòn đảo trên biển Đông cùng với nguồi tài nguyên dầu khí được cho là rất dồi dào.

Gần đây, thiếu tướng  La Viện còn lên tiếng cảnh báo “những phần tử theo chủ nghĩa dân tộc hiếu chiến ở Philippines” vốn đang căng thẳng với Trung Quốc xung quanh bãi đá Scarborough. La Viện cảnh báo: “Nếu Manila không thể kiểm soát những đứa trẻ này, chúng ta hãy làm công việc đó cho họ”.

Đề cập tới khả năng xảy ra một cuộc xung đột trên biển với Philippines, La Viện cho hay: “Trung Quốc đã nhiều lần nhẫn nại và vẫn đang thực hiện chính sách ấy. Nhưng đã đến lúc không cần quá thận trọng”.

Những viên tướng hiếu chiến, từ trái qua: Kiều Lương, La Viện, Kim Nhất Nam

Một số nhà ngoại giao nhận định rằng, việc tháng trước Trung Quốc tuyên bố thành lập cái gọi là “thành phố Tam Sa” quản lý (phi lý, phi pháp, vô hiệu – PV) đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa (thuộc chủ quyền Việt Nam – PV) có thể thổi bùng ngọn lửa “mối uy hiếp từ Trung Quốc” ở các nước Đông Nam Á mà không hề đề cập đến Mỹ.

Cho tới năm ngoái, các viện nghiên cứu cấp cao ở Trung Quốc chuyên về quan hệ quốc tế đã chỉ trích (không đích danh) các tướng lĩnh quân đội Trung Quốc can thiệp vào chính sách đối ngoại của nước này.

Trong khi trả lời phỏng vấn tờ Nhật báo phố Wall tháng 10/2010, giáo sư Sở Thụ Long thuộc đại học Thanh Hoa đã phàn nàn, “quân đội Trung Quốc quá mạnh mẽ trong việc ra quyết định, đặc biệt là về chính sách đối ngoại”.

Một vài tháng sau đó, giáo sư Vương Tập Tư thuộc đại học Bắc Kinh nhận xét về các nhà bình luận của giới “học giả diều hâu” Trung Quốc bao gồm cả các học giả quân sự, đó là “những báo cáo thiếu thận trọng, được thực hiện mà không có ủy quyền chính thức tạo ra rất nhiều nhầm lẫn”.

Giáo sư Sở Thụ Long, một trong số ít học giả Trung Quốc về vấn đề quan hệ đối ngoại và biển Đông dám nói thẳng và nói thật đang bị cộng đồng mạng và phái học giả diều hâu Trung Quốc "ném đá"

Cái mà giáo sư Vương Tập Tư chỉ trích bao gồm cả tuyên bố Trung Quốc xác định biển Đông là “lợi ích cốt lõi” của nước này và rằng quân đội Trung Quốc đã sẵn sàng để sử dụng các phương tiện quân sự để bảo vệ cái gọi là “những thách thức chủ quyền” của Trung Quốc trên biển Đông.

Tuy nhiên từ giữa năm 2011, các học giả có uy tín học thuật cao như giáo sư Vương Tập Tư và Sở Thụ Đông cũng không dám “chọi” với giới học giả tướng lĩnh quân đội Trung Quốc.

Trương Triệu Trung, thiếu tướng, học giả thường bình luận các vấn đề biển Đông gần đây đã công kích, chỉ trích gay gắt những học giả như ông Tư và ông Vương.

“Trung Quốc có nhiều hơn một triệu kẻ phản bội, trong đó có một số học giả của chúng tôi (Trung Quốc) được Mỹ đào tạo”, Trương Triệu Trung quy chụp, “Họ đọc sách Mỹ, chấp nhận lý tưởng của Mỹ và đang giúp Mỹ để đánh lừa người Trung Quốc”.

Giáo sư Vương Tập Tư

Những nhận xét hết sức chủ quan và mang tính chụp mũ của Trương Triệu Trung được công khai phát tán trên các diễn đàn online do ông này mở ra.

Thậm chí rất nhiều người Trung Quốc theo đuổi chủ nghĩa dân tộc cực đoan hưởng hứng quan điểm của ông Trung khi chụp mũ cho 2 giáo sư trên là “rác rưởi” và nhiều ngôn từ chợ búa khác.

Không chỉ trong giới học giả quân đội, ngay các tướng lĩnh đương quyền là thủ trưởng các đơn vị chiến lược của quân đội Trung Quốc như Chính ủy quân khu Quảng Đông, Phó tham mưu trưởng hạm đội Nam Hải cho đến Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Lương Quang Liệt thời gian gần đây cũng liên tục phát đi những thông điệp cứng rắn về một giải pháp vũ lực đối với tranh chấp biển Đông.

Hoàng Thiện Xuân (trái) Chính ủy quân khu tỉnh Quảng Đông và Lý Sỹ Hồng (phải), Phó tham mưu trưởng hạm đội Nam Hải tiền hô hậu ủng, chủ động đánh tiếng bóng gió về khả năng Trung Quốc dùng vũ lực trên biển Đông đúng lúc căng thẳng Scarborough leo thang sau phát biểu trên của ông Lương Quang Liệt

Theo nhà báo kỳ cựu và là chuyên gia bình luận các vấn đề Trung Quốc, Willy Lam của tờ Nhật báo phố Wall, giới tướng lĩnh Trung Quốc đạt được ảnh hưởng một phần trong chính sách đối ngoại của Trung Quốc, nhất là vấn đề biển Đông là vì mâu thuẫn nội tại ngày càng tăng trong nội bộ giới lãnh đạo Trung Quốc trước đại hội 18.

Giới tướng lĩnh quân đội Trung Quốc luôn được đảm bảo 20% số ghế của Ban chấp hành Trung ương đảng Cộng sản Trung Quốc cũng như về lý thuyết là vị trí thành viên Bộ Chính trị và Thường vụ Bộ chính trị - cơ quan quyền lực tối cao.

Ngoài ra, cơ quan quyết định mọi chính sách, chiến lược của quân đội Trung Quốc chính là Quân ủy trung ương mà trong khóa 18 tới đây, dự kiến ông Tập Cận Bình sẽ tiếp quản vị trí Tổng bí thư kiêm Chủ tịch nước và theo lẽ thông thường kiêm nhiệm ghế Chủ tịch Quân ủy trung ương.

Chính vì vậy, để tranh thủ sự ủng hộ tối đa của giới tướng lĩnh quân đội, ông Tập Cận Bình sẵn sàng chấp nhận cho giới tướng lĩnh quân đội có tiếng nói lớn hơn trong chính sách đối ngoại.

* Trích dẫn, đăng tải lại toàn bộ hoặc một phần thông tin từ bài viết này phải chịu trách nhiệm và ghi rõ "theo báo Giáo Dục Việt Nam" hoặc "theoGiaoduc.net.vn" Box thảo luận ở phía dưới là diễn đàn để độc giả gửi comment, đánh giá, nhìn nhận và chia sẻ ý kiến. Báo Giáo Dục Việt Nam luôn đón nhận các ý kiến khách quan, có tính chất xây dựng, tôn trọng pháp luật, thuần phong mỹ tục... của tất cả bạn đọc gửi về. Vui lòng gõ tiếng Việt có dấu để quá trình biên tập và đăng tải được thuận tiện. Chân thành cảm ơn độc giả!

Hồng Thủy