Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư số 50/2026/TT-BGDĐT hướng dẫn triển khai đào tạo trình độ tiến sĩ, trình độ thạc sĩ cho giảng viên các cơ sở giáo dục đại học theo Đề án 89 (theo Quyết định số 89/QĐ-TTg ngày 18/1/2019 của Thủ tướng Chính phủ).
Theo Thông tư, Đề án 89 tập trung đào tạo trình độ tiến sĩ ở tất cả các ngành, ưu tiên những ngành được xác định cần phát triển nguồn nhân lực trình độ cao của Việt Nam theo từng giai đoạn đến năm 2030 và các giai đoạn tiếp theo. Đối với trình độ thạc sĩ, Đề án chỉ hỗ trợ đào tạo các ngành thuộc lĩnh vực nghệ thuật và nhóm ngành thể dục, thể thao.
Thông tư quy định 3 hình thức đào tạo gồm: Đào tạo tập trung toàn thời gian trong nước; Đào tạo tập trung toàn thời gian ở nước ngoài; Liên kết đào tạo trình độ tiến sĩ, trong đó một phần thời gian học tập trung trong nước và một phần ở nước ngoài; thời gian đào tạo ở nước ngoài tối đa không quá 2 năm.
Nghiên cứu sinh phải có công bố WoS/Scopus
Về quyền lợi, người học được cấp kinh phí hỗ trợ theo quy định; được cơ sở giáo dục đại học cử đi tạo điều kiện về thời gian để hoàn thành chương trình đào tạo và được tiếp nhận trở lại sau khi tốt nghiệp đối với giảng viên cơ hữu, hoặc được tuyển dụng làm giảng viên cơ hữu đối với giảng viên nguồn.
Ngoài ra, người học vẫn có thể nhận thêm hỗ trợ tài chính từ các tổ chức, cá nhân khác nếu không phải học bổng toàn phần và không phát sinh xung đột với quyền, trách nhiệm theo Đề án.
Bên cạnh đó, Thông tư quy định nhiều trách nhiệm đối với người học.
Cụ thể, người học phải tuân thủ quy định của cơ sở đào tạo; định kỳ báo cáo tiến độ học tập, nghiên cứu cho cơ sở cử đi; hoàn thành chương trình và được cấp bằng theo quy định.
Đáng chú ý, đối với người học tiến sĩ, trong thời gian học hoặc chậm nhất 12 tháng sau khi tốt nghiệp phải công bố kết quả nghiên cứu liên quan trực tiếp đến đề tài luận án.
Trong đó, người học tập trung toàn thời gian ở nước ngoài phải có ít nhất 2 công bố khoa học trên các ấn phẩm thuộc danh mục Web of Science (WoS) hoặc Scopus, với tư cách là tác giả chính hoặc tác giả liên hệ, có ghi tên cơ sở cử đi.
Người học theo các hình thức còn lại phải có ít nhất 1 công bố khoa học trên WoS hoặc Scopus với yêu cầu tương tự.
Riêng người học tiến sĩ thuộc lĩnh vực nghệ thuật và nhóm ngành thể dục, thể thao được phép thay thế công bố khoa học bằng 1 giải thưởng chính thức tại các cuộc thi quốc gia hoặc quốc tế được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận và đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố.
Ngoài ra, người học phải tự bảo đảm các khoản chi ngoài phạm vi hỗ trợ của Đề án; tuân thủ pháp luật nước sở tại khi học tập ở nước ngoài; trở về công tác tại cơ sở cử đi sau khi tốt nghiệp và làm việc tối thiểu theo thời gian đã cam kết.
Nếu không thực hiện đầy đủ các trách nhiệm theo quy định, người học phải bồi hoàn kinh phí hỗ trợ đã nhận từ Đề án.
Cơ sở đào tạo phải đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng
Thông tư cũng quy định tiêu chí lựa chọn ngành và cơ sở đào tạo tham gia Đề án.
Đối với cơ sở đào tạo trong nước, chương trình đào tạo tiến sĩ phải đáp ứng một trong hai điều kiện:
Đó là thuộc lĩnh vực được xếp hạng trong các bảng xếp hạng đại học quốc tế uy tín được Bộ Giáo dục và Đào tạo công nhận trong 5 năm gần nhất;
Hoặc, chương trình đang hoạt động hợp pháp và đã có ít nhất 3 nghiên cứu sinh tốt nghiệp trong vòng 5 năm gần nhất.
Đối với cơ sở đào tạo ở nước ngoài, chương trình tiến sĩ phải thuộc nhóm 500 chương trình đào tạo tốt nhất thế giới theo các bảng xếp hạng quốc tế uy tín được Bộ Giáo dục và Đào tạo công nhận, hoặc được Bộ Giáo dục và Đào tạo chấp thuận trên cơ sở đánh giá về chất lượng đào tạo, nghiên cứu và truyền thống hợp tác với Việt Nam.
Riêng các ngành thuộc lĩnh vực nghệ thuật, thể dục và thể thao do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận chất lượng đào tạo và đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố.
Khi xét chọn các chương trình đào tạo trong nước tham gia Đề án, Bộ Giáo dục và Đào tạo ưu tiên các chương trình có thứ hạng quốc tế cao; có đội ngũ giảng viên mạnh thể hiện qua số lượng giáo sư, phó giáo sư, công bố quốc tế, đề tài cấp Nhà nước hoặc giải thưởng quốc gia, quốc tế; đồng thời bảo đảm cân đối theo ngành, lĩnh vực và vùng, miền.
Thông tư có hiệu lực từ tháng 8/2026, thay thế Thông tư số 25/2021/TT-BGDĐT.
Chi tiết Thông tư xem TẠI ĐÂY.
Nội dung và mức chi kinh phí hỗ trợ người học
Theo quy định về cơ chế tài chính tại Thông tư số 30/2022/TT-BTC, người học theo Đề án được hỗ trợ nhiều khoản kinh phí.
Đối với đào tạo ở nước ngoài, Nhà nước thanh toán học phí theo hợp đồng hoặc thông báo của cơ sở đào tạo, tối đa không quá 25.000 USD/người/năm học. Nếu học phí cao hơn mức này, phần chênh lệch do người học hoặc cơ sở cử đi chi trả.
Ngoài học phí, người học còn được hỗ trợ chi phí làm hộ chiếu, visa; sinh hoạt phí; bảo hiểm y tế bắt buộc (tối đa 1.000 USD/người/năm); một lượt vé máy bay đi và về; chi phí đi đường; cùng một số khoản phát sinh như phí chuyển tiền, hỗ trợ xử lý rủi ro bất khả kháng và kinh phí trong trường hợp phải kéo dài thời gian đào tạo theo quyết định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Đối với đào tạo tiến sĩ trong nước, Nhà nước thanh toán học phí theo mức quy định của cơ sở giáo dục đại học, nhưng không vượt quá khung học phí hiện hành.
Người học còn được hỗ trợ kinh phí học tập, nghiên cứu hằng năm theo nhóm ngành, gồm:
20 triệu đồng/người/năm đối với nhóm ngành y dược, thể dục, thể thao, nghệ thuật; 18 triệu đồng/người/năm đối với nhóm khoa học tự nhiên, kỹ thuật, công nghệ, nông - lâm - thủy sản; 13 triệu đồng/người/năm đối với nhóm khoa học xã hội, kinh tế, luật, du lịch và các nhóm ngành khác.
Ngoài ra, ngân sách nhà nước hỗ trợ 100% phí công bố bài báo trên tạp chí thuộc cơ sở dữ liệu Web of Science đối với người học là tác giả chính hoặc tác giả liên hệ; đồng thời hỗ trợ một lần kinh phí tham dự hội nghị quốc tế hoặc thực tập ngắn hạn ở nước ngoài nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định.
