Thời điểm này, giáo viên và học sinh ở đã bước vào thời gian nghỉ Tết Nguyên đán. Theo đó, học sinh sẽ được nghỉ dao động từ 10 đến 14 ngày. Riêng với cán bộ, giáo viên, nhân viên là viên chức nên được nghỉ tết Âm lịch 5 ngày và được hưởng nguyên lương theo điểm b khoản 1 Điều 112 Bộ luật Lao động 2019 quy định.
Tuy nhiên, lịch nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 có tổng thời gian dài 9 ngày, bao gồm 5 ngày nghỉ theo chế độ và 4 ngày nghỉ cuối tuần. Bởi lẽ, kỳ nghỉ diễn ra từ thứ Bảy, ngày 14/2/2026 (tức ngày 27 tháng Chạp năm Ất Tỵ) đến hết Chủ nhật, ngày 22/2/2026 (tức mùng 6 tháng Giêng năm Bính Ngọ).
Trong 9 ngày nghỉ này, nếu cán bộ, giáo viên, nhân viên các trường học tham gia trực Tết từ ngày 16/ 2 đến ngày 20/ 2 sẽ được chi trả tiền làm thêm giờ; tham gia trực các ngày còn lại trong kỳ nghỉ này sẽ không được thanh toán tiền làm thêm giờ. Nhưng thông thường, giáo viên không phải tham gia trực Tết.
Trực Tết vào ngày nào sẽ có tiền làm thêm giờ?
Năm nay, có một số địa phương cho học sinh nghỉ Tết 2 tuần, từ ngày 9/2 đến hết ngày 22/2 nhưng cán bộ, giáo viên, nhân viên các trường học vẫn tiếp tục làm việc, như: tập huấn, họp hành và tham gia một số công việc nhà trường do hiệu trưởng phân công từ ngày 9/2 đến ngày 13/2.
Việc ngành triển khai tập huấn, nhà trường họp hành hoặc triển khai một số công việc trong những ngày này không sai về quy định.
Nhưng, kể từ ngày 14/2/2026 (tức ngày 27 tháng Chạp năm Ất Tỵ) đến hết Chủ nhật, ngày 22/2/2026 (tức mùng 6 tháng Giêng năm Bính Ngọ) thì ban giám hiệu nhà trường không phân công công việc một cách tùy tiện được vì đây là những ngày nghỉ. Đặc biệt là 5 ngày nghỉ Tết theo quy định.
Về nguyên tắc, những ngày nghỉ Tết Nguyên đán (5 ngày) là ngày nghỉ lễ theo quy định của Nhà nước. Cán bộ, giáo viên, nhân viên ở các trường học là viên chức nên được nghỉ Tết hưởng nguyên lương, giống như các đối tượng lao động khác.
Hiện nay không có văn bản nào quy định giáo viên bắt buộc phải trực Tết hàng năm. Giáo viên chỉ tham gia trực Tết khi nhà trường có kế hoạch phân công trực Tết rõ ràng, được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Việc trực Tết nhằm bảo vệ cơ sở vật chất; phòng chống cháy nổ; xử lý tình huống đột xuất. Tuy nhiên, trực Tết trong 5 ngày nghỉ sẽ có chế độ làm thêm giờ.
Cụ thể: theo quy định tại Điều 98 Bộ luật Lao động 2019, người lao động làm thêm giờ được trả lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương thực trả theo công việc đang làm như sau:
“Vào ngày thường, ít nhất bằng 150%; Vào ngày nghỉ hằng tuần, ít nhất bằng 200%; vào ngày nghỉ lễ, tết, ngày nghỉ có hưởng lương, ít nhất bằng 300% chưa kể tiền lương ngày lễ, tết, ngày nghỉ có hưởng lương đối với người lao động hưởng lương ngày”.
Chính vì thế, những cán bộ, giáo viên, nhân viên tham gia trực Tết (5 ngày Tết), ngoài tiền lương, phụ cấp được nhận bình thường, những ngày trực Tết sẽ được tính ít nhất bằng 300% nữa.
Vì sao hiện nay rất ít khi giáo viên phải tham gia trực Tết?
Thực ra, giáo viên cũng được một số ban giám hiệu nhà trường phân công trực vào dịp Tết nhưng đều tham gia trực các ngày trước và sau 5 ngày nghỉ theo quy định của Luật Lao động - những ngày này không có chế độ tiền làm thêm giờ.
Riêng 5 ngày nghỉ Tết theo quy định (có chế độ tiền làm thêm giờ) thì mỗi ngày trực, ban giám hiệu phân công có một cán bộ quản lý trực lãnh đạo và có thêm 1 viên chức (thường là đoàn thanh niên; tổng phụ trách đội; hoặc 1 nhân viên nhà trường) tham gia trực ban ngày. Ban đêm là bảo vệ trực.
Khi tham gia trực 5 ngày Tết, công thức tính chế độ làm thêm giờ trong dịp trực Tết Nguyên đán sẽ được tính như sau: hệ số (lương+phụ cấp chức vụ, đứng lớp, thâm niên) x lương cơ sở (2.340.000 đồng) : định mức ngày (22 ngày/8 giờ) = tiền công mỗi giờ làm. Tiền số giờ làm thêm x 300% (tiền làm thêm giờ) = tiền làm thêm.
Vì thế, mỗi ngày tham gia trực Tết (8 giờ) đối với các thành viên ban giám hiệu sẽ dao động được hưởng tiền làm thêm giờ trên dưới 2 triệu đồng (tùy vào hệ số lương).
Vậy nên, về cơ bản, các trường sẽ phân công các thành viên ban giám hiệu (2 hoặc 2 người, tùy vào quy mô trường) tham gia trực quản lý 5 ngày Tết, mỗi ngày sẽ đan xen một nhân viên tham gia trực. Giáo viên dạy lớp rất hiếm được phân công tham gia trực Tết Nguyên đán, cũng như những ngày nghỉ được Luật Lao động quy định.
(*) Văn phong, nội dung bài viết thể hiện góc nhìn, quan điểm của tác giả.
