Bộ Giáo dục và Đào tạo đã công bố bản tổng hợp ý kiến, tiếp thu, giải trình ý kiến góp ý của các Bộ, ngành, Đoàn đại biểu Quốc hội, địa phương, cơ sở giáo dục; ý kiến phản biện xã hội đối với Dự thảo Thông tư quy định về nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu và nhà giáo thỉnh giảng (Dự thảo Thông tư đăng mạng ngày 23/3/2026).
Kết quả cho thấy, nhiều vấn đề trọng tâm của lĩnh vực giáo dục đã được đánh giá kỹ lưỡng, đồng thời dự thảo Thông tư đã tiếp nhận và điều chỉnh theo nhiều ý kiến đóng góp quan trọng.
Thay đổi đối tượng áp dụng của Thông tư
Hiện nay, dự thảo Thông tư quy định đối tượng áp dụng là nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 66 Luật Giáo dục số 43/2019/QH14 được sửa đổi, bổ sung tại khoản 21 Điều 1 Luật số 123/2025/QH15; Nhà giáo thỉnh giảng theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 66 Luật Giáo dục số 43/2019/QH14 được sửa đổi, bổ sung tại khoản 21 Điều 1 Luật số 123/2025/QH15; Các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan.
Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Cao Bằng đề xuất, về đối tượng áp dụng, nên xem xét, bổ sung quy định “Không áp dụng đối với nhà giáo nghỉ theo diện tinh giản biên chế do không hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn”. Lý do việc ký hợp đồng với nhà giáo được tinh giản biên chế do không đáp ứng yêu cầu về chuyên môn gây mâu thuẫn chính sách, đồng thời không bảo đảm chất lượng giảng dạy.
Trong phần giải trình, Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp thu, bổ sung thêm nội dung "Thông tư này không áp dụng đối với nhà giáo nghỉ theo diện tinh giản biên chế do không hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn”.
Tại Điều 3. Giải thích từ ngữ, Trường Đại học Luật Hà Nội đề xuất thêm khoản: “Việc xác định loại hợp đồng thỉnh giảng được căn cứ vào tính chất công việc, mức độ quản lý, điều hành của cơ sở giáo dục, thời gian làm việc và mức độ phụ thuộc của nhà giáo thỉnh giảng”.
Với nội dung này, Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp thu, bổ sung vào khoản 4 sẵn có.
Làm rõ điều kiện và quyền lợi nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu
Về điều kiện, hình thức hợp đồng và nguyên tắc thực hiện đối với nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam góp ý, nguyên tắc thực hiện ký hợp đồng lao động với nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu cần nghiên cứu về độ tuổi cao nhất; bổ sung quy định không được giao kết hợp đồng lao động với các đơn vị khác từ 3 tháng trở lên.
Nhiều đơn vị khác như Trường Đại học Thủ Dầu Một, Trường Đại học Luật Hà Nội, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Trị cũng kiến nghị quy định "không giới hạn về độ tuổi cao nhất" sửa thành “không giới hạn tuổi nhưng phải bảo đảm điều kiện sức khỏe theo quy định pháp luật”.
Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tiếp thu và bổ sung về nội dung không được giao kết hợp đồng lao động với các đơn vị khác từ 3 tháng trở lên.
Một số cơ sở giáo dục góp ý về chế độ và chính sách của nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu cần thêm mục chi trả phần phí bảo hiểm xã hội vào lương cho người lao động để tránh vướng mắc khi quyết toán tài chính và kiểm tra chuyên ngành.
Theo đó, cơ sở giáo dục cho rằng theo Luật Bảo hiểm hiện hành, người đã hưởng lương hưu khi đi làm lại không phải đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, nhưng người sử dụng lao động phải chi trả thêm một khoản tiền tương đương mức đóng bảo hiểm xã hội vào lương. Dự thảo nên ghi rõ ý này để bảo vệ quyền lợi nhà giáo.
Ngoài ra, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cũng góp ý cần quy định rõ người lao động hợp đồng sau nghỉ hưu có được hưởng các loại phụ cấp như phụ cấp thâm niên nhà giáo, phụ cấp ưu đãi nghề… như viên chức đang giảng dạy hay không?
Bộ Nội vụ đề nghị bổ sung quyền của nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu được tham gia đề tài khoa học, hướng dẫn nghiên cứu sinh nếu đáp ứng đủ điều kiện theo quy định.
Ngoài ra, một số quyền lợi khác cũng được góp ý bổ sung như: Được xem xét phân công, giao nhiệm vụ phụ trách nhóm, tổ chuyên môn (hưởng phụ cấp trách nhiệm) tại cơ sở giáo dục đại học theo quy định pháp luật nếu đáp ứng được tiêu chuẩn, điều kiện của cơ sở giáo dục đại học; Được ưu tiên tiếp tục chủ trì hoặc tham gia các đề tài, dự án khoa học công nghệ, sử dụng hạ tầng nghiên cứu (phòng thí nghiệm, rừng thực nghiệm) của cơ sở giáo dục theo quy chế hoạt động của cơ sở giáo dục. Điều này giúp đảm bảo tính liên tục của các công trình nghiên cứu dài hạn về hệ sinh thái và môi trường.
Những nội dung trên đều được Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp thu, xem xét bổ sung vào dự thảo Thông tư.
Quyền và trách nhiệm của cơ sở giáo dục
Bên cạnh quyền lợi của nhà giáo thì các quyền lợi của cơ sở giáo dục cũng như điều kiện thắt chặt mối liên kết giữa đôi bên cũng nhận được nhiều góp ý. Theo đó, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị quy định thêm nội dung "Nhà giáo sau khi nghỉ hưu chỉ được ký hợp đồng toàn thời gian với duy nhất 01 cơ sở giáo dục".
Ngoài ra, dự thảo quy định cơ sở giáo dục có quyền sử dụng đội ngũ nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu như một nguồn lực để đánh giá năng lực của cơ sở giáo dục. Về nội dung này, Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định đề nghị sửa thành "được sử dụng đội ngũ nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu như đội ngũ nhà giáo cơ hữu của cơ sở giáo dục trong việc xác định chỉ tiêu tuyển sinh, đánh giá, kiểm định chất lượng và nâng cao uy tín, thương hiệu của cơ sở giáo dục".
Đại học Thái Nguyên cũng đề xuất bổ sung: "Giảng viên hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu (nếu khung tuổi vẫn nằm trong quy định tại khoản 3 Điều 27 của Luật Nhà giáo về thời gian nghỉ hưu ở tuổi cao hơn) được tính là giảng viên cơ hữu của cơ sở giáo dục nơi ký hợp đồng để phục vụ công tác kiểm định chất lượng, bảo đảm điều kiện mở ngành, tổ chức đào tạo theo quy định của pháp luật về giáo dục và đào tạo".
Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tiếp thu và sẽ sửa lại trong dự thảo thông tư.
Nhà giáo thỉnh giảng cần tự kê khai tổng số giờ thỉnh giảng, cam kết không vượt quy định
Tổng số giờ thỉnh giảng của một nhà giáo thỉnh giảng trong một năm học được dự thảo Thông tư quy định không vượt quá tổng định mức giờ giảng dạy. Quy định này được Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội đánh giá dễ xảy ra rủi ro quá tải vì thực tế một nhà giáo có thể thỉnh giảng tại nhiều cơ sở cùng lúc. Do đó, trường đề xuất cần có quy định về việc nhà giáo phải “tự kê khai và cam kết” tổng số giờ thỉnh giảng tại tất cả các cơ sở không vượt quá quy định để đảm bảo chất lượng bài giảng và sức khỏe.
Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh và Trường Cao đẳng Cơ giới Xây dựng cũng góp ý cần làm rõ đơn vị, cơ sở giáo dục nào chịu trách nhiệm đảm bảo tổng thời gian làm việc và thời gian thỉnh giảng không vượt quá định mức giờ làm việc, giờ làm thêm theo quy định của Bộ luật Lao động.
Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng đề nghị bổ sung quy định cụ thể đối với trường hợp thỉnh giảng ngắn hạn theo chuyên đề hoặc khóa học ngắn hạn. Riêng với nội dung này, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ bổ sung nội dung để cơ sở quy định chi tiết văn bản áp dụng tại đơn vị trên cơ sở nội dung quy định tại thông tư này.
Về hợp đồng thỉnh giảng được quy định sử dụng Hợp đồng lao động theo quy định tại Bộ luật Lao động hoặc Hợp đồng dịch vụ theo quy định tại Bộ luật Dân sự. Nhiều cơ sở giáo dục đề xuất chỉ áp dụng loại Hợp đồng dịch vụ theo quy định tại Bộ luật Dân sự đối với hoạt động thỉnh giảng để có sự thống nhất trong việc xác định và đánh giá năng lực của cơ sở giáo dục. Trường hợp đáp ứng đầy đủ các điều kiện thì ký hợp đồng lao động theo quy định của pháp luật lao động.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng tiếp thu việc bổ sung hướng dẫn cụ thể về cơ chế chi trả thù lao và trích nộp thuế thu nhập cá nhân đối với hợp đồng dịch vụ trong môi trường giáo dục.
Về trách nhiệm của cơ sở thỉnh giảng, Trường Đại học Thủ đô Hà Nội đề xuất bổ sung thực hiện đánh giá nhà giáo thỉnh giảng dựa trên phản hồi của người học vào cuối mỗi học phần và đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp thu vào dự thảo.
Đặc biệt, về trách nhiệm của tổ chức thực hiện, Trường Đại học Lâm nghiệp đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo bổ sung quy định về việc xây dựng “Phân hệ quản lý nhà giáo hợp đồng và thỉnh giảng” trên hệ thống Cơ sở dữ liệu ngành. Việc này giúp các trường tra cứu chéo, tránh tình trạng một nhà giáo ký thỉnh giảng vượt quá định mức tại quá nhiều cơ sở cùng lúc.
Chi tiết bản tổng hợp ý kiến góp ý dự thảo xem TẠI ĐÂY.
