Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu đã chủ trì cuộc họp về các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm để giải quyết căn bản tình trạng thừa, thiếu giáo viên, gắn với nâng cao chất lượng đào tạo sư phạm.
Theo báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, cả nước hiện có 1.081.727 giáo viên mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên trong biên chế. So với định mức, cả nước còn thiếu 103.328 giáo viên sau khi thực hiện điều tiết số giáo viên thừa cục bộ sang nơi thiếu. Tình trạng thiếu giáo viên diễn ra ở nhiều địa phương, trong khi vẫn còn tình trạng thừa cục bộ theo cấp học, môn học và địa bàn. [1]
Tại Sơn La, đội ngũ giáo viên của tỉnh vẫn thiếu trên diện rộng. Công tác tuyển dụng, bổ sung giáo viên nhằm khắc phục tình trạng này đang được tích cực thực hiện.
Toàn tỉnh còn thiếu 3.081 giáo viên, tập trung xây dựng kế hoạch tuyển dụng số biên chế và đề xuất kinh phí để hợp đồng giáo viên
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, ông Nguyễn Văn Chiến - Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Sơn La cho biết, sau khi sắp xếp quy mô trường học, tình trạng thiếu giáo viên trên địa bàn có giảm nhưng không đáng kể. Địa phương vẫn đang thiếu giáo viên nghiêm trọng. Đáng chú ý, tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ giữa các trường, địa phương không phổ biến, bởi đội ngũ giáo viên của tỉnh vốn đã thiếu trên diện rộng.
Tại Sơn La, năm học 2026 - 2027, sau sắp xếp, sáp nhập các cơ sở giáo dục, toàn tỉnh còn 406 cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên công lập, giảm 186 cơ sở so với trước sắp xếp. Toàn tỉnh có 352.967 học sinh.
Năm 2026, tỉnh được giao 22.435 biên chế viên chức sự nghiệp giáo dục, hiện có 22.051 biên chế, còn thiếu 384 biên chế. Tuy nhiên, theo định mức, toàn tỉnh còn thiếu 3.081 giáo viên, trong đó mầm non thiếu 1.352, tiểu học 716, trung học cơ sở 559, trung học phổ thông 239 và giáo dục thường xuyên 215 giáo viên.
Tình trạng thiếu giáo viên tập trung ở bậc mầm non, tiểu học và một số môn học như: Tin học, Ngoại ngữ, Âm nhạc, Mĩ thuật; tại cấp trung học cơ sở, trung học phổ thông còn thiếu giáo viên một số môn.
Để khắc phục tình trạng thiếu giáo viên, tỉnh tập trung điều tiết, bố trí giáo viên dạy liên trường, liên cấp, đồng thời xây dựng kế hoạch tuyển dụng 384 biên chế còn thiếu so với số được giao, phấn đấu hoàn thành trong quý IV/2026.
Về phương án bổ sung giáo viên, ông Chiến cho biết, trước mắt, Sở sẽ tập trung xây dựng kế hoạch tuyển dụng số biên chế đã được giao. Đồng thời, tỉnh tiếp tục báo cáo Bộ Giáo dục và Đào tạo, đề xuất bổ sung kinh phí để hợp đồng giáo viên còn thiếu.
“Khó khăn hiện nay nằm ở nguồn kinh phí thực hiện. Theo chỉ đạo của Trung ương, các địa phương được giao chủ động hợp đồng giáo viên còn thiếu, song kinh phí lại phải sử dụng từ ngân sách địa phương.
Trong khi đó, số lượng giáo viên cần bổ sung lớn, vượt quá khả năng cân đối ngân sách của tỉnh. Tỉnh đã báo cáo Trung ương về vấn đề này nhưng hiện chưa có kết quả cụ thể”, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Sơn La bày tỏ.
Đối với công tác tuyển dụng, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Sơn La cho rằng, nguồn tuyển giáo viên trên thực tế không thiếu, bởi vẫn có nhiều ứng viên bên ngoài có nhu cầu làm việc trong ngành. Vấn đề quan trọng là số lượng chỉ tiêu được giao còn hạn chế, gây khó khăn cho việc tuyển dụng, bổ sung đội ngũ đáp ứng nhu cầu thực tế.
Để thu hút và giữ chân giáo viên, nhất là tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Sơn La đang phối hợp với Sở Nội vụ tham mưu xây dựng chính sách thu hút nguồn nhân lực cho địa phương. Chính sách dự kiến được nghiên cứu theo từng lĩnh vực, trong đó có giáo dục, y tế, nông nghiệp và công nghệ thông tin, gắn với công tác đào tạo, bồi dưỡng.
Tuy nhiên, theo ông Chiến, các nội dung này mới ở giai đoạn bắt đầu xây dựng, chưa được triển khai hoàn chỉnh. Vì vậy, bên cạnh việc tham mưu chính sách thu hút và giữ chân nhân lực, tỉnh tiếp tục kiến nghị Trung ương hỗ trợ kinh phí để giải quyết bài toán thiếu giáo viên.
Ngoài ra, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Sơn La cho biết thêm, hiện nay, tỷ lệ giáo viên nghỉ việc trên địa bàn tỉnh ở mức thấp. Phần lớn trường hợp nghỉ là do giáo viên ở vùng thuận lợi xin chuyển công tác để phù hợp với điều kiện gia đình. Theo đó, trong năm học 2025-2026, toàn tỉnh có khoảng 45 giáo viên chuyển công tác và 35 giáo viên xin nghỉ việc.
Từ thực tế này, ông Chiến cho rằng cần có các giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao điều kiện làm việc và giữ chân đội ngũ giáo viên.
Thứ nhất, các cơ quan quản lý giáo dục cần chú trọng cải thiện điều kiện sinh hoạt cho giáo viên, bao gồm việc bố trí nhà ở, nâng cấp cơ sở vật chất trường học và hỗ trợ tổ chức học bán trú cho học sinh, qua đó góp phần giảm bớt áp lực cho giáo viên.
Thứ hai, các cơ quan quản lý cũng cần xây dựng chính sách giữ chân đội ngũ giáo viên lâu năm, bên cạnh việc thu hút giáo viên mới, nhằm tạo động lực để giáo viên yên tâm công tác và gắn bó lâu dài với nghề.
Quản trị trường học ổn định sau sắp xếp, đảm bảo chất lượng dạy và học ở các trường nội trú liên cấp
Về tổ chức mạng lưới trường học sau sắp xếp, ông Nguyễn Văn Chiến cho biết, quy mô các trường tại Sơn La nhìn chung vẫn ổn định, không có trường nào có quy mô lên tới 100 lớp. Tỷ lệ sáp nhập trường học của tỉnh cũng không quá lớn, ở mức 31,4%.
Do đó, hoạt động quản trị trường học cơ bản được duy trì ổn định. Cơ sở vật chất tại các trường nhìn chung không có nhiều thay đổi do việc sắp xếp chủ yếu liên quan đến bộ máy quản lý, còn học sinh vẫn học tại địa điểm cũ, không phải di chuyển tập trung từ nơi này sang nơi khác.
Một điểm đáng chú ý là một số trường nội trú biên giới vừa được nâng cấp với cơ sở vật chất hiện đại. Tuy nhiên, để bảo đảm đủ giáo viên và duy trì chất lượng dạy học tại các địa bàn khó khăn, theo ông Chiến, Sơn La vẫn cần sự hỗ trợ về kinh phí từ Trung ương, đồng thời từng bước hoàn thiện các chính sách thu hút, giữ chân giáo viên phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Sơn La cho biết việc bảo đảm đội ngũ giáo viên cho các trường tại 13 xã biên giới là nhiệm vụ được tỉnh đặc biệt quan tâm. Tỉnh đã giao Sở Nội vụ thực hiện việc phân bổ đủ biên chế theo định mức. Đến nay, 13 trường tại các xã biên giới đã được Sở Nội vụ giao tổng cộng 801 biên chế, cơ bản bảo đảm đúng theo định mức được quy định.
Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Văn Chiến, số lượng giáo viên được điều chuyển từ các trường trên địa bàn các xã về công tác tại các trường nội trú vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu. Hiện 13 trường còn thiếu 51 giáo viên.
Để khắc phục tình trạng này, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Sơn La đã ban hành thông báo tiếp nhận giáo viên từ các xã khác có nhu cầu và đáp ứng đủ điều kiện để chuyển về công tác tại 13 trường biên giới. Qua quá trình tiếp nhận hồ sơ, đến nay đã có 8 hồ sơ đủ điều kiện để tiếp nhận, bố trí về các trường.
Đối với số lượng giáo viên còn thiếu, Sở Giáo dục và Đào tạo đã hướng dẫn các địa phương xây dựng phương án bổ sung nhân lực. Các xã cũng đã chủ động ban hành kế hoạch hợp đồng với nhân viên, giáo viên phù hợp để bù đắp số lượng còn thiếu.
Tài liệu tham khảo:
1/ https://dangcongsan.vn/hungyen/tin-tuc-hoat-dong/ban-giai-phap-khac-phuc-tinh-trang-thua-thieu-giao-vien
