Khoa học cơ bản là lĩnh vực nghiên cứu và khám phá những quy luật vận hành của tự nhiên và xã hội, qua đó kiến tạo tri thức nền tảng cho nhân loại. Đây là những ngành giữ vai trò nền tảng, thiết yếu đối với sự phát triển khoa học, công nghệ cũng như kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia.
Một số ngành Khoa học cơ bản thuộc lĩnh vực Khoa học Tự nhiên và Khoa học Trái đất có thể kể đến như Toán học, Vật lý học, Hóa học, Sinh học, Địa chất học, Địa lý tự nhiên, Hải dương học, Thủy văn học, Khí tượng và khí hậu học, Khoa học môi trường.
Để thu hút và khuyến khích các tài năng trẻ, trong dự thảo Nghị định quy định chính sách học bổng cho người học các ngành Khoa học cơ bản, Kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược, Bộ Giáo dục và Đào tạo đề xuất cấp học bổng cho sinh viên có thành tích học tập tốt các ngành Khoa học cơ bản là 4.200.000 đồng/tháng.[1]
Trước thềm mùa tuyển sinh đại học năm 2026, phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam tổng hợp điểm chuẩn năm 2025, tổ hợp xét tuyển của một số ngành Khoa học cơ bản tại các trường đại học trên toàn quốc.
Trường Đại học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội đào tạo nhiều ngành Khoa học cơ bản như Toán học, Vật lí học, Hoá học, Sinh học, Khí tượng và khí hậu học, Hải dương học, Địa chất học.
Sang mùa tuyển sinh năm 2026, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội sử dụng 6 phương thức xét tuyển để tuyển sinh, gồm: xét tuyển thẳng, xét tuyển dựa trên kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, xét tuyển căn cứ kết quả kỳ thi đánh giá năng lực, xét tuyển sử dụng chứng chỉ quốc tế SAT, xét tuyển kết hợp kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông với chứng chỉ quốc tế và xét tuyển theo các diện khác. Đồng thời, trường loại bỏ nhiều tổ hợp tuyển sinh.
Trước đó, năm 2025, điểm chuẩn theo phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông của các ngành này dao động trong khoảng 22,5 - 25,90. Trong đó, Toán học có điểm chuẩn cao thứ 2 toàn trường, chỉ sau Khoa học dữ liệu.
Chỉ tiêu, tổ hợp xét tuyển và điểm chuẩn phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 cụ thể như sau:
| Ngành | Chỉ tiêu | Tổ hợp xét tuyển | Điểm chuẩn |
| Toán học | 60 | A00, A01, C01, D07, D08, X26 | 25,90 |
| Vật lý học | 130 | A00, A01, A02, B00, C01, C02, D07, X02, X06, X26 | 24,65 |
| Hoá học | 150 | A00, A05, A06, B00, C02, D07, X09, X10, X11, X12 | 23,90 |
| Sinh học | 120 | A00, A02, B00, B01, B02, B03, B08, D07, D08, X13, X14, X15, X16 | 20,05 |
| Địa lý tự nhiên | 30 | A00, A01, A04, A06, A07, B00, B02, C04, D01, D10, D20, X01, X21, X25 | 23,95 |
| Khí tượng và khí hậu học | 30 | A00, A01, A02, A04, A06, B00, B02, B03, B08, C01, C02, C04, D01, D07, D10, X26 | 22,80 |
| Hải dương học | 25 | A00, A01, A02, A04, A06, B00, B02, B03, B08, C01, C02, C04, D01, D07, D10, X26 | 21,50 |
| Địa chất học | 25 | A00, A01, A04, A06, A07, B00, B03, C01, C02, C04, D01, D07, D08, D09, D10, X01, X05, X09, X21, X25 | 22,50 |
Mức học phí năm học 2026-2027 dự kiến từ 2.090.000 đồng - 4.000.000 đồng/tháng, tương đương 20-40 triệu đồng/năm học, tùy từng ngành học. Chỉ tiêu của từng ngành học chưa được công bố.
Sinh viên các ngành Khoa học cơ bản của Trường Đại học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội có cơ hội được miễn học phí và bố trí chỗ ở trong ký túc xá cho cả khóa học (4 năm học), hỗ trợ sinh hoạt phí tối thiểu 2 triệu đồng/tháng trong năm thứ nhất và các năm tiếp theo nếu duy trì được học lực loại giỏi trở lên.
Sẽ có tối thiểu 5 suất học bổng/ngành/khóa học. Số suất học bổng hàng năm do hiệu trưởng quyết định tùy thuộc vào số lượng và chất lượng hồ sơ ứng tuyển.[2]
Trường Đại học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh đào tạo các ngành Sinh học, Vật lý học, Hóa học, Toán học, Hải dương học, Khoa học môi trường chương trình đại trà. Bên cạnh đó, có chương trình tăng cường Tiếng Anh.
Năm 2026, Trường Đại học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh triển khai hai phương thức xét tuyển thẳng và xét tuyển tổng hợp tuyển sinh trình độ đại học, sử dụng kết quả Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông, kết quả Kỳ thi Đánh giá năng lực do Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức, kết quả học tập trung học phổ thông (học bạ) và các tiêu chí xét tuyển phù hợp khác để xét tuyển.
Điểm xét tuyển tổng hợp = W1 × điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông + W2 × điểm thi Đánh giá năng lực + W3 × điểm học bạ + điểm cộng/điểm thưởng (nếu có). Trong đó: W1, W2, W3 là các hệ số của từng tiêu chí, sẽ do từng trường thành viên công bố sau.
Chỉ tiêu, các tổ hợp xét tuyển dự kiến năm học 2026-2027 của từng ngành như sau:
| Ngành | Chỉ tiêu | Tổ hợp |
| Sinh học | 215 | A02, B00, B03, B08, X15, X16 |
| Sinh học (Chương trình tăng cường Tiếng Anh) | 90 | A02, B00, B03, B08, X15, X16 |
| Vật lý học | 150 | A00, A01, A02, A03, C01, X06 |
| Vật lý học (Chương trình tăng cường Tiếng Anh) | 140 | A00, A01, A02, A03, C01, X06 |
| Hoá học | 230 | A00, B00, C02, D07, X11, X12 |
| Hóa học (Chương trình tăng cường Tiếng Anh) | 150 | A00, B00, C02, D07, X11, X12 |
| Địa chất học | 40 | A00, A07, C01, C04, D01, D10 |
| Hải dương học | 50 | A00, A01, A02, A03, C01, X06 |
| Hải dương học (Chương trình tăng cường Tiếng Anh) | 40 | A00, A01, A02, A03, C01, X06 |
| Khoa học môi trường | 125 | A00, B00, D07, B08, X10, X14 |
| Khoa học môi trường (Chương trình tăng cường Tiếng Anh) | 80 | A00, B00, D07, B08, X10, X14 |
| Toán học | 180 | A00, A01, B00, B08, D01, X06 |
Điểm chuẩn theo phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 của chương trình đại trà từ 19,39 - 26,75; chương trình tăng cường Tiếng Anh từ 17 - 21,50 điểm tùy từng tổ hợp. Trong đó, các ngành Vật lý học, Hóa học, Toán học có mức điểm chuẩn cao so với mặt bằng chung toàn trường.
Học phí năm học 2026-2027 của ngành Khoa học cơ bản chương trình đại trà từ 32,6 - 40,5 triệu đồng/năm học. Chương trình tăng cường Tiếng Anh là 54,6 triệu đồng/năm học.
Trong Chương trình “Nâng cao năng lực đào tạo và nghiên cứu Khoa học cơ bản tại Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh đạt trình độ tiên tiến, ngang tầm khu vực và thế giới giai đoạn 2025-2030, tầm nhìn 2045”, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cũng đang lên kế hoạch miễn học phí, cấp học bổng cho sinh viên các ngành Khoa học cơ bản.[3]
Trường Đại học Sư phạm Hà Nội có đào tạo ngành Toán học, Vật lí học, Hóa học, Sinh học, Địa lý học (bắt đầu tuyển sinh từ năm 2026). Năm 2026, trường có 3 phương thức tuyển sinh là xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông, xét tuyển thí sinh có năng lực, thành tích vượt trội và xét kết quả thi đánh giá năng lực của Trường Đại học Sư phạm Hà Nội.
Chỉ tiêu, các tổ hợp xét tuyển dự kiến năm học 2026-2027 của từng ngành như sau:
| Ngành | Chỉ tiêu | Tổ hợp xét tuyển |
| Sinh học | 120 | B00, B04, B08, B26 |
| Vật lý học | 120 | A00, A01, X06 |
| Hóa học | 120 | A00, B00, D07 |
| Toán học | 100 | A00, A01 (môn Toán nhân đôi hệ số) |
| Địa lý học | 70 | C04, C00, C20 |
Trường chưa công bố học phí năm học 2026-2027. Trước đó, học phí năm học 2025-2026 từ 390.000 đồng - 420.000 đồng/tín chỉ, tương đương 12 - 13 triệu đồng/năm học.
Chỉ tiêu, tổ hợp xét tuyển và điểm chuẩn phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 của các ngành cụ thể như sau:
| Ngành | Chỉ tiêu | Tổ hợp xét tuyển | Điểm chuẩn |
| Sinh học | 120 | B00, B08 | 19 |
| Vật lý học | 120 | A00, A01, X06 | 22,35 |
| Hóa học | 150 | A00, B00, D07 | 23 |
| Toán học | 120 | A00, A01 | 25,50 |
Trường Đại học Mỏ - Địa chất đào tạo ngành Địa chất học. Nhà trường dự kiến triển khai 6 phương thức tuyển sinh trong năm 2026, gồm: xét tuyển dựa trên kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông; xét tuyển bằng chứng chỉ quốc tế và hồ sơ năng lực học tập; xét tuyển thẳng học sinh giỏi theo kết quả học tập ở bậc trung học phổ thông và học sinh giỏi cấp quốc gia, quốc tế; sử dụng kết quả kỳ thi đánh giá tư duy của Đại học Bách khoa Hà Nội và kết quả kỳ thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia Hà Nội; cùng với phương thức xét tuyển dựa trên kết quả học tập tại trung học phổ thông. Các tổ hợp được sử dụng là C01, C02, C03, C04, D01, X02, X01.
Năm 2025, ngành học này có 30 chỉ tiêu, điểm chuẩn theo phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông là 15,50.
Trường chưa công bố học phí năm học 2026-2027. Năm học 2025-2026, học phí của ngành này là 454.100 đồng/tín chỉ, tương đương 14 triệu đồng/năm học.
Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế có đào tạo các ngành Vật lý học, Hóa học và Khoa học môi trường. Năm 2026, trường tuyển sinh đại học hệ chính quy theo 5 phương thức sau: xét tuyển thẳng; xét tuyển dựa trên kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông; xét tuyển dựa trên kết quả học tập tại trung học phổ thông; sử dụng kết quả kỳ thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh và xét tuyển kết hợp.
Trước đó, điểm chuẩn các ngành Khoa học cơ bản của Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế vào năm 2025 từ 15 - 16 điểm với số lượng chỉ tiêu không nhiều. Học phí các ngành này là 425.000 đồng/tín chỉ, tương đương 13 triệu đồng/năm học.
Chỉ tiêu, tổ hợp xét tuyển và điểm chuẩn phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 cụ thể như sau:
| Ngành | Chỉ tiêu | Tổ hợp xét tuyển | Điểm chuẩn |
| Vật lý học | 25 | A00, A01, C01, X06 | 16 |
| Hóa học | 25 | A00, B00, C02, D07 | 16 |
| Khoa học môi trường | 25 | A00, B00, C14, D10, X01 | 15 |
Năm 2026, Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh tuyển sinh đại học hệ chính quy các ngành Địa chất học, Khí tượng và khí hậu học, Thủy văn học theo 4 phương thức sau: xét tuyển thẳng; xét tuyển dựa trên kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông; xét tuyển dựa trên kết quả học tập tại trung học phổ thông; sử dụng kết quả kỳ thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh.
Trước đó, điểm chuẩn theo phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 của các ngành Khoa học cơ bản là 15. Trong đó có Địa chất học, Khí tượng và khí hậu học, Thủy văn học, mỗi ngành lấy 25 chỉ tiêu. Các tổ hợp xét tuyển gồm B03, C01, C02, C03, C04, D01, X01, X02, X04.
Năm học 2025-2026, học phí các ngành này là 15,4 triệu đồng/năm học. Thông tin tuyển sinh năm 2026 đang được nhà trường cập nhật.
Năm 2026, Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh tuyển sinh 50 chỉ tiêu ngành Địa lý học, 100 chỉ tiêu ngành Vật lý học và 100 chỉ tiêu ngành Hoá học. Phương thức tuyển sinh và tổ hợp cụ thể đang được nhà trường cập nhật.
Vào năm 2025, ngành Địa lý học có điểm chuẩn theo phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông từ 26,48 - 27,23 tùy từng tổ hợp; ngành Vật lý học dao động từ 24 - 24,75 và ngành Hoá học từ 24,75 - 26,25 điểm.
Chỉ tiêu, tổ hợp xét tuyển và điểm chuẩn phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 cụ thể như sau:
Theo công bố của nhà trường, học phí năm học 2025-2026 của các ngành kể trên là 15,2 triệu đồng/năm. Thông tin tuyển sinh năm 2026 đang được nhà trường cập nhật.
Tài liệu tham khảo:
[1] https://moj.gov.vn/qt/tintuc/Pages/chi-dao-dieu-hanh.aspx?ItemID=5518
[2] https://daibieunhandan.vn/sinh-vien-hoc-nganh-khoa-hoc-co-ban-se-duoc-mien-hoc-phi-ho-tro-sinh-hoat-phi-10306466.html
[3] https://daibieunhandan.vn/dh-quoc-gia-tp-ho-chi-minh-de-xuat-mien-hoc-phi-cho-sinh-vien-hoc-vien-nganh-khoa-hoc-co-ban-10363554.html
