Từ năm học 2026-2027, Thành phố Hà Nội chính thức áp dụng công nghệ bản đồ số GIS kết hợp trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tuyến tuyển sinh đầu cấp trực tuyến cho các khối mầm non, lớp 1 và lớp 6. Theo đó, hệ thống sẽ tự động đo đạc khoảng cách địa lý dựa trên tọa độ số của trường học và tọa độ nơi cư trú của học sinh (đồng bộ từ dữ liệu dân cư VNeID) để ưu tiên xếp lớp tại cơ sở gần nhất.
Để có thêm thông tin về hoạt động tuyển sinh đầu cấp qua bản đồ số GIS, phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam đã ghi nhận ý kiến của một số lãnh đạo trường học trên địa bàn Thành phố Hà Nội.
Dù còn một số bất cập, lãnh đạo trường học đánh giá tuyển sinh bằng bản đồ số
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, cô Nguyễn Thị Hải Yến - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Ngô Gia Tự (phường Việt Hưng, Hà Nội) đánh giá, việc triển khai bản đồ số GIS trong tuyển sinh đầu cấp là một giải pháp ứng dụng công nghệ hiện đại, phù hợp với chủ trương chuyển đổi số của ngành giáo dục, góp phần đổi mới phương thức phân tuyến học sinh theo hướng công khai, minh bạch và thuận tiện hơn so với cách làm thủ công trước đây.
Việc tích hợp bản đồ số với cơ sở dữ liệu dân cư và ứng dụng VNeID giúp quá trình xác định nơi cư trú của học sinh được thực hiện nhanh chóng, hạn chế sai sót trong khâu đối chiếu thông tin. Đồng thời, hệ thống cũng hỗ trợ cơ quan quản lý và các nhà trường trong việc phân tuyến tuyển sinh trên cơ sở khoảng cách thực tế từ nơi ở của học sinh đến trường.
“Năm học 2026-2027, nhà trường tuyển 175 chỉ tiêu, tương đương với 5 lớp học, mỗi lớp 35 học sinh. Sau thời gian đưa vào vận hành, bản đồ số GIS đã phát huy hiệu quả trong công tác tuyển sinh. Về cơ bản, những học sinh có nơi cư trú gần trường đều được hệ thống phân tuyến đúng theo quy định, bảo đảm nguyên tắc học gần nhà và tạo thuận lợi cho việc đi lại, học tập của học sinh.
Việc xác định trường theo vị trí nơi cư trú thông qua nền tảng số giúp phụ huynh dễ dàng tra cứu thông tin, giảm bớt các bước xác minh, đồng thời tạo sự minh bạch trong quá trình phân tuyến. Đối với nhà trường, hệ thống cũng hỗ trợ đáng kể trong việc tiếp nhận hồ sơ và rà soát dữ liệu tuyển sinh, giúp quá trình triển khai diễn ra thuận lợi, hạn chế phát sinh vướng mắc. Về cơ bản, những học sinh ở gần trường đều được phân tuyến đúng về trường nên công tác tuyển sinh diễn ra khá thuận lợi”, cô Nguyễn Thị Hải Yến cho hay.
Còn theo thầy Nguyễn Ngọc Sơn - Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Phúc Lợi (phường Phúc Lợi, Hà Nội), việc tuyển sinh theo nơi cư trú kết hợp ứng dụng bản đồ số GIS là một bước tiến quan trọng trong chuyển đổi số của ngành giáo dục.
Trong quá trình triển khai, với vai trò là đơn vị tiếp nhận học sinh, nhà trường nhận thấy bản đồ số GIS đã phát huy nhiều ưu điểm trong việc hỗ trợ phân tuyến tuyển sinh. Năm học 2026-2027, nhà trường được Ủy ban nhân dân phường Phúc Lợi giao 240 chỉ tiêu học sinh vào lớp 6, tương đương với 6 lớp học, mỗi lớp 40 học sinh. Tính đến ngày 9/7/2026, nhà trường đã đạt khoảng 70% học sinh đăng ký trực tuyến thông qua bản đồ số GIS.
“Việc ứng dụng bản đồ số không chỉ thể hiện sự mạnh dạn đổi mới trong quản lý mà còn hướng đến mục tiêu rất nhân văn. Đăng ký tuyển sinh theo bản đồ số giúp học sinh được học tại cơ sở giáo dục gần nơi cư trú, tạo thuận lợi cho việc đi lại, sinh hoạt và học tập của các em, đồng thời giảm bớt áp lực cho phụ huynh.
Một hệ thống công nghệ khi mới đưa vào vận hành khó tránh khỏi những vướng mắc ban đầu. Tuy nhiên, xét về chủ trương, ý tưởng cũng như hiệu quả lâu dài, tôi đánh giá đây là một giải pháp rất cần thiết, có tính khả thi và mang nhiều ý nghĩa đối với công tác tuyển sinh, góp phần bảo đảm học sinh được học tập tại ngôi trường thuận tiện nhất theo nơi cư trú”, thầy Nguyễn Ngọc Sơn cho hay.
Hà Nội: Thử nghiệm đăng ký tuyển sinh tích hợp bản đồ số GIS, trường học sát sao để nắm rõ phát sinh
Thầy Sơn cũng chia sẻ, trong những ngày đầu vận hành, hệ thống vẫn bộc lộ một số hạn chế về mặt kỹ thuật cần tiếp tục hoàn thiện. Cụ thể, với những trường hợp địa chỉ cư trú chưa có số nhà hoặc thông tin chưa đầy đủ, việc định vị trên bản đồ theo tọa độ có thể chưa chính xác, buộc cán bộ tuyển sinh và phụ huynh phải phối hợp cập nhật lại dữ liệu một cách thủ công.
Ngoài ra, tại các khu chung cư cao tầng, do đặc thù về định vị và cách tính khoảng cách trên bản đồ, vẫn xảy ra tình trạng học sinh cùng sinh sống trong một tòa nhà nhưng được hệ thống xác định thuộc các khu vực tuyển sinh khác nhau. Những sai số trên chủ yếu xuất hiện trong giai đoạn đầu vận hành hệ thống và tập trung ở các khu vực đô thị có mật độ dân cư cao hoặc các địa bàn giáp ranh giữa nhiều trường học. Điều này có thể khiến công tác xác định địa bàn tuyển sinh, phân bổ chỉ tiêu và xử lý nguyện vọng của một số học sinh phát sinh thêm thời gian để rà soát, đối chiếu dữ liệu. Tuy nhiên, đây đều là những vấn đề kỹ thuật có thể từng bước được điều chỉnh, hoàn thiện trong quá trình vận hành hệ thống.
Dù vẫn còn một số vướng mắc kỹ thuật trong giai đoạn đầu triển khai, thầy Nguyễn Ngọc Sơn bày tỏ tin tưởng đây chỉ là những hạn chế mang tính thời điểm và sẽ sớm được khắc phục trong quá trình hoàn thiện hệ thống. Với sự chỉ đạo sát sao của Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hà Nội cùng sự phối hợp của chính quyền địa phương, các đơn vị liên quan và nhà trường, những bất cập phát sinh sẽ từng bước được xử lý, bảo đảm hệ thống vận hành ổn định và chính xác hơn.
Từng bước xây dựng mô hình trường học số
Bên cạnh việc triển khai tuyển sinh theo nơi cư trú kết hợp bản đồ GIS, theo thầy Nguyễn Ngọc Sơn, Trường Trung học cơ sở Phúc Lợi cũng đang từng bước đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong công tác quản lý, giảng dạy và giáo dục học sinh.
“Thực hiện chủ trương chuyển đổi số của ngành giáo dục, trường đã tích cực đưa các công nghệ mới vào hoạt động chuyên môn, đặc biệt là ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong thiết kế bài giảng, hỗ trợ giảng dạy cũng như công tác quản lý, điều hành.
Để đội ngũ giáo viên từng bước làm chủ công nghệ, nhà trường thường xuyên tổ chức các đợt tập huấn, bồi dưỡng, đồng thời cử cán bộ, giáo viên tham gia các khóa đào tạo theo chỉ đạo của ngành nhằm cập nhật những xu hướng, giải pháp mới, hướng tới xây dựng mô hình trường học số.
Song song với đó, nhà trường từng bước đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin, triển khai nhiều giải pháp số như số hóa hồ sơ, sử dụng phần mềm quản lý, ứng dụng hệ thống điểm danh bằng nhận diện khuôn mặt... Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả quản trị và từng bước hiện đại hóa các hoạt động trong nhà trường”, thầy Nguyễn Ngọc Sơn cho hay.
Về cơ sở hạ tầng, nhà trường đã chủ động rà soát nhu cầu, báo cáo Ủy ban nhân dân phường Phúc Lợi để bổ sung những trang thiết bị còn thiếu theo tiêu chí trường học số. Đặc biệt, chính quyền địa phương rất quan tâm và đã có kế hoạch đầu tư các thiết bị công nghệ thông tin trong thời gian tới, tạo điều kiện để nhà trường hoàn thiện hạ tầng phục vụ chuyển đổi số.
Theo đó, nhà trường lựa chọn những giải pháp số phù hợp, thiết thực để triển khai theo từng giai đoạn, tránh tình trạng giáo viên bị quá tải trước quá nhiều công cụ mới. Các buổi tập huấn được tổ chức theo lộ trình, giúp giáo viên từng bước làm quen và ứng dụng hiệu quả AI cũng như các nền tảng số trong dạy học và quản lý.
Không chỉ tập trung vào đội ngũ giáo viên, nhà trường còn tạo cơ hội để học sinh tiếp cận công nghệ thông qua các hoạt động trải nghiệm, ngoại khóa và câu lạc bộ STEM. Việc lồng ghép các giải pháp số vào hoạt động giáo dục góp phần hình thành kỹ năng số, khuyến khích học sinh chủ động tiếp cận công nghệ và đáp ứng yêu cầu của quá trình chuyển đổi số trong giáo dục.
