Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến góp ý cho Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026.
Một trong những nội dung chính được điều chỉnh trong Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 là đối với các chương trình đào tạo giáo viên, chỉ xét tuyển thí sinh đăng kí ở các nguyện vọng có thứ tự từ 01 đến 03.
Với nội dung dự thảo nêu trên, thí sinh có thể phải cân nhắc lựa chọn khi đăng ký nguyện vọng học ngành đào tạo sư phạm, vì việc xét tuyển sẽ xét nguyện vọng ưu tiên cao. Theo dự đoán của nhiều chuyên gia, với yêu cầu này các trường đào tạo giáo viên sẽ tuyển sinh được những em có năng lực học tập tốt...
Sẽ chọn được thí sinh thực sự gắn bó với nghề
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, Tiến sĩ Nguyễn Minh Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Tân Trào (Tuyên Quang) cho hay, năm 2026 nhà trường tuyển sinh 6 ngành đào tạo sư phạm trình độ đại học nên rất quan tâm đến tiêu chí này trong Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026.
Qua nghiên cứu nội dung dự thảo, thầy Tuấn nhận thấy, đề xuất chỉ xét tuyển nguyện vọng 1 đến nguyện vọng 3 với thí sinh thi ngành sư phạm là hợp lý và có cơ sở thực tiễn.
"Quy định này giúp xác định rõ lựa chọn nghề nghiệp của thí sinh, bảo đảm thí sinh đăng ký xét tuyển các ngành sư phạm thực sự có nguyện vọng gắn bó với nghề, thay vì lựa chọn mang tính 'dự phòng' như những năm trước đây", thầy Tuấn nhận định.
Có quan điểm cho rằng, các trường đào tạo giáo viên sẽ tuyển được thí sinh năng lực tốt, điểm chuẩn khả năng sẽ cao hơn, thầy Nguyễn Minh Anh Tuấn cho rằng, nhận định này là có cơ sở.
Theo đó, khi chỉ xét các nguyện vọng ưu tiên cao, các trường đang tuyển sinh ngành sư phạm sẽ tiếp cận được nhóm thí sinh có sự chuẩn bị nghiêm túc, năng lực học tập tốt và định hướng nghề nghiệp rõ ràng, từ đó góp phần nâng cao chất lượng đầu vào và mặt bằng điểm chuẩn năm 2026.
Thầy Tuấn cũng nhận thấy lợi ích đối với thí sinh khi nội dung dự thảo trên được thông qua.
"Các em thí sinh sẽ lựa chọn ngành học phù hợp với năng lực và đam mê ngay từ đầu, giảm tình trạng vào học rồi chuyển ngành hoặc bỏ học. Đồng thời, những em thực sự yêu thích ngành sư phạm sẽ có môi trường học tập đồng đều hơn về động lực học tập cũng như chất lượng đầu vào", thầy Tuấn cho hay.
Bên cạnh chia sẻ trên, Hiệu trưởng Trường Đại học Tân Trào cũng khuyến nghị, các em thí sinh cần cân nhắc kỹ năng lực, sở thích và định hướng nghề nghiệp của bản thân.
Nếu xác định theo đuổi ngành sư phạm, các em nên mạnh dạn đăng ký ở các nguyện vọng ưu tiên cao và chủ động tìm hiểu kỹ về chương trình đào tạo, chuẩn đầu ra cũng như cơ hội nghề nghiệp sau khi tốt nghiệp.
"Bên cạnh đó, thí sinh cần chủ động sắp xếp nguyện vọng một cách chiến lược, không chạy theo tâm lý đám đông hay chỉ dựa vào điểm chuẩn các năm trước, mà nên lựa chọn ngành học gắn với năng lực, điều kiện gia đình và cam kết lâu dài với nghề giáo", thầy Tuấn chia sẻ.
Bàn luận về nội dung này trong dự thảo, Thạc sĩ Nguyễn Thị Lệ Hường - Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Sư phạm Hòa Bình cho hay, cô đánh giá nội dung trên của dự thảo là điểm tốt, khẳng định vị thế của ngành sư phạm. Qua đó sẽ thu hút được nhiều thí sinh lựa chọn nguyện vọng học ngành này với mong muốn trở thành giáo viên.
"Những năm gần đây, điểm chuẩn đào tạo ngành sư phạm đều tăng và nếu đề xuất trên được thông qua, thì điểm chuẩn khả năng sẽ cao hơn nữa", cô Hường cho hay.
Hiệu trưởng Trường Cao đẳng sư phạm Hòa Bình có lời khuyên dành cho các thí sinh dự định chọn ngành sư phạm là khi lựa chọn ngành học phải căn cứ trên năng lực và đam mê của bản thân, không nên dựa trên sở thích nhất thời. Nếu không, khi thí sinh trúng tuyển mà học ngành khác, sẽ làm mất cơ hội của thí sinh khác hoặc nếu bỏ học sẽ lãng phí thời gian, tiền bạc, công sức học hành.
"Ngành sư phạm đòi hỏi phải thực sự giỏi về chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng sư phạm và yếu tố đạo đức nghề nghiệp. Trong bối cảnh hiện nay, đòi hỏi giáo viên phải vượt qua nhiều áp lực, phải biết kiểm soát cảm xúc bản thân, vì vậy sinh viên phải rèn luyện trong quá trình học tập ở trường và ở môi trường làm việc sau này", cô Hường cho hay.
Cô Hường chia sẻ, năm 2025 Ủy ban Nhân dân tỉnh Phú Thọ đã giao nhiệm vụ cho nhà trường đào tạo theo chỉ tiêu đặt hàng giáo viên của tỉnh và phân bổ kinh phí hỗ trợ tiền đóng học phí, chi phí sinh hoạt đối với sinh viên. Điều này đã giúp trường thu hút thí sinh và tuyển đủ 100% chỉ tiêu.
Nâng cao chất lượng đầu vào giữa các cơ sở đào tạo
Trong khi đó, theo Tiến sĩ Đỗ Thị Thảo - Trưởng khoa Khoa Giáo dục đặc biệt, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, quy định trong Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 thể hiện mong muốn nâng cao chất lượng đầu vào đối với các chương trình đào tạo giáo viên, hướng tới việc tuyển chọn những thí sinh thực sự có động cơ, định hướng nghề nghiệp và năng lực học tập phù hợp với ngành sư phạm.
"Việc ưu tiên xét tuyển các nguyện vọng có thứ tự cao (từ 01 đến 03) có thể giúp các trường sư phạm lựa chọn được những thí sinh có sự chủ động, nghiêm túc và quyết tâm theo đuổi nghề giáo, hạn chế tình trạng thí sinh đăng ký ngành sư phạm như một lựa chọn “dự phòng”, cô Thảo chia sẻ.
Trưởng khoa Khoa Giáo dục đặc biệt Đỗ Thị Thảo cho hay, ở góc độ nhất định, quy định này có thể góp phần nâng cao chất lượng đầu vào, đặc biệt với các ngành, các trường đã có uy tín, thương hiệu hoặc thuộc nhóm ngành “hot”.
Khi thí sinh xác định sư phạm là lựa chọn ưu tiên, điểm chuẩn có khả năng tăng và phản ánh đúng hơn năng lực cũng như động cơ học tập của người học.
Tuy nhiên, cần nhìn nhận một cách thực tế rằng tác động của quy định này sẽ không đồng đều giữa các ngành và các cơ sở đào tạo. Đối với những ngành sư phạm chưa thực sự thu hút hoặc các ngành đặc thù, nguy cơ không đủ số lượng thí sinh đăng ký trong phạm vi 3 nguyện vọng đầu là hoàn toàn có thể xảy ra.
Do đó, theo cô Thảo, quy định trên không ảnh hưởng nhiều tới các ngành đang có sức hút lớn, nhưng với những ngành chưa “hot”, đặc biệt là các ngành sư phạm đặc thù, ngành mới mở thì việc giới hạn từ nguyện vọng 1–3 có thể dẫn đến thiếu nguồn tuyển, gây khó khăn cho công tác tuyển sinh và đào tạo nguồn nhân lực giáo dục trong dài hạn.
"Vì vậy, tôi cho rằng việc mở rộng phạm vi xét tuyển từ nguyện 1- 5 vừa đảm bảo tinh thần nâng cao chất lượng đầu vào, vừa tạo dư địa cần thiết để các trường sư phạm tuyển đủ chỉ tiêu, nhất là trong bối cảnh nhu cầu giáo viên ở một số lĩnh vực vẫn rất lớn", cô Thảo kiến nghị.
Tiến sĩ Đỗ Thị Thảo nhận định, nếu dự thảo được thông qua, thí sinh cũng có những lợi ích nhất định, buộc thí sinh cân nhắc kỹ lưỡng hơn trong việc sắp xếp nguyện vọng, từ đó xác định rõ định hướng nghề nghiệp. Đặc biệt, các em phải chủ động tìm hiểu kỹ thông tin về chương trình đào tạo, cơ hội nghề nghiệp và yêu cầu của từng ngành, từng cơ sở đào tạo.
Khi đó, những thí sinh thực sự yêu thích và phù hợp với ngành sư phạm sẽ có cơ hội học tập trong môi trường có chất lượng đầu vào đồng đều hơn. Giá trị bằng cấp và hình ảnh người học sư phạm trong xã hội có thể được nâng cao.
