Ngày 3/11/2026, tại Hội nghị chuyên đề về khoa học công nghệ và trao giải Cuộc thi Khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Hưng Yên năm 2026 (Hung Yen Innovation Forum 2026), ThS. Nguyễn Anh Hải - giảng viên Khoa Công nghệ Thông tin, Trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật Hưng Yên, đã xuất sắc đạt Giải Nhất với ý tưởng dự án An Lão AI.
An Lão AI là trợ lý giọng nói tiếng Việt giúp người cao tuổi sống an toàn tại nhà, không cần dùng điện thoại hay màn hình. Công nghệ AI được ứng dụng vào sản phẩm đồ dùng là chiếc dép, thảm ngủ, loa...
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, thầy Nguyễn Anh Hải (sinh năm 1997)- giảng viên Khoa Công nghệ thông tin, Trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật Hưng Yên, An Lão AI là dự án phát triển trợ lý giọng nói tiếng Việt kết hợp nền tảng trí tuệ nhân tạo (AI) và Internet vạn vật (IoT), hướng đến hỗ trợ chăm sóc, theo dõi sức khỏe và bảo đảm an toàn cho người cao tuổi ngay tại nhà.
Xuất phát từ thực tế nhiều người cao tuổi sống một mình hoặc không có con cháu thường xuyên ở bên cạnh, dự án hướng đến giải quyết những nỗi lo thường trực của các gia đình như: cha mẹ đã uống thuốc đúng giờ chưa, có gặp sự cố khi ở nhà một mình hay không, tình trạng sức khỏe có dấu hiệu bất thường nào không.
Điểm đáng chú ý của An Lão AI là khả năng tương tác với người cao tuổi thông qua giọng nói tiếng Việt. Hệ thống có thể học và sử dụng giọng nói của người thân để trò chuyện, tạo cảm giác gần gũi, thân thuộc thay vì sử dụng giọng đọc máy móc thông thường. Trợ lý AI cũng có khả năng chủ động hỏi thăm sức khỏe, trò chuyện, nhắc lịch uống thuốc và đo huyết áp. Đối với tính năng nhắc uống thuốc, người cao tuổi cần xác nhận đã thực hiện để hệ thống ghi nhận. Nếu chưa có xác nhận, AI tiếp tục nhắc nhở và có thể thông báo cho con cháu để kịp thời kiểm tra, hỗ trợ.
Một trong những tính năng được dự án chú trọng là phát hiện và cảnh báo các tình huống nguy hiểm. Hệ thống có thể nhận diện dấu hiệu bất thường trong sinh hoạt, phát hiện nguy cơ té ngã thông qua cảm biến tích hợp trên dép thông minh. Khi phát hiện chuyển động mạnh bất thường, sau đó cơ thể rơi vào trạng thái đứng yên, loa AI sẽ chủ động hỏi thăm. Nếu người cao tuổi không phản hồi, hệ thống lập tức gửi cảnh báo đến con cháu.
Bên cạnh đó, An Lão AI còn tích hợp tính năng phát hiện dấu hiệu lừa đảo qua điện thoại. Khi nhận diện những tình huống có dấu hiệu dụ dỗ người cao tuổi chuyển tiền, hệ thống sẽ phát cảnh báo, khuyến nghị người dùng bình tĩnh và liên hệ với con cháu để xác minh trước khi thực hiện giao dịch.
Về theo dõi sức khỏe, hệ thống có thể tiếp nhận dữ liệu huyết áp, lượng đường trong máu để theo dõi diễn biến theo tuần, tháng, từ đó hỗ trợ nhận diện những dấu hiệu bất thường và cảnh báo nguy cơ sức khỏe, trong đó có nguy cơ đột quỵ. Khi xảy ra tình huống khẩn cấp, người cao tuổi có thể nhấn nút SOS để gửi cảnh báo đến con cháu. Hệ thống đồng thời thực hiện cuộc gọi thông báo sự cố. Trường hợp không liên lạc được với người thân, nền tảng có thể kết nối với hàng xóm trong mạng lưới cộng đồng để hỗ trợ kịp thời.
Ngoài trợ lý giọng nói và hệ thống cảnh báo, dự án còn phát triển các thiết bị thông minh hỗ trợ theo dõi sinh hoạt hằng ngày. Trong đó, thảm ngủ thông minh có khả năng ghi nhận thời gian ngủ, số lần người cao tuổi thức dậy hoặc rời khỏi giường trong đêm, qua đó cung cấp dữ liệu để con cháu theo dõi chất lượng giấc ngủ.
Dép thông minh được tích hợp cảm biến và định vị, giúp ghi nhận số bước chân, mức độ vận động của người cao tuổi theo ngày, tuần; đồng thời cảnh báo khi người sử dụng di chuyển ra khỏi khu vực được con cháu thiết lập. Đáng chú ý, các thiết bị được thiết kế theo hướng không sử dụng camera, nhằm bảo vệ quyền riêng tư của người cao tuổi. Hệ thống cũng hướng đến khả năng duy trì hoạt động trong trường hợp mất kết nối mạng.
Theo thầy Nguyễn Anh Hải, An Lão AI được xây dựng theo mô hình kết hợp nền tảng công nghệ và thiết bị phần cứng. Con cháu có thể sử dụng ứng dụng trên điện thoại hoặc nền tảng web để theo dõi tình hình của cha mẹ từ xa. Mô hình kinh doanh dự kiến gồm các gói sản phẩm Voice, Home Mini, Home Plus và Care, kết hợp bán thiết bị và thu phí thuê bao theo tháng hoặc năm.
Chia sẻ về quá trình phát triển sản phẩm, thầy Hải cho biết hiện nhóm tập trung tích hợp công nghệ vào các thiết bị, đặc biệt là thiết kế mạch điện tử và hệ thống cảm biến để thu thập, xử lý dữ liệu. Dự án đã có những sản phẩm thử nghiệm như dép thông minh, thảm ngủ thông minh và hệ thống cảnh báo khẩn cấp có thể vận hành thực tế.
Với định hướng lấy nền tảng AI làm trung tâm, kết hợp các thiết bị IoT để theo dõi và cảnh báo, An Lão AI kỳ vọng góp phần giúp người cao tuổi chủ động, an toàn hơn khi sinh hoạt tại nhà, đồng thời giúp con cháu ở xa vẫn có thể quan tâm, chăm sóc và kịp thời hỗ trợ cha mẹ, ông bà.
Về cơ hội phát triển dự án, thầy Nguyễn Anh Hải cho biết hiện An Lão AI chưa có nhà đầu tư. Nhóm phát triển mong muốn nhận được sự quan tâm, đồng hành của các nhà đầu tư để tiếp tục hoàn thiện sản phẩm, mở rộng hệ sinh thái thiết bị thông minh và đưa giải pháp đến gần hơn với các gia đình có nhu cầu chăm sóc người cao tuổi.
“Mong muốn của tôi là để con cháu ở xa vẫn yên tâm, còn ông bà ở nhà luôn có người bên cạnh. Giải thưởng Cuộc thi Khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Hưng Yên năm 2026 là động lực để tôi tiếp tục hoàn thiện sản phẩm và sớm đưa đến với người cao tuổi", thầy Hải chia sẻ.
Chia sẻ thêm về bản thân, thầy Nguyễn Anh Hải cho biết, bản thân vốn là cựu sinh viên của nhà trường, sau khi tốt nghiệp, thầy Hải đã quyết định lựa chọn làm nơi mình từng học tập để cống hiến cho sự nghiệp giáo dục, đào tạo của nhà trường.
Hiện nam giảng viên đang giảng dạy chủ yếu về chuyên ngành Phát triển ứng dụng IoT (Internet of Things – Internet vạn vật) thuộc Khoa Công nghệ thông tin. Chuyên ngành này tập trung vào việc kết hợp giữa công nghệ phần mềm, phần cứng, hệ thống nhúng, mạng truyền thông và trí tuệ nhân tạo (AI) để phát triển các thiết bị, hệ thống thông minh có khả năng kết nối, thu thập dữ liệu, xử lý thông tin và tự động điều khiển.
