Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa đăng tải dự thảo Nghị định quy định chế độ phụ cấp chức vụ đối với cán bộ quản lý cơ sở giáo dục trên Cổng thông tin điện tử để lấy ý kiến đóng góp.
Một trong những thay đổi đáng chú ý của dự thảo là chuyển từ cách xác định mức phụ cấp gắn với hạng trường, phân loại cơ sở giáo dục sang xác định theo vị trí việc làm, chức vụ quản lý tương ứng với loại hình, tính chất hoạt động của cơ sở giáo dục.[1]
Theo dự thảo, đối với trường trung học phổ thông, hiệu trưởng được hưởng hệ số phụ cấp chức vụ 0,70; phó hiệu trưởng 0,55.
Đối với trường trung học cơ sở, hiệu trưởng hưởng 0,55; phó hiệu trưởng hưởng 0,45.
Đối với trường tiểu học, hiệu trưởng hưởng 0,50 và phó hiệu trưởng hưởng 0,40; đối với trường mầm non, hiệu trưởng hưởng 0,50 và phó hiệu trưởng hưởng 0,35.
Ở trường trung học phổ thông, tổ trưởng chuyên môn hưởng hệ số 0,25, tổ phó 0,15; ở trường mầm non, tiểu học, trung học cơ sở, tổ trưởng hưởng 0,20, tổ phó 0,15.
Đánh giá về quy định mới, lãnh đạo một số nhà trường cho rằng dự thảo có những điểm phù hợp, song chưa thỏa đáng đối với các trường sau sáp nhập có nhiều điểm trường, quy mô học sinh lớn và địa bàn quản lý rộng.
Quy định phụ cấp chức vụ cần xem xét đặc thù trường sau sáp nhập
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, thầy Đỗ Thành Thiện - Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Vĩnh Thạnh (Cần Thơ) cho rằng dự thảo Nghị định quy định chế độ phụ cấp chức vụ đối với cán bộ quản lý cơ sở giáo dục có một số điểm phù hợp, trong đó đáng chú ý là việc chuyển sang xác định mức phụ cấp theo vị trí việc làm và chức vụ quản lý.
Theo thầy Thiện, cách quy định này phù hợp hơn với vị trí việc làm của hiệu trưởng, phó hiệu trưởng ở từng cấp học, đồng thời khắc phục một số bất cập của cách xác định phụ cấp theo hạng trường trước đây.
Thầy dẫn chứng, theo quy định cũ, mức phụ cấp có sự phân chia theo quy mô số lớp. Khi áp dụng ngưỡng nhất định, những trường có quy mô chỉ chênh lệch 1 lớp hưởng mức phụ cấp khác nhau. Trong khi đó, sự chênh lệch về khối lượng công việc giữa những trường này chưa chắc tương ứng với khoảng cách về mức phụ cấp.
“Việc xác định phụ cấp theo vị trí việc làm giúp khắc phục tình trạng so sánh giữa các trường chỉ dựa vào một số tiêu chí để phân hạng. Tôi cho rằng đây là điểm hợp lý của dự thảo” - thầy Thiện chia sẻ.
Bên cạnh đó, thầy Thiện đánh giá việc dự thảo đề cập chế độ phụ cấp khi cán bộ quản lý được điều động, biệt phái là một điểm tích cực. Theo thầy, chính sách này sẽ tạo điều kiện để cán bộ quản lý yên tâm khi nhận nhiệm vụ mới và phù hợp với thực tế công tác quản lý giáo dục hiện nay.
Tuy nhiên, theo thầy, bên cạnh việc xác định mức phụ cấp theo chức vụ, cần tiếp tục xem xét những trường hợp có đặc thù về quy mô và phạm vi quản lý, nhất là các trường sau sáp nhập.
Thầy Thiện cho rằng với những trường trung học cơ sở có nhiều điểm trường, phạm vi quản lý rộng, khối lượng công việc của hiệu trưởng có thể rất lớn. Trong khi đó, nếu cùng áp dụng một mức phụ cấp theo chức vụ thì chưa phản ánh đầy đủ sự khác biệt về điều kiện quản lý giữa các cơ sở giáo dục.
“Có những trường sau sáp nhập phải quản lý tới hàng chục điểm trường. Nếu xét về khối lượng công việc thực tế thì hiệu trưởng, phó hiệu trưởng ở những trường này có thể phải đảm nhận nhiều nhiệm vụ hơn. Vì vậy, bên cạnh mức phụ cấp chung, có thể nghiên cứu thêm các yếu tố liên quan đến việc sáp nhập, quy mô và số lượng điểm trường” - thầy Thiện nêu.
Theo thầy, đây cũng là vấn đề cần được đặt ra đối với các trường phổ thông quy mô lớn sau quá trình sắp xếp mạng lưới trường lớp. Khi số lượng học sinh, giáo viên và điểm trường tăng lên, trách nhiệm quản lý của cán bộ quản lý cũng thay đổi tương ứng.
Đối với những trường có nhiều cấp học, thầy Thiện cho rằng cần có sự nghiên cứu riêng. Một trường liên cấp, chẳng hạn gồm cấp trung học cơ sở và trung học phổ thông, có tính chất quản lý phức tạp hơn trường chỉ tổ chức một cấp học.
“Trường có hai cấp học thì công tác quản lý phức tạp hơn, bởi mỗi cấp học có yêu cầu chuyên môn riêng. Vì vậy, tôi cho rằng cũng cần nghiên cứu yếu tố này khi xác định mức phụ cấp”, thầy Thiện bày tỏ.
Cùng bàn luận về chủ đề này, cô Teo Thị Thanh Mai - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Lê Quý Đôn (Hà Nội), cho rằng khi xây dựng mức phụ cấp chức vụ đối với cán bộ quản lý, cần tính đến cường độ lao động, trách nhiệm và quy mô quản lý thực tế của từng trường.
Theo cô Mai, hiện nay có những trường tiểu học có quy mô rất lớn, lên tới hàng nghìn, thậm chí hơn 10.000 học sinh. Với những trường này, phạm vi công việc và trách nhiệm của hiệu trưởng rõ ràng lớn hơn so với những trường có quy mô nhỏ, ít điểm trường. Vì vậy, nếu áp dụng một mức phụ cấp chung cho tất cả hiệu trưởng thì cần tiếp tục xem xét để bảo đảm chính sách phù hợp với thực tế.
Cô Mai cho rằng, đối với hiệu trưởng quản lý trường có nhiều phân hiệu, cần tính đến những nhiệm vụ phát sinh từ quy mô và phạm vi quản lý. Bên cạnh điều hành hoạt động chung của nhà trường, hiệu trưởng phải quản lý số lượng lớn cán bộ, giáo viên, nhân viên; tổ chức hoạt động tại nhiều điểm trường và thường xuyên di chuyển để kiểm tra, nắm tình hình thực tế.
Theo cô, mức phụ cấp chức vụ không đơn thuần là khoản thù lao cho công việc mà còn mang ý nghĩa động viên, ghi nhận trách nhiệm của cán bộ quản lý. Do đó, với những hiệu trưởng đang quản lý các cơ sở giáo dục có quy mô lớn, nhiều phân hiệu, mức phụ cấp cần tương xứng hơn với trách nhiệm thực tế.
“Hiệu trưởng điều hành một cơ sở giáo dục lớn, có nhiều phân hiệu thì đương nhiên phải di chuyển nhiều hơn, quản lý số lượng cán bộ, giáo viên, nhân viên lớn hơn và điều hành hoạt động tại nhiều điểm trường. Phạm vi công việc rộng hơn, trách nhiệm cũng lớn hơn.
Hiệu trưởng trường có nhiều phân hiệu đã có đặc thù riêng, với trường liên cấp có nhiều cấp học thì tính chất quản lý còn phức tạp hơn. Vì vậy, cần nghiên cứu chính sách phụ cấp theo tính chất của từng cấp học, quy mô trường và những thay đổi trong quá trình sáp nhập, sắp xếp hiện nay” - cô Mai phân tích.
Thầy Hoàng Đức Hòa - Hiệu trưởng Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Thượng Trạch (Quảng Trị) góp ý, khi xây dựng mức phụ cấp chức vụ đối với cán bộ quản lý trường học, cần tính đến đặc thù của từng cấp học và quy mô, điều kiện quản lý thực tế.
Theo thầy Hòa, việc quy định mức phụ cấp đối với hiệu trưởng cấp trung học cơ sở thấp hơn hiệu trưởng trung học phổ thông là chưa thực sự hợp lý. Bởi trên thực tế, ở nhiều địa phương, đặc biệt tại những khu vực có địa bàn rộng, số lượng học sinh lớn hoặc trường có nhiều điểm trường, cán bộ quản lý cấp trung học cơ sở phải đảm nhận khối lượng công việc và phạm vi quản lý không nhỏ.
“Khoảng cách giữa các điểm trường xa, nên cán bộ quản lý phải dành nhiều thời gian để đi lại, kiểm tra và nắm tình hình. Vì vậy, nếu chỉ căn cứ vào cấp học để quy định mức phụ cấp thì chưa phản ánh đầy đủ khối lượng công việc thực tế” - thầy Hòa chia sẻ.
Đối với những trường có nhiều cấp học, theo thầy Hòa, cán bộ quản lý còn phải thực hiện nhiệm vụ ở nhiều cấp, với yêu cầu quản lý và tổ chức hoạt động giáo dục khác nhau. Do đó, chính sách phụ cấp cần có sự tính toán phù hợp hơn đối với nhóm trường này.
Từ thực tế quản lý tại một trường vùng cao, thầy Hòa cho rằng sự chênh lệch về điều kiện địa bàn càng cho thấy cần xem xét yếu tố đặc thù khi xây dựng chính sách phụ cấp.
Chia sẻ về thực tế nhà trường, thầy cho biết Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Thượng Trạch được thành lập trên cơ sở sáp nhập 4 trường trên địa bàn xã Thượng Trạch, gồm Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú Trung học cơ sở Thượng Trạch, Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Tân Trạch, Trường Tiểu học số 1 Thượng Trạch và Trường Tiểu học số 2 Thượng Trạch.
Hiện trường có gần 900 học sinh, gồm một điểm trường chính và 11 điểm trường lẻ. Địa bàn xã Thượng Trạch rộng hơn 1.000 km², trong khi khoảng cách giữa hai điểm trường xa nhất hơn 80 km.
“Trước đây, cán bộ chỉ quản lý một điểm trường, số lượng học sinh ít hơn. Sau khi sáp nhập, phạm vi quản lý mở rộng, học sinh đến từ 20 bản. Có những điểm trường cách nhau xa nên việc đi lại để kiểm tra, nắm tình hình và điều hành công việc khá vất vả” - thầy Hòa cho biết.
Trách nhiệm tổ trường, tổ phó chuyên môn tăng, phụ cấp vẫn y như cũ
Không chỉ đối với hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, thầy Hòa cho rằng cần quan tâm đến phụ cấp đối với tổ trưởng, tổ phó chuyên môn trong bối cảnh quy mô các tổ chuyên môn cũng thay đổi sau quá trình sắp xếp trường học.
Theo thầy, trước đây một tổ chuyên môn thường có khoảng 5-7 người, nhưng hiện nay có những tổ gần 20 người. Khi số lượng thành viên tăng, công việc của tổ trưởng, tổ phó cũng nhiều hơn, từ tổ chức hoạt động chuyên môn, phân công nhiệm vụ, điều phối công việc đến theo dõi, hỗ trợ các thành viên trong tổ.
“Quy mô tổ chuyên môn hiện nay lớn hơn trước thì khối lượng công việc của tổ trưởng, tổ phó cũng tăng lên. Vì vậy, khi xây dựng chính sách phụ cấp, cũng cần tính đến quy mô tổ và số lượng thành viên để bảo đảm phù hợp với trách nhiệm thực tế của người đảm nhiệm vị trí này” - thầy Hòa bày tỏ.
Về phụ cấp đối với tổ trưởng, tổ phó chuyên môn, thầy Thiện cho rằng mức phụ cấp hiện nay đã được duy trì trong thời gian dài và chưa thực sự tương xứng với sự thay đổi về khối lượng công việc.
Theo thầy, tại những trường sau sáp nhập, quy mô tổ chuyên môn có thể lớn hơn, phạm vi công việc rộng hơn. Tổ trưởng, tổ phó chuyên môn cũng là những người đảm nhận trách nhiệm quản lý trong nhà trường nên chính sách phụ cấp cần được điều chỉnh tương ứng với trách nhiệm và khối lượng công việc.
Thầy Thiện cho rằng có thể nghiên cứu nâng mức phụ cấp đối với tổ trưởng, tổ phó chuyên môn lên khoảng 0,3 và 0,2. Theo thầy, việc điều chỉnh không chỉ có ý nghĩa về mặt thu nhập mà còn là sự động viên, ghi nhận đối với những người đảm nhận thêm trách nhiệm quản lý và điều phối chuyên môn.
“Về thực tế, số tiền phụ cấp có thể chưa lớn so với khối lượng công việc, nhưng đây cũng là một khoản động viên đối với các thầy cô đảm nhận nhiệm vụ. Khi công việc và trách nhiệm đã thay đổi thì chính sách cũng nên được xem xét điều chỉnh cho phù hợp” - thầy Thiện cho hay.
Tài liệu tham khảo
[1]https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/toan-van-du-thao-nghi-dinh-quy-dinh-che-do-phu-cap-chuc-vu-doi-voi-can-bo-quan-li-co-so-giao-duc-11926091813335176.htm